Luận văn thạc sĩ an analysis of foreign direct investment impact on labor productivity at firm level in vietnam

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu an analysis of foreign direct investment impact on labor productivity at firm level in vietnam, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề xuất

• Tác giả: Pham Khac Duy
• Người hướng dẫn: Dr. Le Thi Thanh Loan
• Trường học: University of Economics
• Chuyên ngành: Development Economics
• Đề tài: Tác Động Của FDI Đến Năng Suất Lao Động Tại Việt Nam
• Loại tài liệu: Thesis
• Năm xuất bản: 2009
• Địa điểm: Ho Chi Minh City

Mục lục chi tiết

• 1. CHAPTER 1: INTRODUCTION
• 1.1. Objectives of the research
• 1.2. Organization of the research
• 2. CHAPTER II: LITERATURE REVIEW
• 2.1. Introduction
• 2.2. Concepts and definitions
• 2.3. Foreign direct investment (FDI)
• 2.4. Productivity and labor productivity
• 2.5. Cobb-Douglas production function
• 2.6. Pindyck and Rubinfeld production theory
• 2.7. Theoretical background of FDI impacts
• 2.8. Channel effects of foreign direct investment
• 2.9. Theoretical framework of FDI impacts on labor productivity
• 2.10. Suggested research model
• 2.11. FDI impacts enhance labor productivity in host countries
• 2.12. The opposite results of FDI impacts on labor productivity
• 3. CHAPTER III: AN OVERVIEW OF FDI IN VIETNAM SINCE 1988
• 3.1. Overview of FDI inflows and periods of development from 1988 to 2008
• 3.2. FDI inflows in period 1988-2008
• 3.3. Some characteristics of FDI in Vietnam
• 3.4. The role of FDI in national economy
• 3.5. The summary of FDI sector's socio-economic affect on national economy
• 4. CHAPTER IV: RESEARCH METHODOLOGY
• 4.1. Dependent variable labor productivity (Labproductivity)
• 4.2. Scale of material input cost (MI_scale)
• 4.3. Types of ownership (Fshare)
• 4.4. Firm's sub-industrial sectors (Dindustry)
• 5. CHAPTER V: RESULT ANNALYSIS
• 5.1. Descriptive statistic analysis of regression sample and variables
• 5.2. Descriptive statistics of sample
• 5.3. Descriptive statistics of variables
• 5.4. Model estimation and finding results
• 5.5. Multiple regression results and diagnostic tests
• 5.6. Interpretation of the finding results
• 5.7. Analysis and discussion about the finding results
• 6. CHAPTER VI: CONCLUSIONS AND RECOMMENDATION
• 6.1. Limitations of the research
• LIST OF BOXES
• LIST OF FIGURES
• LIST OF TABLES
• ACRONYMS

Tóm tắt

I. Tổng quan về tác động của FDI đến năng suất lao động tại Việt Nam

Tác động của FDI đến năng suất lao động tại Việt Nam đã trở thành một chủ đề quan trọng trong nghiên cứu kinh tế. Kể từ khi Việt Nam mở cửa nền kinh tế vào cuối những năm 1980, đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đã đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và cải thiện năng suất lao động. Nghiên cứu này sẽ phân tích các khía cạnh khác nhau của FDI và cách mà nó ảnh hưởng đến năng suất lao động tại các doanh nghiệp ở Việt Nam.

1.1. Định nghĩa và vai trò của FDI trong nền kinh tế Việt Nam

FDI được định nghĩa là việc đầu tư của một cá nhân hoặc tổ chức nước ngoài vào một doanh nghiệp tại Việt Nam với mục tiêu tạo ra lợi nhuận lâu dài. FDI không chỉ mang lại vốn mà còn chuyển giao công nghệ và kỹ năng, từ đó nâng cao năng suất lao động.

1.2. Tình hình FDI tại Việt Nam từ năm 1988 đến nay

Kể từ khi ban hành Luật Đầu tư nước ngoài năm 1987, Việt Nam đã thu hút được một lượng lớn FDI. Các lĩnh vực như công nghiệp chế biến, khách sạn, và điện tử đã chứng kiến sự gia tăng đáng kể trong đầu tư nước ngoài, góp phần nâng cao năng suất lao động.

II. Vấn đề và thách thức trong việc thu hút FDI tại Việt Nam

Mặc dù FDI mang lại nhiều lợi ích, nhưng cũng tồn tại nhiều thách thức trong việc thu hút và quản lý FDI. Các vấn đề như chất lượng lao động, cơ sở hạ tầng và chính sách thu hút đầu tư cần được xem xét kỹ lưỡng.

2.1. Chất lượng lao động và ảnh hưởng đến FDI

Chất lượng lao động tại Việt Nam vẫn còn hạn chế, điều này ảnh hưởng đến khả năng thu hút FDI. Các doanh nghiệp FDI thường yêu cầu lao động có kỹ năng cao, trong khi nguồn lao động trong nước chưa đáp ứng được yêu cầu này.

2.2. Cơ sở hạ tầng và chính sách đầu tư

Cơ sở hạ tầng chưa phát triển đồng bộ là một trong những rào cản lớn đối với FDI. Chính sách đầu tư cần được cải thiện để tạo điều kiện thuận lợi hơn cho các nhà đầu tư nước ngoài.

III. Phương pháp nghiên cứu tác động của FDI đến năng suất lao động

Nghiên cứu này sử dụng mô hình hồi quy Cobb-Douglas để phân tích tác động của FDI đến năng suất lao động. Các biến số như cường độ vốn, chi phí đầu vào và tỷ lệ lao động có kỹ năng sẽ được xem xét.

3.1. Mô hình hồi quy Cobb Douglas

Mô hình Cobb-Douglas cho phép phân tích mối quan hệ giữa đầu vào và đầu ra trong sản xuất. Nghiên cứu sẽ áp dụng mô hình này để đánh giá tác động của FDI đến năng suất lao động tại các doanh nghiệp.

3.2. Các biến số ảnh hưởng đến năng suất lao động

Các biến số như cường độ vốn, chi phí đầu vào và tỷ lệ lao động có kỹ năng sẽ được đưa vào mô hình để xác định mức độ ảnh hưởng của chúng đến năng suất lao động.

IV. Kết quả nghiên cứu về tác động của FDI đến năng suất lao động

Kết quả nghiên cứu cho thấy FDI có tác động tích cực đến năng suất lao động tại Việt Nam. Các doanh nghiệp có vốn FDI thường có năng suất cao hơn so với doanh nghiệp trong nước.

4.1. So sánh năng suất lao động giữa doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp trong nước

Nghiên cứu chỉ ra rằng doanh nghiệp FDI có năng suất lao động cao hơn đáng kể so với doanh nghiệp trong nước, nhờ vào công nghệ tiên tiến và quy trình sản xuất hiệu quả.

4.2. Tác động của FDI đến các ngành công nghiệp khác nhau

FDI có tác động khác nhau đến các ngành công nghiệp. Ngành chế biến thực phẩm và điện tử cho thấy sự cải thiện rõ rệt về năng suất lao động nhờ vào đầu tư nước ngoài.

V. Kết luận và khuyến nghị cho chính sách FDI tại Việt Nam

Nghiên cứu kết luận rằng FDI đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao năng suất lao động tại Việt Nam. Để tối ưu hóa lợi ích từ FDI, cần có các chính sách hỗ trợ và cải thiện chất lượng lao động.

5.1. Đề xuất chính sách thu hút FDI hiệu quả

Chính phủ cần cải thiện môi trường đầu tư, nâng cao chất lượng lao động và phát triển cơ sở hạ tầng để thu hút nhiều FDI hơn.

5.2. Tương lai của FDI và năng suất lao động tại Việt Nam

FDI sẽ tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển kinh tế Việt Nam. Cần có các nghiên cứu tiếp theo để theo dõi và đánh giá tác động của FDI trong tương lai.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Kể từ khi Luật Đầu tư Nước ngoài năm 1987 được ban hành, dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đã trở thành động lực then chốt thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế và tăng trưởng tại Việt Nam. Lũy kế giai đoạn 1988 - 2008, Việt Nam đã thu hút 10.981 dự án FDI với tổng vốn đăng ký đạt 163,607 tỷ USD và tổng vốn cam kết, thực hiện ước tính vượt 220,653 tỷ USD. Đặc biệt, sau khi gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) vào năm 2007, vốn đăng ký năm 2008 đã bùng nổ kỷ lục lên mức 60,011 tỷ USD. Khu vực FDI đóng góp ngày càng lớn vào nền kinh tế khi tỷ trọng trong GDP tăng trưởng bình quân 13,75%/năm kể từ năm 1995, đạt 18,68% GDP vào năm 2008. Đồng thời, lực lượng lao động làm việc trực tiếp tại các doanh nghiệp FDI tăng nhanh từ 374.000 người năm 2000 lên 1,674 triệu người vào năm 2008.

Tuy nhiên, vấn đề nghiên cứu cốt lõi đặt ra là liệu dòng vốn FDI có thực sự thúc đẩy nâng cao năng suất lao động thực chất tại cấp độ doanh nghiệp hay không. Mục tiêu cụ thể của luận văn là đánh giá định lượng tác động của FDI đến năng suất lao động (đo lường bằng giá trị gia tăng bình quân trên một lao động) tại các doanh nghiệp thuộc 4 phân ngành công nghiệp trọng điểm: chế biến thực phẩm, khách sạn - nhà hàng, dệt may - giày da và điện tử - cơ khí. Nghiên cứu thực hiện trên phạm vi toàn quốc dựa trên dữ liệu điều tra năm 2008, so sánh sự khác biệt giữa các hình thức sở hữu và phân vùng kinh tế. Kết quả nghiên cứu cung cấp bằng chứng thực nghiệm quan trọng giúp các nhà hoạch định chính sách tối ưu hóa cơ chế thu hút FDI và nâng cao hiệu quả thị trường lao động.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên nền tảng hàm sản xuất Cobb-Douglas (1928), mô tả mối quan hệ phụ thuộc giữa sản lượng đầu ra với các yếu tố đầu vào gồm vốn và lao động dưới dạng hàm số toán học chặt chẽ. Cơ sở lý thuyết được bổ trợ bởi lý thuyết sản xuất của Robert Pindyck và Daniel Rubinfeld (1997) về sự kết hợp tối ưu giữa các nguồn lực nhằm đạt hiệu quả kỹ thuật tối đa. Đồng thời, luận văn kế thừa khung phân tích về các kênh tác động lan tỏa của dòng vốn FDI từ nghiên cứu của Blomstrom và Kokko (1998) cùng Javorcik (2004), chỉ rõ FDI tác động đến năng suất thông qua chuyển giao công nghệ trực tiếp, chuyển dịch lao động kỹ năng và áp lực cạnh tranh trên thị trường (lan tỏa ngang và lan tỏa dọc).

Nghiên cứu tập trung vào 4 khái niệm và chỉ số then chốt:

• Năng suất lao động (Labor Productivity): Đo lường bằng giá trị gia tăng bình quân trên một lao động (triệu VND/người), tuân thủ định nghĩa của OECD và Thông tư số 06/2001/TT-BLDTBXH ngày 29/01/2001 của Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội.
• Cường độ vốn (Capital Intensity): Giá trị tài sản cố định hữu hình bình quân tính trên một lao động tại thời điểm cuối năm tài chính.
• Quy mô chi phí nguyên vật liệu (Material Input Scale): Giá trị chi phí nguyên vật liệu thuần trên một lao động, loại trừ các chi phí dịch vụ mua ngoài.
• Chất lượng lao động (Labor Quality): Tỷ lệ nhân sự đã tốt nghiệp từ bậc cao đẳng hoặc trung cấp nghề trở lên trên tổng số lao động của doanh nghiệp.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng nguồn dữ liệu thứ cấp trích xuất từ Điều tra Doanh nghiệp Việt Nam năm 2008 (VES-2008) do Tổng cục Thống kê (GSO) tiến hành. Mẫu nghiên cứu ban đầu gồm 4.820 doanh nghiệp được lọc có chủ đích theo tiêu chí quy mô từ 30 lao động trở lên. Sau khi làm sạch các dữ liệu khuyết thiếu, mẫu phân tích chính thức bao gồm 4.654 doanh nghiệp thuộc 4 phân ngành: chế biến thực phẩm (923 doanh nghiệp), khách sạn - nhà hàng (1.692 doanh nghiệp), dệt may - giày da (1.350 doanh nghiệp) và điện tử - cơ khí (689 doanh nghiệp). Về cơ cấu sở hữu, mẫu gồm 530 doanh nghiệp FDI (chiếm 11,4%), 3.952 doanh nghiệp ngoài nhà nước (chiếm 84,9%) và 172 doanh nghiệp nhà nước (chiếm 3,7%).

Nghiên cứu áp dụng phương pháp hồi quy bình phương bé nhất (OLS) trên mô hình log-tuyến tính (Log-linear). Dạng hàm Logarithm tự nhiên được lựa chọn nhằm chuyển đổi mối quan hệ phi tuyến thành tuyến tính, đồng thời giảm thiểu đáng kể hiện tượng phương sai sai số thay đổi. Để đảm bảo tính vững chắc, nghiên cứu thực hiện quy trình kiểm định chẩn đoán toàn diện: kiểm định phân phối chuẩn thông qua hệ số Skewness và Kurtosis, kiểm định đa cộng tuyến bằng hệ số phóng đại phương sai VIF (đảm bảo VIF đều dưới ngưỡng 10), kiểm định sai định dạng hàm Ramsey RESET, và kiểm định phương sai sai số thay đổi Breusch-Pagan / Cook-Weisberg kết hợp sử dụng sai số chuẩn vững (Robust Standard Errors) trong phần mềm Stata.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Phân tích định lượng từ bộ dữ liệu 4.654 doanh nghiệp mang lại các phát hiện thực chứng nổi bật:

Thứ nhất, khu vực doanh nghiệp FDI thể hiện năng suất lao động vượt trội hoàn toàn. Năng suất lao động trung bình của khối FDI đạt 117 triệu VND/lao động, cao hơn 15,8% so với doanh nghiệp nhà nước (101 triệu VND/lao động) và cao gấp hơn 2,01 lần (vượt 101,7%) so với khối doanh nghiệp ngoài nhà nước (58 triệu VND/lao động).

Thứ hai, cường độ vốn và quy mô chi phí nguyên vật liệu là hai nhân tố tác động đồng biến mạnh mẽ nhất đến năng suất lao động. Giá trị cường độ vốn bình quân toàn mẫu đạt 274,53 triệu VND/lao động, gấp 4,8 lần mức chi phí nguyên vật liệu bình quân (56,86 triệu VND/lao động). Các hệ số ước lượng đều mang dấu dương và đạt ý nghĩa thống kê ở mức 1%, khẳng định tích lũy tư bản kỹ thuật giúp gia tăng đột phá giá trị tạo ra trên mỗi nhân công.

Thứ ba, sự phân hóa năng suất theo không gian địa lý diễn ra rất sâu sắc. Doanh nghiệp đặt trụ sở tại Vùng 1 (các đô thị và trung tâm công nghiệp lớn như Hà Nội, TP.HCM, Đà Nẵng, Hải Dương, Hải Phòng, Quảng Ninh, Bà Rịa - Vũng Tàu, Bình Dương, Đồng Nai) có năng suất lao động cao hơn hẳn các địa phương thuộc Vùng 2. Đáng chú ý, có tới 508 doanh nghiệp FDI (chiếm 95,8% tổng số FDI trong mẫu) tập trung tại Vùng 1, trong khi Vùng 2 chỉ thu hút được 22 doanh nghiệp FDI (chiếm 4,2%).

Thứ tư, tỷ lệ lao động có kỹ năng kỹ thuật chưa thể hiện mối tương quan đồng biến mạnh với năng suất trong mẫu khảo sát. Hệ số tương quan Pearson giữa tỷ lệ lao động kỹ thuật và năng suất lao động chỉ đạt mức 0,0682, cho thấy kỹ năng lao động chưa tạo ra sự đóng góp rõ nét tại các ngành sản xuất truyền thống như dệt may (nơi tỷ lệ lao động kỹ thuật tại khối FDI chỉ chiếm 11%) hay chế biến thực phẩm (chiếm 31%).

Thảo luận kết quả

Sự vượt trội về năng suất của khối FDI phản ánh ưu thế tuyệt đối về quy mô vốn, công nghệ sản xuất hiện đại và quy trình quản trị chuyên nghiệp từ công ty mẹ quốc tế. Ngược lại, khối doanh nghiệp tư nhân trong nước gặp rào cản lớn về vốn và công nghệ lạc hậu, dẫn đến năng suất lao động bình quân chỉ đạt 58 triệu VND/lao động. Phát hiện về vai trò mờ nhạt của kỹ năng lao động trong giai đoạn này chỉ ra rằng dòng vốn FDI vào Việt Nam trước năm 2008 phần lớn tập trung vào các công đoạn gia công thâm dụng lao động giản đơn nhằm tận dụng chi phí nhân công rẻ, chưa chú trọng đào tạo chiều sâu.

Kết quả này củng cố các kết luận của Liu và cộng sự (2004) tại Trung Quốc cũng như Ludo và cộng sự (2008) tại Campuchia về vai trò quyết định của cường độ vốn và sự hiện diện của FDI đối với năng suất khu vực chế tạo. Điểm tương đồng giữa Campuchia và Việt Nam là biến chất lượng lao động đều chưa thể hiện tác động tích cực tức thì.

Để tối ưu hóa việc truyền tải dữ liệu phân tích, các phát hiện này có thể được trình bày sinh động qua biểu đồ phân tán (scatter plot) thể hiện tương quan Logarithm giữa cường độ vốn và năng suất lao động, kết hợp biểu đồ cột nhóm (clustered bar chart) so sánh năng suất lao động của 3 loại hình sở hữu qua 4 phân ngành, và bảng ma trận hệ số tương quan đa biến tóm tắt kết quả kiểm định.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả nghiên cứu thực chứng, 4 nhóm giải pháp chiến lược được đề xuất:

1. Tái định hướng chiến lược thu hút FDI theo chiều sâu công nghệ cao

• Chủ thể thực hiện: Bộ Kế hoạch và Đầu tư chủ trì, phối hợp với Ban Quản lý các Khu công nghiệp và UBND các tỉnh, thành phố.
• Hành động cụ thể: Thiết lập bộ tiêu chí sàng lọc dự án FDI dựa trên hàm lượng công nghệ, tỷ lệ chi tiêu cho nghiên cứu phát triển và cam kết chuyển giao tri thức; chấm dứt các ưu đãi dàn trải cho dự án gia công thuần túy.
• Target metric: Nâng tỷ trọng dự án FDI công nghệ cao lên tối thiểu 45% và đạt tỷ lệ nội địa hóa tối thiểu 35% trong các ngành chế biến, chế tạo.
• Timeline: Giai đoạn 2010 - 2015.

2. Nâng cấp chất lượng giáo dục nghề nghiệp gắn liền với nhu cầu thực tiễn

• Chủ thể thực hiện: Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội phối hợp với các trường đại học, trường nghề và hiệp hội doanh nghiệp.
• Hành động cụ thể: Chuẩn hóa chương trình đào tạo kỹ thuật viên và kỹ sư thực hành theo chuẩn khu vực; triển khai mô hình đào tạo kép (kết hợp học lý thuyết và thực tập tại doanh nghiệp FDI cơ khí - điện tử).
• Target metric: Tăng tỷ lệ lao động qua đào tạo có văn bằng, chứng chỉ trong ngành công nghiệp từ mức 25% lên 50%, nâng mức tương quan đóng góp của kỹ năng vào năng suất thêm 20%.
• Timeline: Kế hoạch hành động 2010 - 2018.

3. Thúc đẩy liên kết chuỗi cung ứng giữa doanh nghiệp nội địa và khối FDI

• Chủ thể thực hiện: Bộ Công Thương, Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI).
• Hành động cụ thể: Thành lập quỹ hỗ trợ đổi mới công nghệ cho doanh nghiệp vừa và nhỏ (SMEs), cung ứng các gói tín dụng ưu đãi để doanh nghiệp đầu tư máy móc tự động hóa, đáp ứng tiêu chuẩn nhà cung ứng cấp 1 và cấp 2 của các tập đoàn đa quốc gia.
• Target metric: Tăng tốc độ tăng năng suất lao động của khối doanh nghiệp tư nhân lên mức 15%/năm, thu hẹp khoảng cách năng suất so với FDI từ mức 2,01 lần hiện tại xuống dưới 1,4 lần.
• Timeline: Giai đoạn 2011 - 2020.

4. Hiện đại hóa hạ tầng đồng bộ nhằm phân bổ hợp lý dòng vốn FDI theo vùng

• Chủ thể thực hiện: Bộ Giao thông Vận tải và chính quyền địa phương các tỉnh thuộc Vùng 2.
• Hành động cụ thể: Đẩy mạnh đầu tư hạ tầng giao thông kết nối liên vùng, phát triển hệ thống cảng cạn, kho bãi logistics và khu công nghiệp phụ trợ tại các tỉnh Duyên hải miền Trung và Trung du phía Bắc.
• Target metric: Nâng tỷ trọng vốn FDI đăng ký tại các địa phương Vùng 2 từ dưới 10% lên 25% tổng vốn toàn quốc, thúc đẩy năng suất lao động bình quân của doanh nghiệp khu vực này tăng 30%.
• Timeline: Giai đoạn 2012 - 2020.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Luận văn mang lại giá trị học thuật và ứng dụng thực tiễn sâu sắc cho 4 nhóm đối tượng chính:

1. Cơ quan quản lý nhà nước và nhà hoạch định chính sách kinh tế

• Lợi ích: Cung cấp bức tranh toàn cảnh về hiệu quả thực tế của dòng vốn FDI và sự chênh lệch năng suất lao động theo ngành và vùng kinh tế.
• Use case: Vận dụng làm căn cứ thực chứng để sửa đổi luật đầu tư, xây dựng quy hoạch phát triển công nghiệp hỗ trợ và điều chỉnh chính sách ưu đãi thuế có trọng tâm.

2. Ban lãnh đạo doanh nghiệp trong nước và các hiệp hội ngành hàng

• Lợi ích: Nhận diện rõ khoảng cách năng suất lao động (58 triệu VND so với 117 triệu VND của FDI) và nguyên nhân bắt nguồn từ cường độ vốn cũng như chi phí vật liệu.
• Use case: Xây dựng lộ trình hiện đại hóa trang thiết bị, cải tiến quản trị sản xuất và nâng cao năng lực cạnh tranh nhằm tham gia chuỗi giá trị toàn cầu.

3. Ban quản lý khu kinh tế, khu công nghiệp và cơ quan xúc tiến đầu tư

• Lợi ích: Nắm bắt đặc tính phân bổ vốn của 4 phân ngành trọng điểm và mức độ sẵn sàng hấp thụ công nghệ của từng khu vực địa lý.
• Use case: Hoàn thiện tiêu chuẩn lựa chọn dự án đầu tư trực tiếp nước ngoài, xây dựng các gói hỗ trợ kết nối doanh nghiệp FDI với chuỗi cung ứng bản địa.

4. Giảng viên, nghiên cứu viên và học viên cao học chuyên ngành Kinh tế

• Lợi ích: Tiếp cận quy trình nghiên cứu định lượng chuẩn mực từ khung lý thuyết Cobb-Douglas đến xử lý dữ liệu lớn VES.
• Use case: Sử dụng làm tài liệu tham khảo giảng dạy kinh tế lượng ứng dụng, kinh tế phát triển và kế thừa mô hình hồi quy để mở rộng nghiên cứu dữ liệu bảng.

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao luận văn sử dụng chỉ số giá trị gia tăng bình quân trên một lao động để đo lường năng suất? Chỉ số giá trị gia tăng bình quân trên một lao động phản ánh chính xác lượng giá trị mới do lao động và tư bản tạo ra sau khi trừ đi toàn bộ chi phí trung gian. Theo quy chuẩn của Tổng cục Thống kê, thước đo này loại trừ được yếu tố biến động giá nguyên vật liệu mua ngoài, giúp so sánh khách quan hiệu quả kỹ thuật giữa 530 doanh nghiệp FDI và 4.124 doanh nghiệp nội địa.

2. Vì sao tỷ lệ lao động kỹ thuật chưa thể hiện tác động thúc đẩy năng suất rõ nét trong mô hình? Thực tế khảo sát năm 2008 cho thấy dòng vốn FDI tập trung phần lớn vào các phân ngành dệt may, da giày và lắp ráp đơn giản, nơi tỷ lệ lao động kỹ thuật chỉ chiếm khoảng 11% và chủ yếu thâm dụng lao động phổ thông. Quy trình sản xuất giản đơn khiến sự khác biệt về trình độ kỹ thuật chưa kịp chuyển hóa thành giá trị gia tăng vượt trội trong ngắn hạn.

3. Bộ dữ liệu 4.654 doanh nghiệp từ điều tra VES-2008 có tính đại diện như thế nào? Mẫu nghiên cứu được chọn lọc từ 4 phân ngành then chốt đại diện cho 4 cấu trúc sản xuất đặc thù: thâm dụng vốn (chế biến thực phẩm), dịch vụ lưu trú (khách sạn - nhà hàng), thâm dụng lao động (dệt may) và công nghệ kỹ thuật (điện tử - cơ khí). Với 4.654 doanh nghiệp có từ 30 lao động trở lên trên toàn quốc, mẫu đảm bảo tính đại diện thống kê vững chắc.

4. Những yếu tố nào tạo nên sự cách biệt lớn về năng suất lao động giữa Vùng 1 và Vùng 2? Vùng 1 hội tụ 95,8% số doanh nghiệp FDI trong mẫu nhờ sở hữu hệ thống hạ tầng giao thông đồng bộ, hệ thống cảng biển quốc tế và mạng lưới công nghiệp phát triển tại Hà Nội và TP.HCM. Lợi thế kinh tế nhờ quy mô và hiệu ứng lan tỏa đô thị hóa tại Vùng 1 đã tạo điều kiện tối ưu để doanh nghiệp nâng cao năng suất hơn hẳn Vùng 2.

5. Luận văn đã giải quyết hiện tượng phương sai sai số thay đổi trong dữ liệu cắt ngang bằng phương pháp nào? Tác giả đã chuyển đổi các biến sang dạng Logarithm tự nhiên và tiến hành kiểm định Breusch-Pagan / Cook-Weisberg. Khi phát hiện hiện tượng phương sai thay đổi, kỹ thuật ước lượng sai số chuẩn vững (Robust Standard Errors) trong Stata đã được áp dụng, đảm bảo các hệ số ước lượng OLS không bị chệch và các kiểm định giả thuyết thống kê hoàn toàn tin cậy.

Kết luận

• Dòng vốn FDI đóng vai trò đòn bẩy tích cực, giúp doanh nghiệp FDI đạt mức năng suất bình quân 117 triệu VND/lao động, vượt trội so với khu vực nhà nước và tư nhân.
• Cường độ vốn và quy mô chi phí nguyên vật liệu là hai yếu tố quyết định hàng đầu thúc đẩy sự gia tăng giá trị đầu ra trên mỗi nhân công.
• Tác động tích cực của FDI phân hóa mạnh mẽ theo không gian, tập trung chủ yếu tại các trung tâm kinh tế trọng điểm Vùng 1.
• Yếu tố lao động kỹ thuật chưa phát huy hiệu quả kỳ vọng do đặc thù gia công thâm dụng lao động phổ thông của các doanh nghiệp tại thời điểm khảo sát.
• Mô hình kinh tế lượng dựa trên hàm sản xuất Cobb-Douglas với 4.654 quan sát đã cung cấp luận cứ khoa học vững chắc cho hoạch định chính sách kinh tế.

Đóng góp lớn nhất của luận văn là làm sáng tỏ cơ chế tác động vi mô của dòng vốn FDI đối với năng suất lao động cấp doanh nghiệp, đồng thời định lượng hóa khoảng cách năng suất giữa các thành phần kinh tế trong giai đoạn mở cửa hậu gia nhập WTO. Về định hướng tiếp theo, các nghiên cứu trong tương lai cần tiếp tục mở rộng phân tích trên dữ liệu bảng (panel data) giai đoạn 2010 - 2025 để đánh giá sâu hơn các tác động lan tỏa công nghệ dài hạn. Các nhà quản lý và doanh nghiệp hãy khai thác ngay những phát hiện thực chứng từ công trình này để hoàn thiện chiến lược thu hút đầu tư chất lượng cao và nâng tầm năng suất lao động quốc gia.

Trích đoạn nội dung tài liệu

UNIVERSITY OF ECONOMICS INSTITUTE OF SOCIAL STUDIES HO CHI MINH CITY THE HAGUE VIETNAM THE NETHERLANDS =====oOo===== VIETNAM- NETHERLANDS PROJECT FOR M. IN DEVELOPMENT ECONOMICS AN ANALYSIS OF FOREIGN DIRECT INVESTMENT IMPACT ON LABOR PRODUCTIVITY AT FIRM LEVEL IN VIETNAM IN PARTIAL FULFILLMENT OF THE REQUIREMENTS FOR THE DEGREE OF MASTER OF ART IN DEVELOPMENT ECONOMICS BO GIAO DUC DAO TAO TRU'ONG D.l;\1 HQC KINH TE'TP. BY PHAM KHAC DUY THUVIEN • ~g ACADEMIC SUPERVISOR: DR. LE THI THANH LOAN Ho Chi Minh City, November 2009 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] CERTIFICATION I hereby certify that the substance of this thesis has not been submitted for any degrees and is not being currently submitted for any other degrees.

I also certify that, to the best of my knowledge, and any help received in preparing the thesis and all sources used have been acknowledged in the thesis. Signature amKhacDuy Date: November, 2009 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] ACKNOWLEDGEMENT This research is impossibly completed without the valuable guidance, encouragement and advice from numerous individuals including Vietnam-Netherlands program lecturers, friends and my family members. I am really indebted and grateful to what they have done for my thesis completion. First of all, I would like to send my deepest gratitude to my supervisor, Dr.

Le Thi Thanh Loan who always gives valuable instructions, advice and comments during my completion ofthe thesis. I am grateful for Professor, Peter Calkins for his precious advice and comments from the initial ideas ofthe theme for my thesis. I also send my special thanks to Professor, Nguyen Trong Hoai for his lectures in econometrics and Mr. Truong Thanh Vu, the lecturer of Vietnam-Netherlands project, for his kind help and instructions in data analysis by Stata software.

Many especially respectful thanks are sent to my parents and my dear wife for encouraging and providing me with an opportunity to pursue my desires in higher learning and for their love, affection and sympathy that have helped me to gain more strength and motive to complete this thesis. And fmally, I would like to express my special thanks to my friends in MDE class 14 for their supportive friendship from the beginning day I joined in this course and their continuous support during my research completion. Above all, please sympathize for me and do know that I would be so grateful for those who support me a lot in this thesis completion if I forget to mention their names. ii TIEU LUAN MOI download : [e-mail] ABSTRACT This research examines and analyses the impact ofFDI on labor productivity at firm level in Vietnam through applying cross-sectional data from VES-2008 which concentrate on 4,654 firms including FDI and domestically owned enterprises in 4 sub-industrial sectors; food processing, hotels - restaurants, electronics - mechanics and textile - garment - footwear.

The regression model is estimated based on the Cobb-Douglas production function and the labor productivity is modeled as dependent on the variables, namely capital intensity, material input cost per labor, proportion of skilled labor and dummy variables including types of ownership and regions that FDI enterprises locate. OLS (Ordinary Least Square) and various econometric estimation techniques are employed in order to obtain reliable and appropriate results that show the findings based on the scientific analysis. As results, finding results in analysis of FDI impact on labour productivity in the case of this study consequently suggest in general that FDI in 4 sub- industrial sectors plays an important and positive role in enhancing labor productivity at firm level in Vietnam. Moreover, the results seem to be appropriate to answer research's questions as well as confirm expectation for hypotheses of different impacts of FDI across regions and types of ownership, except for skilled labor that does not appear to affect on labor productivity in this research.

iii TIEU LUAN MOI download : [e-mail] TABLE OF CONTENTS CHAPTER 1: INTRODUCTION. Objectives of the research. Organization of the research. 3 CHAPTER II: LITERATURE REVIEW.

Concepts and definitions. Foreign direct investment (FDI). Productivity and labor productivity .1 Cobb-Douglas production function. Pindyck and Rubinfeld production theory.

Theoretical background ofFDI impacts. Channel effects of foreign direct investment. Theoretical framework ofFDI impacts on labor productivity. Suggested research model.

FDI impacts enhance labor productivity in host countries. The opposite results ofFDI impacts on labor productivity. 16 CHAPTER III: AN OVERVIEW OF FDI IN VIETNAM SINCE 1988. Overview of FDI inflows and periods of development from 1988 to 2008.

FDI inflows in period 1988- 2008. Some characteristics ofFDI in Vietnam. The role ofFDI in national economy. The summary ofFDI sector's socio-economic affect on national economy.

27 iv TIEU LUAN MOI download : [e-mail] CHAPTER IV: RESEARCH METHODOLOGY. Dependent variable labor productivity (Labproductivity). Scale ofmaterial input cost (MI_scale). Types of ownership (Fshare).

Firm's sub-industrial sectors (Dindustry). 36 CHAPTER V: RESULT ANNALYSIS. Descriptive statistic analysis of regression sample and variables. Descriptive statistics of sample.

Descriptive statistics ofvariables. Model estimation and finding results. Multiple regression results and diagnostic tests. Interpretation ofthe fmding results.

Analysis and discussion about the finding results. 49 CHAPTER VI: CONCLUSIONS AND RECOMMENDATION. Limitations of the research. 52 v TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.

62 LIST OF BOXES BOX 5.1: Ramsey RESET test using powers of the independent variables .1: Breusch-Pagan I Cook-We is berg test for heteroskedasticity. 44 LIST OF FIGURES FIGURE 3.1: Foreign direct investment projects licensed in period 1988- 2008 .2: Foreign direct investment projects licensed in period 1988 - 2008 by region .3: Structure of investment at current prices by types of ownership from 1995 - 2008 .4: Structure of investment at current prices by types of ownership in 2008 .5: Structure of gross domestic product at current prices by ownership period 1995- 2008 .1: Correlation between proportion of skilled labor and labor productivity .2: Distribution of labor productivity (Labproductivity) before transforming into logarithm form .3: Distribution oflabor productivity in logarithm form .4: Distribution of Capital intensity in logarithm form .5: Distribution of material input cost per labor in logarithm form .6: Distribution of proportion or skilled labor in logarithm form. 60 vi TIEU LUAN MOI download : [e-mail] LIST OF TABLES TABLE 3.1: Foreign direct investment projects licensed from 1988 to 2008 by kind of economic activity .2: Employed population as of annual I July by ownership from 2000-2008 .1: Statistics summary of four sub-industries firms in regions according to three types of ownership .2: Distribution oflabor productivity in logarithm form (Lnlabproductivity) .3: Distribution of explanatory variables in logarithm form .4: Distribution of skilled labor in 4 sub-industries according to ownership .5: Correlation matrix from the variables in the regression function .6: The result ofrunning regression (Model5.7: Diagnostic test for multicollinearity .8: The result of running regression (Model5.9: Distribution oflabor productivity (Labproductivity) before transforming into logarithm form .10: Distribution oflabor productivity in logarithm form (Lnlabproductivity) 57 TABLE 5.11: Distribution of explanatory variables in logarithm form .12: Descriptive statistics ofvariables in three types ofenterprises .13: The result of regression with beta number (Model5. 62 vii TIEU LUAN MOI download : [e-mail] ACRONYMS ASEAN Association of South East-Asian Nations APEC Asia-Pacific Economic Cooperation BLUE Best Linear Unbiased Estimator BTA Bilateral Trade Agreement FDI Foreign Direct Investment FE Fixed Effects GDP Gross Domestic Product GECS General Enterprise's Cost Survey GO Gross Output GSO General Statistics Office IC Intermediate Cost IMF International Monetary Fund NGO Non-Governmental Organization NICs Newly Industrial Countries OECD Organization for Economic Co-operation and Development OLS Ordinary Least Square RE Random Effects RESET Regression Specification Error Test SUR Seemingly Unrelated Regression us United States USD United States Dollar VA Value Added VES Vietnam Enterprise Survey VIF Variance Inflation Factor VND Vietnamese Dong WTO World Trade Organization viii TIEU LUAN MOI download : [e-mail] CHAPTER I INTRODUCTION 1.

Problem Statement Since the late 1980s, on the basis of Doi Moi or the government's socio-economic reforms which started in 1986, Vietnam has initially transited from a centrally planned to a market- oriented economy. Typically for this process, Vietnam has advocated economic integration, in addition to its five "tions": urbanization, globalization, industrialization, modernization and privatization to spearhead this process. Beginning with the promulgation of the Law on Foreign Investment in 1987 and the signing of bilateral and multilateral trade agreements, Vietnam became a member of the Association of South East-Asian Nations (ASEAN) in 1995 and joined the Asia-Pacific Economic Cooperation (APEC) in 1998. In July 2000, Vietnam signed the Vietnam-US Bilateral Trade Agreement (BTA) and then joined Asia Europe Meeting in the following year, 2001.

The most recent and notable event was Vietnam's WTO integration in 2007. During the economic transition from after 1986 to current years, many observers, policy makers and academics contend that foreign direct investment (FDI) played a crucial role which can help jumpstart to Vietnam's economy on its way to accelerating reform and socio-economic growth, Mai (2004). In addition, FDI may affect all economic, cultural and social aspects of the economy and is an indispensable capital source to developing countries including Vietnam, especially Asia's Newly Industrializing Countries (NICs). Through FDI flows, these countries can cover the saving-investment, foreign exchange and fiscal gaps and hence promote socio-economic growth, Taylor (1993).

It may seem natural to argue that FDI can convey great advantages to host countries. That is why policymakers of developing countries including Vietnam always pay much attention to effects from FDI flows to country's economic growth. However this study does not focus on FDI by examining the effects of foreign direct investment on Vietnam's socio-economic growth in a general respect, this research wants to test the impact of FDI on the labor productivity at firm level in Vietnam as a whole and to 1 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] identify main significant determinants of the FDI impacts to examine whether they vary due to different forms of ownership as well as different locations. Specifically, the present research aims to answer whether FDI increases the overall labor productivity which is helpful for Vietnamese policymakers in planning effective policies to improve and maximize local labor productivity that can serve to develop and monitor the effects of local labor market policies, to ensure the equitable development among regions as well as achieve sustainable development.

Research objectives The general objective of the research will investigate whether FDI increases the overall labor productivity in Vietnam, as measured by term of value added per labor, focusing on enterprises of four sub-industries; food processing, hotels and restaurants, textile, garment and footwear and electronics and mechanics including domestic and FDI firms located over the country. To meet this overall objective, the research will also target two specific objectives, to evaluate whether: (i) The impact of FDI has enhanced on labor productivity in Vietnam more than domestically-owned firms including state owned firms and non-state owned firms? (ii) Make recommendations to policy-makers in Vietnam as to how to best channel FDI so as to improve and maximize the value added oflabor. Research questions Based on the research objectives, the study will aim to find out the answers for the following questions: 1) Does FDI significantly impact on labor productivity in Vietnam? 2) Does the impact ofFDI on labor productivity in Vietnam differ significantly across regions as well as the ownership structure of firms? 2 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 3) Are there any significant differences and gaps of FDI impacts on labor productivity among these four sub-industries in this research? 1. Research hypotheses As mentioned in the beginning, the econometric model is expected to confirm the sign and statistical significance of following results: 1) The determinants on the labor productivity in Vietnam has significantly positive relation and depend on the terms of industry's capital intensity, proportion of labor skills and frrm's scale of material input purchases.