BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TPHCM Phạm Hà Kim Ngân TÁC ĐỘNG CỦA CUNG TIỀN VÀ THÂM HỤT NGÂN SÁCH ĐẾN LẠM PHÁT Ở CÁC NƯỚC CHÂU Á - THÁI BÌNH DƯƠNG LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ Tp.Hồ Chí Minh – 2016 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TPHCM Phạm Hà Kim Ngân TÁC ĐỘNG CỦA CUNG TIỀN VÀ THÂM HỤT NGÂN SÁCH ĐẾN LẠM PHÁT Ở CÁC NƯỚC CHÂU Á - THÁI BÌNH DƯƠNG Chuyên ngành: Tài chính - Ngân hàng Mã số: 60340201 LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS.Bùi Kim Yến Tp.Hồ Chí Minh – 2016 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi và được sự hướng dẫn khoa học của PGS.Bùi Kim Yến. Các nội dung nghiên cứu, kết quả trong đề tài này là trung thực và chưa công bố dưới bất kỳ hình thức nào trước đây. Những số liệu trong các bảng biểu phục vụ cho việc phân tích, nhận xét, đánh giá được chính tác giả thu thập từ các nguồn khác nhau có ghi rõ trong phần tài liệu tham khảo. Ngoài ra, trong luận ăn còn sử dụng một số nhận xét, đánh giá cũng như số liệu của các tác giả khác, cơ quan tổ chức khác đều có trích dẫn và chú thích nguồn gốc. Nếu phát hiện có bất kỳ sự gian lận nào tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm về nội dung luận văn của mình. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com CỤM TỪ VIẾT TẮT CPI: Chỉ số giá tiêu dùng GDP: Tổng sản phẩm quốc nội IMF: Quỹ tiền tệ Quốc tế NSNN: Ngân sách nhà nước NHTW: Ngân hàng Trung Ương OECD: Nhóm các nước nền kinh tế phát triển THNS: Thâm hụt ngân sách LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC BẢNG BIỂU Bảng 2.1 Tóm tắt các nghiên cứu về tác động của thâm hụt ngân sách đến lạm phát.2 Tóm tắt các nghiên cứu về tác động của cung tiền đến lạm phát .1 GDP thực của các nước (%) .2 Bảng mô tả các biến mô hình .1: Thống kê mô tả giữa các biến trong mô hình.1 : Kiểm định tương quan chéo (cross-section independence) .2: Kiểm định tính dừng .1: Kết quả ma trận tự tương quan .2: Kết quả kiểm tra đa cộng tuyến với nhân tử phóng đại phương sai.4: Kết quả kiểm tra phương sai thay đổi mô hình .5: Kết quả kiểm tra tự tương quan mô hình .6: Kết quả kiểm định đồng liên kết dữ liệu bảng Kao (1999) .7 a: Kết quả hồi quy mô hình 1 .7 b: Kết quả hồi quy mô hình 2 .8: Kết quả hồi quy mô hình mở rộng. 60 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC HÌNH Hình 1.2 Chỉ số GDP 9 nước trong khu vực châu Á Thái Bình Dương.1 Tỷ lệ đóng góp vào GDP toàn cầu của các khu vực kinh tế thế giới năm 2000, 2010, 2011 .1 a Phân tích lạm phát theo rổ CPI .1 b Chính sách lãi suất.1 c Lạm phát các quốc gia .1 d Cân bằng tài khóa điều chỉnh chu kỳ .2 a Tình hình lạm phát ở 9 nước trong giai đoạn 1997 đến 2014 .2 b Tình hình thâm hụt ngân sách ở 9 nước trong giai đoạn 1997 đến 2014 .2 c Tình hình cung tiền M2 ở 9 nước trong giai đoạn 1997-2014 . 36 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com TÓM TẮT Bằng việc nghiên cứu dữ liệu từ chín quốc gia đại diện cho khu vực Châu Á Thái Bình Dương trong giai đoạn 1997-2014 bài nghiên cứu đã cố gắng nỗ lực trong việc tìm kiếm mối quan hệ giữa các biến số tài khóa (thâm hụt ngân sách, chi tiêu chính phủ) cũng như các biến số vĩ mô khác đối với lạm phát. Một sự gia tăng trong chi tiêu chính phủ hay thâm hụt ngân sách quốc gia làm lạm phát càng trở nên trầm trọng.Bên cạnh đó, sự gia tăng của lãi suất cũng góp phần làm cho lạm phát ngày càng cao. Ngược lại, trong mối tương quan giữa các biến số vĩ mô nghiên cứu, kết quả mô hình hàm ý một sự nghịch biến giữa cung tiền và lạm phát. Mối quan hệ giữa cung tiền và lạm phát được xác nhận trong ngắn hạn. Không có tác động của cung tiền, việc gia tăng độ mở thương mại làm lạm phát suy giảm theo thời gian. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 1 CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU VỀ ĐỀ TÀI THÂM HỤT NGÂN SÁCH VÀ CUNG TIỀN M2 ĐẾN LẠM PHÁT 1.1 Giới thiệu về đề tài Một trong những nguyên tắc quan trọng nhất của quản lý NSNN là đảm bảo sự cân đối giữa thu và chi. Tuy nhiên, do nhiều khả năng dẫn đến nguồn thu bị hạn chế và tăng trưởng chậm, trong khi các nhu cầu chi lại tăng nhanh nên chính phủ có thể chủ trương thực hiện bội chi ngân sách. Thời gian gần đây, số liệu ngân sách được công bố ở nhiều nước cho thấy không chỉ các nước trong khu vực châu Á (Trung Quốc, Ấn Độ, Indonesia…) mà ngay cả các nền kinh tế lớn (Mỹ, Pháp, Đức, Nga, Italia…) cũng đang phải vật lộn với việc thâm hụt NSNN khổng lồ, do thất thu từ thuế. Trong khi đó, các khoản chi (chi cho trợ cấp thất nghiệp, bảo hiểm thất nghiệp, chi trợ cấp năng lượng…) ngày càng tăng cao. Đặc biệt, vấn đề nổi trội nhất gần đây là khủng hoảng nợ ở Hy lạp. Hy Lạp đã không đủ khả năng chi trả các khoản nợ và chính thức vỡ nợ vào ngày 01/07/2015. Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) phát đi thông báo xác nhận Hy Lạp không trả nợ đúng hạn. Điều này cũng có nghĩa Athens chính thức rơi vào tình trạng vỡ nợ. Đây là lần đầu tiên trong lịch sử, một nền kinh tế phát triển như Hy Lạp bị IMF kết luận như vậy. Với tuyên bố này, Hy Lạp mặc nhiên không được quyền tiếp cận bất cứ khoản vay nào của quỹ cho tới khi thanh toán xong nghĩa vụ nợ cũ. Olympic Athen được tổ chức vào giữa 2004 được coi là nguyên nhân trực tiếp đẩy Hy Lạp vào cuộc khủng hoảng nợ kéo dài cho đến tận hôm nay. Lạm chi cho Olympic đã làm tăng nợ công và thâm hụt ngân sách của nướcnày.Thế nhưng thủ tướng Hy Lạp Alexis Tsipras vẫn một mực từ chối những yêu cầu của chủ nợ về cắt giảm chi tiêu và tăng thuế mà ông gọi là “thư tống tiền” Mặc dù kinh tế - tài chính toàn cầu trong nửa đầu năm 2013 đã được cải thiện đáng kể nhưng tình hình thâm hụt NSNN ở một số quốc gia trên thế giới vẫn ở mức cao và trở thành vấn đề đáng lo ngại về “vỡ” cân đối thu - chi trong năm. Việc bảo LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 2 toàn dự toán thu - chi NSNN là “bài toán” khó đối với nhiều quốc gia trong bối cảnh khủng hoảng kinh tế - chính trị trên thế giới chưa có dấu hiệu cải thiện. Bội chi NSNN ở mức cao đều có nguy cơ gây ra lạm phát. Bởi vì, khi ngân sách bị bội chi có thể được bù đắp bằng phát hành tiền hoặc vay nợ, đều gây nên nguy cơ lạm phát tăng. Việc phát hành tiền trực tiếp làm tăng cung tiền tệ trên thị trường sẽ gây lạm phát cao, đặc biệt khi việc tài trợ thâm hụt lớn và diễn ra liên tục thì nền kinh tế phải trải qua lạm phát cao và kéo dài như giai đoạn 1986 - 1990. Sự gia tăng cung tiền có thể không làm tăng lạm phát nếu nền kinh tế đang đà tăng trưởng, mức cầu tiền giao dịch tăng lên phù hợp với mức tăng của cung tiền. Tuy nhiên, trong trường hợp khu vực tư nhân đã thỏa mãn với lượng tiền họ đang nắm giữ (mức cầu tiền tương đối ổn định) thì sự gia tăng của cung tiền làm cho lãi suất thị trường giảm, nhu cầu tiêu dùng về hàng hóa dịch vụ, nhu cầu đầu tư sẽ tăng lên kéo theo sự tăng của tổng cầu nền kinh tế, mặt bằng giá cả sẽ tăng lên gây áp lực lạm phát. Người ta gọi trường hợp khi chính phủ tài trợ thâm hụt ngân sách bằng cách tăng cung tiền là hiện tượng chính phủ đang thu "thuế lạm phát" từ những người đang nắm giữ tiền.2 Sự cần thiết của đề tài Mục tiêu quan trọng của chính sách kinh tế vĩ mô là thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và sinh thái với lạm phát ở mức độ thấp. Giá ổn định là một trong những yếu tố quyết định tốc độ tăng trưởng nền kinh tế; do đó, các cơ quan tiền tệ của nhiều quốc gia đã duy trì lạm phát ở mức mục tiêu. Một lạm phát rất cao ảnh hưởng đến nền kinh tế mạnh, nhưng cũng có một số bằng chứng cho thấy lạm phát vừa phải cũng làm chậm tăng trưởng (Temple, 2000). Tuy nhiên, mức độ lạm phát cao xuất phát từ công cụ của chính sách tiền tệ (cung tiền, lãi suất, vv.) và cũng có những tác động của chính sách tài khóa (thâm hụt ngân sách, chi tiêu chính phủ, vv). Fischer, Sahay, & Végh (2002) chỉ ra rằng thâm hụt ngân sách là một trong những yếu tố chính của lạm phát cao. Hầu hết các quốc gia Châu Á có thâm hụt và cung tiền tương đối cao như là chính phủ tăng chi tiêu để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và tạo LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 3 việc làm. Bằng phương pháp định lượng, bài nghiên cứu sẽ xác định yếu tố quyết định của lạm phát và đề xuất một số khuyến nghị chính sách liên quan để duy trì mức lạm phát mục tiêu và ổn định.3 Mục tiêu và câu hỏi nghiên cứu của đề tài Bài nghiên cứu này nhằm mục tiêu kiểm định thâm hụt ngân sách và tăng cung tiền M2 có ảnh hưởng đến lạm phát ở các nước châu Á, Thái Bình Dương Trên cơ sở đóng góp bằng chứng thực nghiệm tại một số nước trong khu vực với mối quan hệ giữa thâm hụt ngân sách, cung tiền ảnh hưởng đến lạm phát từ đó đưa ra một số gợi ý chính sách cho khu vực nói chung và cho Việt Nam nói riêng. Bài nghiên cứu tập trung làm rõ bốn câu hỏi sau: Trong dài hạn, Một là, thâm hụt ngân sách có tác động hay không đến lạm phát? Hai là, mở rộng cung tiền M2 có tác động hay không đến lạm phát? Trong ngắn hạn, Một là, tốc độ thâm hụt ngân sách có tác động đến tốc độ lạm phát hay không, nếu có thì tác động dương hay âm? Hai là, tốc độ thay đổi mở rộng cung tiền M2 có tác động như thế nào đến tốc độ thay đổi lạm phát, nếu có tác động thì tác động này là âm hay dương? 1.
Tác động của cung tiền và thâm hụt ngân sách đến lạm phát ở các nước châu Á - Thái Bình Dương
Nghiên cứu tác động của cung tiền và thâm hụt ngân sách đến lạm phát ở các nước châu Á Thái Bình Dương, cung cấp cái nhìn sâu sắc về kinh tế.
Trường đại học
Trường Đại học Kinh tế TPHCMChuyên ngành
Tài chính - Ngân hàngNgười đăng
Ẩn danhThể loại
Luận văn thạc sĩ kinh tếPhí lưu trữ
35 PointMục lục chi tiết
THÔNG TIN CHI TIẾT
Tác giả: Phạm Hà Kim Ngân
Người hướng dẫn: PGS. Bùi Kim Yến
Trường học: Trường Đại học Kinh tế TPHCM
Chuyên ngành: Tài chính - Ngân hàng
Đề tài: Tác động của cung tiền và thâm hụt ngân sách đến lạm phát ở châu Á - Thái Bình Dương
Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ kinh tế
Năm xuất bản: 2016
Địa điểm: Tp. Hồ Chí Minh
Trích đoạn nội dung tài liệu
Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ