Khóa luận hoàn thiện quy trình giao nhận hàng xuất khẩu đường hàng không tại Zip Express Logistics

Nghiên cứu thực trạng và giải pháp hoàn thiện quy trình giao nhận hàng hoá xuất khẩu đường hàng không tại Công ty TNHH TMDV Zip Express & Logistics.

• Tác giả: Nguyễn Thị Thanh Thuý
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thị Thuý Hằng
• Trường học: Trường Đại học Kinh tế, Đại học Huế
• Chuyên ngành: Logistics và chuỗi cung ứng
• Đề tài: Hoàn thiện quy trình giao nhận hàng hoá xuất khẩu bằng đường hàng không tại Công ty Trách nhiệm hữu hạn Thương mại Dịch vụ Zip Express & Logistics
• Loại tài liệu: Khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2025
• Địa điểm: Huế

Tóm tắt

I. Tổng quan giao nhận hàng hoá xuất khẩu hàng không tại Zip Express

Giao nhận hàng hoá xuất khẩu bằng đường hàng không giữ vai trò trọng yếu trong chuỗi cung ứng hiện đại. Phương thức này đáp ứng tốt các đơn hàng cần tốc độ vận chuyển nhanh, độ an toàn cao và giá trị lớn. Tại Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Zip Express & Logistics, hoạt động giao nhận hàng không đã trở thành mảng kinh doanh mũi nhọn. Doanh nghiệp cung cấp các giải pháp logistics linh hoạt đến nhiều thị trường trọng điểm như Mỹ, Canada, Châu Âu và Úc. Quy trình vận hành tại đơn vị được xây dựng dựa trên sự liên kết chặt chẽ giữa khách hàng, đại lý giao nhận và hãng bay. Mỗi lô hàng đều trải qua các bước kiểm soát nghiêm ngặt về kích thước, trọng lượng và bao bì đóng gói. Hệ thống chứng từ được xử lý theo quy định hàng không quốc tế nhằm hạn chế tối đa rủi ro chậm trễ. Doanh nghiệp không ngừng chuẩn hoá từng khâu nghiệp vụ nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh trên thị trường giao nhận. Dịch vụ vận tải hàng không của công ty duy trì mức tăng trưởng ổn định qua các năm. Hiệu quả khai thác các tuyến bay quốc tế mang lại nguồn doanh thu vững chắc cho tổ chức.

1.1. Khung pháp lý và tiêu chuẩn quốc tế áp dụng

Hoạt động giao nhận hàng không tại Zip Express Logistics tuân thủ nghiêm ngặt hệ thống pháp lý trong nước và quốc tế. Doanh nghiệp áp dụng quy định từ Luật Hàng không Dân dụng Việt Nam kết hợp các hướng dẫn của Hiệp hội Vận tải Hàng không Quốc tế. Công ước Warsaw 1929 và Công ước Montreal 1999 đóng vai trò điều chỉnh phạm vi trách nhiệm dân sự đối với hàng hoá chuyên chở. Vận đơn hàng không Air Waybill được phát hành làm bằng chứng ký kết hợp đồng vận chuyển. Tài liệu này xác nhận tình trạng tiếp nhận hàng hoá và nghĩa vụ giao dịch giữa các bên. Việc am hiểu các khung pháp lý giúp doanh nghiệp chủ động phòng ngừa tranh chấp thương mại.

1.2. Mạng lưới tuyến vận chuyển chủ lực của doanh nghiệp

Mạng lưới vận tải hàng không của Zip Express Logistics tập trung vào bốn tuyến xuất khẩu trọng điểm gồm Mỹ, Châu Âu, Canada và Úc. Tuyến Bắc Mỹ luôn chiếm tỷ trọng doanh thu cao nhất nhờ nhu cầu gửi hàng cá nhân và hàng thương phẩm tăng nhanh. Thị trường Châu Âu duy trì tốc độ phát triển ổn định với các mặt hàng may mặc và linh kiện điện tử. Thị trường Canada và Úc ghi nhận mức tăng trưởng đều đặn qua các năm. Doanh nghiệp phối hợp chặt chẽ với nhiều hãng hàng không uy tín để bảo đảm chỉ tiêu tải trọng cố định. Chiến lược đa dạng hoá tuyến bay giúp giảm thiểu rủi ro biến động thị trường và mở rộng thị phần xuất khẩu.

II. Vấn đề quy trình giao nhận hàng hoá xuất khẩu tại Zip Express

Quá trình triển khai giao nhận hàng xuất khẩu tại Zip Express Logistics đối mặt với nhiều rào cản kỹ thuật và vận hành. Tình trạng sai sót dữ liệu trên chứng từ vận chuyển vẫn diễn ra trong các mùa cao điểm. Sự chậm trễ khi đối chiếu thông tin hàng hoá làm gia tăng thời gian chờ đợi tại kho hàng sân bay. Nhiều kiện hàng chưa được đóng gói đúng tiêu chuẩn quy định của các hãng bay quốc tế. Điều này dẫn đến nguy cơ hàng hoá bị từ chối tiếp nhận hoặc phải đóng gói lại nhiều lần. Chi phí thuê kho bãi và phí bốc dỡ hàng hoá tại sân bay có xu hướng tăng cao, gây áp lực trực tiếp lên biên lợi nhuận. Sự phối hợp giữa nhân viên giao nhận hiện trường và đội ngũ chứng từ văn phòng đôi lúc chưa đồng bộ. Khâu theo dõi lộ trình đơn hàng thời gian thực còn bộc lộ một số hạn chế về công nghệ. Khách hàng xuất khẩu thường xuyên yêu cầu cập nhật vị trí hàng hoá chính xác nhưng hệ thống quản lý chưa đáp ứng kịp thời. Những rào cản này làm suy giảm chất lượng dịch vụ tổng thể của doanh nghiệp.

2.1. Rủi ro thủ tục chứng từ và hải quan hàng không

Thủ tục thông quan hàng hoá bằng đường hàng không yêu cầu tính chuẩn xác cao về hồ sơ xuất khẩu. Sai lệch thông tin trên tờ khai hải quan và vận đơn hàng không Air Waybill thường dẫn đến đình trệ lô hàng. Các lỗi phổ biến bao gồm sai mã HS, khai báo sai trọng lượng hoặc thiếu giấy chứng nhận xuất xứ hàng hoá. Hàng hoá bị ách tắc tại kho CFS sân bay sẽ chịu phí lưu kho rất lớn. Nhân viên phải thực hiện khai báo bổ sung, làm mất nhiều thời gian xử lý. Sự thiếu hụt nhân sự am hiểu sâu về chính sách hải quan chuyên ngành khiến rủi ro chậm trễ vận chuyển tăng cao.

2.2. Hạn chế về cơ sở vật chất và công nghệ giám sát

Hệ thống trang thiết bị đóng gói và bốc xếp hàng hoá tại đơn vị còn phụ thuộc nhiều vào thao tác thủ công. Tốc độ kiểm đếm hàng xuất khẩu quy mô lớn diễn ra chậm, tiềm ẩn nguy cơ hư hại hàng nhẹ. Nền tảng công nghệ thông tin chưa tích hợp đồng bộ với phần mềm của các hãng bay quốc tế. Việc cập nhật vị trí kiện hàng trong thời gian thực vẫn gặp độ trễ nhất định. Khách hàng chưa thể tự động tra cứu chi tiết tiến trình vận tải qua cổng điện tử tập trung. Điều này tạo áp lực lớn lên bộ phận chăm sóc khách hàng và làm giảm năng suất làm việc.

III. Giải pháp quy trình giao nhận hàng hoá xuất khẩu tại Zip Express

Nhằm khắc phục các tồn tại, Zip Express Logistics cần áp dụng đồng bộ các nhóm giải pháp cải tiến quy trình. Doanh nghiệp cần xây dựng bộ quy chuẩn tiếp nhận và kiểm soát hàng hoá ngay từ kho ban đầu. Nhân viên phải chủ động phân loại hàng hoá theo quy cách kích thước và tính chất trước khi vận chuyển ra sân bay. Việc ứng dụng mã QR và thiết bị quét cầm tay sẽ giúp rút ngắn thời gian kiểm kê hàng hoá. Bên cạnh đó, doanh nghiệp cần tăng cường liên kết chiến lược với các hãng hàng không lớn nhằm ổn định chỗ chứa và giá cước. Công ty nên áp dụng phần mềm quản lý logistics chuyên dụng để tự động hoá khâu phát hành vận đơn Air Waybill. Đội ngũ nhân sự cần được đào tạo định kỳ về kỹ năng thông quan điện tử và xử lý tình huống phát sinh. Sự chuẩn hoá này giúp giảm thiểu chi phí phát sinh và nâng cao tỷ lệ hoàn thành đơn hàng đúng hẹn. Doanh nghiệp sẽ tạo lập được lợi thế cạnh tranh bền vững trong lĩnh vực giao nhận quốc tế.

3.1. Số hoá quy trình quản trị chứng từ và khai báo hải quan

Số hoá hồ sơ xuất khẩu là giải pháp trọng tâm nhằm gia tăng tốc độ xử lý chứng từ. Doanh nghiệp cần triển khai hệ thống quản trị dữ liệu điện tử kết nối cổng thông tin hải quan VNACCS/VCIS. Mọi dữ liệu về hoá đơn thương mại, bảng kê đóng gói và vận đơn hàng không cần được số hoá đồng bộ. Nhân viên có thể kiểm tra chéo thông tin nhanh chóng trên nền tảng trực tuyến. Giải pháp này giúp loại bỏ hoàn toàn các lỗi sai sót cơ bản về mã hàng hoá và tên đơn vị xuất khẩu. Tiến độ giải phóng hàng hoá tại sân bay sẽ được cải thiện đáng kể.

3.2. Đào tạo chuyên môn và nâng cao năng lực nhân sự

Nguồn nhân lực chất lượng cao là yếu tố quyết định sự chính xác của quy trình logistics hàng không. Zip Express Logistics cần tổ chức các khoá đào tạo chuyên sâu về tiêu chuẩn an toàn bay theo IATA. Nhân viên giao nhận hiện trường cần nắm vững quy tắc xử lý hàng nguy hiểm và hàng nhạy cảm nhiệt độ. Doanh nghiệp cần xây dựng bộ tiêu chí đánh giá hiệu quả công việc rõ ràng cho từng cá nhân. Khung khen thưởng công bằng sẽ tạo động lực nâng cao tinh thần trách nhiệm. Đội ngũ nhân sự chuyên nghiệp sẽ chủ động phối hợp giải quyết nhanh các sự cố phát sinh tại kho bãi sân bay.

IV. Đánh giá quy trình giao nhận hàng hoá xuất khẩu tại Zip Express

Hoàn thiện quy trình giao nhận hàng xuất khẩu đường hàng không là hướng đi tất yếu của Zip Express Logistics. Việc tối ưu hoá từng công đoạn giúp doanh nghiệp tiết kiệm chi phí vận hành và nâng cao tính chuẩn xác. Mối quan hệ hợp tác tin cậy với các hãng hàng không tạo điều kiện mở rộng năng lực vận chuyển quốc tế. Doanh nghiệp củng cố vững chắc vị thế tại các thị trường trọng điểm như Mỹ, Canada và Châu Âu. Trong bối cảnh chuỗi cung ứng toàn cầu biến động liên tục, việc áp dụng công nghệ số hoá mang lại lợi ích lâu dài. Quy trình chuẩn hoá giúp tổ chức phản ứng linh hoạt trước các thay đổi về thủ tục hải quan và chính sách thương mại. Doanh nghiệp nâng cao năng suất lao động, giảm thiểu sai sót kỹ thuật và gia tăng độ hài lòng của đối tác xuất khẩu. Mô hình giao nhận hoàn thiện này cung cấp giải pháp vận tải toàn diện, đóng góp thiết thực vào sự tăng trưởng kinh doanh bền vững của toàn công ty.

4.1. Hiệu quả kinh tế từ việc cải tiến quy trình giao nhận

Việc tối ưu hoá quy trình mang lại kết quả kinh tế trực tiếp và rõ rệt cho doanh nghiệp. Thời gian xử lý thủ tục tại kho bãi sân bay rút ngắn giúp giảm thiểu tối đa chi phí lưu kho CFS. Năng suất đóng gói và vận chuyển hàng hoá tăng lên, cho phép xử lý khối lượng hàng lớn hơn trong mùa cao điểm. Doanh thu từ các tuyến vận tải trọng điểm tăng trưởng đều đặn qua từng giai đoạn. Chi phí sai sót nghiệp vụ giảm mạnh nhờ các biện pháp kiểm soát chứng từ chặt chẽ. Hiệu quả tài chính cải thiện rõ rệt, khẳng định tính đúng đắn của chiến lược cải tiến.

4.2. Định hướng mở rộng quy mô logistics đường hàng không

Trong dài hạn, Zip Express Logistics hướng đến việc mở rộng mạng lưới liên kết với nhiều hãng hàng không quốc tế mới. Doanh nghiệp đặt mục tiêu nâng cao thị phần tại các thị trường tiềm năng ngoài Bắc Mỹ và Châu Âu. Việc đầu tư vào hệ thống quản lý chuỗi cung ứng thông minh giúp nâng cao khả năng quản trị đơn hàng xuyên biên giới. Doanh nghiệp tiếp tục duy trì tiêu chuẩn dịch vụ khắt khe nhằm đáp ứng các hợp đồng xuất khẩu quy mô lớn. Định hướng phát triển bền vững này tạo nền tảng vững chắc cho sự hội nhập sâu rộng vào thị trường giao nhận toàn cầu.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong bối cảnh toàn cầu hóa và hội nhập kinh tế quốc tế, thương mại quốc tế giữ vai trò then chốt đối với sự tăng trưởng kinh tế của Việt Nam. Cùng với việc tham gia các hiệp định thương mại tự do (FTA) và sự gia tăng của hoạt động xuất nhập khẩu, các doanh nghiệp ngày càng chú trọng đến việc tối ưu hóa chuỗi cung ứng. Vận chuyển hàng hóa bằng đường hàng không, với ưu thế về tốc độ vận chuyển vượt trội, độ an toàn cao và tính thích hợp đối với các mặt hàng có giá trị lớn hoặc yêu cầu thời gian cấp bách, đã trở thành phương thức vận tải quan trọng trong thương mại xuyên biên giới.

Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Zip Express & Logistics (Zip Trading Co.) là doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực giao nhận và logistics tại Thành phố Hồ Chí Minh, chuyên cung cấp các giải pháp vận tải quốc tế bao gồm khai báo hải quan, đóng gói, bảo hiểm và vận chuyển hàng hóa. Tuy nhiên, trong quá trình vận hành dịch vụ giao nhận hàng hóa xuất khẩu bằng đường hàng không, công ty bộc lộ một số hạn chế: thủ tục giấy tờ còn tiêu tốn thời gian, hệ thống theo dõi đơn hàng chưa được tự động hóa hoàn toàn, việc xử lý chứng từ còn chậm trễ, gây ảnh hưởng trực tiếp đến thời gian giao nhận và chi phí vận hành. Do đó, việc nghiên cứu hoàn thiện quy trình giao nhận hàng không xuất khẩu là yêu cầu thực tiễn nhằm nâng cao năng lực phục vụ và hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp.

Mục tiêu nghiên cứu của khóa luận được xác định cụ thể như sau:

1. Mục tiêu chung: Phân tích thực trạng quy trình giao nhận hàng hóa xuất khẩu bằng đường hàng không tại Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Zip Express & Logistics, từ đó đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện quy trình này.
2. Mục tiêu cụ thể:
   • Hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực tiễn về dịch vụ logistics và quy trình giao nhận hàng hóa bằng đường hàng không.
   • Phân tích, đánh giá thực trạng quy trình giao nhận hàng hóa xuất khẩu bằng đường hàng không tại Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Zip Express & Logistics giai đoạn 2021 – 2023.
   • Đề xuất các nhóm giải pháp mang tính khả thi nhằm hoàn thiện quy trình giao nhận hàng hóa xuất khẩu bằng đường hàng không tại công ty.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Quy trình giao nhận hàng hóa xuất khẩu bằng đường hàng không tại Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Zip Express & Logistics.
• Phạm vi không gian: Nghiên cứu được thực hiện tại Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Zip Express & Logistics (địa chỉ: số 63 Tô Ngọc Vân, phường Thạnh Xuân, Quận 12, Thành phố Hồ Chí Minh).
• Phạm vi thời gian: Số liệu, tài liệu hoạt động kinh doanh và vận hành quy trình giao nhận của công ty được thu thập và phân tích trong giai đoạn từ năm 2021 đến năm 2023.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận xây dựng hệ thống cơ sở lý luận dựa trên các khái niệm chuẩn mực quốc tế và quy định pháp luật hiện hành:

• Cơ sở lý thuyết về logistics: Tiếp cận định nghĩa logistics từ Hội đồng Quản trị Chuỗi cung ứng (CSCMP, tiền thân là CLM - 1963) và Điều 233 Luật Thương mại Việt Nam năm 2005. Phân loại logistics theo hình thức liên kết (1PL, 2PL, 3PL, 4PL, 5PL), theo quá trình vận động (logistics đầu vào - Inbound, logistics đầu ra - Outbound, logistics thu hồi/ngược - Reverse), và theo đối tượng hàng hóa (FMCG, ô tô, hóa chất, điện tử, dầu khí).
• Cơ sở lý thuyết về giao nhận hàng hóa hàng không: Dựa trên Quy tắc mẫu của Liên đoàn các Hiệp hội Giao nhận Vận tải Quốc tế (FIATA) và Điều 163, Điều 164, Điều 167 Luật Thương mại Việt Nam năm 2005. Xác định rõ các vai trò pháp lý của người giao nhận (Freight Forwarder): Môi giới hải quan (Customs Broker), Đại lý (Agent), Người gom hàng (Cargo Consolidator phát hành House Air Waybill - HAWB), Người chuyên chở thực tế hoặc người thầu chuyên chở (Carrier / Contracting Carrier), Người kinh doanh vận tải đa phương thức (MTO).
• Khung văn bản pháp luật áp dụng:
  • Nguồn luật quốc gia: Luật Hàng không dân dụng Việt Nam năm 2006, Luật Thương mại Việt Nam năm 2005, Luật Hải quan năm 2014, Điều kiện kinh doanh chuẩn của Hiệp hội Doanh nghiệp Dịch vụ Logistics Việt Nam (VLA, 2018).
  • Nguồn luật và quy tắc quốc tế: Công ước Vác-sa-va 1929 (Warsaw Convention), Công ước Montreal 1999, Quy định của Hiệp hội Vận tải Hàng không Quốc tế (IATA, 2023), và Quy tắc Hague-Visby 1968.
• Hệ thống chứng từ giao nhận đường hàng không: Vận đơn hàng không (AWB bao gồm HAWB và MAWB), Hóa đơn thương mại (Commercial Invoice), Phiếu đóng gói hàng hóa (Detailed Packing List, Neutral Packing List, Packing and Weight List), Tờ khai hải quan điện tử trên hệ thống VNACCS/VCIS, Giấy báo nợ (Debit Note), Giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O), Giấy phép CITES và Giấy chứng nhận kiểm dịch thực vật (Phytosanitary Certificate).

Phương pháp nghiên cứu được triển khai kết hợp giữa nguồn dữ liệu thứ cấp và sơ cấp:

• Phương pháp thu thập dữ liệu thứ cấp: Kế thừa số liệu thống kê nội bộ về tài chính, lao động, đơn hàng từ Phòng Kế toán và các bộ phận nghiệp vụ của Công ty Zip Express & Logistics giai đoạn 2021 – 2023; số liệu xuất khẩu từ Tổng cục Thống kê và Cục Hàng không Việt Nam; các giáo trình, sách chuyên khảo logistics.
• Phương pháp thu thập dữ liệu sơ cấp: Khảo sát điều tra bằng bảng hỏi trực tiếp đối với toàn bộ 11 nhân viên làm việc tại các bộ phận nghiệp vụ của công ty (kinh doanh, chứng từ, chăm sóc khách hàng, kế toán) nhằm đánh giá mức độ chính xác thông tin, tính an toàn, khả năng theo dõi lộ trình và tốc độ xử lý chứng từ. Ngoài ra, tác giả áp dụng phương pháp phỏng vấn sâu đối với ban quản lý và chuyên gia tại công ty.
• Phương pháp phân tích và xử lý dữ liệu: Sử dụng phương pháp thống kê mô tả (tính tỷ lệ phần trăm, số tuyệt đối, số tương đối) và phương pháp so sánh đối chiếu số liệu theo chuỗi thời gian 2021 – 2023 để xác định xu hướng biến động và định vị hạn chế trong quy trình vận hành.

Nội dung chính theo từng chương

CHƯƠNG 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn về logistics và quy trình giao nhận hàng hoá bằng đường hàng không

Chương 1 hệ thống hóa toàn diện cơ sở lý luận về logistics và giao nhận hàng hóa bằng đường hàng không. Nội dung chương làm rõ bản chất logistics là quá trình hoạch định, thực hiện và kiểm soát dòng dịch chuyển hàng hóa từ điểm xuất phát đến điểm tiêu thụ. Tác giả phân tích các đặc trưng riêng biệt của vận tải hàng không: tốc độ cao, chi phí cao, giới hạn nghiêm ngặt về kích thước và trọng lượng kiện hàng, yêu cầu an toàn - an ninh khắt khe (tuân thủ tiêu chuẩn IATA, ICAO) và đòi hỏi ứng dụng công nghệ giám sát theo thời gian thực (Track & Trace, RFID).

Về mặt thực tiễn, chương 1 tổng quan tình hình xuất khẩu và vận tải hàng không Việt Nam giai đoạn 2021 – 2023, ghi nhận tổng kim ngạch xuất khẩu năm 2023 đạt 371,5 tỷ USD và sản lượng hàng hóa vận chuyển đường hàng không đạt 1,45 triệu tấn. Chương này phân tích bài học kinh nghiệm từ hai doanh nghiệp lớn: Công ty Cổ phần Gemadept (chiến lược liên kết đa phương thức, đầu tư hạ tầng cảng nước sâu Gemalink, Nam Đình Vũ và chuẩn hóa quy trình) và DHL Express Việt Nam (hệ thống phân loại tự động tại sân bay Tân Sơn Nhất, Nội Bài, công nghệ DHL SmartSensor, chương trình đào tạo Certified International Specialist - CIS, cơ chế giá linh hoạt Dynamic Pricing). Từ đó, tác giả rút ra bài học cho Zip Express & Logistics: tập trung vào thị trường ngách (thương mại điện tử xuyên biên giới, gom hàng nhỏ lẻ qua sàn Shopee, Amazon, Alibaba), liên kết mạng lưới đại lý logistics quốc tế thay vì đầu tư đội bay, và chuẩn hóa công tác đào tạo nhân sự.

CHƯƠNG 2: Thực trạng quy trình giao nhận hàng hoá bằng đường hàng không tại Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Zip Express & Logistics

Chương 2 tập trung phân tích tổng quan doanh nghiệp, tình hình nguồn lực, kết quả hoạt động kinh doanh và thực trạng vận hành quy trình giao nhận. Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Zip Express & Logistics thành lập ngày 15/06/2015, do bà Nguyễn Thị Thu Hà làm Giám đốc kiêm đại diện pháp luật. Bộ máy tổ chức của công ty gồm 5 bộ phận trực thuộc Giám đốc: Kế toán, Nhân viên chứng từ, Nhân viên kinh doanh, Nhân viên chăm sóc khách hàng.

Về nguồn nhân lực, quy mô lao động tăng dần từ 7 người (năm 2021) lên 10 người (năm 2022) và đạt 14 người (năm 2023). Tỷ lệ nhân sự có trình độ đại học trở lên tăng từ 57,1% (năm 2021) lên 71,4% (năm 2023). Độ tuổi lao động tập trung chủ yếu ở nhóm dưới 35 tuổi (chiếm 92,8% tổng lao động năm 2023).

Quy trình giao nhận hàng hóa xuất khẩu bằng đường hàng không thực tế tại công ty gồm 7 bước:

1. Tiếp nhận yêu cầu và tư vấn khách hàng: Nhân viên kinh doanh nhận thông tin hàng hóa, khối lượng, quy cách đóng gói và địa chỉ đích.
2. Kiểm tra giá cước và chốt giá cho khách hàng: Tra cứu biểu cước hàng không, tính giá cước theo trọng lượng thực tế (Gross Weight) hoặc thể tích (Volume Weight) và gửi báo giá.
3. Đóng gói và kiểm tra hàng hoá: Kiểm tra điều kiện ngoại quan, dán tem nhãn, đóng gói theo chuẩn hàng không.
4. Chuẩn bị bộ chứng từ: Lập hóa đơn thương mại, bảng kê chi tiết hàng hóa (Packing List), kiểm tra các giấy phép đặc thù (nếu có).
5. Phát hành MAWB (Master Air Waybill) và vận đơn gom hàng HAWB: Làm việc với hãng hàng không hoặc tổng đại lý để phát hành vận đơn.
6. Làm Debit Note, gửi chứng từ cho khách hàng: Kế toán lập giấy báo nợ các khoản cước và phụ phí, chuyển bộ chứng từ cho khách hàng và đại lý đích.
7. Theo dõi lịch trình bay và cập nhật thông tin cho khách hàng: Nhân viên tra cứu trạng thái bay, thông báo tiến độ thông quan và giao nhận hàng hóa tại nước đến.

Phân tích kết quả khảo sát từ 11 nhân viên và số liệu vận hành cho thấy: quy trình giao nhận đáp ứng được các lô hàng thông thường nhưng còn bộc lộ nhiều điểm nghẽn. Cụ thể, hệ thống thông tin chưa được tự động hóa hoàn toàn; công tác theo dõi lộ trình phụ thuộc vào thao tác thủ công; việc khai báo và xử lý chứng từ còn xảy ra sai sót hoặc chậm trễ, dẫn đến kéo dài tổng thời gian giao nhận; cơ sở vật chất kho bãi nội bộ và trang thiết bị hỗ trợ còn ở mức cơ bản.

CHƯƠNG 3: Giải pháp hoàn thiện quy trình giao nhận hàng hoá bằng đường hàng không của Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Zip Express & Logistics

Dựa trên mục tiêu mở rộng thị phần và khắc phục các điểm hạn chế đã nhận diện, chương 3 đưa ra định hướng phát triển và đề xuất 6 nhóm giải pháp cụ thể:

1. Tăng cường nhân sự và đào tạo chuyên môn: Nâng cao năng lực cho nhân viên chứng từ và kinh doanh về thủ tục hải quan điện tử VNACCS/VCIS, quy chuẩn an toàn hàng không IATA, và tăng cường kỹ năng tiếng Anh chuyên ngành logistics.
2. Ứng dụng công nghệ để nâng cao hiệu quả xử lý đơn hàng: Triển khai phần mềm quản lý đơn hàng chuyên dụng, tích hợp tính năng theo dõi lộ trình hàng hóa tự động (Track & Trace) để giảm thao tác kiểm tra thủ công.
3. Duy trì và tăng lượng khách hàng: Tập trung khai thác thị trường ngách logistics thương mại điện tử xuyên biên giới, mở rộng hợp tác nhận hàng gửi qua các nền tảng bán lẻ quốc tế (Amazon, Alibaba) và sàn nội địa.
4. Đầu tư vào cơ sở vật chất nội bộ: Nâng cấp không gian đóng gói, trang bị cân điện tử chuẩn xác, hệ thống máy quét mã vạch và kho lưu hàng tạm đạt tiêu chuẩn an toàn.
5. Nâng cao độ tin cậy và an toàn của hàng hóa: Chuẩn hóa quy trình kiểm tra bao bì, kiểm tra ngoại quan nghiêm ngặt trước khi xuất kho ra sân bay, ký kết thỏa thuận bảo hiểm trách nhiệm hàng hóa rõ ràng với đại lý vận chuyển.
6. Áp dụng chính sách giá cả hợp lý và cạnh tranh: Thiết lập cơ chế định giá cước linh hoạt (Dynamic Pricing) theo từng mùa vụ, đàm phán chính sách chiết khấu khối lượng với các đại lý hàng không và hãng bay lớn để tối ưu chi phí đầu vào.

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đã tổng hợp và lượng hóa chi tiết các chỉ tiêu kết quả kinh doanh và hoạt động vận tải hàng không của công ty qua giai đoạn 2021 – 2023.

Bảng tổng hợp kết quả kinh doanh chung của Công ty Zip Express & Logistics:

Chỉ tiêu (Đơn vị: triệu đồng)	Năm 2021	Năm 2022	Năm 2023	So sánh 2022/2021 (%)	So sánh 2023/2022 (%)
Tổng doanh thu	5.007,4	4.425,1	5.906,1	-11,58%	+33,49%
Chi phí thuế TNDN	50,1	44,3	59,1	-11,60%	+33,50%
Lợi nhuận trước thuế	791,1	655,9	976,1	-17,10%	+48,80%
Lợi nhuận sau thuế TNDN	741,1	622,4	917,0	-16,00%	+47,30%

Bảng cơ cấu doanh thu theo loại hình dịch vụ:

Loại hình dịch vụ	Doanh thu 2021 (triệu đồng)	Tỷ trọng 2021 (%)	Doanh thu 2022 (triệu đồng)	Tỷ trọng 2022 (%)	Doanh thu 2023 (triệu đồng)	Tỷ trọng 2023 (%)
Đường hàng không	3.608 (hoặc 3.256)*	72,00%	3.118	70,47%	4.372	74,00%
Đường biển	752	15,00%	621	14,00%	886	15,00%
Dịch vụ khác	651	13,00%	686	15,53%	648	11,00%
Tổng cộng	5.011 (5.481)*	100,0%	4.425	100,0%	5.906 (5.481)*

(Ghi chú: Số liệu phản ánh theo các bảng thống kê nội bộ của phòng kế toán công ty trình bày trong khóa luận).

Bảng kết quả vận chuyển hàng hóa xuất khẩu bằng đường hàng không theo tuyến:

Tuyến vận chuyển	Số đơn hàng 2021 (Đơn)	Doanh thu 2021 (Tr.đ)	Lợi nhuận 2021 (Tr.đ)	Số đơn hàng 2023 (Đơn)	Doanh thu 2023 (Tr.đ)	Lợi nhuận 2023 (Tr.đ)
Tuyến Mỹ	7.300	1.200	200	8.200	1.500	250
Tuyến Châu Âu	6.000	900	150	>7.000	1.100	180
Tuyến Canada	Chưa nêu chi tiết	600	100	Chưa nêu chi tiết	700	120
Tuyến Úc	Chưa nêu chi tiết	500	80	Chưa nêu chi tiết	600	100
Các tuyến khác	Chưa nêu chi tiết	408	26	Chưa nêu chi tiết	473	55
Tổng hàng không	26.800 (303.200 kg)	3.608 (hoặc 3.256)	556	30.300 (332.000 kg)	4.372	705

Đóng góp của khóa luận:

• Về mặt lý luận: Hệ thống hóa cơ sở lý luận chuyên ngành về giao nhận hàng hóa xuất khẩu bằng đường hàng không, phân định rõ quyền hạn, trách nhiệm và vai trò pháp lý của người giao nhận (đặc biệt trong khâu gom hàng lẻ LCL và phát hành HAWB/MAWB) đối chiếu với các công ước quốc tế và luật pháp Việt Nam.
• Về mặt thực tiễn: Khóa luận phản ánh bức tranh thực tế về năng lực vận hành của một doanh nghiệp logistics quy mô vừa và nhỏ (SME) tại TP. Hồ Chí Minh trong giai đoạn hậu Covid-19; bóc tách chi tiết từng mắt xích trong quy trình 7 bước giao nhận hàng không, làm căn cứ thực chứng để đề xuất các giải pháp cải tiến quy trình quản lý chứng từ, công nghệ và nhân sự phù hợp với điều kiện nguồn lực của công ty.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Hạn chế của đề tài:

• Quy mô mẫu điều tra sơ cấp còn nhỏ: Khảo sát được thực hiện trên 11 nhân viên nội bộ của Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Zip Express & Logistics, chưa mở rộng thu thập ý kiến đánh giá trực tiếp từ phía các khách hàng sử dụng dịch vụ và các đối tác đại lý vận chuyển/hãng bay.
• Giới hạn phạm vi thời gian và số liệu: Dữ liệu phân tích giới hạn trong phạm vi 3 năm (2021 – 2023), phản ánh giai đoạn thị trường logistics chịu ảnh hưởng và phục hồi sau đại dịch, do đó một số biến động chi phí mang tính đặc thù giai đoạn.

Hướng nghiên cứu tiếp:

• Mở rộng phạm vi khảo sát sang đối tượng khách hàng (doanh nghiệp xuất khẩu, cá nhân gửi hàng) để có cái nhìn đa chiều về mức độ hài lòng đối với thời gian và chất lượng dịch vụ.
• Nghiên cứu sâu hơn về việc tích hợp chuỗi cung ứng đa phương thức (kết hợp đường bộ - đường hàng không) và đánh giá chi tiết tính khả thi tài chính khi đầu tư triển khai các hệ thống phần mềm quản lý logistics chuyên biệt.

Giá trị tham khảo

Đề tài là tài liệu tham khảo hữu ích cho:

• Sinh viên chuyên ngành Logistics và Quản lý chuỗi cung ứng, Kinh tế đối ngoại, Thương mại quốc tế: Tham khảo phương pháp xây dựng báo cáo phân tích thực trạng quy trình vận hành giao nhận hàng không xuất khẩu, kết cấu bộ chứng từ hàng không thực tế và phương pháp xử lý số liệu kinh doanh.
• Các nhà nghiên cứu và người thực hiện khóa luận tốt nghiệp về đề tài forwarder: Nắm bắt mô hình hoạt động của các công ty forwarder vừa và nhỏ, cách thức liên kết đại lý để xử lý hàng xuất khẩu đi các thị trường lớn (Mỹ, Châu Âu, Canada, Úc).
• Bộ phận quản lý vận hành của Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Zip Express & Logistics và các doanh nghiệp logistics tương tự: Sử dụng danh mục 7 bước quy trình và các giải pháp đào tạo, công nghệ để rà soát, tinh gọn các khâu xử lý chứng từ và tối ưu hóa thời gian luân chuyển hàng hóa.

Câu hỏi thường gặp

1. Trụ sở và người đại diện pháp luật của Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Zip Express & Logistics là ai? Công ty có trụ sở tại số 63 Tô Ngọc Vân, phường Thạnh Xuân, Quận 12, Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam. Người đại diện theo pháp luật kiêm Giám đốc công ty là bà Nguyễn Thị Thu Hà. Doanh nghiệp được thành lập và chính thức hoạt động từ ngày 15/06/2015.

2. Thị trường vận chuyển hàng không nào đóng góp doanh thu và số lượng đơn hàng lớn nhất cho công ty? Thị trường Mỹ là tuyến vận chuyển chủ lực lớn nhất của công ty. Năm 2021, tuyến Mỹ đạt 7.300 đơn hàng, doanh thu 1.200 triệu đồng và lợi nhuận 200 triệu đồng. Đến năm 2023, tuyến này tăng lên 8.200 đơn hàng, doanh thu đạt 1.500 triệu đồng và lợi nhuận đạt 250 triệu đồng.

3. Dịch vụ vận chuyển bằng đường hàng không đóng góp bao nhiêu phần trăm trong cơ cấu doanh thu và lợi nhuận của công ty? Dịch vụ vận chuyển hàng không luôn chiếm tỷ trọng chi phối tại công ty:

• Về doanh thu: Chiếm 72,00% (năm 2021), 70,47% (năm 2022) và tăng lên 74,00% (năm 2023).
• Về lợi nhuận sau thuế: Chiếm 75,00% (năm 2021), 73,70% (năm 2022) và tăng lên 77,00% (năm 2023).

4. Quy mô nhân sự và trình độ học vấn của nhân viên Zip Express & Logistics thay đổi như thế nào trong giai đoạn 2021 – 2023? Tổng số lao động của công ty tăng từ 7 người (năm 2021) lên 10 người (năm 2022) và đạt 14 người (năm 2023). Trình độ học vấn có sự chuyển dịch rõ nét: số nhân viên có trình độ từ đại học trở lên tăng từ 4 người (chiếm 57,1% năm 2021) lên 6 người (chiếm 60,0% năm 2022) và đạt 10 người (chiếm 71,4% năm 2023).

5. Nguyên nhân chủ yếu khiến doanh thu và lợi nhuận của công ty sụt giảm trong năm 2022 là gì? Trong năm 2022, tổng doanh thu của công ty giảm 11,58% và lợi nhuận sau thuế giảm 16,01%. Nguyên nhân chính được tác giả chỉ ra là do giá cước vận tải và chi phí logistics tăng cao, sự sụt giảm nhu cầu nhập khẩu từ các thị trường chủ lực như Mỹ và EU, cùng với áp lực cạnh tranh gia tăng trong ngành giao nhận quốc tế sau đại dịch.

Kết luận

Khóa luận của sinh viên Nguyễn Thị Thanh Thuý đã phản ánh trung thực và toàn diện bức tranh vận hành dịch vụ giao nhận hàng hóa xuất khẩu bằng đường hàng không tại Công ty TNHH Thương mại Dịch vụ Zip Express & Logistics giai đoạn 2021 – 2023. Tác giả đã kết hợp khung pháp lý, lý luận vận tải hàng không với số liệu thực chứng nội bộ để làm rõ quy trình tác nghiệp 7 bước và xác định những điểm nghẽn về công nghệ, chứng từ và nhân sự. Hệ thống 6 nhóm giải pháp được đề xuất trong công trình bám sát điều kiện thực tế của doanh nghiệp logistics quy mô vừa và nhỏ, mang lại giá trị tham khảo thiết thực cho công tác hoàn thiện quy trình giao nhận hàng hóa xuất khẩu.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ LOGISTICS VÀ QUY TRÌNH GIAO NHẬN HÀNG HOÁ BẰNG ĐƯỜNG HÀNG KHÔNG 1. Lý luận về logistics 1. Khái niệm Logistics là một lĩnh vực quan trọng trong quản lý chuỗi cung ứng, đóng vai trò tối ưu hoá dòng chảy hàng hoá, dịch vụ và thông tin nhằm đáp ứng nhu cầu khách hàng một cách hiệu quả. Hiện nay, có nhiều định nghĩa khác nhau về logistics, trong đó các tổ chức uy tín trên thế giới và Việt Nam đã đưa ra những quan điểm phổ biến như sau: Theo Hiệp hội Logistics Hoa Kỳ (CLM – Council of Logistics Management, nay là CSCMP), là một tổ chức chuyên nghiệp hàng đầu thế giới trong lĩnh vực logistics và quản lý chuỗi cung ứng, được thành lập năm 1963 – đã đưa ra khái niệm về logistics như sau: “Quá trình quản lý chiến lược trong việc mua sắm, vận chuyển, lưu trữ và phân phối nguyên vật liệu, bán thành phẩm và thành phẩm đến khách hàng theo cách hiệu quả nhất” [1].

Tại Việt Nam, Luật Thương mại 2005 cũng đưa ra định nghĩa về dịch vụ Logistics : “Dịch vụ Logistics là hoạt động thương mại, theo đó thương nhân tổ chức thực hiện một hoặc nhiều công việc bao gồm nhận hàng, vận chuyển, lưu kho, làm thủ tục hải quan, các thủ tục giấy tờ khác, tư vấn khách hàng, đóng gói, ghi ký mã hiệu, giao hàng hoặc các dịch vụ khác liên quan đến hàng hoá theo thoả thuận với khách hàng để hưởng thù lao” [2]. Hiện nay, khái niệm logistics đang được sử dụng và công nhận trên toàn thế giới là khái niệm do Hội đồng quản trị Chuỗi cung ứng (CSCMP – Council of Supply Chain Management Professionals) đưa ra, theo đó logistics được định nghĩa như sau: “Logistics là một phần của quản trị chuỗi cung ứng, bao gồm quá trình lập kế hoạch, thực hiện và kiểm soát hiệu quả dòng chảy và lưu trữ hàng hoá, dịch vụ và thông tin từ điểm xuất phát đến điểm tiêu thụ nhằm đáp ứng nhu cầu của khách hàng” [3]. Mặc dù có nhiều khái niệm khác nhau về logistics nhưng các khái niệm đều phản ánh một số điểm chung về logistics: SVTH: Nguyễn Thị Thanh Thúy 4 Khóa luận tốt nghiệp GVHD: TS. Nguyễn Thị Thúy Hằng - Logistics là một quá trình khoa học và là nghệ thuật trong việc tổ chức và quản lý các nguồn lực một cách tối ưu.

- Logistics bao gồm cả cấp hoạch định và tổ chức, không chỉ dừng lại ở các hoạt động vận hành đơn lẻ. - Logistics là một chuỗi các hoạt động liên tục, có sự tương tác và liên kết chặt chẽ với nhau chứ không phải hoạt động riêng lẻ. - Logistics liên quan tới dòng chảy và dự trữ nguồn lực trong hệ thống nhằm đảm bảo cung ứng hàng hoá, dịch vụ một cách hiệu quả. Chức năng của logistics Logistics là một mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng, giúp tối ưu hoá hoạt động quản lý dòng chảy hàng hoá, dịch vụ và thông tin nhằm đảm bảo sự vận hành trơn tru của toàn hệ thống.

Theo Hội đồng Quản trị Chuỗi cung ứng [3], Logistics bao gồm các chức năng chính sau: • Quản lý vận tải: Đây là chức năng cốt lõi của logistics, giúp doanh nghiệp lựa chọn phương thức vận chuyển tối ưu (đường bộ, đường sắt, đường biển, đường hàng không) nhằm đảm bảo hàng hoá được giao đúng thời gian, địa điểm với chi phí thấp nhất [4, 5]. • Quản lý kho bãi và tồn kho: Logistics giúp kiểm soát chặt chẽ lượng hàng tồn kho, tối ưu hoá không gian lưu trữ và giảm thiểu thời gian lưu kho nhằm đảm bảo quá trình cung ứng diễn ra liên tục, không bị gián đoạn [6]. • Xử lý đơn hàng và đóng gói: Hàng hoá cần được đóng gói phù hợp để vệ trong quá trình vận chuyển, đồng thời đáp ứng yêu cầu của từng thị trường. Việc xử lý đơn hàng hiệu quả giúp doanh nghiệp rút ngắn thời gian giao hàng và nâng cao trải nghiệm khách hàng [7].

• Quản lý thủ tục hải quan và chứng từ: Đối với logistics quốc tế, việc hoàn thiện hồ sơ pháp lý, xử lý thủ tục hải quan và đáp ứng các quy định về xuất nhập khẩu là yếu tố quan trọng giúp hàng hoá lưu thông thuận lợi giữa các quốc gia [8, 9]. • Dịch vụ khách hàng: Logistics không chỉ dừng lại ở việc vận chuyển mà còn bao gồm việc cung cấp thông tin đơn hàng , theo dõi lộ trình, giải quyết khiếu nại và hỗ trợ khách hàng trong suốt quá trình giao nhận [10]. Phân loại logistics SVTH: Nguyễn Thị Thanh Thúy 5 Khóa luận tốt nghiệp GVHD: TS. Nguyễn Thị Thúy Hằng Sơ đồ 1.

Phân loại logistics (Nguồn: Coggle, 2017. Phân loại logistics) a. Phân loại theo các hình thức logistics Hình 1. Phân loại theo các hình thức logistics (Nguồn: Logistics những vấn đề cơ bản) - Logistics bên thứ nhất (1PL – First Party Logistics): Đây là hình thức mà doanh nghiệp tự vận chuyển hàng hoá của mình bằng nguồn lực nội bộ, không thông qua bên thứ ba.

Điều này có nghĩa là doanh nghiệp tự cung cấp dịch vụ logistics bằng chính cơ sở vật chất và hạ tầng của mình. - Logistics bên thứ hai (2PL - Second Party Logistics hay Cung cấp dịch vụ logistics bên thứ hai): Người cung cấp dịch vụ logistics bên thứ hai là người cung cấp dịch vụ cho một hoạt động đơn lẻ trong chuỗi các hoạt động logistics (vận tải, kho bãi, thủ tục hải quan, thanh toán…) để đáp ứng nhu cầu của chủ hàng, chưa tích hợp hoạt động logistics. Loại hình này bao gồm: các hãng vận tải đường biển, đường bộ, đường SVTH: Nguyễn Thị Thanh Thúy 6 Khóa luận tốt nghiệp GVHD: TS. Nguyễn Thị Thúy Hằng hàng không, các công ty kinh doanh kho bãi, khai thuế hải quan, trung gian thanh toán… - Logistics bên thứ ba (3PL - Third Party Logistics): Doanh nghiệp thuê một nhà cung cấp dịch vụ logistics bên ngoài để thực hiện các hoạt động logistics, có thể là toàn bộ quá trình quản lý logistics hoặc một số hoạt động có chọn lọc, bao gồm vận chuyển, lưu kho, xử lý đơn hàng, thủ tục hải quan… để đảm bảo hàng hóa đến đúng nơi quy định.

- Logistics bên thứ tư (4PL - Fourth Party Logistics ): là người đóng vai trò hợp nhất, gắn kết các nguồn lực tiềm năng và cơ sở vật chất kỹ thuật của mình với các tổ chức khác để thiết kế, xây dựng và vận hành các giải pháp chuỗi logistics toàn diện. 4PL chịu trách nhiệm quản lý dòng lưu chuyển logistics, cung cấp giải pháp dây chuyển cung ứng, hoạch định, tư vấn logistics, như nhận hàng từ nơi sản xuất, làm thủ tục xuất, nhập khẩu, đưa hàng đến nơi tiêu thụ cuối cùng. - Logistics bên thứ năm (5PL): 5PL phát triển nhằm phục vụ cho Thương mại điện tử, các nhà cung cấp dịch vụ 5PL là các 3PL và 4PL, đứng ra quản lý toàn bộ chuỗi cung ứng dựa trên nền tảng Thương mại điện tử. Phân loại theo quá trình Phân loại logistics theo quá trình được chia thành ba loại chính: - Logistics đầu vào (Inbound Logistics) là các hoạt động đảm bảo cung ứng tài nguyên đầu vào (nguyên liệu, thông tin, vốn.) một cách tối ưu cả về vị trí, thời gian và chi phí cho quá trình sản xuất.

Mục tiêu chính của logistics đầu vào là đảm bảo nguồn lực sẵn sàng đúng thời điểm, đúng số lượng, đúng chất lượng và tối ưu chi phí giúp quá trình sản xuất diễn ra liên tục và hiệu quả. - Logistics đầu ra (Outbound Logistics) là các hoạt động đảm bảo cung cấp thành phẩm đến tay người tiêu dùng một cách tối ưu cả về vị trí, thời gian và chi phí nhằm đem lại lợi nhuận tối đa cho doanh nghiệp. Một hệ thống logistics đầu ra hiệu quả giúp doanh nghiệp rút ngắn thời gian giao hàng, giảm chi phí và nâng cao trải nghiệm khách hàng. - Logistics ngược hay còn gọi là logistics thu hồi (Reverse Logistics) là quá trình thu hồi các phụ phẩm, phế liệu, phế phẩm, các yếu tố ảnh hưởng đến môi trường phát sinh từ quá trình sản xuất, phân phối và tiêu dùng trở về để tái chế hoặc xử lý.

Hoạt động này giúp doanh nghiệp giảm lãng phí và tối ưu hoá việc sử dụng tài nguyên và SVTH: Nguyễn Thị Thanh Thúy 7 Khóa luận tốt nghiệp GVHD: TS. Nguyễn Thị Thúy Hằng đáp ứng các yêu cầu bảo vệ môi trường. Logistics ngược ngày càng đóng vai trò quan trọng trong các ngành công nghiệp có tỷ lệ thu hồi sản phẩm cao như điện tử, ô tô, dệt may và thương mại điện tử, góp phần phát triển kinh tế tuần hoàn và hướng đến sự bền vững trong chuỗi cung ứng. Phân loại theo đối tượng hàng hoá - Logistics hàng tiêu dùng nhanh (FMCG Logistics – Fast Moving Consumer Goods Logistics): Đây là loại hình logistics phục vụ cho các sản phẩm có vòng đời ngắn và nhu cầu tiêu thụ cao như thực phẩm, đồ uống, mỹ phẩm, hàng gia dụng, thuốc lá,… Logistics FMCG đòi hỏi hệ thống kho bãi rộng khắp, tốc độ vận chuyển nhanh và quy trình bảo quản nghiêm ngặt để đảm bảo chất lượng sản phẩm đến tay người tiêu dùng.

- Logistics ngành ô tô (Automotive Logistics): Bao gồm vận chuyển linh kiện, phụ tùng, lắp ráp và phân phối xe hoàn chỉnh. Do đặc thù ngành yêu cầu chính xác cao và đúng tiến độ, logistics ô tô cần có chuỗi cung ứng tinh gọn, hệ thống tồn kho linh hoạt và tối ưu hoá phương tiện vận chuyển để giảm chi phí và đảm bảo hiệu suất sản xuất. - Logistics hoá chất (Chemical Logistics): Liên quan đến việc vận chuyển, lưu trữ và xử lý các loại hoá chất, bao gồm cả hàng hoá nguy hiểm như chất ăn mòn, chất dễ cháy, khí nén và chất độc hại. Việc vận hành phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định an toàn như ADR (vận chuyển đường bộ), IMDG (vận chuyển đường biển) và IATA – DRG (vận chuyển đường hàng không).

- Logistics hàng điện tử (Electronic Logistics): Hàng điện tử như điện thoại, máy tính, vi mạch và linh kiện có đặc điểm dễ hư hỏng, nhạy cảm với môi trường (độ ẩm, nhiệt độ, va đập). Logistics điện tử đòi hỏi hệ thống kho bãi an toàn, kiểm soát chặt chẽ điều kiện lưu trữ và vận chuyển đặc biệt để đảm bảo sản phẩm không bị hư hại. - Logistics dầu khí (Petroleum Logistics): Liên quan đến việc vận chuyển, lưu trữ và phân phối dầu thô, khí tự nhiên và các sản phẩm lọc dầu như xăng, dầu diesel và LPG. Do tính chất nguy hiểm và yêu cầu về an toàn cao, logistics dầu khí cần có phương tiện chuyên dụng như tàu chở dầu, xe bồn và hệ thống đường ống dẫn.

Ngoài ra, quá trình vận chuyển phải tuân thủ các tiêu chuẩn an toàn nghiêm ngặt để tránh rò rỉ và ô nhiễm môi trường.