Tài liệu học tiếng Anh cho người học từ Bộ Giáo dục Cộng hòa Philippines

Tài liệu học tiếng Anh từ Bộ Giáo dục Philippines được thiết kế nhằm hỗ trợ người học trong việc phát triển kỹ… 160 trang · Department of Education · 2015.

• Tác giả: Liza R. Flandez
• Người hướng dẫn: Br. Luistro FSC
• Trường học: Department of Education
• Chuyên ngành: English
• Đề tài: Celebrating Diversity through World Literature
• Loại tài liệu: Learner’s Material
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Pasig City

Mục lục chi tiết

• 2. MODULE 2: Establishing Solidarity
• 2.1. Lesson 1: Finding Common Ground
• 2.2. Lesson 2: Building Ties
• 2.3. Lesson 3: Being Sensitive to Others
• 2.4. Lesson 4: Empathizing with Others
• 2.5. Lesson 5: Accepting Individual Differences
• 2.6. Lesson 6: Embodying Solidarity

Tóm tắt

I. Tổng quan về tài liệu học tiếng Anh từ Bộ Giáo dục Philippines

Tài liệu học tiếng Anh từ Bộ Giáo dục Philippines được thiết kế nhằm hỗ trợ người học trong việc phát triển kỹ năng ngôn ngữ. Những tài liệu này không chỉ cung cấp kiến thức ngữ pháp mà còn giúp người học nâng cao khả năng giao tiếp. Đặc biệt, tài liệu này phù hợp cho cả người mới bắt đầu và những người đã có nền tảng tiếng Anh. Việc sử dụng tài liệu này sẽ giúp người học tiếp cận với các phương pháp học tập hiện đại và hiệu quả.

1.1. Tại sao tài liệu học tiếng Anh lại quan trọng

Tài liệu học tiếng Anh giúp người học nắm vững ngữ pháp, từ vựng và phát triển kỹ năng giao tiếp. Điều này rất cần thiết trong bối cảnh toàn cầu hóa hiện nay.

1.2. Đối tượng sử dụng tài liệu học tiếng Anh

Tài liệu này được thiết kế cho nhiều đối tượng, từ học sinh, sinh viên đến người đi làm, nhằm đáp ứng nhu cầu học tập đa dạng.

II. Những thách thức trong việc học tiếng Anh tại Philippines

Mặc dù có nhiều tài liệu học tiếng Anh, nhưng người học vẫn gặp phải nhiều thách thức. Một trong số đó là sự thiếu hụt môi trường thực hành ngôn ngữ. Nhiều người học không có cơ hội giao tiếp với người bản ngữ, dẫn đến việc khó khăn trong việc áp dụng kiến thức vào thực tế. Ngoài ra, sự khác biệt về phương pháp giảng dạy cũng có thể gây khó khăn cho người học.

2.1. Thiếu môi trường thực hành

Nhiều người học không có cơ hội giao tiếp với người bản ngữ, điều này làm giảm khả năng sử dụng tiếng Anh trong thực tế.

2.2. Phương pháp giảng dạy không đồng nhất

Sự khác biệt trong phương pháp giảng dạy giữa các trường học có thể gây khó khăn cho người học trong việc tiếp thu kiến thức.

III. Phương pháp học tiếng Anh hiệu quả từ tài liệu Bộ Giáo dục

Để tối ưu hóa việc học tiếng Anh, người học cần áp dụng các phương pháp học tập hiệu quả. Một trong những phương pháp này là học qua video và tài liệu trực tuyến. Việc này không chỉ giúp người học tiếp cận kiến thức một cách dễ dàng mà còn tạo động lực học tập. Ngoài ra, việc tham gia các lớp học trực tuyến cũng là một lựa chọn tốt.

3.1. Học tiếng Anh qua video

Học qua video giúp người học cải thiện kỹ năng nghe và phát âm, đồng thời tạo sự hứng thú trong quá trình học.

3.2. Tham gia lớp học trực tuyến

Các lớp học trực tuyến cung cấp cơ hội giao tiếp và thực hành tiếng Anh với giáo viên và bạn học từ khắp nơi.

IV. Ứng dụng thực tiễn của tài liệu học tiếng Anh

Tài liệu học tiếng Anh từ Bộ Giáo dục Philippines không chỉ giúp người học nắm vững kiến thức mà còn có thể áp dụng vào thực tiễn. Việc sử dụng tiếng Anh trong công việc, giao tiếp hàng ngày và trong các tình huống xã hội là rất quan trọng. Người học có thể tham gia vào các hoạt động ngoại khóa, câu lạc bộ tiếng Anh để thực hành và nâng cao kỹ năng.

4.1. Sử dụng tiếng Anh trong công việc

Kỹ năng tiếng Anh tốt giúp người học có cơ hội nghề nghiệp tốt hơn và giao tiếp hiệu quả trong môi trường làm việc quốc tế.

4.2. Tham gia hoạt động ngoại khóa

Tham gia các câu lạc bộ tiếng Anh giúp người học thực hành và cải thiện kỹ năng giao tiếp một cách tự nhiên.

V. Kết luận về tương lai của việc học tiếng Anh tại Philippines

Việc học tiếng Anh tại Philippines đang ngày càng trở nên quan trọng trong bối cảnh toàn cầu hóa. Tài liệu học tiếng Anh từ Bộ Giáo dục Philippines sẽ tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao trình độ ngôn ngữ của người học. Với sự phát triển của công nghệ, việc học tiếng Anh sẽ ngày càng dễ dàng và hiệu quả hơn.

5.1. Tầm quan trọng của tiếng Anh trong tương lai

Tiếng Anh sẽ tiếp tục là ngôn ngữ chính trong giao tiếp quốc tế, do đó việc học tiếng Anh là cần thiết.

5.2. Xu hướng học tiếng Anh mới

Công nghệ sẽ mang đến nhiều phương pháp học tập mới, giúp người học tiếp cận kiến thức một cách hiệu quả hơn.

Nội dung chính

TỔNG QUAN HỌC THUẬT VÀ PHÂN TÍCH GIÁO TRÌNH: CELEBRATING DIVERSITY THROUGH WORLD LITERATURE (ENGLISH LEARNER’S MATERIAL)

Tổng quan về giáo trình

Giáo trình Celebrating Diversity through World Literature – Grade 10 English: Learner’s Material (Xuất bản lần đầu năm 2015) là tài liệu giảng dạy học thuật do Bộ Giáo dục Philippines (Department of Education - DepEd) phối hợp cùng Ban Thư ký Hội đồng Tài liệu Giảng dạy (DepEd-IMCS) tổ chức biên soạn và phát hành qua Nhà xuất bản REX Book Store, Inc. Công trình được phát triển bởi đội ngũ chuyên gia, tác giả gồm Liza R. Flandez, Angelina Lourdes A. Hermosa, Nedia Lagustan, Liberty A. Miranda, Paul Anthony B. Annette Barradas-Soriano, Karen B. Villanueva; dưới sự thẩm định của ban cố vấn học thuật (Dr. Fermin, Prof. Papango) và biên tập ngôn ngữ bởi Dr. Antoinette Montealegre.

Về mặt vị trí trong chương trình đào tạo, tài liệu đóng vai trò là giáo trình nòng cốt cho phân môn Đọc hiểu Văn học Thế giới (World Literature) và Kỹ năng Giao tiếp - Viết học thuật tiếng Anh. Mục tiêu học tập trọng tâm của giáo trình bao gồm:

1. Phát triển năng lực phân tích văn bản văn học cổ điển và trung đại thế giới.
2. Hình thành kỹ năng xây dựng văn bản nghị luận (argumentative writing) dựa trên chứng cứ.
3. Rèn luyện kỹ năng diễn thuyết trước công chúng (public speaking, news reporting, extemporaneous speech).
4. Áp dụng kỹ thuật trích dẫn khoa học và thẩm định tính thiên vị (bias detection) trong tiếp nhận thông tin.

Cấu trúc giáo trình vận hành theo mô hình tiếp cận tích hợp (integrated approach) thông qua các mô đun chuyên đề. Cụ thể trong Module 2: Establishing Solidarity, nội dung được triển khai qua tiến trình 5 giai đoạn sư phạm khép kín: Your Journey (Định hướng chủ đề), Your Objectives (Chuẩn đầu ra), Your Initial Tasks (Khởi động và kích hoạt kiến thức nền), Your Text (Tiếp cận văn bản ngữ liệu trọng tâm), Your Discovery Tasks (Phân tích cấu trúc ngôn ngữ và kỹ năng học thuật), Your Final Tasks (Thực hành sản xuất sản phẩm ngôn ngữ) và My Treasure (Tổng kết và tự đánh giá).

---

Nội dung kiến thức cốt lõi

Các chương và chủ đề chính

Nội dung của Module 2 tập trung vào chủ đề kiến tạo sự hòa hợp xã hội và giải quyết xung đột thông qua văn học, bao gồm 6 bài học chính:

1. Lesson 1: Finding Common Ground
   • Ngữ liệu đọc hiểu: Khúc III trường ca Inferno (The Vestibule of Hell – The Opportunists) của thi hào Ý Dante Alighieri (bản dịch của John Ciardi); văn bản nghị luận xã hội 4 Causes of Family Conflict của K. Lee Banks; bài hát Common Ground của ban nhạc Kodaline.
   • Khái niệm trọng tâm: Khái niệm "báo ứng mang tính biểu tượng" (symbolic retribution); cấu trúc ba phần của bài luận nghị luận (Aggressive Driving Should Be Avoided); nguyên tắc phân biệt mệnh đề sự thật (claim of fact), giá trị (claim of value) và chính sách (claim of policy).
2. Lesson 2: Building Ties
   • Ngữ liệu đọc hiểu: Sử thi trung cổ Pháp The Song of Roland; bài phát biểu Values Education for Human Solidarity của Tiến sĩ Lourdes R. Quisumbing (nguyên Bộ trưởng Bộ Giáo dục Philippines); ca khúc Imagine của John Lennon.
   • Khái niệm trọng tâm: Đặc trưng thể loại sử thi (epic poetry); mối liên hệ giữa các giá trị phổ quát (universal values) và sự gắn kết con người; kỹ thuật chuyển đổi thông tin tuyến tính sang phi tuyến tính (transcoding).
3. Lesson 3: Being Sensitive to Others
   • Ngữ liệu đọc hiểu: Tập thơ The Canzoniere của thi sĩ Francesco Petrarch (các bài thơ sonnet tiêu biểu: Laura, The White Doe, Spring).
   • Khái niệm trọng tâm: Cấu trúc thơ sonnet Petrarchan, luật gieo vần, phân tích biện pháp tu từ, kỹ năng phát hiện thiên vị (bias detection) và quy tắc viết thư mục trích dẫn (bibliography).
4. Lesson 4: Empathizing with Others
   • Ngữ liệu đọc hiểu: Tác phẩm Federigo’s Falcon trích trong tập The Decameron của Giovanni Boccaccio; trích đoạn nhật ký The Diary of a Young Girl của Anne Frank (ngày 07 tháng 3 năm 1944).
   • Khái niệm trọng tâm: Phân tích sắc thái (Tone), tâm trạng (Mood) và chủ đề (Theme) trong văn bản tự sự (mô hình TMT); sử dụng cấu trúc ngôn ngữ khẳng định (affirmative) và phủ định (negative).
5. Lesson 5: Accepting Individual Differences
   • Ngữ liệu đọc hiểu: Tiểu thuyết The Hunchback of Notre Dame của đại văn hào Victor Hugo.
   • Khái niệm trọng tâm: Phân biệt thông tin tường minh (explicit) và hàm ẩn (implicit); cấu trúc tranh biện theo định dạng Oxford-Oregon; quy tắc trích dẫn trong văn bản (in-text citation).
6. Lesson 6: Embodying Solidarity
   • Ngữ liệu đọc hiểu: Tác phẩm The Three Musketeers của Alexandre Dumas.
   • Khái niệm trọng tâm: Đánh giá giá trị văn học (literary value); kỹ thuật xây dựng và bảo vệ luận điểm trong tranh luận tập thể.

Kiến thức nền tảng được xây dựng

• Lý thuyết văn học và thi pháp học: Cung cấp khung phân tích cho các thể loại văn học kinh điển phương Tây từ thời kỳ Trung cổ đến Phục hưng và Chủ nghĩa Lãng mạn. Giáo trình làm rõ nguyên lý trừng phạt mang tính biểu trưng (contrapasso) trong Inferno, thi pháp sonnet 14 dòng của Petrarch, và cấu trúc cốt truyện bi kịch - lãng mạn trong văn xuôi thời kỳ Phục hưng.
• Lý thuyết lập luận và cấu trúc văn bản nghị luận: Định hình các thành phần cơ bản của một văn bản nghị luận hoàn chỉnh gồm: Đoạn mở bài (giới thiệu bối cảnh, luận đề), các đoạn thân bài (câu chủ đề, lý lẽ, dẫn chứng thống kê hoặc trích dẫn thực tế, lập luận phản bác - refutation) và đoạn kết bài (khẳng định lại luận điểm chính).
• Hệ thống hóa phân loại định nghĩa: Giáo trình phân định rõ hai phương thức lập định nghĩa trong văn bản học thuật:
  • Định nghĩa kỹ thuật (Technical definition): Giải thích thuật ngữ dựa trên từ điển học và đặc tính chuyên ngành.
  • Định nghĩa thao tác (Operational definition): Xác định khái niệm thông qua các tiêu chí đo lường cụ thể hoặc quy trình vận hành thực tế.

Kỹ năng phát triển

• Kỹ năng phân tích và thẩm định học thuật: Kỹ năng nhận diện các lỗi ngụy biện phổ biến như khái quát hóa vô căn cứ (unsupported generalization), phóng đại (exaggeration) và phát hiện các biểu hiện định kiến, thiên vị giới tính hoặc xã hội trong tài liệu truyền thông.
• Kỹ năng ngôn ngữ thực hành: Rèn luyện ngữ âm học ứng dụng trong thuyết trình gồm cao độ (pitch), trọng âm (stress), ngắt giọng (juncture) và ngữ điệu (intonation lên/xuống).
• Kỹ năng nghiệp vụ viết và báo cáo: Quy trình xây dựng bản tin báo chí theo cấu trúc 5W1H (Who, What, When, Where, Why, How) và nguyên tắc kim tự tháp ngược (inverted pyramid); kỹ năng thu thập số liệu qua khảo sát nhóm và trực quan hóa dữ liệu bằng biểu đồ.

---

Phương pháp giảng dạy và học tập

Phương pháp sư phạm chủ đạo

Giáo trình áp dụng mô hình Dạy học dựa trên nhiệm vụ (Task-Based Language Teaching - TBLT) kết hợp với Phương pháp tiếp cận truy vấn (Inquiry-Based Learning). Người học không tiếp nhận kiến thức thụ động mà thông qua việc thực hiện chuỗi bài tập từ mức độ nhận biết đến vận dụng cao.

Hệ thống bài tập và nghiên cứu tình huống

• Sơ đồ giác quan (Sense Chart): Bài tập yêu cầu người học bóc tách các chi tiết miêu tả trong Khúc III của Inferno theo 5 giác quan: Thị giác (Eye), Thính giác (Ear), Xúc giác (Hand), Vị giác/Lời nói (Lip), và Khứu giác (Nose).
• Phân tích ca lâm sàng mâu thuẫn xã hội: Khảo sát thực tế trong nhóm 10 học sinh về các tình huống bất đồng thường gặp, vẽ biểu đồ phân phối tần suất và đề xuất giải pháp phòng ngừa xung đột.
• Bài tập phân tích văn bản mẫu: Sử dụng báo cáo của Hội đồng An toàn Giao thông Quốc gia Hoa Kỳ (NHTSC) trong bài luận Aggressive Driving Should Be Avoided để nhận diện luận cứ định lượng (tỷ lệ 78% đến 100% tai nạn do vượt ẩu, phóng nhanh).

Phương pháp đánh giá và tự học

Hệ thống đánh giá được chuẩn hóa qua các bảng tiêu chí định lượng (Rubrics). Bảng tiêu chí báo cáo tin tức miệng (Oral News Report Rubric) bao gồm 6 tiêu chí độc lập:

1. Topic Choice: Tính giáo dục và mức độ phù hợp với người nghe.
2. Content: Độ chi tiết, tính tổ chức và tính chính xác của dữ kiện.
3. Voice and Manner: Độ rõ ràng, tốc độ và tác phong của người nói.
4. Eye Contact: Tần suất giao tiếp bằng mắt với khán giả.
5. On Time: Mức độ chuẩn bị và tuân thủ thời hạn nộp bài.
6. Audience Participation: Khả năng lắng nghe và tương tác của người học trong lớp.

Mỗi tiêu chí được phân tầng thành 5 thang điểm: Excellent (5 điểm), Good (4 điểm), Fair (3 điểm), Poor (2 điểm) và Unacceptable (1 điểm).

---

Điểm nổi bật và cập nhật

1. Khung pháp lý và chuẩn mực bản quyền minh bạch: Giáo trình được xuất bản dựa trên các điều khoản nghiêm ngặt của Đạo luật Cộng hòa Philippines số 8293, Mục 176 (Republic Act 8293, section 176), thiết lập quy chuẩn rõ ràng về việc sử dụng tài liệu thuộc sở hữu nhà nước và quyền sở hữu trí tuệ thương mại. Toàn bộ bản quyền tư liệu của bên thứ ba (ca khúc, tác phẩm văn học, tranh ảnh) đều được đại diện pháp lý bởi Hiệp hội Cấp phép Bản quyền Philippines (Filipinas Copyright Licensing Society - FILCOLS, Inc.).

2. Sự kết hợp giữa văn học cổ điển và tài liệu đương đại: Tài liệu tích hợp các trích đoạn văn học trung đại và phục hưng (Dante, Boccaccio, Petrarch) cùng các báo cáo khoa học xã hội hiện đại của UNESCO (Our Creative Diversity - Báo cáo của Ủy ban Thế giới về Văn hóa và Phát triển do Pérez de Cuéllar chủ trì; báo cáo của Jacques Delors tại Hội nghị Thượng đỉnh Trái đất Rio de Janeiro 1992).

3. Tính ứng dụng thực tiễn của kỹ năng viết học thuật: Các bài học kỹ năng không tồn tại độc lập mà được kết nối trực tiếp với sản phẩm đầu ra thực tế: viết báo cáo điều tra mâu thuẫn gia đình dựa trên nghiên cứu của K. Lee Banks, viết bài luận tranh biện về giao thông dựa trên số liệu của NHTSC, và thực hành sản xuất bản tin thời sự.

---

Đối tượng sử dụng giáo trình

Phân khúc người học và yêu cầu tiên quyết

• Sinh viên và học viên mục tiêu: Giáo trình phục vụ cho sinh viên đại học năm thứ nhất hoặc năm thứ hai chuyên ngành Sư phạm Tiếng Anh (ELT), Ngôn ngữ Anh, Văn học So sánh, hoặc học sinh các chương trình tú tài quốc tế/nâng cao chuẩn bị bước vào bậc đại học.
• Kiến thức tiên quyết (Prerequisites): Người học cần đạt trình độ năng lực tiếng Anh từ B1 đến B2 (theo Khung tham chiếu Châu Âu CEFR), có khả năng đọc hiểu văn bản tiếng Anh trung cổ và văn xuôi cận đại, nắm vững ngữ pháp cấu trúc câu cơ bản.

Ứng dụng đối với giảng viên và nghiên cứu

• Giảng viên: Sử dụng tài liệu làm khung giáo trình cho học phần Văn học thế giới hoặc Kỹ năng đọc - viết nâng cao. Hệ thống câu hỏi tiền kiểm tra (Pre-test) tại đầu mỗi mô đun hỗ trợ giảng viên chẩn đoán năng lực ban đầu của lớp học.
• Tự học và tra cứu: Tài liệu cung cấp đầy đủ các chỉ dẫn tự học (Self-study guidelines), bảng tiêu chí tự đánh giá năng lực giúp người học tự thẩm định mức độ đạt chuẩn đầu ra của từng bài học.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Giáo trình này phù hợp nhất với đối tượng đào tạo nào?

Giáo trình được thiết kế chuyên biệt cho người học tiếng Anh học thuật, sinh viên chuyên ngành Sư phạm Tiếng Anh, Ngôn ngữ học ứng dụng và các ngành khoa học xã hội cần nâng cao kỹ năng phân tích tác phẩm văn học thế giới kết hợp rèn luyện tư duy nghị luận.

2. Người học cần chuẩn bị kiến thức nền tảng gì trước khi tiếp cận tài liệu?

Người học cần có vốn từ vựng học thuật trung cấp, hiểu biết sơ bộ về các thể loại văn học (thơ, kịch, sử thi, truyện ngắn) và khả năng xử lý các cấu trúc câu phức trong tiếng Anh.

3. Điểm khác biệt cốt lõi của giáo trình này so với các tài liệu kỹ năng tiếng Anh thông thường là gì?

Điểm khác biệt nằm ở phương pháp tích hợp sâu giữa văn học cổ điển phương Tây (như Inferno, The Song of Roland, The Canzoniere) với các bài tập phân tích logic xã hội học, thống kê số liệu và tranh biện học thuật theo chuẩn Oxford-Oregon.

4. Làm thế nào để khai thác tối đa cấu trúc của từng bài học khi tự học?

Người học cần thực hiện tuần tự theo quy trình 5 bước: trả lời câu hỏi định hướng ở Initial Tasks, đọc kỹ văn bản Your Text kèm theo tra cứu từ vựng theo bảng hướng dẫn, thực hiện bảng Sense Chart, hoàn thành bài tập ngữ pháp ở Discovery Tasks, và đối chiếu bài viết của mình với bảng Rubrics đi kèm.

5. Giáo trình có tích hợp các công cụ kiểm tra đánh giá chuẩn hóa không?

Có. Giáo trình trang bị hệ thống đề kiểm tra chẩn đoán (Pre-test) gồm các câu hỏi trắc nghiệm khách quan đa phương thức (phân tích trích đoạn, biểu đồ, nhận diện thiên vị, cấu trúc phát biểu) và bảng tiêu chí chấm điểm (Rubric) 5 mức độ để đánh giá định lượng các sản phẩm viết và nói.

---

Kết luận

Giáo trình Celebrating Diversity through World Literature – Grade 10 English: Learner’s Material cung cấp một hệ thống ngữ liệu học thuật chuẩn mực, tích hợp chặt chẽ giữa việc giảng dạy văn học thế giới và phát triển năng lực ngôn ngữ ứng dụng. Lộ trình đào tạo được xây dựng logic từ khâu tiếp nhận văn bản, phân tích cấu trúc tu từ, xử lý dữ liệu thực tế đến tạo lập văn bản nghị luận và diễn thuyết. Để đạt hiệu quả cao nhất, người học được khuyến nghị kết hợp khai thác văn bản cùng các nguồn tài liệu tham chiếu bổ trợ từ các báo cáo của UNESCO, tài liệu phân tích văn học của John Ciardi và các quy chuẩn trích dẫn khoa học hiện hành.

Trích đoạn nội dung tài liệu

10 Celebrating Diversity through World Literature English Learner’s Material This book was collaboratively developed and reviewed by educators from public and private schools, colleges, and/or universities. We encourage teachers and other education stakeholders to email their feedback, comments, and recommendations to the Department of Education at action@deped. We value your feedback and recommendations. Department of Education Republic of the Philippines i Celebrating Diversity through World Literature – Grade 10 English - Learner’s Material First Edition 2015 ISBN: Republic Act 8293, section 176 states that: No copyright shall subsist in any work of the Government of the Philippines.

However, prior approval of the government agency or office wherein the work is created shall be necessary for exploitation of such work for profit. Such agency or office may, among other things, impose as a condition the payment of royalties., songs, stories, poems, pictures, photos, brand names, trade-marks, etc.) included in this book are owned by their respective copyright holders. DepEd is represented by the Filipinas Copyright Licensing Society (FILCOLS), Inc. in seeking permission to use these materials from their respective copyright owners.

All means have been exhausted in seeking permission to use these materials. The publisher and authors do not represent nor claim ownership over them. Only institutions and companies which have entered an agreement with FILCOLS and only within the agreed framework may copy from this Learner’s Material. Those who have not entered in an agreement with FILCOLS must, if they wish to copy, contact the publishers and authors directly.

Authors and publishers may email or contact FILCOLS at [e-mail] or [phone], respectively. Published by the Department of Education Secretary: Br. Luistro FSC Undersecretary: Dina S. Ocampo, PhD Development Team of the Learner’s Material Consultants: Dr.

Fermin and Prof. Papango Authors: Liza R. Flandez, Angelina Lourdes A. Hermosa, Nedia Lagustan, Liberty A.

Miranda, Paul Anthony B. Annette Barradas-Soriano, and Karen B. Villanueva Reviewers: Ruth Alido, Mara Angelie Banares, Jonalyn T. De la Cruz, Benjamin Hanson S.

Lopez, Carlo Erba Manalo – Pacinos, Dr. Sterling Plata, Jeanette M. Señires, and Dr. Roderick Tadeo Language Editor: Dr.

Antoinette Montealegre Production Team: Dir. Ador Dionisio, and Ms. San Diego Illustrators: Angielyn G. De Guia, and Jayson M.

Gaduena Layout Artists: Matthew Leysa, Camille Francesca Mondejar, and Jerby Mariano Printed in the Philippines by REX Book Store, Inc. Department of Education-Instructional Materials Council Secretariat (DepEd-IMCS) Office Address: 5th Floor Mabini Bldg., DepEd Complex Meralco Avenue, Pasig City Philippines 1600 Telefax: [phone] or 634-1072 E-mail Address: imcsetd@yahoo.