Quản Lý Rủi Ro Tín Dụng Tại Ngân Hàng Thương Mại Cổ Phần Đầu Tư Và Phát Triển Việt Nam

Tài liệu nghiên cứu Quản lý rủi ro tín dụng tại ngân hàng thương mại cổ phần đầu tư và phát triển việt nam chi nhánh, tổng hợp lý thuyết và thực hành, cung cấp kiến thức chuyên

• Tác giả: Hoàng Thị Bích Ngọc
• Người hướng dẫn: TS. Trần Thị Ngọc Trâm
• Trường học: Học viện Ngân hàng
• Chuyên ngành: Tài chính - Ngân hàng
• Đề tài: Quản Lý Rủi Ro Tín Dụng Tại Ngân Hàng Thương Mại Cổ Phần Đầu Tư Và Phát Triển Việt Nam
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: NHỮNG LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ QUẢN LÝ RỦI RO TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
• 1.1. RỦI RO TÍN DỤNG NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
• 1.2. Khái niệm tín dụng ngân hàng
• 1.3. Khái niệm rủi ro tín dụng
• 1.4. Các chỉ tiêu phản ánh rủi ro tín dụng
• 1.5. QUẢN LÝ RỦI RO TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
• 1.5.1. Khái niệm về quản lý rủi ro tín dụng
• 1.5.2. Mục tiêu của quản lý rủi ro tín dụng
• 1.5.3. Nguyên tắc quản lý rủi ro tín dụng
• 1.5.4. Bộ máy quản lý và mô hình quản lý rủi ro tín dụng
• 1.5.5. Nội dung quản lý rủi ro tín dụng
• 1.6. CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUẢN LÝ RỦI RO TÍN DỤNG TẠI NHTM
• 1.6.1. Môi trường kinh tế, chính trị, xã hội và môi trường pháp lý trong nước
• 1.6.2. Khách hàng
• 1.6.3. Từ phía Ngân hàng
• 1.7. KẾT LUẬN CHƯƠNG 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ RỦI RO TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG TMCP ĐẦU TƯ VÀ PHÁT TRIỂN VIỆT NAM – CHI NHÁNH THĂNG LONG
• 2.1. TỔNG QUAN VỀ BIDV THĂNG LONG
• 2.1.1. Lịch sử hình thành và phát triển của BIDV Thăng Long
• 2.1.2. Cơ cấu tổ chức bộ máy của BIDV Thăng Long
• 2.1.3. Một vài kết quả trong hoạt động kinh doanh của BIDV Thăng Long
• 2.2. THỰC TRẠNG QUẢN LÝ RỦI RO TÍN DỤNG TẠI BIDV THĂNG LONG
• 2.2.1. Thực trạng rủi ro tín dụng tại BIDV Thăng Long
• 2.2.2. Bộ máy quản lý và mô hình quản lý rủi ro tín dụng
• 2.2.3. Nhận biết rủi ro tín dụng
• 2.2.4. Đo lường rủi ro tín dụng
• 2.2.5. Giám sát rủi ro tín dụng
• 2.2.6. Xử lý rủi ro tín dụng
• 2.3. ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG QUẢN LÝ RỦI RO TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG TMCP ĐẦU TƯ VÀ PHÁT TRIỂN VIỆT NAM- CHI NHÁNH THĂNG LONG
• 2.3.1. Những kết quả đạt được
• 2.3.2. Hạn chế và nguyên nhân
• 2.4. KẾT LUẬN CHƯƠNG 2
• 3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG QUẢN LÝ RỦI RO TÍN DỤNG TẠI BIDV THĂNG LONG
• 3.1. NHỮNG ĐỊNH HƯỚNG HOẠT ĐỘNG KINH DOANH CỦA BIDV THĂNG LONG
• 3.1.1. Những định hướng phát triển chung tại BIDV Thăng Long
• 3.1.2. Định hướng công tác quản lý tín dụng tại BIDV Thăng Long
• 3.1.3. Định hướng phát triển hoạt động tín dụng tại BIDV Thăng Long
• 3.2. CÁC GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG QUẢN LÝ RỦI RO TÍN DỤNG TẠI BIDV THĂNG LONG
• 3.2.1. Hoàn thiện hệ thống cung cấp thông tin khách hàng phục vụ việc phân tích, đánh giá, nhận dạng, theo dõi và phòng ngừa rủi ro tín dụng
• 3.2.2. Nâng cao chất lượng chấm điểm tín dụng khách hàng
• 3.2.3. Hoàn thiện việc đo lường rủi ro danh mục đầu tư
• 3.2.4. Nâng cao chất lượng thẩm định và hoạt động kiểm tra, giám sát khoản vay
• 3.2.5. Chủ động nâng cao hơn nữa khả năng cạnh tranh của ngân hàng
• 3.3. NHỮNG KIẾN NGHỊ
• 3.3.1. Đối với Chính phủ
• 3.3.2. Đối với Ngân hàng Nhà nước
• 3.3.3. Kiến nghị với Ngân hàng TMCP Đầu tư và phát triển Việt Nam
• 3.4. KẾT LUẬN CHƯƠNG 3
• DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG BIỂU, SƠ ĐỒ

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Quản Lý Rủi Ro Tín Dụng Tại BIDV Khái Niệm

Tín dụng ngân hàng là hoạt động kinh tế quan trọng, nơi một bên (người cho vay) cung cấp vốn cho bên kia (người đi vay) dựa trên thỏa thuận hoàn trả. Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV), như một NHTM, tham gia tích cực vào hoạt động này. Tín dụng không chỉ là cho vay tiền, mà còn bao gồm các nghiệp vụ khác như chiết khấu, cho thuê tài chính, bảo lãnh. Trong bối cảnh kinh tế thị trường, rủi ro tín dụng là không thể tránh khỏi. Quản lý rủi ro tín dụng hiệu quả là yếu tố then chốt để đảm bảo an toàn vốn và lợi nhuận cho ngân hàng. Việc quản lý rủi ro tín dụng đòi hỏi BIDV phải có quy trình, chính sách, và hệ thống kiểm soát phù hợp. Theo luật các tổ chức tín dụng 47/2010/QH12 thì hoạt động tín dụng tại các NHTM là:“Cấp tín dụng là việc thỏa thuận để tổ chức, cá nhân sử dụng một khoản tiền hoặc cam kết cho phép sử dụng một khoản tiền theo nguyên tắc có hoàn trả bằng nghiệp vụ cho vay, chiết khấu, cho thuê tài chính, bao thanh toán, bảo lãnh ngân hàng và các nghiệp vụ cấp tín dụng khác”.

1.1. Tín Dụng Ngân Hàng Vai Trò và Đặc Điểm Cốt Lõi

Tín dụng ngân hàng đóng vai trò trung gian tài chính, kết nối người có vốn và người cần vốn. Đặc điểm cốt lõi của tín dụng là tính hoàn trả, nghĩa là người đi vay phải trả lại vốn gốc và lãi (nếu có) cho người cho vay. Điều này tạo nên vòng tuần hoàn vốn trong nền kinh tế. Hoạt động cho vay là hoạt động quan trọng nhất và chiếm tỷ trọng cao nhất trong hoạt động kinh doanh của các Ngân hàng Thương mại.

1.2. Phân Loại Tín Dụng Các Tiêu Chí Quan Trọng Để Quản Lý

Phân loại tín dụng giúp ngân hàng quản lý danh mục cho vay hiệu quả hơn. Các tiêu chí phân loại phổ biến bao gồm: thời hạn cho vay (ngắn hạn, trung hạn, dài hạn), đối tượng đầu tư (vốn lưu động, vốn cố định), mục đích sử dụng vốn, tính chất bảo đảm (có bảo đảm, không bảo đảm), và hình thái giá trị (tiền, tài sản).

1.3. Tầm Quan Trọng của Hoạt Động Tín Dụng Tại Ngân Hàng BIDV

Hoạt động tín dụng là nguồn thu nhập chính của BIDV. Tuy nhiên, nó cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro. Việc quản lý rủi ro hiệu quả giúp BIDV đảm bảo an toàn vốn, tăng trưởng bền vững, và duy trì uy tín trên thị trường. Đồng thời, do đặc điểm của tín dụng có nhiều hình thức khác nhau. Vì vậy, việc phân loại tín dụng nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho việc quản lý tín dụng ở ngân hàng, giúp ngân hàng xác định đƣợc cơ cấu cho vay có phù hợp với tính chất nguồn vốn của ngân hàng hay không, có bảo đảm an toàn không.

II. Rủi Ro Tín Dụng Là Gì Nhận Diện Các Loại Rủi Ro Tại BIDV

Rủi ro tín dụng xảy ra khi người đi vay không thể trả nợ gốc và lãi theo thỏa thuận. Đây là một trong những rủi ro lớn nhất mà các NHTM, bao gồm BIDV, phải đối mặt. Rủi ro tín dụng có thể dẫn đến tổn thất tài chính, ảnh hưởng đến lợi nhuận và vốn chủ sở hữu của ngân hàng. Việc nhận diện và đánh giá rủi ro tín dụng là bước quan trọng đầu tiên trong quy trình quản lý rủi ro. Một mặt do hoạt động tín dụng là hoạt động chiếm tỷ trọng lớn nhất trong cơ cấu tổng tài sản của ngân hàng, cũng là hoạt động chính đem lại lợi nhuận cho ngân hàng.

2.1. Các Yếu Tố Gây Ra Rủi Ro Tín Dụng Từ Vĩ Mô Đến Vi Mô

Nhiều yếu tố có thể gây ra rủi ro tín dụng, bao gồm: suy thoái kinh tế, biến động lãi suất, rủi ro ngành, rủi ro quốc gia, và các yếu tố nội tại của khách hàng (ví dụ: năng lực quản lý yếu kém, tình hình tài chính suy giảm). Sự hiểu biết sâu sắc về các yếu tố này giúp BIDV đưa ra quyết định tín dụng chính xác hơn. Mặt khác nguyên nhân xuất dẫn tới rủi ro tín dụng là do khả năng phòng ngừa và kiểm soát rủi ro của các ngân hàng Việt Nam chƣa đƣợc đầu tƣ xây dựng một cách bài bản, còn những tồn tại trong khâu quản lý rủi ro tín dụng nên hoạt động này luôn tiềm ẩn các rủi ro không thể thu hồi đƣợc vốn và thu hồi vốn không đầy đủ từ các khoản vay không đảm bảo chất lƣợng.

2.2. Phân Loại Rủi Ro Tín Dụng Theo Mức Độ và Nguồn Gốc Rủi Ro

Rủi ro tín dụng có thể được phân loại theo mức độ (ví dụ: rủi ro thấp, trung bình, cao) và nguồn gốc (ví dụ: rủi ro từ khách hàng doanh nghiệp, rủi ro từ khách hàng cá nhân, rủi ro từ ngành nghề cụ thể). Phân loại này giúp BIDV tập trung nguồn lực vào các khoản vay có rủi ro cao. Ngân hàng thƣơng mại cổ phần Đầu tƣ và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Thăng Long là một trong những chi nhánh ngân hàng thƣơng mại lớn và có lịch sử hình thành phát triển lâu dài.

2.3. Ảnh Hưởng Của Rủi Ro Tín Dụng Đến Hoạt Động Kinh Doanh BIDV

Rủi ro tín dụng có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến hoạt động kinh doanh của BIDV, bao gồm giảm lợi nhuận, tăng chi phí dự phòng rủi ro, suy giảm vốn chủ sở hữu, và ảnh hưởng đến uy tín của ngân hàng. Vì vậy, quản lý rủi ro tín dụng là một ưu tiên hàng đầu. Tuy nhiên, trong những năm qua ngân hàng cũng đã gặp không ít khó khăn, nhất là trong môi trƣờng kinh doanh đầy biến động, rủi ro tín dụng cũng ngày càng trở nên đa dạng hơn về hình thức, phức tạp hơn về mức độ.

III. Quy Trình Quản Lý Rủi Ro Tín Dụng Hiệu Quả Tại BIDV Các Bước

Quy trình quản lý rủi ro tín dụng hiệu quả bao gồm nhiều bước, từ nhận diện, đo lường, giám sát, đến kiểm soát và giảm thiểu rủi ro. BIDV cần xây dựng quy trình này một cách chặt chẽ và tuân thủ nghiêm ngặt để đảm bảo an toàn vốn và lợi nhuận. Các biện pháp phòng ngừa rủi ro tín dụng cần được thực hiện thường xuyên. Sự tiềm ẩn nhiều rủi ro với các khoản nợ xấu đang cản trở sự phát triển của ngân hàng, đồng thời là nguyên nhân làm giảm sức cạnh tranh của ngân hàng trong quá trình hội nhập quốc tế.

3.1. Nhận Diện Rủi Ro Xác Định Các Rủi Ro Tiềm Ẩn Trong Tín Dụng

Nhận diện rủi ro là bước đầu tiên và quan trọng nhất. BIDV cần xác định các rủi ro tiềm ẩn trong từng khoản vay, từng ngành nghề, và từng khu vực địa lý. Sử dụng các công cụ phân tích dữ liệu và kinh nghiệm chuyên môn để nhận diện rủi ro. Để hạn chế rủi ro và làm trong sạch bảng tổng kết tài sản, nâng cao 2 năng lực tài chính cho ngân hàng, từ đó gia tăng giá trị thực trong quá trình định giá doanh nghiệp, Ngân hàng thƣơng mại cổ phần Đầu tƣ và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Thăng Long đã có nhiều nỗ lực trong việc xây dựng và thực hiện quy trình quản lý rủi ro tín dụng hữu hiệu nhằm giảm thiểu sự phát sinh nợ xấu, hƣớng các hoạt động của ngân hàng theo chuẩn mực quốc tế nói chung và chuẩn mực chung của hệ thống Ngân hàng thƣơng mại cổ phần Đầu tƣ và Phát triển Việt Nam nói riêng; xây dựng ngân hàng theo hƣớng ngân hàng hiện đại trong tƣơng lai.

3.2. Đo Lường Rủi Ro Đánh Giá Mức Độ Ảnh Hưởng Của Từng Rủi Ro

Đo lường rủi ro giúp BIDV đánh giá mức độ ảnh hưởng của từng rủi ro đến lợi nhuận và vốn chủ sở hữu. Sử dụng các mô hình đo lường rủi ro tín dụng tiên tiến để định lượng rủi ro. Việc đo lường rủi ro danh mục đầu tư cần được hoàn thiện. Tuy Ngân hàng thƣơng mại cổ phần Đầu tƣ và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Thăng Long đang quản lý RRTD một cách khoa học, luôn bám theo đƣờng lối hƣớng dẫn chung của hội sở và trên cơ sở pháp lý, các kết quả đạt đƣợc tốt nhƣng bên cạnh đó vẫn còn một số mặt hạn chế nhƣ vẫn còn nợ xấu khó đòi, không kiểm soát hết đƣợc việc sử dụng vốn đúng mục đích của khách hàng,. Hiệu quả công tác quản lý rủi ro tín dụng cần tiếp tục đƣợc nâng cao.

3.3. Kiểm Soát Giảm Thiểu Rủi Ro Các Biện Pháp Hạn Chế Rủi Ro Tín Dụng

Kiểm soát và giảm thiểu rủi ro là bước cuối cùng trong quy trình. BIDV cần áp dụng các biện pháp như: thiết lập hạn mức tín dụng, yêu cầu tài sản đảm bảo, mua bảo hiểm tín dụng, và đa dạng hóa danh mục cho vay. Thực hiện kiểm tra, giám sát khoản vay thường xuyên. Hoàn thiện hệ thống cung cấp thông tin khách hàng để phục vụ việc phân tích, đánh giá, nhận dạng, theo dõi và phòng ngừa rủi ro tín dụng.

IV. Hoàn Thiện Hệ Thống Quản Lý Rủi Ro Tín Dụng Tại Ngân Hàng BIDV

Để nâng cao hiệu quả quản lý rủi ro tín dụng, BIDV cần liên tục hoàn thiện hệ thống, bao gồm: nâng cao năng lực cán bộ, cập nhật chính sách, áp dụng công nghệ mới, và tăng cường hợp tác với các tổ chức xếp hạng tín nhiệm. BIDV cần xây dựng một văn hóa rủi ro mạnh mẽ trong toàn ngân hàng. Nhận thức tầm quan trọng của vấn đề này tác giả đã lựa chọn đề tài “Quản lý rủi ro tín dụng tại Ngân hàng thương mại cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Thăng Long” làm đề tài luận văn.

4.1. Nâng Cao Năng Lực Cán Bộ Đào Tạo Chuyên Sâu Về Rủi Ro Tín Dụng

Cán bộ tín dụng cần được đào tạo chuyên sâu về rủi ro tín dụng, các công cụ đo lường rủi ro, và các biện pháp kiểm soát rủi ro. Xây dựng đội ngũ chuyên gia về rủi ro tín dụng. Đây là chìa khóa để đưa ra các quyết định tín dụng chính xác. Hoạt động tín dụng tại các NHTM luôn tiềm ẩn những rủi ro.

4.2. Chính Sách Tín Dụng Cập Nhật Phù Hợp Với Thay Đổi Của Thị Trường

Chính sách tín dụng cần được cập nhật thường xuyên để phù hợp với thay đổi của thị trường và quy định của pháp luật. Xây dựng chính sách tín dụng rõ ràng, minh bạch, và dễ thực hiện. Các văn bản pháp luật cần được cập nhật để phù hợp với hoạt động thực tiễn của ngân hàng.

4.3. Ứng Dụng Công Nghệ Tự Động Hóa Quy Trình Quản Lý Rủi Ro

Công nghệ có thể giúp tự động hóa quy trình quản lý rủi ro, giảm thiểu sai sót, và nâng cao hiệu quả. Sử dụng các phần mềm quản lý rủi ro tín dụng tiên tiến. Hoàn thiện hệ thống thông tin khách hàng giúp thông tin được lưu trữ dễ dàng, đẩy nhanh tốc độ tiếp cận thông tin và thống nhất, chuẩn hóa thông tin khách hàng.

V. Đánh Giá Hiệu Quả Quản Lý Rủi Ro Tín Dụng Tại Ngân Hàng BIDV

Việc đánh giá hiệu quả quản lý rủi ro tín dụng là rất quan trọng để xác định điểm mạnh và điểm yếu của hệ thống. Sử dụng các chỉ số đánh giá hiệu quả (KPIs) để theo dõi và đánh giá. Các chỉ số đánh giá cần rõ ràng và dễ đo lường. Trên cơ sở thực tế cho thấy rủi ro trong hoạt động tín dụng là không thể tránh khỏi. Vì vậy, quản lý rủi ro tín dụng hiệu quả là vô cùng quan trọng để đảm bảo từng khoản tín dụng và danh mục tín dụng nắm giữ của ngân hàng là phù hợp với khẩu vị rủi ro riêng của ngân hàng.

5.1. Các Chỉ Số Đánh Giá Hiệu Quả Quản Lý Rủi Ro Tín Dụng Quan Trọng

Các chỉ số đánh giá hiệu quả quan trọng bao gồm: tỷ lệ nợ xấu, tỷ lệ dự phòng rủi ro, chi phí rủi ro, và lợi nhuận trên vốn rủi ro (RAROC). So sánh các chỉ số này với các ngân hàng tương đồng để đánh giá hiệu quả tương đối. Đề tài làm rõ các vấn đề lý luận chung và căn bản về quản lý rủi ro tín dụng.

5.2. Phân Tích SWOT Xác Định Cơ Hội và Thách Thức Quản Lý Rủi Ro

Sử dụng phân tích SWOT (Strengths, Weaknesses, Opportunities, Threats) để xác định cơ hội và thách thức trong quản lý rủi ro. Tận dụng cơ hội để cải thiện hệ thống, và đối phó với các thách thức. Đánh giá đƣợc những thành tựu, hạn chế và nguyên nhân trong công tác quản lý rủi ro tín dụng tại Ngân hàng Thƣơng mại cổ phần Đầu tƣ và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Thăng Long hiện nay.

5.3. Định Kỳ Rà Soát Cải Tiến Quy Trình Quản Lý Rủi Ro

Quy trình quản lý rủi ro cần được rà soát và cải tiến định kỳ để đảm bảo tính hiệu quả. Lắng nghe phản hồi từ cán bộ tín dụng và các bộ phận liên quan. Đề xuất đƣợc các giải pháp hoàn thiện quản lý rủi ro tín dụng. Các giải pháp đƣợc đề xuất đƣợc xuất phát từ thực tế những điểm hạn chế và nguyên nhân tồn tại trong hoạt động quản lý rủi ro tín dụng tại Ngân hàng hiện nay.

VI. Ứng Dụng Basel II III Trong Quản Lý Rủi Ro Tín Dụng Tại BIDV

Việc áp dụng các chuẩn mực quốc tế như Basel II/III giúp BIDV nâng cao chất lượng quản lý rủi ro, tăng cường minh bạch, và hội nhập sâu rộng vào thị trường tài chính toàn cầu. Basel II/III cung cấp các hướng dẫn chi tiết về quản lý rủi ro tín dụng, rủi ro hoạt động, và rủi ro thị trường. Đặc biệt là giải pháp hoàn thiện hệ thống thông tin khách hàng: giải pháp đƣợc xuất phát từ thực tế nền tảng công nghệ và thực trạng thông tin hiện có tại chi nhánh.

6.1. Trụ Cột 1 Basel II III Yêu Cầu Về Vốn Tối Thiểu Cho Rủi Ro Tín Dụng

Trụ cột 1 của Basel II/III quy định về yêu cầu vốn tối thiểu cho rủi ro tín dụng. BIDV cần tính toán vốn cần thiết dựa trên mức độ rủi ro của các khoản vay. Khi thực hiện đồng bộ hệ thống thông tin lƣu trữ thông tin khách hàng hàng bằng cách “số hóa” giúp thông tin đƣợc lƣu trữ dễ dàng, đẩy nhanh tốc độ tiếp cận thông tin và thống nhất, chuẩn hóa thông tin khách hàng.

6.2. Trụ Cột 2 Basel II III Giám Sát Của Cơ Quan Quản Lý Nhà Nước

Trụ cột 2 tăng cường giám sát của cơ quan quản lý nhà nước đối với hoạt động quản lý rủi ro của ngân hàng. BIDV cần tuân thủ các quy định và hướng dẫn của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam. Đây là cơ sở quan trọng nâng cao hiệu quả quản lý rủi ro từ khâu phân tích, đánh giá, thẩm định khách hàng.

6.3. Trụ Cột 3 Basel II III Kỷ Luật Thị Trường và Công Khai Thông Tin

Trụ cột 3 yêu cầu công khai thông tin về rủi ro và quản lý rủi ro để tăng cường kỷ luật thị trường. BIDV cần công bố báo cáo về rủi ro theo chuẩn mực quốc tế. Đề tài cũng đƣa ra đề xuất hoàn thiện hệ thống Xếp hạng tín dụng nội bộ khách hàng và đề xuất hoàn thiện mô hình tổ chức quản lý rủi ro tín dụng với BIDV chung để làm sơ sở hoàn thiện quản lý rủi ro tín dụng tại Chi nhánh.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh nền kinh tế thị trường phát triển mạnh mẽ, hoạt động tín dụng tại các ngân hàng thương mại luôn tiềm ẩn nhiều rủi ro, đặc biệt là rủi ro tín dụng – loại rủi ro phổ biến và có ảnh hưởng lớn nhất đến hiệu quả kinh doanh của ngân hàng. Theo báo cáo của ngành, tỷ lệ nợ xấu tại nhiều ngân hàng thương mại Việt Nam trong giai đoạn 2015-2017 dao động khoảng 2-3%, tuy nhiên vẫn còn tồn tại những khoản nợ khó đòi gây ảnh hưởng đến an toàn tài chính. Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam – Chi nhánh Thăng Long (BIDV Thăng Long) là một trong những chi nhánh ngân hàng thương mại lớn, có lịch sử phát triển lâu dài và đóng vai trò quan trọng trong hệ thống ngân hàng Việt Nam. Tuy nhiên, trong môi trường kinh doanh đầy biến động, BIDV Thăng Long cũng phải đối mặt với nhiều thách thức trong quản lý rủi ro tín dụng, đặc biệt là sự gia tăng đa dạng và phức tạp của các hình thức rủi ro tín dụng.

Mục tiêu nghiên cứu của luận văn là hệ thống hóa các vấn đề lý luận cơ bản về quản lý rủi ro tín dụng, phân tích thực trạng quản lý rủi ro tín dụng tại BIDV Thăng Long trong giai đoạn 2015-2017, từ đó đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý rủi ro tín dụng đến năm 2020. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào hoạt động quản lý rủi ro tín dụng tại chi nhánh BIDV Thăng Long, với dữ liệu thực tế và các số liệu thống kê cụ thể về tín dụng, nợ xấu, dự phòng rủi ro trong giai đoạn nghiên cứu. Ý nghĩa nghiên cứu thể hiện qua việc góp phần nâng cao chất lượng tín dụng, giảm thiểu rủi ro mất vốn, đồng thời tăng cường năng lực cạnh tranh và phát triển bền vững của ngân hàng trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết và mô hình quản lý rủi ro tín dụng trong ngân hàng thương mại, bao gồm:

• Lý thuyết rủi ro tín dụng: Định nghĩa rủi ro tín dụng theo Ủy ban Basel II là khả năng khách hàng không thực hiện được nghĩa vụ trả nợ theo thỏa thuận, gây tổn thất cho ngân hàng. Rủi ro tín dụng được đánh giá qua các chỉ tiêu như tỷ lệ nợ xấu, tỷ lệ nợ quá hạn, tỷ lệ dự phòng rủi ro tín dụng.

• Mô hình phân tích tín dụng 5C và 6C: Đây là các mô hình đánh giá rủi ro tín dụng dựa trên các tiêu chí như Tư cách người vay (Character), Năng lực trả nợ (Capacity), Dòng tiền (Cash flow), Tài sản đảm bảo (Collateral), Điều kiện kinh tế (Condition) và Kiểm soát (Control). Mô hình 6C bổ sung yếu tố kiểm soát nhằm tăng cường đánh giá toàn diện.

• Mô hình quản lý rủi ro tín dụng tập trung và phân tán: Mô hình tập trung tách biệt rõ ràng các chức năng quản lý rủi ro, kinh doanh và tác nghiệp, phù hợp với ngân hàng quy mô lớn như BIDV Thăng Long. Mô hình phân tán phù hợp với ngân hàng nhỏ, nhưng có hạn chế về chuyên môn và kiểm soát.

• Khái niệm và nguyên tắc quản lý rủi ro tín dụng: Quản lý rủi ro tín dụng bao gồm các bước nhận diện, đo lường, giám sát và xử lý rủi ro. Nguyên tắc quản lý bao gồm xác định rõ người vay, đảm bảo năng lực pháp lý và tài chính, phân tán rủi ro, đảm bảo tài sản đảm bảo, và quản lý nợ quá hạn.

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn sử dụng phương pháp nghiên cứu kết hợp giữa lý thuyết và thực tiễn, cụ thể:

• Nguồn dữ liệu: Thu thập số liệu thực tế về hoạt động tín dụng, nợ xấu, dự phòng rủi ro tại BIDV Thăng Long giai đoạn 2015-2017; ghi nhận ý kiến từ cán bộ quản lý khách hàng và quản lý rủi ro tại chi nhánh.

• Phương pháp phân tích: Sử dụng các phương pháp thống kê mô tả, so sánh tỷ lệ tăng trưởng tín dụng, tỷ lệ nợ xấu, dự phòng rủi ro; phân tích định tính các nguyên nhân tồn tại và hạn chế trong quản lý rủi ro tín dụng; áp dụng mô hình 5C, 6C để đánh giá rủi ro tín dụng khách hàng.

• Cỡ mẫu và chọn mẫu: Dữ liệu được thu thập từ toàn bộ danh mục tín dụng và các khoản nợ tại BIDV Thăng Long trong giai đoạn nghiên cứu, đảm bảo tính đại diện và đầy đủ cho phân tích.

• Timeline nghiên cứu: Nghiên cứu tập trung vào thực trạng giai đoạn 2015-2017, đồng thời đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý rủi ro tín dụng đến năm 2020.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tăng trưởng tín dụng ổn định nhưng tiềm ẩn rủi ro: Tốc độ tăng trưởng dư nợ tín dụng tại BIDV Thăng Long giai đoạn 2015-2017 đạt khoảng 12% mỗi năm, cao hơn mức tăng trưởng chung của nền kinh tế (khoảng 6-7%). Tuy nhiên, cơ cấu tín dụng chưa cân đối, tập trung nhiều vào các ngành có rủi ro cao như bất động sản và xây dựng, chiếm khoảng 35% tổng dư nợ.

2. Tỷ lệ nợ xấu và nợ quá hạn còn ở mức cao: Tỷ lệ nợ xấu trung bình giai đoạn này dao động từ 2,5% đến 3,2%, vượt mức chuẩn quốc tế 2%. Tỷ lệ nợ quá hạn chiếm khoảng 4% tổng dư nợ, cho thấy ngân hàng còn gặp khó khăn trong kiểm soát chất lượng tín dụng.

3. Dự phòng rủi ro tín dụng chưa tương xứng với mức độ rủi ro: Tỷ lệ dự phòng rủi ro tín dụng trên dư nợ chỉ đạt khoảng 0,8%, thấp hơn mức trích lập dự phòng theo quy định của Ngân hàng Nhà nước (0,75% dự phòng chung và dự phòng riêng theo nhóm nợ). Điều này làm giảm khả năng bù đắp tổn thất khi rủi ro xảy ra.

4. Bộ máy quản lý rủi ro tín dụng còn hạn chế: Mô hình quản lý rủi ro tín dụng tại BIDV Thăng Long đang áp dụng mô hình tập trung, tuy nhiên còn tồn tại sự chồng chéo chức năng giữa các phòng ban, thiếu sự phối hợp hiệu quả trong giám sát và xử lý rủi ro. Đội ngũ cán bộ quản lý rủi ro chưa được đào tạo chuyên sâu, dẫn đến việc nhận diện và xử lý rủi ro chưa kịp thời.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính của các tồn tại trên xuất phát từ việc cơ cấu tín dụng chưa hợp lý, tập trung vào các ngành rủi ro cao mà chưa đa dạng hóa danh mục cho vay. So với một số ngân hàng thương mại khác trong nước, BIDV Thăng Long có tỷ lệ nợ xấu cao hơn khoảng 0,5-1%, cho thấy hiệu quả quản lý rủi ro tín dụng còn hạn chế. Việc trích lập dự phòng chưa đầy đủ làm giảm khả năng ứng phó với các khoản nợ xấu phát sinh, ảnh hưởng đến an toàn tài chính của ngân hàng.

Ngoài ra, bộ máy quản lý rủi ro tín dụng chưa thực sự chuyên nghiệp và đồng bộ, dẫn đến việc giám sát và xử lý rủi ro chưa hiệu quả. So sánh với các nghiên cứu trước đây, kết quả này phù hợp với nhận định rằng các ngân hàng thương mại Việt Nam cần nâng cao năng lực quản lý rủi ro tín dụng để thích ứng với môi trường kinh doanh ngày càng phức tạp.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ tăng trưởng dư nợ tín dụng, tỷ lệ nợ xấu theo năm, bảng phân tích cơ cấu tín dụng theo ngành nghề và biểu đồ tỷ lệ dự phòng rủi ro tín dụng so với dư nợ để minh họa rõ nét hơn các vấn đề nêu trên.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Hoàn thiện hệ thống cung cấp thông tin khách hàng: Triển khai số hóa và đồng bộ hóa dữ liệu khách hàng nhằm nâng cao chất lượng phân tích, đánh giá và giám sát rủi ro tín dụng. Mục tiêu đạt 100% hồ sơ khách hàng được cập nhật đầy đủ trên hệ thống trong vòng 12 tháng. Chủ thể thực hiện: Phòng Công nghệ thông tin phối hợp với Phòng Quản lý rủi ro.

2. Nâng cao chất lượng chấm điểm tín dụng nội bộ: Áp dụng mô hình xếp hạng tín dụng nội bộ theo chuẩn Basel II, đào tạo chuyên sâu cho cán bộ tín dụng và quản lý rủi ro. Mục tiêu giảm tỷ lệ nợ xấu xuống dưới 2% vào năm 2020. Chủ thể thực hiện: Ban Lãnh đạo chi nhánh và Phòng Quản lý rủi ro.

3. Hoàn thiện việc đo lường rủi ro danh mục đầu tư: Đa dạng hóa danh mục cho vay, hạn chế tập trung tín dụng vào các ngành rủi ro cao, đồng thời áp dụng các công cụ phân tích rủi ro danh mục để cân đối hiệu quả và an toàn. Mục tiêu cân đối cơ cấu tín dụng theo ngành nghề phù hợp với khẩu vị rủi ro trong 18 tháng tới. Chủ thể thực hiện: Phòng Quản trị tín dụng và Phòng Quản lý khách hàng.

4. Nâng cao chất lượng thẩm định và kiểm tra, giám sát khoản vay: Tăng cường đào tạo cán bộ thẩm định, áp dụng quy trình kiểm tra chặt chẽ, giám sát thường xuyên sau cho vay nhằm phát hiện sớm các dấu hiệu rủi ro. Mục tiêu giảm tỷ lệ nợ quá hạn dưới 3% trong 2 năm tới. Chủ thể thực hiện: Phòng Quản lý rủi ro và Phòng Quản trị tín dụng.

5. Chủ động nâng cao khả năng cạnh tranh của ngân hàng: Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ tài chính, cải tiến quy trình nghiệp vụ, nâng cao chất lượng dịch vụ khách hàng để thu hút khách hàng tốt và giảm thiểu rủi ro tín dụng. Mục tiêu tăng trưởng tín dụng bền vững và an toàn trong dài hạn. Chủ thể thực hiện: Ban Giám đốc và các phòng ban liên quan.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Ban lãnh đạo và quản lý ngân hàng thương mại: Giúp hiểu rõ về các nguyên tắc, mô hình và thực trạng quản lý rủi ro tín dụng, từ đó xây dựng chiến lược quản lý rủi ro hiệu quả, nâng cao an toàn tài chính và năng lực cạnh tranh.

2. Cán bộ quản lý rủi ro và tín dụng: Cung cấp kiến thức chuyên sâu về nhận diện, đo lường, giám sát và xử lý rủi ro tín dụng, đồng thời áp dụng các mô hình đánh giá tín dụng nội bộ để nâng cao chất lượng thẩm định và kiểm soát rủi ro.

3. Nhà nghiên cứu và sinh viên chuyên ngành Tài chính – Ngân hàng: Là tài liệu tham khảo quý giá về lý thuyết và thực tiễn quản lý rủi ro tín dụng tại ngân hàng thương mại Việt Nam, đặc biệt trong bối cảnh hội nhập và phát triển kinh tế.

4. Cơ quan quản lý nhà nước và các tổ chức tài chính: Giúp đánh giá thực trạng quản lý rủi ro tín dụng tại các ngân hàng thương mại, từ đó xây dựng chính sách, quy định phù hợp nhằm nâng cao hiệu quả quản lý rủi ro trong hệ thống ngân hàng.

Câu hỏi thường gặp

1. Rủi ro tín dụng là gì và tại sao nó quan trọng đối với ngân hàng?
   Rủi ro tín dụng là khả năng khách hàng không thực hiện được nghĩa vụ trả nợ theo thỏa thuận, gây tổn thất cho ngân hàng. Quản lý rủi ro tín dụng hiệu quả giúp ngân hàng bảo vệ vốn, giảm thiểu nợ xấu và nâng cao lợi nhuận.

2. Mô hình 5C và 6C trong đánh giá tín dụng khác nhau như thế nào?
   Mô hình 5C đánh giá dựa trên Tư cách, Năng lực, Dòng tiền, Tài sản đảm bảo và Điều kiện. Mô hình 6C bổ sung yếu tố Kiểm soát nhằm tăng cường đánh giá các quy trình và hồ sơ liên quan đến khoản vay, giúp giảm thiểu rủi ro.

3. Tại sao BIDV Thăng Long cần đa dạng hóa danh mục tín dụng?
   Đa dạng hóa giúp phân tán rủi ro, tránh tập trung tín dụng vào các ngành có rủi ro cao như bất động sản, giảm thiểu khả năng mất vốn khi một ngành gặp khó khăn, từ đó nâng cao an toàn tài chính.

4. Dự phòng rủi ro tín dụng được trích lập như thế nào?
   Theo quy định, ngân hàng trích lập dự phòng chung 0,75% trên tổng dư nợ và dự phòng riêng theo nhóm nợ với tỷ lệ tăng dần từ 5% đến 100% tùy mức độ rủi ro của khoản vay, nhằm bù đắp tổn thất khi rủi ro xảy ra.

5. Làm thế nào để nâng cao hiệu quả quản lý rủi ro tín dụng tại ngân hàng?
   Cần hoàn thiện hệ thống thông tin khách hàng, nâng cao chất lượng thẩm định và giám sát, áp dụng mô hình xếp hạng tín dụng nội bộ, đào tạo cán bộ chuyên môn và đa dạng hóa danh mục tín dụng để giảm thiểu rủi ro.

Kết luận

• Quản lý rủi ro tín dụng là yếu tố sống còn để đảm bảo an toàn và hiệu quả hoạt động của ngân hàng thương mại, đặc biệt tại BIDV Thăng Long.
• Thực trạng quản lý rủi ro tín dụng tại BIDV Thăng Long giai đoạn 2015-2017 còn tồn tại nhiều hạn chế như tỷ lệ nợ xấu cao, dự phòng rủi ro chưa đầy đủ và bộ máy quản lý chưa đồng bộ.
• Luận văn đã áp dụng các mô hình lý thuyết và phương pháp phân tích thực tiễn để đánh giá toàn diện và đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý rủi ro tín dụng.
• Các giải pháp tập trung vào hoàn thiện hệ thống thông tin khách hàng, nâng cao chất lượng thẩm định, đa dạng hóa danh mục tín dụng và đào tạo cán bộ quản lý rủi ro.
• Tiếp theo, cần triển khai đồng bộ các giải pháp đề xuất trong giai đoạn 2018-2020 nhằm nâng cao năng lực quản lý rủi ro tín dụng, góp phần phát triển bền vững BIDV Thăng Long và hệ thống ngân hàng Việt Nam.

Hành động ngay hôm nay để nâng cao hiệu quả quản lý rủi ro tín dụng tại ngân hàng của bạn!

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Những lý luận cơ bản về quản lý rủi ro tín dụng tại Ngân hàng Thương mại 7 Chương 2: Thực trạng quản lý rủi ro tín dụng tại Ngân hàng Thương mại cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Nam - Chi nhánh Thăng Long Chương 3: Giải pháp tăng cường quản lý rủi ro tín dụng tại Ngân hàng thương mại cổ phần Đầu tư và Phát triển Việt Nam - Chi nhánh Thăng Long 8 CHƢƠNG 1 NHỮNG LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ QUẢN LÝ RỦI RO TÍN DỤNG TẠI NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI 1.RỦI RO TÍN DỤNG NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI 1.Khái niệm tín dụng ngân hàng Tín dụng cũng là một sản phẩm của nền kinh tế hàng hóa, ngay khi chế độ tƣ hữu về tƣ liệu sản xuất xuất hiện. Trải qua tiến trình phát triển với nhiều hình thái kinh kế khác nhau, tín dụng cũng xuất hiện với nhiều hình thái khác nhau. Vì vậy, trên thực tế có nhiều định nghĩa về tín dụng. Song có thể hiểu chung nhất về tín dụng nhƣ là một phạm trù kinh tế phát sinh giữa hai bên chủ thể một bên là ngƣời cho vay và bên còn lại là ngƣời đi vay.

Mối quan hệ kinh tế này phát sinh khi hai bên có thỏa thuận với nhau việc cho ngƣời cho vay cho ngƣời đi vay sử dụng một khoản tiền nhất định của mình theo nguyên tắc có hoàn trả và kèm thêm lãi nếu có. Đối với một NHTM, tín dụng NHTM là hoạt động cơ bản và đặc trƣng. Tín dụng NHTM mang đầy đủ các đặc điểm, tính chất của tín dụng. Nó chỉ cụ thể hóa bên cấp tín dụng chính là các NHTM.

Theo luật các tổ chức tín dụng 47/2010/QH12 thì hoạt động tín dụng tại các NHTM là:“Cấp tín dụng là việc thỏa thuận để tổ chức, cá nhân sử dụng một khoản tiền hoặc cam kết cho phép sử dụng một khoản tiền theo nguyên tắc có hoàn trả bằng nghiệp vụ cho vay, chiết khấu, cho thuê tài chính, bao thanh toán, bảo lãnh ngân hàng và các nghiệp vụ cấp tín dụng khác”. Từ định nghĩa có thế thấy hoạt động tín dụng có nhiều hình thức khác nhau trong đó hoạt động cho vay là hoạt động quan trọng nhất và chiếm tỷ trọng cao nhất trong hoạt động kinh doanh của các Ngân hàng Thƣơng mại. Vì vậy, trong khuôn khổ của luận văn sẽ tiếp cận tín dụng ngân hàng chủ yếu 9 dƣới khía cạnh quan hệ tín dụng cho vay. Đồng thời, do đặc điểm của tín dụng có nhiều hình thức khác nhau.

Vì vậy, việc phân loại tín dụng nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho việc quản lý tín dụng ở ngân hàng, giúp ngân hàng xác định đƣợc cơ cấu cho vay có phù hợp với tính chất nguồn vốn của ngân hàng hay không, có bảo đảm an toàn không. Chính vì vậy mà hiện nay có rất nhiều tiêu thức để phân loại tín dụng để phù hợp với yêu cầu của nền kinh tế thị trƣờng, cụ thể nhƣ sau: Tiêu thức 1: Theo thời hạn cho vay thì tín dụng được chia làm ba loại: - Tín dụng ngắn hạn: là loại tín dụng có thời hạn từ một năm (12 tháng) trở xuống, thƣờng đƣợc cho vay để bổ xung thiếu hụt tạm thời về vốn lƣu động của các doanh nghiệp, cá nhân. và cho vay phục vụ nhu cầu sinh hoạt, tiêu dùng của cá nhân, hộ gia đình. - Tín dụng trung hạn: là loại tín dụng có thời hạn từ trên 1 năm đến 5 năm.

Loại tín dụng này để cho vay vốn phục vụ nhu cầu mua sắm tài sản cố định, cải tiến và đổi mới kỹ thuật, mở rộng và sử dụng các công trình nhỏ có thời gian thu hồi vốn nhanh. - Tín dụng dài hạn: là loại tín dụng có thời hạn từ trên 5 năm. Loại tín dụng này dùng để cung cấp vốn cho xây dựng cơ bản, cải tiến và mở rộng sản xuất có quy mô lớn. Tín dụng dài hạn có giá trị lớn, thời gian thu hồi vốn lâu hơn.

Tiêu thức 2: Theo đối tượng đầu tư thì tín dụng được chia làm 2 loại: - Tín dụng vốn lƣu động: là loại tín dụng đƣợc cấp nhằm hình thành vốn lƣu động của doanh nghiệp hay cho vay để bù đắp mức vốn lƣu động thiếu hụt tạm thời. Loại tín dụng này thƣờng đƣợc chia thành các loại cho vay dự trữ hàng hoá, cho vay chi phí sản xuất và cho vay để thanh toán các khoản nợ dƣới hình thức khấu trừ chứng từ có giá. - Tín dụng vốn cố định là loại tín dụng đƣợc cấp nhằm hình thành nên vốn cố định của doanh nghiệp. Loại tín dụng này thƣờng đƣợc sử dụng cho nhu cầu 10 đầu tƣ mua sắm tài sản cố định, cải tiến và đổi mới kỹ thuật, mở rộng sản xuất, xây dựng các công trình mới, thời hạn cho vay đối với loại tín dụng này là trung hạn và dài hạn.

Ngoài ra để phân loại tín dụng ngƣời ta còn căn cứ vào nhiều tiêu thức khác: - Căn cứ vào mục đích sử dụng vốn, tín dụng đƣợc chia thành: cho vay bất động sản, cho vay thƣơng mại dịch vụ, cho vay nông nghiệp, cho vay tiêu dùng. - Căn cứ vào tính chất bảo đảm của tín dụng có thể chia thành tín dụng có bảo đảm và tín dụng không có bảo đảm. - Căn cứ vào hình thái giá trị tín dụng có thể chia thành cho vay bằng tiền hay cho vay bằng tài sản. - Căn cứ vào mức lãi suất, ngƣời ta phân biệt tín dụng thƣơng mại và tín dụng ƣu đãi.

- Căn cứ vào phƣơng pháp hoàn trả có các hình thức cho vay trả góp, cho vay phí trả góp và cho vay hoàn trả theo yêu cầu.Khái niệm rủi ro tín dụng Hiện nay, chƣa có một khái niệm chung nào về rủi ro tín dụng. Sau đây là một số quan niệm về rủi ro tín dụng thƣờng đƣợc sử dụng: - Quan điểm thứ nhất, theo ủy ban Basel 2: “Rủi ro tín dụng là khả năng mà khách hàng vay hoặc bên đối tác không thực hiện được các nghĩa vụ của mình theo những điều khoản đã thỏa thuận”. - Quan điểm thứ hai, theo Thông tƣ 02/2013/TT-NHNN của Thống đốc Ngân hàng Nhà nƣớc: “Rủi ro tín dụng trong hoạt động ngân hàng là tổn thất có khả năng xảy ra đối với nợ của tổ chức tín dụng, chi nhánh ngân hàng nước ngoài do khách hàng không thực hiện hoặc không có khả năng thực hiện một phần hoặc toàn bộ nghĩa vụ của mình theo cam kết. - Quan điểm thứ ba, theo quan điểm của Ngân hàng thế giới (WB): “Rủi ro tín dụng tức là việc chi trả một khoản tín dụng bị trì hoãn, hoặc tồi tệ 11 hơn là không chi trả được toàn bộ.

Điều này gây ra sự cố đối với dòng chu chuyển tiền tệ và ảnh hưởng tới khả năng thanh khoản của ngân hàng”. Nhƣ vậy, rủi ro tín dụng có thể hiểu một cách ngắn gọn là những thiệt hại tiềm tàng mà ngân hàng phải gánh chịu do khách hàng vay vốn không thực hiện hoặc chỉ thực hiện một phần các nghĩa vụ đã cam kết trong hợp đồng tín dụng với bất kỳ lý do nào.Các chỉ tiêu phản ánh rủi ro tín dụng Các nghiệp vụ tín dụng là nghiệp vụ chính bên khoản mục tài sản của các Ngân hàng thƣơng mại và là một trong những hoạt động đem lại nhiều lợi nhuận nhất cho các Ngân hàng thƣơng mại nói chung và các NHTM nói riêng. Các NHTM mại thƣờng sử dụng các chỉ tiêu mang tính chất có thể lƣợng hóa đƣợc để đánh giá mức độ rủi ro của danh mục các khoản tín dụng của ngân hàng mình. - Tốc độ tăng trưởng tín dụng, cơ cấu dư nợ tín dụng: Tốc độ tăng trƣởng tín dụng là chỉ tiêu tƣơng đối phản ánh sự tăng trƣởng về dƣ nợ tín dụng của một ngân hàng.

Ngân hàng thƣơng mại là một tổ chức kinh doanh tiền tệ với tín dụng là một trong những hoạt động chính, vì vậy tốc độ tăng trƣởng tín dụng phản ánh tình hình kinh doanh của ngân hàng có tăng trƣởng hay không. Tuy nhiên, tốc độ tăng trƣởng tín dụng cần đƣợc xem xét toàn diện để thấy việc tăng trƣởng tín dụng của ngân hàng có hiệu quả hay không. Tốc độ tăng trƣởng tín dụng của danh mục tín dụng cần đƣợc đánh giá so sánh với tƣơng quan tốc độ tăng trƣởng của nền kinh tế. Do NHTM là kênh tạo tiền cho nền kinh tế, tốc độ tăng trƣởng tín dụng quá nhanh, lớn hơn tốc độ tăng trƣởng chung của nền kinh tế dẫn tới tình trạng nền kinh tế không thể hấp thụ vốn kịp, vốn bơm vào nền kinh tế sử dụng không hiệu quả, dẫn tới nguy cơ khả năng mất vốn.

Cơ cấu tín dụng: cơ cấu về thời hạn cho vay và cơ cấu theo ngành nghề kinh tế là một tiêu chí đánh giá mức độ rủi ro của danh mục tín dụng của một ngân 12 hàng. Cơ cấu cho vay ngắn hạn và cho vay trung dài hạn của một ngân hàng cần cân đối tƣơng xứng với cơ cấu huy động vốn của ngân hàng đó, tránh tình trạng mất cân đối thời hạn trong cho vay nhƣ thời hạn cho vay của danh mục tín dụng quá ngắn so với thời hạn huy động chung của danh mục tín dụng dẫn tới kém hiệu quả, trong khi thời hạn cho vay của danh mục tín dụng quá dài hơn so với thời hạn huy động của danh mục dẫn tới nguy cơ mất cân đối về thời hạn và thanh khoản khi tới hạn thanh toán các khoản huy động vốn. - Mức độ tập trung dư nợ: Đây là chỉ tiêu phản ánh dƣ nợ của NHTM đang tập trung vào một nhóm số lƣợng khách hàng lớn nào. Trên tiêu chí kinh doanh rủi ro “ không nên bỏ trứng vào cùng một giỏ”.

Vì vậy, nếu một ngân hàng tập trung dƣ nợ quá lớn vào một vài khách hàng thì có thể dẫn tới rủi ro khi tình hình kinh doanh của khách hàng không thuận lợi, làm cả danh mục tín dụng của ngân hàng có thể bị ảnh hƣởng theo. Điều này đòi hỏi, ngân hàng cần tích cực mở rộng nền khách hàng cũng nhƣ gia tăng số lƣợng khách hàng lớn, khách hàng VIP. - Cơ cấu cho vay theo ngành nghề : Cơ cấu tín dụng theo ngành nghề cũng là chỉ tiêu để đánh giá mức độ rủi ro của một ngân hàng. Do đặc thù một số ngành nghề hoạt động kinh doanh có mức độ rủi ro lớn hơn các ngành nghề khác nhƣ kinh doanh bất động sản, đầu tƣ chứng khoán, xây dựng,.

thƣờng đƣợc đánh giá là rủi ro hơn so với lĩnh vực sản xuất; thƣơng mại. Ngành nghề đƣợc xem xét là rủi ro cao hơn còn tùy thuộc vào đánh giá cũng nhƣ bối cảnh kinh tế trong từng giai đoạn.