ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ ________________ NGUYỄN THỊ THU HẰNG ĐIỀU CHỈNH CHÍNH SÁCH THƯƠNG MẠI QUỐC TẾ CỦA EU:ẢNH HƯỞNG TỚI XUẤT KHẨU HÀNG HÓA CỦA VIỆT NAM HIỆN NAY LUẬN VĂN THẠC SỸ KINH TẾ ĐỐI NGOẠI HÀ NỘI – 2012 ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ _______________ NGUYỄN THỊ THU HẰNG ĐIỀU CHỈNH CHÍNH SÁCH THƯƠNG MẠI QUỐC TẾ CỦA EU:ẢNH HƯỞNG TỚI XUẤT KHẨU HÀNG HÓA CỦA VIỆT NAM HIỆN NAY LUẬN VĂN THẠC SỸ KINH TẾ ĐỐI NGOẠI NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: TS. LÊ QUỐC PHƯƠNG HÀ NỘI - 2012 MỤC LỤC Trang Lời cảm ơn. Danh mục các chữ viết tắt………………………………………………………….i Danh mục các bảng biểu………………………………………….ii Mở đầu…………………………………………………….1 CHƢƠNG 1: ĐIỀU CHỈNH CHÍNH SÁCH THƢƠNG MẠI QUỐC TẾ: CƠ SỞ LÝ LUẬN CHUNG VÀ NHU CẦU ĐIỀU CHỈNH ĐỐI VỚI EU 1. Khái niệm, vai trò của chính sách thƣơng mại quốc tế trong bối cảnh phát triển mới…………………………………………. Khái niệm, vai trò của chính sách thƣơng mại quốc tế………………. Các công cụ và biện pháp chủ yếu của chính sách thƣơng mại quốc tế……………………………………………………………………………………. Các biện pháp thuế quan………………………………. Các biện pháp phi thuế quan…………………………………………11 1. Điều chỉnh chính sách thƣơng mại quốc tế trong bối cảnh kinh tế mới…14 1. Sự cần thiết điều chỉnh chính sách thƣơng mại quốc tế của EU trong bối cảnh EU mở rộng thêm các thành viên………………………………………. Các mốc phát triển chính của châu Âu…………………………………. Tiếp tục phát huy những thành tựu phát triển kinh tế đã đạt đƣợc………. Đáp ứng đòi hỏi bức xúc của tự do hóa thƣơng mại………………. Khắc phục tình trạng bảo hộ quá mức của sản xuất nội địa………………. Tăng cƣờng hiệu quả kinh tế, giảm thiểu những tác động bất lợi từ mở rộng thêm các thành viên……………………………………………. Tổng quan về thị trƣờng EU …………………………………………. Quá trình hình thành và phát triển của EU………………………………. Tình hình kinh tế của EU. Khủng hoảng kinh tế tài chính toàn cầu và sự suy giảm mạnh của nhiều nền kinh tế châu Âu. Liên minh châu Âu với chiến lƣợc kinh tế 10 năm. Tập quán, thị hiếu tiêu dùng và kênh phân phối …………………………32 1. Tập quán và thị hiếu tiêu dùng của ngƣời dân EU…………………. Kênh phân phối hàng hóa……………………………….35 Kết luận chƣơng 1……………………………………………….38 CHƢƠNG 2:THỰC TRẠNG ĐIỀU CHỈNH CHÍNH SÁCH THƢƠNG MẠI QUỐC TẾ CỦA LIÊN MINH CHÂU ÂU 2. Nội dung của điều chỉnh chính sách thƣơng mại quốc tế của EU……. Nội dung của điều chỉnh chính sách Thƣơng mại Nội khối EU…………39 2. Nội dung của điều chỉnh chính sách Thƣơng mại Chung EU……. Điều chỉnh chính sách Thƣơng mại Chung đối với các đối tác chủ chốt…………………………………………………………………………………44 2. Điều chỉnh chính sách Thƣơng mại Chung trong quan hệ với các nƣớc đang phát triển…………………………………. Thực trạng điều chỉnh chính sách thuế quan trong quan hệ đối tác với các nƣớc bên ngoài……………………………. Thực trạng điều chỉnh chính sách phi thuế quan. Đánh giá về việc điều chỉnh chính sách thƣơng mại quốc tế của EU………. Những thành tựu của việc điều chỉnh chính sách thƣơng mại quốc tế của EU…………………………………………………………………………………. Các hạn chế của việc điều chỉnh chính sách thƣơng mại quốc tế của EU và nguyên nhân.77 Kết luận chƣơng 2………………………………………………………………….80 CHƢƠNG 3: ẢNH HƢỞNG CỦA ĐIỀU CHỈNH CHÍNH SÁCH THƢƠNG MẠI QUỐC TẾ CỦA EU TỚI VIỆT NAM 3. Tổng quan quan hệ thƣơng mại Việt Nam- EU……………………………81 3. Khái quát quá trình phát triển quan hệ Việt Nam- EU…………………. Quan hệ thƣơng mại Việt Nam- EU trong một số lĩnh vực………………83 3. Những tác động của điều chỉnh chính sách thƣơng mại quốc tế của EU tới Việt nam………………………………………………….Tác động tới khả năng xuất khẩu…………………………………………. Tác động tới cơ cấu mặt hàng xuất khẩu…………………………………94 3. Tác động tới đối tác xuất khẩu…………………………………………. Những giải pháp tăng cƣờng xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam vào thị trƣờng EU………………………………………………………………………. Nhóm giải pháp vĩ mô…………………………………………………. Nhóm giải pháp vi mô…………………………………………………. Về phía các doanh nghiệp Việt Nam………………………………. Về phía Hiệp hội doanh nghiệp Việt Nam……………………….…113 Kết luận chƣơng 3…………………………………………….…119 Tài liệu tham khảo……………………………………………………………….121 Phụ lục DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT STT Từ viết Nguyên nghĩa Tiếng Anh Nguyên nghĩa Tiếng Việt tắt 1 ASEAN Association of Southeast Asian Hiệp hội các quốc gia Đông Nations Nam Á 2 CAP Common Agricultural Policy Chính sách nông nghiệp chung 3 EU European Union Liên minh châu Âu 4 EC European Commission Ủy ban châu Âu 5 ECB European Central Bank Ngân hàng Trung ƣơng châu Âu 6 EPA Economic Partnership Hiệp định về Đối tác Kinh tế Agreement 7 FTA Free Trade Agreement Hiệp định về Thƣơng mại tự do 8 GSP Generalized System of Hệ thống ƣu đãi thuế quan phổ Preferences cập 9 GDP Gross Domestic Product Tổng sản phẩm quốc nội 10 IMF International Monetary Fund Quỹ tiền tệ quốc tế 11 MFN Most Favoured Nation Chế độ đãi ngộ tối huệ quốc 12 ODA Official Development Assistance Hỗ trợ phát triển chính thức 13 PCA Partnership and Cooperation Hiệp định Đối tác và Hợp tác Agreement toàn diện 14 WTO World Trade Organization Tổ chức Thƣơng mại Thế giới 15 WB World Bank Ngân hàng Thế giới i DANH MỤC CÁC BẢNG BIỂU Stt BẢNG BIỂU NỘI DUNG TRANG 1 Bảng 1.1 Trao đổi thƣơng mại của EU với một số đối tác 19 lớn năm 2008 2 Bảng 1.2 Bảng tổng hợp tình hình kinh tế châu Âu so với 20 thế giới 3 Bảng 1.3 Tốc độ tăng trƣởng GDP của EU giai đoạn 20 2000-2010 4 Bảng 2.1 Danh mục thuế suất VAT tại EU 49 5 Bảng 2.2 Thông tin kinh tế của các thành viên EU 70 6 Bảng 3.1 Trao đổi thƣơng mại Việt Nam- EU 86 7 Bảng 3.2 Xuất khẩu các mặt hàng chủ lực của Việt Nam 94 vào EU năm 2010 8 Bảng 3.3 Kim ngạch xuất khẩu gỗ và sản phẩm gỗ sang 100 thị trƣờng EU giai đoạn 2003-2009 9 Bảng 3.4 Kim ngạch buôn bán hai chiều Việt- Pháp năm 105 2010 ii MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Trong quan hệ kinh tế quốc tế, thƣơng mại luôn là lĩnh vực chiếm vị trí ƣu tiên hàng đầu, đƣợc tất cả các bên quan tâm tham gia với nhiều biện pháp thúc đẩy phát triển khác nhau. Việc thực thi các chính sách thƣơng mại quốc tế và khu vực để tạo điều kiện cho sự phát triển ổn định của hoạt động thƣơng mại quốc tế luôn đƣợc các nhà lập chính sách quan tâm đặc biệt là những nƣớc lớn nhƣ EU. Với xu hƣớng tự do hóa đang diễn ra trên toàn cầu thì việc EU điều chỉnh các chính sách thƣơng mại theo hƣớng cởi mở hơn đang trở thành điều tất yếu. Tuy nhiên, tự do hóa thƣơng mại là một quá trình lâu dài, gắn chặt với quá trình đàm phán để cắt giảm hàng rào thuế quan và hàng rào phi thuế quan. Các nƣớc, đặc biệt là các nƣớc công nghiệp phát triển, một mặt luôn đi đầu trong việc đòi hỏi đàm phán để mở rộng thị trƣờng và thúc đẩy tự do hóa thƣơng mại, mặt khác lại luôn đƣa ra các biện pháp tinh vi hơn và các rào cản phức tạp hơn để bảo hộ sản xuất trong nƣớc của họ. Điều đó đòi hỏi các nƣớc phải có sự hiểu biết về các điều chỉnh chính sách thƣơng mại quốc tế một cách linh hoạt, vừa phù hợp với những quy định của WTO, vừa vƣợt qua đƣợc những rào cản thƣơng mại ngày càng tinh vi và phức tạp của các nƣớc. Tuy nhiên vấn đề đặt ra là tại sao lại phải nghiên cứu điều chỉnh chính sách thƣơng mại quốc tế của EU ? Liệu sự điều chỉnh đó có ảnh hƣởng đến Việt Nam không? Làm thế nào để Việt Nam có thể thúc đẩy xuất khẩu hàng hóa vào thị trƣờng này? Đó là những vấn đề cần quan tâm đối với các cấp, các ngành, các Doanh nghiệp và các hội Doanh nghiệp của Việt Nam. Vì vậy việc nghiên cứu chính sách kinh tế, thƣơng mại của EU và những tác động của việc mở rộng đối với quan hệ kinh tế, thƣơng mại với Việt Nam là việc làm rất cần thiết, trên cơ sở đó tìm ra những giải pháp thiết thực ở cả tầm vĩ mô và vi mô để tận dụng và phát huy những thế mạnh sẵn có và những thuận lợi do việc mở rộng của EU mang lại, đồng thời khắc phục hoặc hạn chế đến mức tối đa những bất lợi do chiến lƣợc mở rộng 1 gây ra, nhằm tăng cƣờng và đẩy mạnh hơn nữa quan hệ kinh tế, thƣơng mại giữa Việt Nam với EU lên một tầm cao mới. Quá trình điều chỉnh chính sách của EU không chỉ tác động tới bản thân các nƣớc thành viên mà còn tác động tới các nƣớc bên ngoài, đặc biệt đối với các nƣớc đang phát triển.Vì vậy, tác giả đã chọn đề tài: “Điều chỉnh chính sách thương mại quốc tế của EU: Ảnh hưởng tới xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam hiện nay” cho Luận văn Thạc sỹ chuyên ngành kinh tế đối ngoại 2. Tình hình nghiên cứu. Ở nƣớc ta đã có nhiều đề tài nghiên cứu liên quan đến chính sách thƣơng mại của EU nhƣ: 1/TSKH. Võ Đại Lƣợc (2003), Bối cảnh quốc tế và những xu hƣớng điều chỉnh chính sách phát triển kinh tế ở một số nƣớc lớn, NXB Khoa học xã hội. Tác giả đã phân tích, làm rõ những xu hƣớng điều chỉnh chính sách phát triển kinh tế của một số nƣớc trong bối cảnh quốc tế. Tuy nhiên, tác giả chƣa đi sâu phân tích đánh giá tác động của chính sách cụ thể đối với từng nƣớc trong bối cảnh phát triển mới, đặc biệt là chính sách thƣơng mại quốc tế về hàng hóa. Carlo Altomonte, GS.Mario Nava và GS. Bùi Duy Khoát (2004), Kinh tế và chính sách của EU mở rộng, NXB Chính trị Quốc gia. Tác giả đã có cái nhìn toàn diện về các lĩnh vực của EU 25 và quan hệ thƣơng mại đầu tƣ của EU với Việt Nam. Tuy nhiên tác giả chƣa đi sâu phân tích các điều chỉnh chính sách thƣơng mại quốc tế của EU trong quá trình mở rộng các thành viên mới. 3/ Vụ Âu- Mỹ (2004), Ảnh hƣởng của Liên minh châu Âu mở rộng đến quan hệ thƣơng mại với Việt Nam, Đề tài khoa học cấp Bộ. Đề tài nghiên cứu chủ yếu về tình hình kinh tế, thƣơng mại của EU cũng nhƣ mối quan hệ kinh tế, thƣơng mại giữa EU với Việt Nam và các ứng cử viên trong chiến lƣợc mở rộng. Tuy nhiên đề tài chƣa đi sâu phân tích các điều chỉnh chính sách thƣơng mại quốc tế của EU trong quá trình mở rộng các thành viên mới. 4/ Đặng Minh Đức (2008), Tác động của điều chỉnh chính sách cạnh tranh của EU đến quan hệ kinh tế thƣơng mại của EU với các nƣớc đang phát triển, Đề 2 tài nghiên cứu cấp bộ, Viện Khoa học xã hội Việt Nam. Đề tài chủ yếu nghiên cứu sự tác động của điều chỉnh chính sách cạnh tranh của EU đến quan hệ kinh tế thƣơng mại đối với các nƣớc đang phát triển. Đề tài chƣa nghiên cứu các điều chỉnh chính sách thƣơng mại quốc tế của EU trong bối cảnh kinh tế mới.
Chính sách thương mại quốc tế của EU và ảnh hưởng đến xuất khẩu hàng hóa của Việt Nam
Luận văn thạc sĩ nghiên cứu ueb điều chình chính sách thương mại quốc tế của eu ảnh hưởng tới xuất khẩu hàng hóa của việt nam, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề xuất
Trường đại học
Đại học Quốc gia Hà NộiChuyên ngành
Kinh tế đối ngoạiNgười đăng
Ẩn danhThể loại
luận văn thạc sỹPhí lưu trữ
35 PointMục lục chi tiết
THÔNG TIN CHI TIẾT
Tác giả: Nguyễn Thị Thu Hằng
Người hướng dẫn: TS. Lê Quốc Phương
Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
Chuyên ngành: Kinh tế đối ngoại
Đề tài: Điều Chỉnh Chính Sách Thương Mại Quốc Tế Của EU: Ảnh Hưởng Tới Xuất Khẩu Hàng Hóa Của Việt Nam Hiện Nay
Loại tài liệu: luận văn thạc sỹ
Năm xuất bản: 2012
Địa điểm: Hà Nội
Trích đoạn nội dung tài liệu
Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ