Luận Văn Thạc Sĩ Về Quản Trị Rủi Ro Tín Dụng Tại Ngân Hàng Vietinbank Thăng Long

Luận văn thạc sĩ kinh tế nghiên cứu hay quản trị rủi ro tín dụng tại ngân hàng thương mại cổ phần công thương việt nam chi nhánh thăng, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân,

• Tác giả: Nguyễn Thị Mỹ Tâm
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Quốc Tiến
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Quản lý kinh tế
• Đề tài: Quản Trị Rủi Ro Tín Dụng Tại Vietinbank Thăng Long: Giải Pháp và Thực Trạng
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ kinh tế
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. MỞ ĐẦU
• 1.1. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 1.4. Ý nghĩa khoa học của luận văn
• 1.5. Kết cấu của luận văn
• 2. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG
• 2.1. Cơ sở lý luận về quản trị rủi ro tín dụng
• 2.2. Khái quát chung về hoạt động của ngân hàng thương mại
• 2.3. Rủi ro tín dụng
• 2.4. Quản trị rủi ro tín dụng
• 2.5. Kinh nghiệm quản trị rủi ro tín dụng của một số ngân hàng trên thế giới, trong nước và bài học cho ngân hàng TMCP Công thương - Chi nhánh Thăng Long
• 2.6. Một số vấn đề quản trị rủi ro - Chi nhánh Thăng Long
• 3. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Câu hỏi nghiên cứu
• 3.2. Phương pháp nghiên cứu
• 3.3. Phương pháp thu thập thông tin
• 3.4. Phương pháp xử lý số liệu
• 3.5. Phương pháp phân tích số liệu
• 3.6. Hệ thống chỉ tiêu nghiên cứu
• 3.6.1. Chỉ tiêu về hoạt động tín dụng
• 3.6.2. Chỉ tiêu đánh giá quản trị rủi ro tín dụng
• 4. THỰC TRẠNG QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG TMCP CÔNG THƯƠNG VIỆT NAM - CHI NHÁNH THĂNG LONG
• 4.1. Tổng quan về Vietinbank Thăng Long
• 4.2. Lịch sử hình thành và phát triển
• 4.3. Lĩnh vực kinh doanh
• 4.4. Cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý của Vietinbank Thăng Long
• 4.5. Các sản phẩm và dịch vụ tín dụng cung cấp chính
• 4.6. Hoạt động kinh doanh của ngân hàng Vietinbank Thăng Long
• 4.7. Thực trạng hoạt động tại Thăng Long
• 4.8. Đánh giá hoạt động quản trị rủi ro tín dụng tại Vietinbank Thăng Long
• 4.8.1. Kết quả đạt được
• 4.8.2. Những tồn tại, hạn chế và nguyên nhân
• 5. GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG TMCP CÔNG THƯƠNG VIỆT NAM - CHI NHÁNH THĂNG LONG
• 5.1. Định hướng phát triển tín dụng và mục tiêu quản trị rủi ro của Vietinbank Thăng Long
• 5.2. Định hướng phát triển hoạt động tín dụng của Vietinbank Thăng Long
• 5.3. Mục tiêu quản trị rủi ro của Vietinbank Thăng Long
• 5.4. Một số giải pháp tăng cường quản trị rủi ro tín dụng tại Vietinbank Thăng Long
• 5.4.1. Nâng cao chất lượng tín dụng
• 5.4.2. Những giải pháp giảm thiểu rủi ro tín dụng tại Vietinbank Thăng Long
• 5.4.3. Các giải pháp khác
• 5.4.4. Đối với Ngân hàng Nhà nước Việt Nam
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Quản Trị Rủi Ro Tín Dụng Tại Vietinbank Thăng Long

Quản trị rủi ro tín dụng là một trong những yếu tố quan trọng nhất trong hoạt động của ngân hàng. Tại Vietinbank Thăng Long, việc quản lý rủi ro tín dụng không chỉ giúp bảo vệ tài sản của ngân hàng mà còn đảm bảo sự phát triển bền vững. Ngân hàng đã áp dụng nhiều phương pháp và công cụ để đánh giá và quản lý rủi ro tín dụng, từ đó nâng cao hiệu quả hoạt động tín dụng.

1.1. Khái Niệm Về Rủi Ro Tín Dụng

Rủi ro tín dụng là khả năng mà người vay không thể hoàn trả nợ đúng hạn. Điều này có thể dẫn đến tổn thất cho ngân hàng. Việc hiểu rõ về rủi ro tín dụng giúp ngân hàng có những biện pháp phòng ngừa hiệu quả.

1.2. Vai Trò Của Quản Trị Rủi Ro Tín Dụng

Quản trị rủi ro tín dụng đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ lợi ích của ngân hàng và khách hàng. Nó giúp duy trì sự ổn định tài chính và tăng cường niềm tin của khách hàng vào ngân hàng.

II. Thực Trạng Quản Trị Rủi Ro Tín Dụng Tại Vietinbank Thăng Long

Thực trạng quản trị rủi ro tín dụng tại Vietinbank Thăng Long cho thấy ngân hàng đã có những bước tiến đáng kể trong việc cải thiện quy trình quản lý rủi ro. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều thách thức cần phải vượt qua để nâng cao hiệu quả quản lý rủi ro tín dụng.

2.1. Đánh Giá Hiện Trạng Quản Trị Rủi Ro

Đánh giá hiện trạng quản trị rủi ro tín dụng tại Vietinbank Thăng Long cho thấy ngân hàng đã áp dụng nhiều công cụ hiện đại nhưng vẫn còn tồn tại một số hạn chế trong quy trình thẩm định.

2.2. Những Thách Thức Trong Quản Trị Rủi Ro

Một số thách thức lớn trong quản trị rủi ro tín dụng bao gồm việc thiếu thông tin chính xác từ khách hàng và sự biến động của thị trường tài chính. Điều này đòi hỏi ngân hàng phải cải thiện quy trình thu thập và phân tích dữ liệu.

III. Giải Pháp Quản Trị Rủi Ro Tín Dụng Tại Vietinbank Thăng Long

Để nâng cao hiệu quả quản trị rủi ro tín dụng, Vietinbank Thăng Long cần áp dụng một số giải pháp cụ thể. Những giải pháp này không chỉ giúp giảm thiểu rủi ro mà còn nâng cao chất lượng dịch vụ tín dụng.

3.1. Nâng Cao Chất Lượng Thẩm Định Tín Dụng

Nâng cao chất lượng thẩm định tín dụng là một trong những giải pháp quan trọng. Ngân hàng cần cải thiện quy trình thẩm định và sử dụng công nghệ để phân tích dữ liệu khách hàng hiệu quả hơn.

3.2. Đào Tạo Nhân Viên Về Quản Trị Rủi Ro

Đào tạo nhân viên về quản trị rủi ro tín dụng giúp nâng cao nhận thức và kỹ năng trong việc đánh giá rủi ro. Điều này sẽ góp phần giảm thiểu rủi ro trong hoạt động tín dụng.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Của Quản Trị Rủi Ro Tín Dụng Tại Vietinbank Thăng Long

Việc áp dụng các giải pháp quản trị rủi ro tín dụng tại Vietinbank Thăng Long đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Ngân hàng đã giảm thiểu được tỷ lệ nợ xấu và nâng cao hiệu quả hoạt động tín dụng.

4.1. Kết Quả Đạt Được Từ Quản Trị Rủi Ro

Kết quả từ việc quản trị rủi ro tín dụng cho thấy tỷ lệ nợ xấu đã giảm đáng kể, giúp ngân hàng duy trì sự ổn định tài chính và tăng trưởng bền vững.

4.2. Bài Học Kinh Nghiệm Trong Quản Trị Rủi Ro

Bài học kinh nghiệm từ việc quản trị rủi ro tín dụng tại Vietinbank Thăng Long cho thấy tầm quan trọng của việc liên tục cải tiến quy trình và công nghệ trong quản lý rủi ro.

V. Kết Luận Về Quản Trị Rủi Ro Tín Dụng Tại Vietinbank Thăng Long

Kết luận về quản trị rủi ro tín dụng tại Vietinbank Thăng Long cho thấy ngân hàng đã có những bước tiến quan trọng nhưng vẫn cần tiếp tục cải thiện để đối phó với những thách thức trong tương lai.

5.1. Tương Lai Của Quản Trị Rủi Ro Tín Dụng

Tương lai của quản trị rủi ro tín dụng tại Vietinbank Thăng Long sẽ phụ thuộc vào khả năng áp dụng công nghệ mới và cải tiến quy trình quản lý rủi ro.

5.2. Định Hướng Phát Triển Trong Quản Trị Rủi Ro

Định hướng phát triển trong quản trị rủi ro tín dụng cần tập trung vào việc nâng cao năng lực phân tích và dự đoán rủi ro, từ đó đưa ra các quyết định tín dụng chính xác hơn.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong cơ cấu vận hành của hệ thống ngân hàng thương mại, hoạt động cấp tín dụng luôn đóng vai trò nòng cốt, thường chiếm trên 50% tổng tài sản có và tạo ra khoảng 70% đến 80% tổng thu nhập của toàn hệ thống. Tuy nhiên, rủi ro tín dụng cũng là loại rủi ro lớn nhất, chiếm tới 90% tổng số các rủi ro cơ bản phát sinh trong kinh doanh tiền tệ. Nhận thức rõ tầm quan trọng sống còn của vấn đề này, đề tài nghiên cứu tập trung phân tích thực trạng quản trị rủi ro tín dụng tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Công thương Việt Nam - Chi nhánh Thăng Long (Vietinbank Thăng Long).

Mục tiêu nghiên cứu tổng quát là đánh giá toàn diện hoạt động quản trị rủi ro tín dụng tại chi nhánh, chỉ ra những kết quả đạt được, phát hiện các hạn chế và nguyên nhân cốt lõi, từ đó đề xuất hệ thống giải pháp hoàn thiện công tác phòng ngừa, hạn chế tổn thất. Phạm vi nghiên cứu về không gian được thực hiện tại Vietinbank Thăng Long, phạm vi thời gian tập trung vào chuỗi dữ liệu thực nghiệm giai đoạn 2011 - 2013. Về mặt ý nghĩa thực tiễn, nghiên cứu cung cấp hệ thống chỉ tiêu lượng hóa rủi ro, hỗ trợ chi nhánh kiểm soát tỷ lệ nợ quá hạn duy trì dưới ngưỡng an toàn 5% theo chuẩn mực của Ngân hàng Nhà nước, đồng thời duy trì hệ số thu nợ đạt mức trên 90%, góp phần bảo toàn nguồn vốn và thúc đẩy kinh doanh phát triển bền vững.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên nền tảng lý thuyết trung gian tài chính, lý thuyết thông tin bất đối xứng trong hoạt động ngân hàng và các nguyên tắc quản trị rủi ro theo Hiệp ước Basel. Nghiên cứu làm rõ 4 khái niệm trung tâm bao gồm: tín dụng ngân hàng, rủi ro tín dụng, quản trị rủi ro tín dụng và nợ xấu theo tiêu chuẩn phân loại tại Quyết định 493/2005/QĐ-NHNN và Quyết định 18/2007/QĐ-NHNN.

Khung phân tích kết hợp giữa mô hình định tính và định lượng:

• Mô hình định tính 6C: Đánh giá toàn diện người vay qua 6 yếu tố: Tư cách khách hàng (Character), Năng lực tài chính (Capacity), Vốn tự có (Capital), Tài sản bảo đảm (Collateral), Điều kiện kinh doanh (Conditions) và Tính liên tục trong hoạt động (Continuity).
• Mô hình định lượng tổn thất tín dụng dự kiến: Ứng dụng công thức tính tổn thất kỳ vọng $EL = PD \times EAD \times LGD$, trong đó $PD$ là xác suất vỡ nợ, $EAD$ là tổng dư nợ tại thời điểm vỡ nợ và $LGD$ là tỷ lệ tổn thất thực tế sau khi xử lý tài sản bảo đảm.
• Phân loại rủi ro: Nhận diện theo rủi ro giao dịch (rủi ro lựa chọn, rủi ro bảo đảm, rủi ro nghiệp vụ) và rủi ro danh mục (rủi ro nội tại, rủi ro tập trung).

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu của luận văn kết hợp giữa dữ liệu thứ cấp và dữ liệu sơ cấp:

• Dữ liệu thứ cấp: Thu thập từ các bảng cân đối kế toán, báo cáo kết quả kinh doanh, báo cáo phân loại dư nợ và nợ quá hạn của Vietinbank Thăng Long trong 3 năm liên tiếp từ năm 2011 đến năm 2013.
• Dữ liệu sơ cấp: Khảo sát ý kiến chuyên gia và thực tế tác nghiệp thông qua cỡ mẫu gồm 60 cán bộ tín dụng, nhân viên quản lý rủi ro và lãnh đạo phòng giao dịch. Phương pháp chọn mẫu là chọn mẫu ngẫu nhiên phân tầng kết hợp thuận tiện nhằm phản ánh chính xác các nhóm nghiệp vụ tín dụng bán lẻ và tín dụng doanh nghiệp.

Phương pháp phân tích số liệu bao gồm phương pháp thống kê mô tả, phân tích so sánh chuỗi thời gian, phân tích tỷ trọng cơ cấu và phân tích hệ thống chỉ số tài chính. Lý do lựa chọn các phương pháp này là nhằm phản ánh trực quan sự dịch chuyển cơ cấu nợ, đối chiếu tốc độ tăng trưởng tín dụng với tốc độ phát sinh nợ quá hạn, qua đó lượng hóa chính xác mức độ an toàn vốn của chi nhánh.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Phân tích số liệu thực nghiệm giai đoạn 2011 - 2013 tại Vietinbank Thăng Long chỉ ra 4 phát hiện quan trọng:

• Cơ cấu dư nợ theo kỳ hạn và đối tượng: Cho vay ngắn hạn chiếm tỷ trọng chủ đạo từ 65% đến 70% tổng dư nợ, trong khi tín dụng trung và dài hạn dao động từ 30% đến 35%. Cơ cấu khách hàng tập trung lớn vào khối doanh nghiệp với tỷ lệ chiếm hơn 75% tổng dư nợ, khách hàng cá nhân chiếm khoảng 25%. Dữ liệu biểu đồ cơ cấu dư nợ theo ngành cho thấy vốn tín dụng phân bổ nhiều nhất vào lĩnh vực thương mại dịch vụ (khoảng 42%) và xây lắp công nghiệp (khoảng 33%).
• Kiểm soát nợ quá hạn và nợ xấu: Tỷ lệ nợ quá hạn trên tổng dư nợ được kiểm soát ở mức từ 2,1% đến 3,8% trong suốt giai đoạn 2011 - 2013, đáp ứng tốt giới hạn an toàn dưới 5% theo quy định của Ngân hàng Nhà nước. Tuy nhiên, bảng phân loại nợ theo nhóm cho thấy nợ nhóm 3 (nợ dưới tiêu chuẩn) và nhóm 4 (nợ nghi ngờ) có xu hướng gia tăng từ mức 12% lên 17,5% trong tổng nợ quá hạn, cảnh báo nguy cơ nợ xấu tiềm ẩn.
• Hiệu quả thu hồi nợ và trích lập dự phòng: Hệ số thu nợ đạt mức cao, dao động từ 88% đến 92%, chứng minh khả năng luân chuyển vốn tương đối tốt. Tỷ lệ trích lập quỹ dự phòng rủi ro tín dụng được thực hiện nghiêm túc, tăng dần từ 1,2% lên 1,8% trên tổng dư nợ nhằm tạo nguồn bù đắp tổn thất.
• Rủi ro trong khâu thẩm định và tác nghiệp: Khảo sát thực tế chỉ ra có khoảng 25% hồ sơ phát sinh nợ có vấn đề bắt nguồn từ việc đánh giá dự báo dòng tiền chưa sát thực tế và việc kiểm tra, giám sát sau giải ngân chưa được thực hiện định kỳ nghiêm ngặt.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân của các hạn chế trên xuất phát từ cả yếu tố khách quan lẫn chủ quan. Về mặt khách quan, sự suy giảm tốc độ tăng trưởng kinh tế trong giai đoạn 2011 - 2013, biến động lãi suất và sự đóng băng của thị trường bất động sản đã làm suy giảm năng lực tài chính của các doanh nghiệp vay vốn. Về mặt chủ quan, công tác phân tích báo cáo tài chính của cán bộ tín dụng đôi khi còn phụ thuộc nhiều vào hồ sơ do khách hàng cung cấp mà thiếu kênh kiểm chứng độc lập.

So sánh với kinh nghiệm quản trị rủi ro của các ngân hàng tại Thái Lan như Bangkok Bank hay Siam Commercial Bank, mô hình của Vietinbank Thăng Long cần tách bạch rõ ràng hơn nữa giữa khâu bán hàng (quan hệ khách hàng), khâu thẩm định độc lập và khâu giám sát thu hồi nợ. Bảng tổng hợp rủi ro theo ngành kinh tế cho thấy việc cho vay tập trung vào một số doanh nghiệp xây lắp quy mô lớn đã làm gia tăng rủi ro tập trung khi ngành này gặp khó khăn về giải ngân vốn đầu tư công.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm nâng cao năng lực quản trị rủi ro tín dụng tại Vietinbank Thăng Long, nghiên cứu đề xuất 5 nhóm giải pháp trọng tâm:

• Chuẩn hóa quy trình thẩm định và áp dụng triệt để hệ thống xếp hạng tín dụng nội bộ: Đặt mục tiêu nâng mức độ chính xác trong phân loại rủi ro khách hàng lên trên 95%, hoàn thành triển khai trong quý 1 năm 2016, do Phòng Quản lý rủi ro và các Phòng Khách hàng chịu trách nhiệm thực thi.
• Tăng cường kiểm soát dòng tiền và giám sát thực địa sau khi cấp tín dụng: Yêu cầu 100% các khoản vay doanh nghiệp phải được kiểm tra thực địa định kỳ tối thiểu 3 tháng một lần để kịp thời phát hiện các dấu hiệu cảnh báo sớm, thực hiện ngay trong năm 2016 bởi Nhân viên Quản lý tín dụng và Ban Kiểm tra nội bộ.
• Tái cơ cấu danh mục cho vay và đa dạng hóa rủi ro: Kiểm soát chặt chẽ hạn mức tín dụng đối với các ngành có rủi ro cao, giảm tỷ trọng dư nợ nhóm ngành bất động sản và xây lắp xuống dưới 25% tổng dư nợ trước năm 2017, do Hội đồng tín dụng chi nhánh chỉ đạo.
• Đào tạo nâng cao trình độ chuyên môn và đạo đức nghề nghiệp cán bộ tín dụng: Tổ chức định kỳ 4 khóa bồi dưỡng chuyên sâu mỗi năm về phân tích báo cáo lưu chuyển tiền tệ, kỹ năng nhận diện hồ sơ gian lận và đạo đức nghề nghiệp ngân hàng, do Phòng Tổ chức cán bộ phối hợp thực hiện.
• Khuyến nghị với Ngân hàng Nhà nước và Hội sở Vietinbank: Nâng cấp hệ thống thông tin tín dụng quốc gia (CIC) cập nhật dữ liệu theo thời gian thực và phân quyền linh hoạt hơn cho chi nhánh trong việc cơ cấu lại thời hạn trả nợ cho các phương án kinh doanh có triển vọng phục hồi.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nội dung nghiên cứu mang lại giá trị thực tiễn và học thuật cho 4 nhóm đối tượng cụ thể:

• Ban Giám đốc và cán bộ quản lý tín dụng tại các chi nhánh ngân hàng thương mại: Tham khảo mô hình phân bổ danh mục cho vay, quy trình nhận diện rủi ro và phương pháp thiết lập các rào cản kiểm soát nợ quá hạn tại cấp cơ sở.
• Cán bộ thẩm định, chuyên viên quản lý rủi ro và nhân viên quan hệ khách hàng: Sử dụng như cẩm nang tác nghiệp trong việc phân tích năng lực tài chính khách hàng qua mô hình 6C và kỹ năng theo dõi dòng tiền sau giải ngân.
• Giảng viên, học viên cao học và sinh viên chuyên ngành Tài chính - Ngân hàng, Quản lý Kinh tế: Sử dụng làm tài liệu tham khảo học thuật về phương pháp nghiên cứu tình huống thực tế tại chi nhánh ngân hàng, kết hợp khung phân tích định tính và định lượng.
• Các chuyên gia phân tích chính sách và cơ quan thanh tra giám sát ngân hàng: Tiếp cận góc nhìn thực tiễn về sự tác động của chu kỳ kinh tế và chính sách tiền tệ đến chất lượng tài sản có của các tổ chức tín dụng.

Câu hỏi thường gặp

• Luận văn sử dụng khung thời gian và dữ liệu thực nghiệm trong giai đoạn nào? Nghiên cứu thu thập dữ liệu thứ cấp toàn diện tại Vietinbank Thăng Long trong giai đoạn 3 năm liên tiếp từ năm 2011 đến năm 2013, kết hợp khảo sát sơ cấp 60 cán bộ nhân viên để đánh giá thực trạng công tác quản trị tín dụng.

• Mô hình tổn thất tín dụng kỳ vọng được áp dụng nhằm mục đích gì? Mô hình định lượng dựa trên công thức tính tổn thất dự kiến qua 3 tham số xác suất khách hàng không trả được nợ, quy mô dư nợ tại thời điểm rủi ro và tỷ lệ tổn thất thực tế, giúp chi nhánh chủ động tính toán mức trích lập dự phòng rủi ro chính xác.

• Chất lượng tín dụng tại Vietinbank Thăng Long giai đoạn nghiên cứu có an toàn không? Chất lượng tín dụng của chi nhánh tương đối ổn định với tỷ lệ nợ quá hạn dao động từ 2,1% đến 3,8% và hệ số thu nợ đạt trên 88%, đều nằm trong giới hạn an toàn dưới 5% do Ngân hàng Nhà nước quy định.

• Đâu là nguyên nhân chủ quan phổ biến nhất dẫn đến nợ xấu tại chi nhánh? Nguyên nhân chủ quan chủ yếu do khâu thẩm định dự báo dòng tiền chưa toàn diện và việc kiểm tra, giám sát tình hình hoạt động kinh doanh của khách hàng sau khi giải ngân chưa được tiến hành thường xuyên, liên tục.

• Điểm khác biệt cốt lõi trong giải pháp quản trị rủi ro được đề xuất là gì? Giải pháp nhấn mạnh việc chuyển từ quản trị rủi ro thụ động (xử lý khi nợ đã phát sinh) sang kiểm soát chủ động thông qua mô hình chấm điểm tín dụng nội bộ, đa dạng hóa danh mục ngành và tách biệt độc lập các khâu tác nghiệp.

Kết luận

• Hệ thống hóa toàn diện cơ sở lý luận về tín dụng, rủi ro tín dụng và quy trình quản trị rủi ro trong ngân hàng thương mại hiện đại.
• Lượng hóa chi tiết thực trạng chất lượng tín dụng và công tác trích lập dự phòng tại Vietinbank Thăng Long giai đoạn 2011 - 2013 với tỷ lệ nợ quá hạn kiểm soát dưới 3,8%.
• Nhận diện đầy đủ 4 nhóm rủi ro then chốt trong chu trình cấp tín dụng từ khâu tiếp nhận, thẩm định hồ sơ, phê duyệt đến kiểm tra sau cho vay.
• Đề xuất 5 nhóm giải pháp đồng bộ gắn với các mục tiêu định lượng cụ thể nhằm nâng cao hiệu quả thu hồi nợ và kiểm soát rủi ro tập trung danh mục.
• Cung cấp các kiến nghị thực tiễn gửi Ngân hàng Nhà nước và Vietinbank nhằm hoàn thiện khung pháp lý và hệ thống thông tin tín dụng thời gian thực.

Trong giai đoạn tiếp theo từ năm 2016 đến năm 2020, việc số hóa quy trình chấm điểm tín dụng và liên tục đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao sẽ là chìa khóa quyết định sự phát triển an toàn của chi nhánh. Độc giả và các nhà nghiên cứu quan tâm có thể khai thác các mô hình phân tích chi tiết trong tài liệu để ứng dụng vào công tác quản trị rủi ro thực tế tại đơn vị.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn về tín dụng ngân hàng và quản trị rủi ro tín dụng ngân hàng. Chương 2: Phương pháp nghiên cứu. Chương 3: Thực trạng quản trị rủi ro tín dụng tại - Chi nhánh Thăng Long. Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – ĐHTN http://www.vn LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 3 Chương 4: Giải pháp rủi ro tín dụng tại - Chi nhánh Thăng Long.

Chƣơng 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ QUẢN TRỊ RỦI RO TÍN DỤNG NGÂN HÀNG 1. Cơ sở lý luận về quản trị rủi ro tín dụ 1. Khái quát chung về hoạt động của 1. Ngân hàng thương mại (NHTM) là loại hình tổ chức tín dụng thực hiện hoạt động kinh doanh tiền tệ và dịch vụ ngân hàng với nội dung thường xuyên là nhận tiền gửi, sử dụng số tiền này để cấp tín dụng, cung ứng dịch vụ thanh toán, và các hoạt động kinh doanh khác có liên quan.

Ngân hàng thương mại là nơi trực tiếp giao dịch với công chúng để nhận ký thác, cho vay và cung ứng những dịch vụ tài chính. Ngân hàng thương mại đã hình thành tồn tại và phát triển hàng trăm năm gắn liền với sự phát triển của kinh tế hàng hoá. Song, NHTM là gì thì cho đến nay, dù nội hàm của khái niệm cơ bản như nhau vẫn còn nhiều cách diễn đạt khác nhau như: Ngân hàng thương mại là công ty kinh doanh tiền tệ, chuyên cung cấp dịch vụ tài chính và hoạt động trong ngành công nghiệp dịch vụ tài chính. Đạo luật ngân hàng của Pháp (1941) cũng đã định nghĩa: “Ngân hàng thương mại là những xí nghiệp hay cơ sở mà nghề nghiệp thường xuyên là nhận tiền bạc của công chúng dưới hình thức ký thác, hoặc dưới các hình thức khác và sử dụng tài nguyên đó cho chính họ trong các nghiệp vụ về chiết khấu, tín dụng và tài chính”.

Giáo trình Ngân hàng thương mại, Nhà xuất bản tài chính, Hà Nội (2004) định nghĩa Ngân hàng thương mại: “Ngân hàng thương mại là tổ chức kinh doanh tiền tệ mà hoạt động chủ yếu và thường xuyên là nhận tiền ký gửi từ khách hàng với trách nhiệm hoàn trả và sử dụng số tiền đó để cho vay, thực hiện nghiệp vụ chiết khấu và làm phương tiện thanh toán”. Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – ĐHTN http://www.vn LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 4 Từ những khái niệm trên có thể thấy: Ngân hàng thương mại là tổ chức tín dụng kinh doanh trong lĩnh vực tiền tệ, tín dụng với hoạt động thường xuyên là nhận tiền gửi, sử dụng số tiền này để cấp tín dụng và cung ứng các dịch vụ thanh toán. Trong mọi thời kỳ, ngân hàng luôn giữ vai trò là một trong những tổ chức tài chính quan trọng nhất trong nền kinh tế để có thể duy trì khả năng cạnh tranh và đáp ứng nhu cầu của xã hội. Ngân hàng thương mại cũng như các trung gian tài chính khác đóng vai trò là kênh dẫn vốn cho nền kinh tế, là trung gian giữa người cho vay và người đi vay.

NHTM có hai hoạt động cơ bản là huy động vốn và sử dụng vốn, ngoài ra còn có một số hoạt động khác cũng là nguồn mang lại thu nhập cho ngân hàng. NHTM hoạt động chủ yếu là chuyển tài chính thành đầu tư. Ngân hàng là một doanh nghiệp cung cấp dịch vụ tài chính tín dụng. Phạm vi hoạt động của ngân hàng rất rộng, ngân hàng tham gia trực tiếp hoặc gián tiếp vào tất cả các ngành nghề trong nền kinh tế với vai trò là trung gian tài chính, đầu tư vào các hoạt động sản xuất kinh doanh…Hoạt động chủ yếu NHTM bao gồm: - Huy động vốn.

- Cho vay bao gồm hoạt động tín dụng và kinh doanh. - Thanh toán - Hoạt động khác như: bảo lãnh, uỷ thác, quản lý ngân quỹ, bảo quản tài sản hộ, thuê mua như thuê hoạt động và thuê tài chính, môi giới đầu tư chúng khoán, dịch vụ bảo hiểm, cung cấp các dịch vụ đại lý như: thanh toán hộ, phát hành chứng chỉ tiền gửi… * Hoạt động huy động vốn: NHTM được huy động vốn dưới các hình thức sau: - Nhận tiền gửi của tổ chức, cá nhân và các tổ chức tín dụng khác dưới hình thức tiền gửi không kỳ hạn, tiền gửi có kỳ hạn và các loại tiền gửi khác. - Phát hành chứng chỉ tiền gửi, trái phiếu và giấy tờ có giá khác để huy động vốn của tổ chức, cá nhân trong nước và ngoài nước. - Vay vốn của các tổ chức tín dụng khác hoạt động tại Việt Nam và của tổ chức tín dụng (TCTD) nước ngoài.

- Vay vốn ngắn hạn của Ngân hàng Nhà nước (NHNN). Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – ĐHTN http://www.vn LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 5 - Các hình thức huy động vốn khác theo quy định của NHNN. * Hoạt động cho vay: NHTM cấp tín dụng cho tổ chức, cá nhân dưới các hình thức cho vay, chiết khấu thương phiếu và giấy tờ có giá khác, bảo lãnh, cho thuê tài chính và các hình thức khác theo quy định của NHNN. Trong các hoạt động cấp tín dụng, cho vay là hoạt động quan trọng và chiếm tỷ trọng lớn nhất.

NHTM cho các tổ chức, cá nhân vay vốn dưới các hình thức sau: - Cho vay ngắn hạn nhằm đáp ứng nhu cầu vốn cho sản xuất, kinh doanh, dịch vụ và đời sống. - Cho vay trung hạn, dài hạn để thực hiện các dự án đầu tư phát triển sản xuất, kinh doanh, dịch vụ và đời sống. * Hoạt động thanh toán: Để thực hiện được các dịch vụ thanh toán giữa các doanh nghiệp thông qua ngân hàng, ngân hàng thương mại được mở tài khoản cho khách hàng trong và ngoài nước. Để thực hiện thanh toán giữa các ngân hàng với nhau thông qua Ngân hàng Nhà nước, NHTM phải mở tài khoản tiền gửi tại NHNN nơi NHTM đặt trụ sở chính và duy trì tại đó số dư tiền gửi dự trữ bắt buộc theo quy định.

Ngoài ra, chi nhánh của NHTM được mở tài khoản tiền gửi tại chi nhánh NHNN tỉnh, thành phố nơi đặt trụ sở của chi nhánh. Hoạt động dịch vụ thanh toán và ngân quỹ của NHTM bao gồm các hoạt động sau: - Cung cấp các phương tiện thanh toán. - Thực hiện các dịch vụ thanh toán trong nước cho khách hàng. - Thực hiện dịch vụ thu hộ và chi hộ.

- Thực hiện các dịch vụ thanh toán khác theo quy định của NHNN. - Thực hiện dịch vụ thanh toán quốc tế khi được NHNN cho phép. - Thực hiện dịch vụ thu và phát tiền mặt cho khách hàng. - Tổ chức hệ thống thanh toán nội bộ và tham gia hệ thống thanh toán liên ngân hàng trong nước.

- Tham gia hệ thống thanh toán quốc tế khi được NHNN cho phép. * Các hoạt động khác: Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – ĐHTN http://www.vn LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 6 Ngoài các hoạt động chính bao gồm huy động tiền gửi, cấp tín dụng và cung cấp dịch vụ thanh toán, NHTM còn có thể thực hiện một số hoạt động khác bao gồm: - Bảo lãnh: NHTM được bảo lãnh vay, bảo lãnh thanh toán, bảo lãnh thực hiện hợp đồng, bảo lãnh đấu thầu và các hình thức bảo lãnh ngân hàng khác bằng uy tín và bằng khả năng tài chính của mình đối với người nhận bảo lãnh. Mức bảo lãnh đối với một khách hàng và tổng mức bảo lãnh của một ngân hàng thương mại không được vượt quá tỷ lệ so với vốn tự có của NHTM. - Ủy thác và nhận uỷ thác: NHTM được uỷ thác, nhận uỷ thác làm đại lý trong các lĩnh vực liên quan đến hoạt động ngân hàng, kể cả việc quản lý tài sản, vốn đầu tư của tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước theo hợp đồng uỷ thác, đại lý.

- Bảo quản tài sản hộ: NHTM được thực hiện các dịch vụ bảo quản vật quý, giấy tờ có giá, cho thuê tủ két, cầm đồ và các dịch vụ khác có liên quan theo quy định của pháp luật. Các ngân hàng thực hiện việc lưu giữ vàng và các vật có giá khác cho khách hàng trong kho bảo quản, khách hàng phải trả phí bảo quản. - Cho thuê tài chính: NHTM được hoạt động cho thuê tài chính nhưng phải thành lập công ty cho thuê tài chính riêng. Việc thành lập, tổ chức và hoạt động của công ty cho thuê tài chính thực hiện theo Nghị định của Chính phủ về tổ chức và hoạt động của công ty cho thuê tài chính.

- Môi giới đầu tư chứng khoán: Ngân hàng thỏa mãn nhu cầu của khách hàng nên bắt đầu bán các dịch vụ môi giới chứng khoán, cung cấp cho khách hàng cơ hội mua cổ phiếu, trái phiếu và các chứng khoán khác mà không phải nhờ đến người kinh doanh chứng khoán. Ngoài ra, ngân hàng còn bán bảo hiểm cho khách hàng, điều đó đảm bảo việc hoàn trả trong trường hợp khách hàng chết hay bị tàn phế, rủi ro trong hoạt động, mất khả năng thanh toán. - Cung ứng dịch vụ bảo hiểm: NHTM được cung ứng dịch vụ bảo hiểm, được thành lập công ty trực thuộc hoặc liên doanh để kinh doanh bảo hiểm theo quy định của pháp luật. Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – ĐHTN http://www.vn LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 7 Tín dụng là một khái niệm đã tồn tại từ rất lâu đời trong xã hội loài người.

Tín dụng theo nghĩa La tinh là Creditium, có nghĩa là sự tín nhiệm, sự tin tưởng. Tên gọi này xuất phát từ bản chất của quan hệ tín dụng. Trong quan hệ tín dụng người cho vay sẽ cho người cần vốn vay theo các điều kiện đã được thoả thuận trước như thời hạn cho vay, thời gian vay và hoàn trả, lãi suất tín dụng. Trong quan hệ đó người cho vay tin tưởng rằng người đi vay sẽ sử dụng vốn vay đúng mục đích, đúng các thoả thuận, làm ăn có lãi và có khả năng hoàn trả đủ cả gốc và lãi đúng thời hạn.

Mặc dù có thể diễn giải tín dụng bằng những từ ngữ khác nhau, song chúng ta có thể hiểu một cách đơn giản nhất, tín dụng là quan hệ vay mượn trên nguyên tắc hoàn trả cả vốn lẫn lãi giữa người đi vay và người cho vay. Có thể định nghĩa tín dụng ngân hàng như sau: Tín dụng ngân hàng là quan hệ bằng tiền tệ giữa một bên là ngân hàng, một tổ chức chuyên kinh doanh trong lĩnh vực tiền tệ với một bên là các tổ chức, cá nhân trong xã hội, trong đó ngân hàng đóng vai trò vừa là người đi vay vừa là người cho vay.