mở đầu nhằm đánh giá tình hình nghiên cứu về rủi ro, quản trị rủi ro nói chung và quản trị rủi ro trong lưu trữ nói riêng của các học giả trong và ngoài nước. Nội dung của chương tập trung làm sáng tỏ các quan điểm nghiên cứu về: rủi ro, quản trị rủi ro, nội dung quản trị rủi ro, các phương pháp để nhận diện, đo lường, đánh giá rủi ro. Chƣơng 2: Cơ sở lý luận và thực tiễn về QTRR trong lƣu trữ (qua thực tế ở Việt Nam) Trong chương này, chúng tôi nghiên cứu làm sáng tỏ cơ sở lý luận về QTRR và thực tiễn hoạt động QTRR trong lưu trữ ở Việt Nam. Nội dung lý luận QTRR trong lưu trữ được thể hiện qua kết quả phân tích các khái niệm RR, QTRR, nội dung, mục tiêu, nguyên tắc QTRR trong lưu trữ.
Từ nền tảng cơ sở lý luận, chúng tôi khảo sát, đánh giá thực trạng hoạt động của các cơ quan, tổ chức lưu trữ liên quan đến QTRR nhằm làm sáng tỏ cơ sở thực tiễn của hoạt động này ở Việt Nam. Chƣơng 3: Nhận diện, đo lƣờng RR và nguy cơ RR trong lƣu trữ (qua thực tế ở Việt Nam) RR mang tính bất ngờ, ngoài mong muốn của con người nhưng không tự dưng mà đến, nó có nguyên nhân hoặc do các nguy cơ tác động xảy ra. Vì vậy ở chương 3, chúng tôi sẽ làm rõ những RR, nguyên nhân và phân tích nguy cơ RR trong lưu trữ ở Việt Nam; thực hiện (thử nghiệm) áp dụng phương pháp đánh giá, đo lường RR nhằm xác định mức độ tác động của các nhân tố đối với RR trong lưu trữ qua các số liệu khảo sát thực tiễn. 13 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Chƣơng 4: Giải pháp QTRR trong lƣu trữ ở Việt Nam Trên cơ sở những nội dung được nghiên cứu trình bày tại các chương, trong chương này chúng tôi đề xuất các nhóm giải pháp chuyên môn và các giải pháp về tổ chức quản lý để thực hiện QTRR trong các cơ quan, tổ chức lưu trữ ở Việt Nam Mặc dù đã có nhiều nỗ lực và cố gắng nhưng luận án không tránh khỏi những thiếu sót, rất mong nhận được những ý kiến đóng góp của quý Thầy Cô, các chuyên gia để luận án được hoàn thiện.
Tôi xin được gửi lời cảm ơn chân thành nhất tới các cơ quan lưu trữ, các cá nhân đã cung cấp tư liệu. Đặc biệt, tôi xin dành lời cảm ơn tới PGS. Vũ Thị Phụng, giảng viên hướng dẫn và các thầy cô giáo trong Khoa Lưu trữ học và Quản trị văn phòng, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn (Đại học Quốc gia Hà Nội) đã động viên, tạo nhiều thuận lợi, giúp đỡ tôi trong suốt quá trình thực hiện luận án. Xin trân trọng cảm ơn.
14 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com CHƢƠNG 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU Với đề tài “Quản trị rủi ro trong lưu trữ (qua thực tế ở Việt Nam)”, chúng tôi xác định những từ khóa: RR, QTRR và QTRR trong lưu trữ. Dựa vào những từ khóa này, chúng tôi tìm kiếm các công trình nghiên cứu về vấn đề nói trên để phục vụ tổng quan tình hình nghiên cứu. Nguồn tƣ liệu, tài liệu sử dụng trong tổng quan 1. Các công trình nghiên cứu về RR và QTRR nói chung Chúng tôi thực hiện sưu tầm, hệ thống các công trình nghiên cứu từ nguồn cơ sở dữ liệu: Thư viện Quốc gia Việt Nam, Trung tâm thư viện Đại học Quốc gia Hà Nội, Đại học Kinh tế Quốc dân, Học viện Hành chính Quốc gia … hệ thống các webside cung cấp nguồn tư liệu như: tulieu.vn, tài liệu 123, google sách, schoolship…Kết quả được chúng tôi thống kê như sau: Bảng 1.
Thống kê các công trình nghiên cứu về RR và QTRR * Ở trong nước TT Loại hình SL TG công bố Nội dung 1 Sách, giáo trình 12 1991, 1998, 2005, - RR và khủng hoảng 2007, 2008, 2009, - QTRR trong các doanh nghiệp 2010, 2013 - QTRR và bảo hiểm - QTRR trong nông nghiệp 2 Luận án 03 2006, 2010, 2012 - QTRR trong hoạt động ngân hàng; kinh doanh vật liệu xây dựng, - Các biện pháp QTRR đối với các công trình giao thông vận tải 3 Luận văn 2002 Từ năm 2000 đến Nghiên cứu ứng dụng lý thuyết QTRR nay nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động kinh doanh của các cơ quan, tổ chức 4 Các bài viết 50 Những năm 2000 - Nhận diện RR trong hoạt động kinh đăng trên tạp chí doanh ngân hàng, bất động sản. và hội thảo khoa - Các biện pháp để giảm thiểu RR học trong các hoạt động kinh tế 2 Khi thực hiện khảo cứu nguồn thông tin luận văn thạc sĩ của hai trường Đại học lớn đào tạo về kinh tế là Đại học Kinh tế (thuộc Đại học Quốc gia Hà Nội) và Đại học Kinh tế Quốc dân, chúng tôi nhận thấy một số lượng lớn (khoảng 200) luận văn thạc sĩ thực hiện nghiên cứu ứng dụng lý thuyết QTRR để QTRR hoạt động của từng cơ quan, doanh nghiệp. 15 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com * Ở ngoài nước: STT Loại hình SL TG công bố Nội dung 1 Sách, giáo trình 253 1921, 1956, 1993, - Quản trị kinh doanh 1994, 1998, 1999, - Quản lý rủi ro trong tổ chức 2003 - Rủi ro và bảo hiểm 2 Các bài viết (tạp 044 1895, 1998, 2002 - Quản lý rủi ro chí và HTKH) 2013 - Thành công nhờ quản lý RR - Khái niệm và quản lý RR Nguồn: Tác giả thống kê năm 2017 Qua bảng thống kê cho thấy, có nhiều điểm khác biệt về loại hình, thời gian công bố các nghiên cứu của học giả trong nước và ngoài nước. Về loại hình nghiên cứu : - Ở trong nước: chiếm số lượng lớn nhất là các công trình nghiên cứu thực hiện dưới dạng đề tài luận văn thạc sĩ của các học viên chuyên ngành quản trị kinh doanh, ngân hàng, du lịch.
Tiếp đến là các bài viết được đăng trên tạp chí, hội thảo khoa học. Theo thống kê của chúng tôi, hiện nay có khoảng 50 bài viết nghiên cứu về lý thuyết RR và ứng dụng lý thuyết QTRR trong nhiều lĩnh vực của đời sống, kinh tế, xã hội; thứ ba là các sách chuyên khảo, giáo trình giảng dạy với số lượng 12 cuốn; thứ tư là các luận án tiến sĩ. Trong cơ sở dữ liệu Thư viện Quốc gia Việt Nam hiện có 03 cuốn luận án tiến sĩ trực tiếp nghiên cứu về QTRR trong lĩnh vực ngân hàng, công trình giao thông, kinh doanh và sản xuất vật liệu xây dựng; - Ở nước ngoài: nghiên cứu về RR và QTRR được công bố dưới dạng sách chiếm số lượng vượt trội với 25 công trình; bài viết trên tạp chí hoặc hội thảo khoa học chiếm số lượng ít hơn, với 04 bài viết. Hiện nay, ngoài hai loại hình nghiên cứu đã được công bố trên, chúng tôi chưa tìm thấy các loại hình nghiên cứu khác của các học giả nước ngoài.
3 Tổng hợp theo thống kê của Trịnh Thùy Anh (2006) “Nghiên cứu một số giải pháp quản lý rủi ro trong các dự án xây dựng công trình giao thông ở Việt Nam” Luận án TS. Thư viện Quốc gia Việt Nam, mã số LA 06.1 và Nguyễn Thị Quy (2009) trong cuốn Quản trị rủi ro trong doanh nghiệp, Nhà xuất bản Văn hóa Thông tin 2009. Theo khảo sát của chúng tôi đây là hai công trình khảo cứu nhiều tài liệu nước ngoài nghiên cứu về QTRR nhất. 4 Một là của tác giả John Haynes, “Risk as an Economic Factor” tạm dịch là RR trong hoạt động kinh tế được đăng trên Tạp chí The Quarterly Journal of Economic, IX số 4 (7/1895) 4; David Hilson với 02 bài viết “Managing risk” tạm dịch là Quản trị RR và “Success in risk Management” tạm dịch là “Thành công nhờ quản trị RR” thuộc chương trình đào tạo Kỹ năng 16 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.
Thời gian công bố: Các công trình nghiên cứu RR và QTRR được các học giả nước ngoài thực hiện và công bố sớm hơn các học giả Việt Nam. Theo Trịnh Thùy Anh (2006), năm 1895 John Haynes đã đề cập đến RR trong hoạt động kinh tế. Đến thập niên 90 của thế kỷ XX, nghiên cứu về RR và QTRR được các học giả quan tâm hơn thể hiện qua việc gia tăng về số lượng công trình5. Ở trong nước, theo kết quả khảo cứu của chúng tôi, nghiên cứu về RR được công bố sớm nhất vào năm 1991 của tác giả Nguyễn Hữu Thân (1991) trong cuốn Phương pháp mạo hiểm và phòng ngừa RR trong kinh doanh, Nhà xuất bản Thông tin Hà Nội.
Đến những năm 2000, nhiều sách, giáo trình nghiên cứu về hoạt động QTRR trong các tổ chức doanh nghiệp đã được các nhà khoa học khác công bố6 1. Các công trình nghiên cứu có liên quan đến RR và QTRR trong lưu trữ Ngoài cơ sở dữ liệu của các cơ quan, tổ chức nói trên, chúng tôi khảo cứu các công trình nghiên cứu có liên quan đến RR và QTRR trong lưu trữ từ nguồn tài liệu, tư liệu được lưu trữ tại Trung tâm Thông tin Tư liệu Cục Văn thư - Lưu trữ Nhà nước, Thư viện Khoa Lưu trữ học và Quản trị văn phòng Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn thuộc Đại học Quốc gia Hà Nội, Webside của lưu trữ các nước như Anh, Mỹ, Nga, Đức, Trung Quốc.Do hạn chế về ngôn ngữ, chúng tôi chỉ trực tiếp đọc và dịch các tài liệu từ tiếng Anh; các bài viết, báo cáo khoa học của các tác giả Nga, Trung Quốc, Đức qua phần hỗ trợ tìm kiếm và dịch thuật của cán bộ tại Trung tâm Tư liệu Cục Văn thư - Lưu trữ Nhà nước. Kết quả được chúng tôi tổng hợp như sau: 5 Trịnh Thùy Anh (2006), Nguyễn Thị Quy (2009), Đỗ Hoàng Toàn (2010) và Đoàn Thị Hồng Vân (2013) trong nghiên cứu của mình đã trích dẫn 25 cuốn sách, giáo trình của các học giả nước ngoài có nghiên cứu về RR và QTRR trong giai đoạn này. 6 Đoàn Thị Hồng Vân (2005) “Quản trị RR và khủng hoảng”, NXB Thống kê (sách đã được tái bản 05 lần trong các năm 2006, 2007, 2009, 2011 và 2013; Nguyễn Anh Tuấn (2006) “Quản trị RR trong kinh doanh ngoại thương”, NXB Lao động Xã hội; Ngô Thị Ngọc Huyền, Nguyễn Thị Hồng Thu, Lê Tấn Bửu, Bùi Thanh Tráng (2007) “RR trong kinh doanh” NXB Thống kê Hà Nội; Nguyễn Thị Quy (2009) “Quản trị RR trong doanh nghiệp”, NXB Văn hóa Thông tin và Đỗ Hoàng Toàn (2010) “Quản trị RR”, NXB Lao động Xã hội.
17 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.