Luận văn quản lý thu thuế đối với hộ kinh doanh cá thể tại Cục Thuế tỉnh Thái Nguyên - Hà Thị Nga

Nghiên cứu thực trạng quản lý thu thuế đối với hộ kinh doanh cá thể tại Cục Thuế tỉnh Thái Nguyên, phân tích kết quả và đề xuất giải pháp hoàn thiện.

• Tác giả: Hà Thị Nga
• Người hướng dẫn: TS. Vũ Thị Hậu
• Trường học: Trường Đại học Kinh tế và Quản trị Kinh doanh - Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Quản lý kinh tế
• Đề tài: Quản lý thu thuế đối với hộ kinh doanh cá thể tại Cục Thuế tỉnh Thái Nguyên
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Thái Nguyên

Tóm tắt

I. Tổng quan quản lý thu thuế hộ kinh doanh cá thể tại Thái Nguyên

Quản lý thu thuế đối với hộ kinh doanh cá thể giữ vai trò quan trọng trong hệ thống tài chính công tỉnh Thái Nguyên. Khu vực kinh tế cá thể phát triển nhanh chóng về số lượng và ngành nghề. Hàng chục nghìn hộ kinh doanh đang hoạt động thương mại, dịch vụ và sản xuất tiểu thủ công nghiệp. Cục Thuế tỉnh Thái Nguyên trực tiếp chỉ đạo các chi cục thuế địa phương triển khai chính sách thu ngân sách. Công tác này bảo đảm huy động kịp thời các nguồn lực tài chính cho địa phương. Hoạt động quản lý thu thuế gồm nhiều khâu nghiệp vụ liên kết chặt chẽ. Cơ quan thuế thực hiện đăng ký, cấp mã số thuế và hướng dẫn người nộp thuế lập hồ sơ kê khai. Việc phân loại hộ kinh doanh theo quy mô doanh thu giúp áp dụng phương pháp khoán hoặc kê khai chính xác. Thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập cá nhân là hai sắc thuế chủ yếu điều tiết khu vực này. Cục Thuế tỉnh Thái Nguyên luôn chú trọng cải cách thủ tục hành chính. Mục tiêu hướng tới là tạo môi trường kinh doanh minh bạch và bình đẳng. Đội ngũ công chức thuế được đào tạo chuyên sâu về kỹ năng quản lý và ứng dụng chuyển đổi số.

1.1. Cơ sở pháp lý và vai trò quản lý thuế hộ kinh doanh

Quản lý thu thuế hộ kinh doanh cá thể vận hành theo Luật Quản lý thuế số 38/2019/QH14 và Thông tư số 40/2021/TT-BTC. Các văn bản pháp luật này quy định cụ thể về đăng ký, khai thuế, nộp thuế và ấn định thuế. Văn bản hướng dẫn chi tiết phương pháp tính thuế theo phương pháp khoán, kê khai và nộp theo từng lần phát sinh. Đối với tỉnh Thái Nguyên, nguồn thu từ hộ cá thể đóng góp thiết thực cho ngân sách huyện, thành phố. Nguồn lực này phục vụ xây dựng hạ tầng kỹ thuật, y tế và giáo dục. Việc thu đúng, thu đủ thể hiện tính nghiêm minh của pháp luật. Công tác thuế bảo đảm sự bình đẳng giữa hộ kinh doanh và các loại hình doanh nghiệp.

1.2. Cơ cấu tổ chức quản lý thuế tại Cục Thuế tỉnh Thái Nguyên

Bộ máy tổ chức quản lý thuế tại tỉnh Thái Nguyên được thiết lập khoa học và chuyên nghiệp. Cục Thuế tỉnh Thái Nguyên gồm 12 phòng chuyên môn, trong đó Phòng Quản lý hộ kinh doanh, cá nhân và thu khác đóng vai trò nòng cốt. Bộ phận này trực tiếp nghiên cứu, hướng dẫn và chỉ đạo công tác chuyên môn trên toàn địa bàn. Đội ngũ nhân sự tại phòng gồm các công chức có trình độ đại học và trên đại học. Các Chi cục Thuế khu vực và huyện trực thuộc chịu trách nhiệm triển khai trực tiếp đến từng địa bàn cơ sở. Cơ quan thuế duy trì mối liên hệ phối hợp chặt chẽ với ủy ban nhân dân các cấp. Cơ chế điều hành linh hoạt tạo nền tảng vững chắc cho công tác thu ngân sách đạt hiệu quả cao.

II. Thực trạng quản lý thu thuế hộ kinh doanh cá thể tại Thái Nguyên

Công tác quản lý thu thuế hộ kinh doanh cá thể tại tỉnh Thái Nguyên ghi nhận nhiều kết quả khả quan song vẫn đối mặt với không ít thách thức. Số lượng hộ kinh doanh biến động liên tục qua các năm khiến việc nắm bắt đối tượng chịu thuế gặp khó khăn. Nhiều hộ thay đổi địa điểm hoặc ngừng hoạt động nhưng không làm thủ tục thông báo với cơ quan quản lý. Việc xác định mức doanh thu đối với hộ khoán đôi khi còn mang tính chủ quan. Nhiều cơ sở không xuất hóa đơn bán lẻ hoặc dùng tiền mặt để che giấu doanh thu thực tế. Bên cạnh đó, mô hình thương mại điện tử phát triển nhanh chóng tại các khu vực đô thị. Nhiều cá nhân bán hàng trực tuyến chưa thực hiện đăng ký và kê khai thuế nghiêm túc. Tình trạng nợ đọng thuế tại một số địa bàn miền núi vẫn phát sinh do hiểu biết pháp luật hạn chế. Lực lượng cán bộ thuế quản lý địa bàn còn mỏng so với số lượng hộ kinh doanh thực tế. Hệ thống dữ liệu liên ngành chưa đồng bộ hoàn chỉnh. Những yếu tố này tiềm ẩn nguy cơ thất thu và gây mất bình đẳng trong kinh doanh.

2.1. Khó khăn trong quản lý doanh thu khoán hộ cá thể

Phương pháp khoán thuế áp dụng phổ biến cho hộ kinh doanh quy mô nhỏ nhưng bộc lộ nhiều kẽ hở. Doanh thu khoán được xác định dựa trên khảo sát và tự khai báo của cơ sở kinh doanh. Nhiều hộ cố tình khai báo doanh thu dưới ngưỡng chịu thuế hoặc thấp hơn thực tế hoạt động. Việc này làm sai lệch cơ sở tính thuế và gây thất thoát ngân sách. Các giao dịch mua bán nhỏ lẻ thường không kèm theo chứng từ hợp lệ. Thói quen sử dụng tiền mặt trong dân cư khiến cán bộ thuế khó xác minh dòng tiền giao dịch. Công tác khảo sát doanh thu đòi hỏi thời gian và nhân lực lớn nhưng hiệu quả kiểm chứng chưa cao. Tình trạng này dẫn đến sự chênh lệch mức thuế giữa các địa bàn.

2.2. Vướng mắc trong công tác đôn đốc và cưỡng chế nợ thuế

Công tác quản lý và thu hồi nợ đọng thuế đối với hộ cá thể tại Thái Nguyên còn nhiều vướng mắc. Nhiều hộ kinh doanh chây ỳ nợ thuế kéo dài nhưng tài sản sở hữu phân tán hoặc không đứng tên kinh doanh. Thủ tục xác minh tài khoản ngân hàng mất nhiều thời gian do quy trình bảo mật thông tin tài khoản. Việc áp dụng biện pháp trích tiền từ tài khoản hoặc phong tỏa tài khoản ngân hàng gặp trở ngại thực tế. Tài sản của hộ gia đình gắn liền với sinh hoạt đời sống nên khó khăn khi tiến hành kê biên hoặc bán đấu giá. Các biện pháp nhắc nhở, thông báo phạt chậm nộp đôi khi chưa đủ sức răn đe. Ý thức tuân thủ pháp luật thuế của một bộ phận người kinh doanh còn yếu kém.

III. Giải pháp quản lý thu thuế hộ kinh doanh cá thể tại Thái Nguyên

Để nâng cao hiệu quả quản lý thu thuế hộ kinh doanh cá thể, Cục Thuế tỉnh Thái Nguyên cần triển khai đồng bộ các nhóm giải pháp chiến lược. Cơ quan thuế phải đẩy mạnh chuyển đổi số toàn diện trong toàn bộ chu trình thu ngân sách. Việc ứng dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền cần được triển khai sâu rộng đến từng cơ sở bán buôn, bán lẻ. Đồng thời, công tác điều tra và rà soát doanh thu thực tế định kỳ trên từng tuyến phố phải được duy trì nghiêm ngặt. Sự phối hợp giữa ngành thuế với chính quyền phường, xã và ngân hàng đóng vai trò quyết định nhằm quản trị dòng tiền kinh doanh. Bên cạnh biện pháp nghiệp vụ, công tác tuyên truyền chính sách cần đổi mới nội dung theo hướng gần gũi và trực quan. Việc phổ biến quyền lợi và nghĩa vụ qua các kênh truyền thông xã hội giúp người dân nâng cao ý thức tự giác tuân thủ. Cơ quan thuế cần chuẩn hóa quy trình phân tích rủi ro trong quản lý nợ đọng và xử lý nghiêm minh các vi phạm. Chế độ đào tạo, bồi dưỡng phẩm chất đạo đức và năng lực nghiệp vụ cho cán bộ thuế địa phương cần diễn ra thường xuyên. Môi trường thuế minh bạch sẽ khuyến khích các hộ mở rộng sản xuất kinh doanh lành mạnh.

3.1. Đẩy mạnh chuyển đổi số và ứng dụng hóa đơn điện tử

Chuyển đổi số là giải pháp trọng tâm nhằm hiện đại hóa công tác quản lý thuế tại địa bàn Thái Nguyên. Cơ quan thuế hướng dẫn các hộ kinh doanh cài đặt ứng dụng thuế điện tử eTax Mobile. Ứng dụng này hỗ trợ nộp thuế trực tuyến thuận tiện và tra cứu nghĩa vụ nhanh gọn. Triển khai rộng rãi hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền giúp kiểm soát doanh thu bán hàng thực tế. Hệ thống cơ sở dữ liệu số hóa liên kết trực tiếp với máy chủ cơ quan thuế. Dữ liệu kê khai được cập nhật liên tục và hạn chế sự can thiệp chủ quan của cán bộ. Công nghệ giúp tối ưu hóa thời gian xử lý thủ tục và nâng cao độ chính xác trong công tác lập bộ thuế.

3.2. Tăng cường phối hợp liên ngành và quản lý nợ đọng thuế

Cục Thuế tỉnh Thái Nguyên cần thiết lập cơ chế phối hợp liên ngành chặt chẽ và thường xuyên. Ngành thuế kết nối thông tin với cơ quan đăng ký kinh doanh và công an khu vực. Mục đích nhằm kiểm tra tính pháp lý của địa điểm và người đại diện kinh doanh. Việc hợp tác với các ngân hàng thương mại hỗ trợ theo dõi tài khoản thanh toán của cơ sở kinh doanh. Cơ chế chia sẻ dữ liệu giúp phát hiện kịp thời các dòng tiền phát sinh ngoài báo cáo thuế. Đối với công tác xử lý nợ đọng, cơ quan thuế cần phân loại chính xác các nhóm nợ có khả năng thu và khó thu. Biện pháp cưỡng chế theo luật định phải áp dụng kiên quyết đối với các trường hợp cố ý trốn tránh nghĩa vụ.

IV. Kết luận về quản lý thu thuế hộ kinh doanh cá thể tại Thái Nguyên

Quản lý thu thuế đối với hộ kinh doanh cá thể tại Cục Thuế tỉnh Thái Nguyên là nhiệm vụ trọng tâm nhằm củng cố ngân sách nhà nước bền vững. Việc hoàn thiện các chính sách thuế và đổi mới phương thức quản lý mang lại hiệu quả thực tiễn sâu sắc. Hoạt động thu thuế không chỉ tập trung vào số thu ngân sách mà còn tạo dựng môi trường kinh doanh minh bạch và văn minh. Khi người nộp thuế hiểu rõ nghĩa vụ, sự tuân thủ tự nguyện sẽ thay thế cho các biện pháp cưỡng chế hành chính. Đổi mới công tác thuế tạo động lực cho các hộ cá thể tích tụ vốn và phát triển lên thành doanh nghiệp. Ứng dụng các kết quả nghiên cứu vào thực tiễn đòi hỏi sự vào cuộc quyết liệt của toàn thể hệ thống chính trị địa phương. Các giải pháp về chuyển đổi số, kiểm tra giám sát và liên kết dữ liệu cần được thể chế hóa thành kế hoạch hành động cụ thể. Cục Thuế tỉnh Thái Nguyên đóng vai trò tiên phong trong việc hiện đại hóa thủ tục và giảm thiểu chi phí tuân thủ cho người dân. Thành công của mô hình quản lý thuế tại Thái Nguyên là bài học kinh nghiệm giá trị cho các địa phương lân cận học tập và nhân rộng.

4.1. Khuyến nghị chính sách cho công tác quản lý thuế địa phương

Để nâng cao hiệu lực quản lý thuế, Tổng cục Thuế và Cục Thuế tỉnh Thái Nguyên cần hoàn thiện cơ chế pháp lý phù hợp với thực tế vận hành. Ngưỡng doanh thu chịu thuế đối với hộ cá thể cần được điều chỉnh linh hoạt theo chỉ số lạm phát từng thời kỳ. Quy chế phân cấp quản lý thu giữa Cục Thuế và các Chi cục Thuế khu vực cần được phân định rạch ròi. Nhà nước cần có chính sách ưu đãi tài chính và hỗ trợ kỹ thuật số nhằm khuyến khích hộ kinh doanh chuyển đổi sang mô hình doanh nghiệp. Việc khen thưởng các hộ kinh doanh tuân thủ tốt nghĩa vụ nộp thuế cần được thực hiện thường xuyên để lan tỏa tinh thần trách nhiệm trong cộng đồng.

4.2. Lộ trình hiện đại hóa quy trình thu thuế đến năm 2030

Lộ trình hiện đại hóa công tác thu thuế tại Thái Nguyên hướng tới mục tiêu tự động hóa quy trình quản lý vào năm 2030. Toàn bộ hộ kinh doanh đủ điều kiện sẽ chuyển sang phương thức kê khai điện tử và tích hợp hóa đơn số. Cơ quan thuế xây dựng trung tâm dữ liệu thông minh nhằm phân tích tự động rủi ro trốn thuế trên nền tảng trí tuệ nhân tạo. Tỷ lệ thanh toán thuế không dùng tiền mặt được đặt mục tiêu đạt mức tuyệt đối tại khu vực thành thị. Đội ngũ công chức ngành thuế được chuẩn hóa nghiệp vụ kiểm tra và ứng xử thân thiện. Các bước đi bài bản này sẽ xây dựng ngành thuế tỉnh Thái Nguyên thành đơn vị quản trị hành chính công hiện đại và chuyên nghiệp.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Khu vực kinh tế cá thể giữ vai trò quan trọng trong việc giải quyết việc làm, ổn định an sinh xã hội và chuyển dịch cơ cấu kinh tế địa phương. Tuy nhiên, công tác quản lý thu thuế đối với loại hình này luôn đối mặt với nhiều thách thức phức tạp do tính chất phân tán, thói quen giao dịch tiền mặt và ý thức tuân thủ chưa cao của người nộp thuế. Tại tỉnh Thái Nguyên, tốc độ phát triển của các hộ kinh doanh cá thể diễn ra tương đối nhanh. Năm 2020, cơ quan thuế quản lý 15.878 hộ kinh doanh, đến năm 2021 con số này đã tăng lên 17.148 hộ, tương ứng mức tăng trưởng 10%. Mặc dù tổng thu ngân sách nội địa của tỉnh đạt kết quả ấn tượng, cụ thể năm 2021 đạt 4.150 tỷ đồng (vượt 35,2% dự toán) và năm 2022 vươn lên 8.245 tỷ đồng (đạt 190,8% dự toán, tăng 76,2% so với năm 2021), số thu thuế thực tế từ khu vực hộ cá thể vẫn chưa tương xứng với quy mô phát triển kinh tế thực tế.

Vấn đề cốt lõi được đặt ra là tình trạng thất thu thuế, chây ỳ nợ đọng và gian lận thuế ngày càng tinh vi. Năm 2020, tỷ lệ nợ thuế của hộ kinh doanh ở mức 8%, nhưng đến năm 2022 con số này đã leo thang lên 14%. Trong tổng số 16.414 hộ kinh doanh thuộc danh bạ theo dõi năm 2022, chỉ có 4.063 hộ thuộc diện phải nộp thuế, trong khi có tới 12.351 hộ thuộc diện không phải nộp thuế do doanh thu dưới ngưỡng quy định. Đáng chú ý, chỉ có 612 hộ kinh doanh sử dụng hóa đơn của cơ quan thuế với số thuế đóng góp 32,5 tỷ đồng. Luận văn tập trung nghiên cứu toàn diện thực trạng quản lý thu thuế đối với hộ kinh doanh cá thể tại Cục Thuế tỉnh Thái Nguyên thông qua dữ liệu thứ cấp giai đoạn 2020 - 2022 và dữ liệu khảo sát thực tế vào tháng 7 năm 2023. Mục tiêu cụ thể là hệ thống hóa cơ sở lý luận, phân tích các điểm nghẽn trong quy trình quản lý, từ đó đề xuất hệ thống giải pháp khả thi nhằm chống thất thu, giảm nợ đọng thuế xuống dưới 5% và tối ưu hóa nguồn thu ngân sách nhà nước bền vững.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu vận dụng lý thuyết quản trị tài chính công hiện đại kết hợp với lý thuyết tuân thủ thuế tự nguyện (Tax Compliance Theory). Theo lý thuyết tài chính công, quản lý thuế là hoạt động mang tính quyền lực nhà nước, vừa thực hiện chức năng huy động nguồn lực công bằng, vừa điều tiết vĩ mô nền kinh tế và nuôi dưỡng nguồn thu. Khung phân tích rủi ro tuân thủ thuế nhấn mạnh rằng mức độ tự giác của người nộp thuế chịu tác động đồng thời từ tính nghiêm minh của chế tài, sự thuận tiện của thủ tục hành chính và đạo đức nghề nghiệp của cán bộ thuế.

Các khái niệm cơ bản được chuẩn hóa theo hệ thống pháp luật hiện hành. Căn cứ Điều 78 Nghị định số 01/2021/NĐ-CP, hộ kinh doanh do một cá nhân hoặc các thành viên hộ gia đình đăng ký thành lập và chịu trách nhiệm vô hạn bằng toàn bộ tài sản của mình. Chính sách thuế áp dụng cho hộ kinh doanh thực hiện theo Thông tư số 40/2021/TT-BTC của Bộ Tài chính, bao gồm thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập cá nhân tính theo tỷ lệ phần trăm trên doanh thu. Bên cạnh đó, mức thu lệ phí môn bài được căn cứ theo Nghị định số 139/2016/NĐ-CP với ba bậc doanh thu: mức 1.000.000 đồng/năm đối với doanh thu trên 500 triệu đồng; mức 500.000 đồng/năm với doanh thu từ 300 đến 500 triệu đồng; và mức 300.000 đồng/năm với doanh thu từ 100 đến 300 triệu đồng. Các cơ chế thu thuế chủ yếu gồm phương pháp khoán doanh thu và phương pháp kê khai đối với các hộ kinh doanh quy mô lớn có sử dụng hóa đơn.

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn kết hợp chặt chẽ giữa phương pháp thu thập dữ liệu thứ cấp và dữ liệu sơ cấp thực chứng. Dữ liệu thứ cấp được tổng hợp từ báo cáo định kỳ của Cục Thuế tỉnh Thái Nguyên giai đoạn 2020 - 2022 và dữ liệu từ hệ thống quản lý thuế tập trung. Đối với dữ liệu sơ cấp, tác giả tiến hành điều tra khảo sát vào tháng 7 năm 2023 trên hai nhóm đối tượng riêng biệt:

Nhóm cán bộ thuế: Tiến hành điều tra tổng thể toàn bộ 25 cán bộ công chức trực tiếp làm công tác quản lý hộ kinh doanh cá thể tại Cục Thuế tỉnh Thái Nguyên nhằm bảo đảm phản ánh trọn vẹn quan điểm chuyên môn từ phía cơ quan quản lý.

Nhóm hộ kinh doanh cá thể: Áp dụng công thức Slovin với mức sai số cho phép e = 0,05 và độ tin cậy 95% trên tổng thể các hộ kinh doanh tại 3 địa bàn đại diện: thành phố Thái Nguyên (địa bàn trung tâm, 4.812 hộ), huyện Phú Bình (mức phát triển trung bình, 3.079 hộ) và huyện Võ Nhai (địa bàn miền núi, 1.309 hộ). Cỡ mẫu tính toán chuẩn xác gồm 384 hộ kinh doanh. Phương pháp chọn mẫu ngẫu nhiên phân tầng theo 4 lĩnh vực kinh doanh chủ đạo: Thương mại với 114 hộ (chiếm 29,69%), Vận tải với 90 hộ (chiếm 23,44%), Nhà hàng ăn uống với 90 hộ (chiếm 23,44%) và Sản xuất với 90 hộ (chiếm 23,44%).

Phương pháp phân tích dữ liệu bao gồm thống kê mô tả, thống kê so sánh và kiểm định khoảng điểm trung bình trên thang đo Likert 5 mức độ (từ 1,00 - Hoàn toàn không đồng ý đến 5,00 - Hoàn toàn đồng ý) thông qua phần mềm Excel. Việc lựa chọn các phương pháp này bảo đảm tính khách quan, cho phép định lượng hóa các yếu tố tác động hành vi, xác định chính xác các điểm nghẽn trong công tác lập bộ thuế, quản lý nợ và thanh kiểm tra thực tế.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Phân tích số liệu thực tế tại Cục Thuế tỉnh Thái Nguyên giai đoạn 2020 - 2022 cho thấy 4 phát hiện căn bản:

Thứ nhất, diện quản lý hộ kinh doanh có thuế chiếm tỷ lệ rất thấp và thiếu tính bền vững. Trong số 16.414 hộ kinh doanh thuộc danh bạ quản lý năm 2022, có tới 12.351 hộ không thuộc diện nộp thuế (chiếm 75,25%), chỉ có 4.063 hộ nộp thuế (chiếm 24,75%). Tỷ trọng hộ không phải nộp thuế quá cao phản ánh tình trạng doanh thu kê khai bị nén ép dưới ngưỡng 100 triệu đồng/năm diễn ra phổ biến.

Thứ hai, nhóm hộ kinh doanh quy mô lớn sử dụng hóa đơn còn quá khiêm tốn. Năm 2022, toàn tỉnh chỉ ghi nhận 612 hộ sử dụng hóa đơn của cơ quan thuế, dù số tiền thuế đóng góp đạt 32,5 tỷ đồng (tăng 14% so với năm 2021). Khoảng trống giữa các hộ khoán quy mô lớn và hộ nộp theo kê khai còn rất rộng, tạo kẽ hở cho hành vi che giấu doanh thu thực tế.

Thứ ba, nợ đọng thuế gia tăng nhanh chóng qua các năm, trở thành gánh nặng quản lý. Tỷ lệ tiền thuế nợ của hộ kinh doanh so với tổng số thuế phải thu tăng từ 8% năm 2020 lên 14% vào năm 2022. Tình trạng chây ỳ nợ thuế, hộ tạm ngừng hoặc bỏ trốn khỏi địa chỉ kinh doanh mà không quyết toán nghĩa vụ tài chính diễn biến phức tạp.

Thứ tư, kết quả khảo sát 384 hộ kinh doanh cho thấy mức độ đồng thuận với quy trình xác định doanh thu khoán chỉ đạt điểm trung bình 2,85 trên thang điểm 5. Các tiêu chí về công tác tuyên truyền và hỗ trợ người nộp thuế đạt 3,45 điểm, trong khi chất lượng phối hợp giữa cơ quan thuế và chính quyền địa phương chỉ dừng lại ở mức 2,90 điểm, chứng minh cơ chế giám sát thực địa chưa đạt hiệu quả mong đợi.

Thảo luận kết quả

Thực trạng thất thu và nợ đọng thuế tại Thái Nguyên bắt nguồn từ nhiều nguyên nhân sâu xa. Thói quen thanh toán bằng tiền mặt cùng việc không lập hóa đơn chứng từ đầu vào, đầu ra của các hộ kinh doanh khiến cán bộ thuế gặp khó khăn trong việc xác định doanh thu thực. Bộ máy quản lý chuyên trách còn mỏng, Phòng Quản lý hộ kinh doanh, cá nhân và thu khác tại Cục Thuế chỉ có 8 cán bộ công chức, phải theo dõi khối lượng công việc khổng lồ trên địa bàn rộng lớn. Hoạt động của Hội đồng tư vấn thuế xã, phường chưa phát huy hết trách nhiệm, nhiều nơi mang tính hình thức, không bám sát biến động doanh thu thực tế của các cơ sở kinh doanh.

Dữ liệu nghiên cứu phản ánh mối tương quan nghịch rõ rệt, khi được mô tả qua biểu đồ kết hợp giữa đường xu hướng nợ thuế và cột doanh thu thu nộp, ta thấy rõ tốc độ gia tăng nợ đọng (từ 8% lên 14%) đang đe dọa sự bền vững của số thu thuế cá thể. Tương tự, nếu mô tả cơ cấu mẫu khảo sát 384 hộ trên biểu đồ tròn theo 4 nhóm ngành (Thương mại 29,69%, Vận tải 23,44%, Nhà hàng ăn uống 23,44%, Sản xuất 23,44%), nguy cơ thất thu tập trung cao nhất ở nhóm thương mại và nhà hàng ăn uống do vòng quay tiền mặt nhanh và mức độ che giấu doanh thu cao.

Khi đối chiếu với các địa phương lân cận, kinh nghiệm thực tiễn từ Cục Thuế tỉnh Phú Thọ cho thấy địa phương này đã quản lý 20.765 hộ, thu trên 47,8 tỷ đồng năm 2022 (tăng 111% so với 2021) và thu hồi nợ đọng tăng từ 1,87 tỷ đồng năm 2019 lên 12,3 tỷ đồng năm 2022 nhờ áp dụng các đề án chống thất thu theo từng chuyên đề ngành hàng. Tại Cục Thuế tỉnh Tuyên Quang, việc quản lý 18.324 hộ kinh doanh mang lại số thu trên 41 tỷ đồng năm 2022 (tăng 108% so với năm 2021) nhờ thành lập tổ công tác liên ngành giữa Thuế, Tư pháp và Tài nguyên Môi trường để chống thất thu và kê khai hai giá. So sánh này khẳng định Cục Thuế tỉnh Thái Nguyên cần đổi mới toàn diện quy trình kiểm tra và cơ chế phối hợp liên ngành để giải quyết triệt để thất thu.

Đề xuất và khuyến nghị

Để nâng cao hiệu quả quản lý thu thuế đối với hộ kinh doanh cá thể, luận văn đề xuất 4 nhóm giải pháp trọng tâm:

Thứ nhất, tăng cường chuyển đổi số trong quản lý đăng ký, kê khai và nộp thuế. Chủ thể thực hiện: Phòng Công nghệ thông tin chủ trì, phối hợp cùng Phòng Quản lý hộ kinh doanh, cá nhân và thu khác và các Chi cục Thuế. Mục tiêu cụ thể: Nâng tỷ lệ hộ kinh doanh nộp thuế điện tử qua ứng dụng eTax Mobile đạt trên 85% vào cuối năm 2024; bảo đảm 100% hộ kinh doanh mới thành lập được cấp mã số thuế tự động trong vòng 24 giờ. Triển khai đồng bộ việc áp dụng hóa đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền đối với các lĩnh vực bán lẻ, ăn uống, dịch vụ. Thời gian hoàn thành: Giai đoạn 2024 - 2025.

Thứ hai, đổi mới công tác điều tra doanh thu và quản lý nợ thuế. Chủ thể thực hiện: Các Đội thuế liên xã, phường phối hợp chặt chẽ với Hội đồng tư vấn thuế cấp xã, phường và lực lượng Công an địa phương. Mục tiêu cụ thể: Khảo sát định kỳ 100% hộ kinh doanh trên địa bàn, rà soát lại doanh thu khoán của nhóm 12.351 hộ không nộp thuế để đưa các hộ vượt ngưỡng doanh thu vào diện thu thuế; kéo giảm tỷ lệ tiền thuế nợ của hộ kinh doanh xuống dưới 5% tổng thu ngân sách vào năm 2025; thực hiện công khai danh sách các hộ chây ỳ nợ đọng trên phương tiện thông tin đại chúng định kỳ hàng tháng. Thời gian hoàn thành: Bắt đầu từ quý 1 năm 2024, duy trì thường xuyên.

Thứ ba, đẩy mạnh công tác thanh tra, kiểm tra chuyên đề theo phân tích rủi ro. Chủ thể thực hiện: Phòng Thanh tra - Kiểm tra thuế và các Chi cục Thuế khu vực. Mục tiêu cụ thể: Tập trung kiểm tra tối thiểu 20 đợt chuyên đề mỗi năm nhắm vào các ngành nghề có rủi ro cao như kinh doanh vận tải, dịch vụ lưu trú, nhà hàng tiệc cưới và hoạt động thương mại điện tử; xử lý dứt điểm tình trạng buôn bán không xuất hóa đơn, điều chỉnh mức thuế khoán tăng ít nhất 15% đối với các hộ có doanh thu biến động lớn so với mức kê khai. Thời gian hoàn thành: Giai đoạn 2024 - 2026.

Thứ tư, kiện toàn bộ máy tổ chức và đào tạo nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ thuế. Chủ thể thực hiện: Cục Thuế tỉnh Thái Nguyên phối hợp với Tổng cục Thuế. Mục tiêu cụ thể: Tổ chức bồi dưỡng 100% cán bộ công chức trực tiếp quản lý hộ kinh doanh về kỹ năng thu thập dữ liệu số, kỹ năng đối thoại và quy tắc ứng xử công vụ; xây dựng cơ chế khen thưởng gắn liền với kết quả thu hồi nợ đọng và tỷ lệ chống thất thu trên từng địa bàn quản lý. Thời gian hoàn thành: Thực hiện xuyên suốt trong cả giai đoạn 2024 - 2025.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Luận văn mang lại giá trị ứng dụng thiết thực cho 4 nhóm đối tượng cụ thể:

Thứ nhất, lãnh đạo và cán bộ công chức thuộc cơ quan thuế các cấp, đặc biệt là Cục Thuế tỉnh Thái Nguyên và các Cục Thuế địa phương có điều kiện kinh tế tương đồng. Luận văn cung cấp khung dữ liệu điều tra thực tế từ 384 hộ kinh doanh và 25 cán bộ thuế, giúp cơ quan thuế có cơ sở thực chứng để đánh giá lại quy trình xác định doanh thu khoán, xây dựng đề án quản lý nợ thuế và tối ưu hóa quy trình kiểm tra chuyên đề.

Thứ hai, chính quyền địa phương và các thành viên Hội đồng tư vấn thuế xã, phường, thị trấn. Tài liệu chỉ rõ vai trò, quyền hạn và trách nhiệm phối hợp liên ngành giữa cơ quan thuế, chính quyền cơ sở và cơ quan đăng ký kinh doanh. Lãnh đạo cấp ủy, ủy ban nhân dân có thể ứng dụng các đề xuất trong luận văn để nâng cao hiệu lực chỉ đạo, giám sát cơ sở kinh doanh trên địa bàn, tránh hiện tượng hộ kinh doanh hoạt động không phép.

Thứ ba, các giảng viên, học viên cao học và nghiên cứu sinh chuyên ngành Quản lý kinh tế, Tài chính - Ngân hàng và Luật Kinh tế. Luận văn là tài liệu tham khảo mẫu mực về phương pháp nghiên cứu ứng dụng, quy trình chọn mẫu Slovin phân tầng kết hợp thang đo Likert 5 mức độ và kỹ năng xử lý dữ liệu quản lý thuế thực tiễn.

Thứ tư, các chủ hộ kinh doanh cá thể và đại diện các hiệp hội ngành nghề. Qua các phân tích về chính sách tại Thông tư số 40/2021/TT-BTC và Nghị định số 01/2021/NĐ-CP, người nộp thuế nắm vững nghĩa vụ tài chính, hiểu rõ ranh giới pháp lý giữa phương pháp nộp thuế khoán và thuế kê khai, từ đó chủ động xây dựng lộ trình minh bạch hóa sổ sách, ứng dụng công nghệ để nâng cao uy tín kinh doanh.

Câu hỏi thường gặp

Căn cứ pháp lý quan trọng nhất điều chỉnh chính sách thuế hộ kinh doanh trong luận văn là gì? Chính sách thuế hiện hành đối với hộ kinh doanh được quy định chủ yếu tại Thông tư số 40/2021/TT-BTC của Bộ Tài chính, hướng dẫn chi tiết thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập cá nhân theo tỷ lệ phần trăm trên doanh thu. Về đăng ký kinh doanh, hộ chịu sự điều chỉnh của Nghị định số 01/2021/NĐ-CP, cùng mức thu lệ phí môn bài từ 300.000 đến 1.000.000 đồng/năm theo Nghị định số 139/2016/NĐ-CP.

Tại sao tỷ lệ nợ thuế của hộ kinh doanh tại Thái Nguyên lại tăng vọt từ 8% lên 14% giai đoạn 2020 - 2022? Nguyên nhân chủ yếu do biến động kinh tế hậu dịch bệnh khiến nhiều hộ tạm ngừng hoặc thu hẹp kinh doanh nhưng chưa làm thủ tục đóng mã số thuế. Bên cạnh đó, các chế tài cưỡng chế nợ thuế đối với hộ cá thể còn thiếu tính răn đe, cơ quan thuế thiếu nhân lực đôn đốc trực tiếp, trong khi tài khoản ngân hàng của chủ hộ chưa được kết nối đồng bộ để thực hiện phong tỏa thu nợ.

Phương pháp chọn mẫu trong nghiên cứu có bảo đảm tính đại diện khoa học hay không? Nghiên cứu sử dụng công thức Slovin với mức sai số e = 0,05 trên tổng thể các hộ kinh doanh tại 3 địa bàn đại diện gồm thành phố Thái Nguyên, huyện Phú Bình và huyện Võ Nhai để xác định cỡ mẫu 384 hộ. Mẫu được phân tầng ngẫu nhiên theo 4 ngành nghề then chốt là thương mại chiếm 29,69%, vận tải chiếm 23,44%, ăn uống chiếm 23,44% và sản xuất chiếm 23,44%, phản ánh khách quan toàn diện bức tranh kinh tế địa phương.

Luận văn đánh giá như thế nào về nhóm 612 hộ kinh doanh nộp thuế theo hóa đơn của cơ quan thuế? Mặc dù chỉ chiếm chưa đầy 3,8% tổng số hộ kinh doanh trên địa bàn, nhóm 612 hộ sử dụng hóa đơn đã đóng góp tới 32,5 tỷ đồng tiền thuế năm 2022, tăng 14% so với năm 2021. Điều này chứng minh hiệu quả thu vượt trội của việc chuẩn hóa hóa đơn chứng từ, khẳng định tính đúng đắn của giải pháp thúc đẩy hộ kinh doanh chuyển đổi sang phương pháp kê khai minh bạch.

Bài học thực tiễn nào từ các tỉnh lân cận mà Cục Thuế Thái Nguyên có thể áp dụng ngay? Thái Nguyên có thể học tập mô hình của Cục Thuế tỉnh Phú Thọ trong việc triển khai các chuyên đề chống thất thu theo từng ngành nghề kinh doanh trọng điểm và thu hồi nợ đọng đạt 12,3 tỷ đồng. Đồng thời, học hỏi tỉnh Tuyên Quang về việc thành lập tổ liên ngành Thuế, Tư pháp và Tài nguyên Môi trường để đối chiếu cơ sở dữ liệu đất đai, ngăn chặn triệt để hành vi kê khai hai giá.

Kết luận

Luận văn thạc sĩ đã mang lại những đóng góp khoa học và thực tiễn sâu sắc:

• Hệ thống hóa hoàn chỉnh khung lý thuyết quản lý thuế và cơ sở pháp lý đối với khu vực hộ kinh doanh cá thể theo các văn bản quy phạm pháp luật hiện hành.
• Phân tích thực chứng toàn diện số liệu giai đoạn 2020 - 2022 tại Cục Thuế tỉnh Thái Nguyên, chỉ ra sự chênh lệch lớn khi chỉ có 4.063 hộ nộp thuế trên tổng số hơn 16.000 hộ thuộc diện theo dõi.
• Nhận diện trực diện nguyên nhân khiến tỷ lệ nợ đọng thuế leo thang từ 8% lên 14%, đồng thời chỉ rõ sự hạn chế trong khâu điều tra doanh thu thực tế và hoạt động của Hội đồng tư vấn thuế cấp xã.
• Ứng dụng quy trình điều tra khoa học trên cỡ mẫu 384 hộ kinh doanh thuộc 4 lĩnh vực và 25 cán bộ công chức thuế, mang lại nguồn số liệu định lượng có độ tin cậy cao.
• Xây dựng 4 nhóm giải pháp đồng bộ gắn với mục tiêu kéo giảm nợ đọng thuế xuống dưới 5%, nâng tỷ lệ nộp thuế qua eTax Mobile lên trên 85% và chuẩn hóa dữ liệu số toàn diện.

Lộ trình thực hiện các giải pháp được định hướng xuyên suốt từ năm 2024 đến năm 2026, tập trung vào hiện đại hóa công nghệ và siết chặt kỷ cương quản lý. Công tác quản lý thuế đối với hộ kinh doanh cần sự đồng hành quyết liệt của cả hệ thống chính trị địa phương và sự chuyển biến ý thức từ người nộp thuế, nhằm kiến tạo môi trường kinh doanh bình đẳng, công bằng và đóng góp tích cực cho sự phồn vinh của tỉnh Thái Nguyên.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ QUẢN LÝ THU THUẾ ĐỐI VỚI HỘ KINH DOANH CÁ THỂ 1. Cơ sở lý luận về quản lý thu thuế đối với hộ kinh doanh cá thể 1. Một số khái niệm 1. Khái niệm hộ kinh doanh cá thể Hiện nay, nếu không kể đến những hình thức doanh nghiệp lớn như công ty cổ phần, công ty trách nhiệm hữu hạn, doanh nghiệp tư nhân., thì hình thức kinh doanh với quy mô nhỏ như hộ kinh doanh cá thể là một thành phần không thể thiếu trong nền kinh tế quốc dân.

Với quy mô, vừa và nhỏ, hình thức hộ kinh doanh hiện đang rất phổ biến và đem lại thu nhập không nhỏ cho người dân. Hộ kinh doanh cá thể là mô hình kinh doanh do một cá nhân hoặc các thành viên hộ gia đình đăng ký thành lập và chịu trách nhiệm bằng toàn bộ tài sản của mình đối với hoạt động kinh doanh của hộ. Điều 78 nghị định 01/2021/NĐ-CP chi tiết khái niệm hộ kinh doanh cá thể như sau: Hộ kinh doanh do một cá nhân hoặc các thành viên hộ gia đình đăng ký thành lập và chịu trách nhiệm bằng toàn bộ tài sản của mình đối với hoạt động kinh doanh của hộ. Trường hợp các thành viên hộ gia đình đăng ký hộ kinh doanh thì ủy quyền cho một thành viên làm đại diện hộ kinh doanh.

Cá nhân đăng ký hộ kinh doanh, người được các thành viên hộ gia đình ủy quyền làm đại diện hộ kinh doanh là chủ hộ kinh doanh. Hộ gia đình sản xuất nông, lâm, ngư nghiệp, làm muối và những người bán hàng rong, quà vặt, buôn chuyến, kinh doanh lưu động, kinh doanh thời vụ, làm dịch vụ có thu nhập thấp không phải đăng ký hộ kinh doanh, trừ trường hợp kinh doanh các ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện, Ủy ban nhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương quy định mức thu nhập thấp áp dụng trên phạm vi địa phương. Khái niệm thuế Thuế là gì? Cho đến nay vẫn chưa có một khái niệm nào trên thế giới thống nhất về thuế. Đứng ở các góc độ khác nhau của các nhà kinh tế khác nhau lại có một khái niệm khác nhau về thuế.

Một trong những khái niệm phổ biến về thuế đó là “Thuế là một khoản thu bắt buộc, không bồi hoàn trực tiếp của Nhà nước đối với các tổ chức và các cá nhân nhằm đáp ứng nhu cầu chi tiêu của Nhà nước vì lợi ích chung” (Lê Văn Ái, 2002). Ngoài ra còn có khái niệm khác “Thuế là một khoản phí tài chính bắt buộc hoặc một số loại thuế khác áp dụng cho người nộp thuế (một cá nhân hoặc pháp nhân) phải trả cho một tổ chức chính phủ để tài trợ cho các khoản chi tiêu công khác nhau”. Với cách nhìn nhận khách quan về thuế, có thể thấy bản chất của thuế là loại quan hệ phân phối gắn với nhà nước, loại quan hệ giữa nhà nước với người nộp thuế. Bản chất này không thay đổi trong những xã hội có chế độ kinh tế, chính trị khác nhau.

Bất kể xã hội nào cũng thể hiện quan hệ thu và nộp như nhau. Theo Khoản 1 Điều 3 Luật quản lý thuế 2019 quy định cụ thể như sau: “Thuế là một khoản nộp ngân sách nhà nước bắt buộc của tổ chức, hộ gia đình, hộ kinh doanh, cá nhân theo quy định của các luật thuế”. – Cơ quan quản lí thuế bao gồm: Cơ quan thuế bao gồm Tổng cục Thuế, Cục Thuế, Chi cục Thuế, Chi cục Thuế khu vực; Cơ quan hải quan bao gồm Tổng cục Hải quan, Cục Hải quan, Cục Kiểm tra sau thông quan, Chi cục Hải quan. Với nhiều cách tiếp cận khác nhau, các nhà nghiên cứu có thể đưa ra khái niệm riêng phục vụ cho mục đích nghiên cứu eủa mình về thuế.

Tuy vậy, thuế bao giờ cũng mang những đặc tính nhất định. Việc xác định đặc tính của 7 thuế giúp cho chung ta nhận diện thuế trong các hình thức thu nhập tài chính.phương diện đỉều chỉnh pháp luật, việc nghiên cứu đặc tính của thuế một mặt giúp nhà làm luật lựa chọn sự điều chỉnh pháp luật một cách phù hợp đối với thuế; mặt khác, giúp cho các đối tượng có liên quan thực hiện đầy đủ chức trách và nhiệm vụ của mình. Quản lý thuế Quản lý thuế là khâu tổ chức, phân công trách nhiệm cho các bộ phận trong cơ quan thuế; xác lập mối quan hệ phối hợp giữa các bộ phận một cách hữu hiệu trong việc thực thi các chính sách thuế. Quản lý nhà nước đối với nền kinh tế là sự tác động có tổ chức và bằng pháp quyền của Nhà nước lên nền kinh tế quốc dân, nhằm sử dụng có hiệu quả nhất các nguồn lực kinh tế trong và ngoài nước, các cơ cấu có để đạt được các mục tiêu phát triển kinh tế đất nước đặt ra, trong điều kiện hội nhập và mở rộng giao lưu quốc tế.

Trong khi đó quản lý tài chính công là quá trình Nhà nước hoạch định, xây dựng chính sách, chế độ; sử dụng hệ thống các công cụ và phương pháp thích hợp tác động đến các hoạt động của tài chính công, làm cho chúng vận động phù hợp với yêu cầu khách quan của nền kinh tế-xã hội, nhằm phục vụ tốt nhất cho việc thực hiện các chức năng do Nhà nước đảm nhận (Đỗ Thị Hồng Vân, 2014). Quản lý thuế rõ ràng là một nội dung của quản lý nhà nước về kinh tế. Ngoài ra, nó là một nhánh quan trọng của quản lý tài chính công. Do vậy, khái niệm quản lý thuế cũng có một số nét tương đồng với hai khái niệm trên.

Quản lí thuế là việc Nhà nước xác lập cơ chế, biện pháp để đảm bảo quyền và nghĩa vụ của chủ thể nộp thuế, cơ quan thu thuế và các tổ chức cá nhân có liên quan trong quá trình thu, nộp thuế. Quản lý thu thuế hộ kinh doanh cá thể Từ khái niệm quản lý thuế, khái niệm hộ kinh doanh cá thể, có thể khái niệm hóa quản lý thu thuế hộ kinh doanh cá thể là: quá trình đảm bảo thực thi 8 các chính sách thuế đối với hộ kinh doanh cá thể, thông quá quá trình tác động của cơ quan thuế các cấp lên các hộ kinh doanh cá thể nhằm đảm bảo sự tuân thủ thuế theo luật định một cách đầy đủ, tự nguyện và đúng thời gian trong điều kiện môi trường quản lý thu thuế luôn biến động. Như vậy quản lý thu thuế đối với hộ kinh doanh cá thể có những đặc điểm sau: - Quản lý thu thuế mang tính quyền lực Nhà nước, được đảm bảo bằng pháp luật. Nhà nước dùng quyền lực để đảm bảo nguồn thu thuế cho NSNN.

- Quản lý thu thuế đối với hộ kinh doanh cá thể còn là quá trình đảm bảo thực thi các chính sách thuế, do vậy đây là quá trình thực hiện quyền hành pháp và tư pháp về thuế. Quản lý thu thuế bao gồm những hoạt động trong bộ máy nhà nước, thuộc lĩnh vực hành pháp và tư pháp về thuế của các cơ quan thuế các cấp, với các chức năng và quyền hạn do luật định, nhằm đảm bảo thực hiện chính sách thuế đã được cơ quan có thẩm quyền thông qua. - Quản lý thu thuế đối với hộ kinh doanh cá thể còn gắn liền với cơ quan thuế. Chủ thể quản lý thu thuế trực tiếp là cơ quan quản lý thuế các cấp được Nhà nước giao trách nhiệm và quyền hạn trực tiếp thu thuế.

Đối tượng quản lý đó là các hộ kinh doanh cá thể có nghĩa vụ phải nộp thuế vào NSNN theo quy định. Các loại thuế áp dụng cho hộ kinh doanh cá thể Chính sách thuế hộ kinh doanh cá thể 2023 được thực hiện theo quy định tại Thông tư 40/2021/TT-BTC và các quy định khác hướng dẫn liên quan. Theo quy định của pháp luật hiện hành thì hộ kinh doanh cá thể phải nộp các loại thuế sau đây: - Thuế thu nhập cá nhân (thuế TNCN); - Thuế giá trị gia tăng (thuế GTGT). Ngoài ra, trong quá trình hoạt động, hộ kinh doanh cá thể còn phải nộp lệ phí môn bài theo quy định.

Đối với thuế môn bài: Căn cứ theo khoản 2, điều 4, Nghị định 139/2016/NĐ-CP có quy định như sau: 9 Mức thu lệ phí môn bài đối với cá nhân, hộ gia đình được tính dựa trên doanh thu, như sau: - Doanh thu trên 500 triệu đồng/năm: 1.000 đồng/năm; - Doanh thu trên 300 đến 500 triệu đồng/năm: 500.000 đồng/năm; - Doanh thu trên 100 đến 300 triệu đồng/năm: 300. Mục đích, yêu cầu của công tác quản lý thu thuế đối với hộ kinh doanh cá thể * Quản lý thu thuế đối với hộ kinh doanh cá thể là một trong những nội dung quan trọng của quản lý thu thuế nói chung gồm các mục tiêu cơ bản sau: Thứ nhất, tập trung huy động đầy đủ, kịp thời các khoản thu cho ngân sách nhà nước. Ở nước ta, số thu thuế hàng năm chiếm tỷ trọng chủ chốt trong tổng thu của ngân sách nhà nước. Số thuế thu từ khu vực kinh tế cá thể chỉ chiếm tỷ trọng nhỏ trong tổng thu nhập ngân sách nhưng đây lại là lĩnh vực phức tạp, khó quản lý.

Vì vậy, làm tốt công tác quản lý thu thuế đối với hộ cá thể sẽ có tác dụng động viên, tăng thu cho ngân sách nhà nước. Thứ hai, phát huy tốt nhất vai trò quản lý của Nhà nước thông qua công cụ thuế trong nền kinh tế thị trường như ổn định kinh tế vĩ mô, nhằm đảm bảo công bằng trong phân phối thu nhập, điều hòa các hoạt động sản xuất kinh doanh. Thứ ba, tăng cường ý thức chấp hành pháp luật cho các hộ kinh doanh. Qua công tác tổ chức thực hiện và kiểm tra, thanh tra trong việc chấp hành các luật thuế cùng với việc tăng cường tính pháp chế của các luật thuế, ý thức chấp hành các luật thuế được nâng cao, từ đó tạo thói quen "Sống và làm việc theo pháp luật" trong mọi tầng lớp dân cư (Nguyễn Công Thạch, 2013).

* Yêu cầu của công tác quản lý thu thuế đối với hộ kinh doanh khái quát như sau: - Tuyên truyền, phổ biến, giáo dục sâu rộng thường xuyên các luật thuế và các văn bản dưới luật để đối tượng nộp thuế hiểu được và tự giác chấp hành nó. 10 - Tận thu, khai thác triệt để các nguồn thu, đồng thời nuôi dưỡng nguồn thu: + Thu hết số thuế ghi thu, không để nợ đọng. + Kiểm tra, giám sát chặt chẽ hộ nghỉ kinh doanh. + Quản lý các đối tượng tham gia sản xuất, kinh doanh (gồm cố định có cửa hàng - cửa hiệu và đối tượng kinh doanh vãng lai).