Nghiên Cứu Tác Động Của Các Nhân Tố Kinh Tế Vĩ Mô Đến Tăng Trưởng Kinh Tế Tại Việt Nam

Luận văn thạc sĩ kinh tế phân tích ueh nghiên cứu tác động của các nhân tố kinh tế vĩ mô tới tăng trưởng kinh tế tại việt nam, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất giải

• Chuyên ngành: Kinh tế vĩ mô
• Đề tài: Tác Động Của Các Nhân Tố Kinh Tế Vĩ Mô Đến Tăng Trưởng Kinh Tế Việt Nam
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2012

Mục lục chi tiết

• TÓM TẮT
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN CÁC NỘI DUNG CỦA LUẬN VĂN
• 1.1. Tính cấp thiết, ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 1.4. Phương pháp nghiên cứu
• 1.5. Kết cấu đề tài
• 2. CHƯƠNG 2: LÝ LUẬN CHUNG VỀ CÁC LÝ THUYẾT TĂNG TRƯỞNG KINH TẾ
• 2.1. Khái niệm về tăng trưởng kinh tế
• 2.2. Các mô hình tăng trưởng kinh tế
• 2.2.1. Mô hình cổ điển
• 2.2.2. Mô hình tăng trưởng trường phái Keynes
• 2.2.3. Mô hình tăng trưởng tân cổ điển
• 2.2.4. Mô hình tăng trưởng nội sinh
• 2.3. Xác định nhân tố tác động đến tăng trưởng kinh tế
• 2.4. Sơ lược các nghiên cứu thực nghiệm
• 2.4.1. Các nghiên cứu trên thế giới
• 2.4.2. Các nghiên cứu tại Việt Nam
• 3. CHƯƠNG 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU, MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU & DỮ LIỆU NGHIÊN CỨU
• 3.1. Phương pháp nghiên cứu
• 3.2. Giới thiệu các biến nghiên cứu
• 3.3. Mô hình nghiên cứu
• 3.4. Quy trình ước lượng
• 3.4.1. Kiểm định nghiệm đơn vị
• 3.4.2. Kiểm định đồng liên kết Johansen
• 3.4.3. Mô hình vector hiệu chỉnh sai số VECM
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 4.1. Kết quả kiểm định nghiệm đơn vị
• 4.2. Kết quả kiểm định đồng liên kết Johansen
• 4.3. Kết quả ước lượng mô hình VECM
• 4.3.1. Mối quan hệ trong dài hạn
• 4.3.2. Sự điều chỉnh trong ngắn hạn
• 4.4. Kết quả phân tích phân rã phương sai
• 5. CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN, GỢI Ý CHÍNH SÁCH, HẠN CHẾ CỦA ĐỀ TÀI VÀ HƯỚNG NGHIÊN CỨU TIẾP THEO
• 5.1. Gợi ý chính sách
• 5.1.1. Đối với vốn vật chất
• 5.1.2. Đối với nguồn lao động
• 5.1.3. Đối với nguồn vốn FDI
• 5.1.4. Đối với nguồn vốn viện trợ nước ngoài
• 5.1.5. Đối với lạm phát
• 5.1.6. Đối với chi tiêu chính phủ
• 5.2. Hạn chế của đề tài & hướng nghiên cứu tiếp theo
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Tác Động Của Nhân Tố Kinh Tế Vĩ Mô Đến Tăng Trưởng Kinh Tế Việt Nam

Tăng trưởng kinh tế là một trong những mục tiêu hàng đầu của Việt Nam trong bối cảnh toàn cầu hóa. Nghiên cứu này sẽ phân tích các nhân tố kinh tế vĩ mô ảnh hưởng đến tăng trưởng kinh tế của Việt Nam từ năm 1985 đến 2012. Các yếu tố như vốn đầu tư nước ngoài, chi tiêu chính phủ, và lạm phát sẽ được xem xét để hiểu rõ hơn về mối quan hệ giữa chúng và tăng trưởng kinh tế.

1.1. Khái Niệm Tăng Trưởng Kinh Tế Và Nhân Tố Kinh Tế Vĩ Mô

Tăng trưởng kinh tế được định nghĩa là sự gia tăng sản lượng hàng hóa và dịch vụ trong một nền kinh tế. Các nhân tố kinh tế vĩ mô như vốn, lao động, và công nghệ đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

1.2. Tầm Quan Trọng Của Nghiên Cứu Tác Động Của Nhân Tố Kinh Tế

Nghiên cứu này không chỉ giúp hiểu rõ hơn về các nhân tố kinh tế vĩ mô mà còn cung cấp cơ sở cho việc xây dựng các chính sách kinh tế hiệu quả nhằm thúc đẩy tăng trưởng bền vững.

II. Các Vấn Đề Và Thách Thức Trong Tăng Trưởng Kinh Tế Việt Nam

Việt Nam đang đối mặt với nhiều thách thức trong việc duy trì tăng trưởng kinh tế bền vững. Các vấn đề như lạm phát, tỷ lệ thất nghiệp, và đầu tư nước ngoài cần được giải quyết để đảm bảo sự phát triển liên tục.

2.1. Lạm Phát Và Tác Động Đến Tăng Trưởng Kinh Tế

Lạm phát cao có thể làm giảm sức mua của người dân và ảnh hưởng tiêu cực đến tăng trưởng kinh tế. Cần có các biện pháp kiểm soát lạm phát hiệu quả để duy trì sự ổn định kinh tế.

2.2. Tỷ Lệ Thất Nghiệp Và Ảnh Hưởng Đến Nền Kinh Tế

Tỷ lệ thất nghiệp cao không chỉ ảnh hưởng đến thu nhập của người dân mà còn làm giảm tăng trưởng kinh tế. Việc tạo ra việc làm mới là cần thiết để cải thiện tình hình này.

III. Phương Pháp Nghiên Cứu Tác Động Của Nhân Tố Kinh Tế Vĩ Mô

Nghiên cứu sử dụng phương pháp định lượng để phân tích mối quan hệ giữa các nhân tố kinh tế vĩ mô và tăng trưởng kinh tế. Các phương pháp như kiểm định đồng liên kết Johansen và mô hình VECM sẽ được áp dụng.

3.1. Phương Pháp Kiểm Định Đồng Liên Kết

Kiểm định đồng liên kết Johansen giúp xác định mối quan hệ dài hạn giữa các biến trong mô hình. Phương pháp này là cần thiết để tránh vấn đề hồi quy giả mạo.

3.2. Mô Hình VECM Và Ứng Dụng Trong Nghiên Cứu

Mô hình VECM cho phép đánh giá tác động của các nhân tố kinh tế vĩ mô đến tăng trưởng kinh tế trong cả ngắn hạn và dài hạn, từ đó đưa ra các khuyến nghị chính sách.

IV. Kết Quả Nghiên Cứu Về Tác Động Của Nhân Tố Kinh Tế Vĩ Mô

Kết quả nghiên cứu cho thấy các nhân tố kinh tế vĩ mô như vốn đầu tư nước ngoài và chi tiêu chính phủ có tác động tích cực đến tăng trưởng kinh tế. Tuy nhiên, lạm phát lại có mối quan hệ ngược chiều.

4.1. Tác Động Của Vốn Đầu Tư Nước Ngoài

Vốn đầu tư nước ngoài đóng góp quan trọng vào tăng trưởng kinh tế thông qua việc tạo ra việc làm và nâng cao năng suất lao động.

4.2. Chi Tiêu Chính Phủ Và Tăng Trưởng Kinh Tế

Chi tiêu chính phủ có thể thúc đẩy tăng trưởng kinh tế nếu được sử dụng hiệu quả trong các lĩnh vực như giáo dục và hạ tầng.

V. Kết Luận Và Gợi Ý Chính Sách Để Thúc Đẩy Tăng Trưởng Kinh Tế

Kết luận từ nghiên cứu cho thấy cần có các chính sách phù hợp để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế bền vững. Các gợi ý chính sách sẽ được đề xuất dựa trên kết quả nghiên cứu.

5.1. Gợi Ý Chính Sách Đối Với Vốn Đầu Tư Nước Ngoài

Cần tạo điều kiện thuận lợi cho vốn đầu tư nước ngoài để thu hút thêm nguồn lực cho nền kinh tế.

5.2. Chính Sách Đối Với Chi Tiêu Chính Phủ

Chính phủ cần tập trung vào việc sử dụng hiệu quả chi tiêu công để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và cải thiện đời sống người dân.

Trích đoạn nội dung tài liệu

TÓM TẮT Nghiên cứu này xem xét những nhân tố vĩ mô chủ yếu tác động đến tăng trưởng kinh tế Việt Nam trong giai đoạn 1985 - 2012. Dữ liệu thứ cấp được thu thập theo năm từ nhiều nguồn khác nhau nhưng chủ yếu là từ trang web Ngân hàng thế giới. Để kiểm tra mối quan hệ này, phương pháp nghiên cứu được sử dụng là kiểm định đồng liên kết Johansen. Trước khi kiểm định đồng liên kết, kiểm định nghiệm đơn vị theo phương pháp ADF được sử dụng để tránh vấn đề hồi quy giả mạo trong mô hình. Sau khi xác định số vector đồng liên kết, tác giả tiến hành ước lượng mô hình VECM để đánh giá tác động của các nhân tố tới tăng trưởng cả trong ngắn hạn và dài hạn. Kết quả từ các phân tích cho thấy các nhân tố vĩ mô có mối quan hệ trong dài hạn với tăng trưởng kinh tế. Nhân tố vốn đầu tư nước ngoài, nguồn lao động, viện trợ nước ngoài đóng góp tích cực quan trọng trong tăng trưởng kinh tế giai đoạn này. Kết quả nghiên cứu cũng cho thấy mối quan hệ ngược chiều giữa tăng trưởng kinh tế và lạm phát và chi tiêu chính phủ. Đặc biệt hơn khi xem xét đại diện của tăng trưởng kinh tế là GDP bình quân đầu người thì vốn vật chất có mối tương quan ngược chiều với tăng trưởng. Ngược lại khi xem xét đại diện tăng trưởng kinh tế là tốc độ tăng trưởng GDP hàng năm tác giả phát hiện vốn vật chất có mối quan hệ cùng chiều. Kết quả trái ngược này dẫn tới kết luận là sự gia tăng về vốn làm tăng GDP nhưng không góp phần cải thiện thu nhập thực tế của người dân trong giai đoạn 1985 - 2012. Từ kết quả trên tác giả đã đưa ra một số gợi ý chính sách góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế Việt Nam, đạt được mục tiêu đề ra trong giai đoạn 2012 – 2015. LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC 1.Tính cấp thiết, ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài .Mục tiêu nghiên cứu .Đối tượng và phạm vi nghiên cứu .Phương pháp nghiên cứu .Kết cấu đề tài .5 CHƯƠNG 2: LÝ LUẬN CHUNG VỀ CÁC LÝ THUYẾT TĂNG TRƯỞNG KINH TẾ . Khái niệm về tăng trưởng kinh tế .Các mô hình tăng trưởng kinh tế .Mô hình cổ điển .Mô hình tăng trưởng trường phái Keynes .Mô hình tăng trưởng tân cổ điển .Mô hình tăng trưởng nội sinh .Xác định nhân tố tác động đến tăng trưởng kinh tế . Sơ lược các nghiên cứu thực nghiệm .Các nghiên cứu trên thế giới .Các nghiên cứu tại Việt Nam . 30 CHƯƠNG 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU, MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU & DỮ LIỆU NGHIÊN CỨU.Phương pháp nghiên cứu .33 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Giới thiệu các biến nghiên cứu .Mô hình nghiên cứu.Quy trình ước lượng . Kiểm định nghiệm đơn vị .Kiểm định đồng liên kết Johansen .Mô hình vector hiệu chỉnh sai số VECM . 42 CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU .Kết quả kiểm định nghiệm đơn vị .Kết quả kiểm định đồng liên kết Johansen.Kết quả ước lượng mô hình VECM . Mối quan hệ trong dài hạn . Sự điều chỉnh trong ngắn hạn.Kết quả phân tích phân rã phương sai .53 CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN, GỢI Ý CHÍNH SÁCH, HẠN CHẾ CỦA ĐỀ TÀI VÀ HƯỚNG NGHIÊN CỨU TIẾP THEO . Gợi ý chính sách . Đối với vốn vật chất . Đối với nguồn lao động . Đối với nguồn vốn FDI . Đối với nguồn vốn viện trợ nước ngoài . 58 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Đối với lạm phát . Đối với chi tiêu chính phủ .Hạn chế của đề tài & hướng nghiên cứu tiếp theo .59 TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT 1. ADF: Argument Dicky Fuller 2. AIC: Akaike information criterion 3. ARDL: Phân phối trễ tự hồi quy 4. CPI: Chỉ số giá tiêu dùng 5. DOLS: Bình phương tổi thiểu tổng quát năng động 6. ECM: Bô hình hiệu chỉnh sai số 7. FDI: Vốn đầu tư nước ngoài 8. FGLS: bình phương tổi thiểu tổng quát khả thi 9. FPE: Final prediction error 10.GDP: Tổng sản phẩn quốc nội 11.GE: Chi tiêu chính phủ 12.GFCF: Tổng vốn cố định 13.GMM: Phương pháp tổng quát tức thời 14.GNP: Tổng sản phẩn quốc dân 15.GPP: Tổng sản phẩm trong tỉnh 16.HQ: Hannan-Quinn information criterion 17.ICOR: Hệ số sử dụng vốn 18.IMF: Quỹ tiền tệ thế giới 19.INF: Tỉ lệ lạm phát LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.K: vốn vật chất 21.LR: Tiêu chuẩn LR 23.MNC: Công ty đa quốc gia 24.OECD: Tổ chức hợp tác và phát triển kinh tế 25.OLS: Bình phương tổi thiểu tổng quát 26.PLS: Bình phương bé nhất gộp chung 27.R&D: Nghiên cứu và phát triển 28.SIC: Schwarz Information Criteria 29.SSA: Các nước cận sa mạc Sahara Châu Phi 30.VECM: Mô hình vector hiệu chỉnh sai số 31.WB: Ngân hàng thế giới LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC BẢNG Bảng 3.1: Bảng dấu kỳ vọng của hệ số các biến trong mô hình .1: Kết quả kiểm định nghiệm đơn vị .2: Lựa chọn độ trễ tối ưu cho các biến trong mô hình .3: Kết quả kiểm định đồng liên kết Johansen .4: Hồi quy đồng liên kết các biến trong mô hình .5: Kết quả mô hình hiệu chỉnh sai số ngắn hạn .6: Bảng kết quả phân rã phương sai . 53 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 1 CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN CÁC NỘI DUNG CỦA LUẬN VĂN 1.Tính cấp thiết, ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài Tăng trưởng kinh tế là vấn đề quan trọng hàng đầu ở mỗi quốc gia. Tăng trưởng kinh tế cao đồng nghĩa với năng suất lao động tăng, thu nhập phúc lợi xã hội, chất lượng cuộc sống của dân cư được cải thiện. Tăng trưởng kinh tế còn góp phần gia tăng công ăn việc làm, giảm tỉ lệ thất nghiệp. Ngoài ra tăng trưởng kinh tế tạo tiền đề vật chất để củng cố an ninh quốc phòng, củng cố chế độ chính trị, tăng uy tín và vai trò quản lý của nhà nước đối với xã hội, tăng khả năng cạnh tranh của một quốc gia. Vì vậy tăng trưởng kinh tế nhanh và bền vững là mục tiêu thường xuyên ở mỗi quốc gia. Tăng trưởng kinh tế đã đặt ra thách thức từ khi lịch sử kinh tế học hình thành. Đã có rất nhiều các quan điểm về tăng trưởng kinh tế, theo dòng lịch sử thì Adam Smith (1776) cho rằng sự tăng trưởng liên quan đến sự phân công lao động. David Ricardo (1817) cho rằng 3 yếu tố cơ bản của tăng trưởng kinh tế là đất đai, lao động và vốn. Trong ba yếu tố trên thì đất đai là yếu tố quan trọng nhất, là giới hạn của sự tăng trưởng. Trong nghiên cứu của mình Karl Mark (1867) cũng khẳng định yếu tố tác động đến tăng trưởng kinh tế là đất đai, lao động, vốn, tiến bộ kĩ thuật. Trong đó Karl Mark đã đặt nền tảng đầu tiên cho xác định vai trò của nhà nước trong điều tiết cung cầu kinh tế. Đến cuối thế kỷ 19 đánh dấu bước phát triển mạnh mẽ của khoa học kỹ thuật với sự ra đời và mở rộng của hàng loạt phát minh khoa học với trình độ kỹ thuật cao. Do vậy các quan điểm tăng trưởng kinh tế cổ điển đã bộc lộ những hạn chế và phát sinh những yêu cầu mới như hành vi tiêu dùng cá nhân hay mối quan hệ cung cầu trong sản xuất và tiêu dùng. Vì vậy đã dẫn tới sự ra đời của trường phái tân cổ điển với những điểm mới về tăng trưởng kinh tế đó là tiến bộ khoa học kỹ thuật là yếu tố cơ bản để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Đến LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 2 những năm 30 của thế kỷ XX do ảnh hưởng của cuộc khủng hoảng kinh tế nhà kinh tế học Keynes (1936) đã đưa ra quan điểm của mình đó là nền kinh tế luôn đạt mức sản lượng cân bằng ở dưới mức tiềm năng. Nguyên nhân sự trì trệ trong kinh tế là do xu hướng tiêu dùng cận biên của hộ gia đình giảm khi thu nhập tăng để đạt được sự ổn định và tăng trưởng dài hạn thì cần sự thúc đẩy đầu tư và tăng hiệu suất cận biên của tư bản so với lãi suất. Để đạt được tăng trưởng thì nhà nước là nhân tố có vai trò quan trọng. Nhà nước cần phải tạo động lực cho nền kinh tế bằng các gói kích cầu đầu tư quy mô lớn, ổn định nền kinh tế vĩ mô nhằm tạo môi trường ổn định cho sản xuất. Đồng thời thực hiện chính sách tiền tệ mở rộng, lạm phát cao nhằm mở rộng khối lượng tiền tệ trong lưu thông. Áp dụng chính sách của Keynes đã giúp các nước thoát khỏi khủng hoảng, tuy nhiên lạm dụng vai trò của nhà nước đã làm cho nền kinh tế thiếu sự linh hoạt. Do đó mô hình kinh tế hỗn hợp của Samuelson (2007) đã ra đời, khẳng định nhân tố tác động đến tăng trưởng kinh tế trong điều kiện nền kinh tế có lạm phát và thất nghiệp là vốn, lao động, tài nguyên thiên nhiên và khoa học công nghệ. Đồng thời cũng khẳng định vai trò của nhà nước trong việc đảm bảo cơ chế thị trường hoạt động tốt và tránh được các khuyết tật vốn có. Không chỉ các nhà kinh tế học trong lịch sử, những nhà kinh tế học hiện nay cũng rất quan tâm tới vấn đề vấn đề tăng trưởng kinh tế đặc biệt là những nhân tố vĩ mô tác động đến nó. Tác giả Barro (2003) cho rằng vốn con người, tỷ lệ sinh, đầu tư chi tiêu chính phủ, bất ổn chính trị, hệ thống kinh tế, sự biến dạng của thị trường đã tác động đến tăng trưởng của nhóm các nước. Trên đây là một số những nghiên cứu của các nhà kinh tế trên thế giới. Tại Việt Nam cũng đã có một số nghiên cứu về vấn đề này. Tác giả Phan Minh Ngọc và cộng sự (2006) nghiên cứu mối quan hệ giữa tăng trưởng kinh tế (đại diện là LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 3 GDP bình quân đầu người), thương mại và các công ty đa quốc gia của 61 tỉnh thành tại Việt Nam trong giai đoạn 1995-2003. Kết quả nghiên cứu cho thấy sự hiện diện của MNC tác động tích cực đến tăng trưởng kinh tế, mặt khác tăng trưởng có mối tương quan yếu với thương mại, tỷ số xuất khẩu. Kế đến tác giả Phạm Thế Anh (2008) nghiên cứu mối liên hệ giữa chi tiêu chính phủ và tăng trưởng kinh tế nhưng chỉ phân tích, chưa có thực nghiệm chứng minh lý thuyết này. Đối chiếu với thực tế nền kinh tế Việt Nam, kể từ khi áp dụng công cuộc đổi mới, chuyển sang nền kinh tế thị trường, nước ta đã đạt được thành tựu đáng kể.