phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, luận văn gồm 4 chƣơng: - Chƣơng 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu, cơ sở lý luận và kinh nghiệm quốc tế về quản lý rủi ro đối với hàng hóa xuất nhập khẩu tại cơ quan Hải quan - Chƣơng 2: Phƣơng pháp nghiên cứu - Chƣơng 3: Thực trạng quản lý rủi ro đối với hàng hóa xuất nhập khẩu tại Hải quan Hồng lĩnh - Chƣơng 4: Phƣơng hƣớng và giải pháp hoàn thiện quản lý rủi ro đối với hàng hóa xuất nhập khẩu tại Hải quan Hồng lĩnh trong thời gian tới 3 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com CHƢƠNG 1.TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU, CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ RỦI RO ĐỐI VỚI HÀNG HÓA XUẤT NHẬP KHẨU TẠI CƠ QUAN HẢI QUAN 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu - Nguyễn Văn Chớp (2009): Phương pháp quản lý rủi ro vào hoạt động của ngành Hải quan Việt Nam, Luận văn thạc sĩ của Trƣờng Đại học Kinh tế thành phố Hồ Chí Minh. Đề tài đã hệ thống những vấn đề lý luận về quản lý rủi ro trong lĩnh vực Hải quan. Tác giả Nguyễn Văn chớp đã phân tích thực trạng quản lý rủi ro của Hải quan Việt Nam, nêu bật đƣợc quá trình phát triển cũng nhƣ những kết quả đạt đƣợc và những tồn tại của việc thực hiện quản lý rủi ro trong lĩnh vực Hải quan Việt Nam.
Từ đó, đƣa ra hệ thống giải pháp tăng cƣờng quản lý rủi ro nhằm nâng cao hiệu quả công tác của Hải quan Việt Nam. - Vũ Ngọc Anh (2010): Nâng cao hiệu quả áp dụng quản lý rủi ro trong lĩnh vực nghiệp vụ Hải quan, đề tài nghiên cứu khoa học cấp ngành. Là một lãnh đạo cao cấp của Tổng cục hải quan, Tiến sĩ Vũ Ngọc Anh đã có cái nhìn toàn diện và sâu sắc. Đề tài là những nội dung chi tiết, cụ thể về những vấn để liên quan đến quản lý rủi ro.
- Quách Đăng Hòa (2009): Nghiên cứu, xây dựng khung tiêu chuẩn Quản lý rủi ro của Hải quan Việt Nam, đề tài nghiên cứu khoa học cấp ngành. Hiện nay, Ông Quách Đăng Hòa Trƣởng ban quản lý rủi ro – Tổng cục Hải quan, với nhiều năm kinh nghiệm, Đề tài là tài liệu tổng hợp các văn bản, nghiệp vụ về Quản lý rủi ro của Hải quan Việt Nam. - Trung tâm Nghiên cứu Thuế và Hải quan, Đại học Canberra (2004):Giới thiệu phương pháp quản lý rủi ro trong bối ý cao cấp cho ngành Hải quan Việt Nam. Nêu ra các đặc điểm chung của các phƣơng pháp quản lý rủi ro trên thế giới và cách áp dụng phù hợp với những đặc thù của ngành Hải quan Việt Nam.( Bỏ) - Ngô Duy Tùng (2014): Một số giải pháp hoàn thiện quản trị rủi ro trong hoạt động quản lý hàng hóa xuất nhập khẩu tại Cục Hải quan tỉnh Bình Phước đến 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com năm 2020, Luận văn thạc sĩ của trƣờng Đại học Lạc Hồng.
Tác giả đã đƣa ra đƣợc thực trạng, quá trình áp dụng quản lý rủi ro trong thực hiện hoạt động quản lý hàng hóa xuất nhập khẩu cũng nhƣ các giải pháp hoàn thiện hệ thống quản lý rủi ro nói chung đến năm 2020. - Đề tài cấp Bộ "Dự án hiện đại hóa Hải quan, phƣơng án quản lý thƣơng mại và cửa khẩu, chiến lƣợc thực thi và phòng ngừa, chính sách quản lý rủi ro" của Bộ Tài chính, năm 2005. Đề tài đã khái quát và phân tích nội dung cải cách, hiện đại hóa của ngành tập trung triển khai thực hiện hai kế hoạch cải cách, phát triển và hiện đại hóa Hải quan giai đoạn 2004 – 2007. Hệ thống hóa các phƣơng án quản lý thƣơng mại và cửa khẩu và phân tích những ƣu điểm, các vấn đề còn tồn tại của chính sách quản lý rủi ro nhằm đƣa ra chiến lƣợc thực thi và phòng ngừa.
- Thiên An (2005): Quản lý rủi ro trong lĩnh vực Hải quan, bài viết đăng trong tạp chí Nghiên cứu Hải quan số 11. Bài viết đã nhấn mạnh tầm quan trọng của quản lý rủi ro trong lĩnh vực Hải quan, chỉ ra rằng quản lý rủi ro có thể xác định trọng điểm các đối tƣợng tiềm ẩn nguy cơ cao về buôn lậu, gian lận thƣơng mại, trốn thuế, gây thất thu ngân sách, để từ đó cơ quan Hải quan có biện pháp xử lý ngăn ngừa hiệu quả, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp chấp hành tốt pháp luật Hải quan. - Nguyễn Thị Phƣơng Huyền (2008): Quản lý rủi ro trong kiểm tra Hải quan: những vấn đề cơ bản, bài viết đăng trong tạp chí Nghiên cứu Tài chính kế toán. Tác giả đã nêu ra lợi ích của việc quản lý rủi ro trong kiểm tra Hải quan nhƣ phân bố nguồn nhân lực hiệu quả hơn, tăng nguồn thu ngân sách, nâng cao tính tuân thủ pháp luật của doanh nghiệp…Để áp dụng kỹ thuật quản lý rủi ro các cơ quan Hải quan cần tập trung đến một số vấn đề: nâng cao nhận thức của cán bộ Hải quan, đảm bảo cơ sở hạ tầng công nghệ thông tin, hệ thống pháp luật về Hải quan cần đƣợc rà soát và điều chỉnh để phản ánh đƣợc bản chất của quản lý rủi ro; thành lập các đơn vị chuyên trách về quản lý rủi ro.
- Bài báo của UNCTAD (2005) chỉ ra năm 2005 tốc độ phát triển kinh tế bình quân của thế giới đạt 4%, trong đó có sự đẩy mạnh của hoạt động xuất nhập 5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. UNCTAD đánh giá Việt Nam là một trong 10 nƣớc thu hút FDI của Châu Á, điều đó đồng nghĩa Việt Nam có nhiều cơ hội thu hút đầu tƣ của nƣớc ngoài hơn, đẩy mạnh hoạt động xuất nhập khẩu và áp dụng phƣơng pháp quản lý rủi ro trong lĩnh vực Hải quan của thế giới. - Trần Thị Bảo Quế (2016): Quản lý rủi ro trong hoạt động kinh doanh xuất nhập khẩu của các doanh nghiệp Việt nam đáp ứng yêu cầu hội nhập kinh tế Quốc tế, Luận văn thạc sĩ của Trƣờng Đại học Ngoại Thƣơng Hà Nội. Đây là đề tài mang tính thực tiễn rất cao, có thể áp dụng thiết thực vào những nghiệp vụ quản lý rủi ro hải quan nói chung và doanh nghiệp nói riêng, đề tài phân tích cụ thể Quản lý rủi ro trong hoạt động kinh doanh xuất nhập khẩu của các doanh nghiệp Việt nam từ góc nhìn các doanh nghiệp.
Các nghiên cứu trên đã đánh giá tầm quan trọng cũng nhƣ sự cần thiết của quản lý rủi ro trong hoạt động Hải quan nhƣng mới chỉ đề cập đến một vài khía cạnh mang tính khởi đầu của việc áp dụng hệ thống quản lý rủi ro trong hoạt động nghiệp vụ Hải quan, mà chƣa có nghiên cứu nào đi sâu vào vấn đề hoàn thiện quản lý rủi ro đối với hoạt động xuất nhập khẩu. Với sự phát triển mạnh mẽ của khoa học kỹ thuật cùng với quá trình toàn cầu hóa thì phƣơng pháp quản lý rủi ro hiện đại cần phải có những thay đổi cho phù hợp với tình hình thực tế. Vì vậy nên tác giả sẽ kế thừa các điểm đã đạt đƣợc của các nghiên cứu trên và tiếp tục nghiên cứu để hoàn thành đề tài “quản lý rủi ro đối với hàng hóa xuất nhập khẩu tại Chi cục Hải quan Hồng Lĩnh” của mình. Cơ sở lý luận về quản lý rủi ro đối với hàng hóa xuất nhập khẩu tại cơ quan hải quan 1.
Khái niệm về rủi ro Rủi ro là một khái niệm phổ biến, hầu nhƣ ai cũng có thể biết đến phạm trù này.Tuy nhiên lại không có một quan điểm thống nhất nào về rủi ro. Những trƣờng phái khác nhau, các tác giả khác nhau đƣa ra những định nghĩa rủi ro khác nhau. Những định nghĩa này rất phong phú và đa dạng, có thể kế đến nhƣ: 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com - AllanWillett cho rằng: "Rủi ro là sự bất trắc cụ thể liên quan đến việc xuất hiện một biến cố không mong đợi", quan điểm này nhận đƣợc sự ủng hộ của một số học giả nhƣ Hardy, Blanchard, Crobough và Redding, Klup, Anghell,. - Trong một nghiên cứu của JohnHaynes, và đƣợc nhắc lại một lần nữa trong cuốn Lý thuyết Bảo hiểm và Kinh tế của IrvingPfeffer thì rủi ro là: “Khả năng xảy ra tổn thất, là tổng hợp những sự ngẫu nhiên có thể đo lƣờng đƣợc bằng xác suất”.
Knight cho rằng: “Rủi ro là sự không chắc chắn có thể đo lƣờng đƣợc”. Cuốn Kinh tế học hiện đại của Nhà xuất bản Chính trị quốc gia cũng có đề cập đến quan điểm này. - Đối với Marilee Hurt Me Carty, một nhà nghiên cứu thuộc Viện khoa học kỹ thuật Georgea: “Rủi ro là một tình trạng trong đó các biến cố xảy ra trong tƣơng lai có thể xác định đƣợc”. Trong hoạt động cuộc sống hàng ngày cũng nhƣ trong hoạt động kinh tế luôn hàm chứa rủi ro.
Từ những quan niệm nêu trên, ta có thể nêu khái niệm rủi ro nhƣ sau:“Rủi ro là sự không chắc chắn và là khả năng xảy ra kết quả không mong muốn. Trong các khả năng xảy ra, có ít nhất một khả năng đƣa đến kết quả không mong muốn. Và kết quả này có thể đem lại tổn thất hay thiệt hại cho đối tƣợng gặp rủi ro.” (Nguồn: http://kqtkd. Khái niệm rủi ro trong hoạt động xuất nhập khẩu * Khái niệm về hoạt động xuất nhập khẩu Xuất khẩu hàng hóa là việc hàng hoá đƣợc đƣa ra khỏi lãnh thổ Việt Nam hoặc đƣa vào khu vực đặc biệt nằm trên lãnh thổ Việt Nam đƣợc coi là khu vực hải quan riêng theo quy định của pháp luật.
Xuất khẩu mang lại nguồn thu nhập ngoại tệ quan trọng, góp phần đáng kể trong việc cải thiện cán cân ngoại thƣơng và cán cân thanh toán, tăng dự trữ ngoại hối, đẩy mạnh nhập khẩu, phát huy đƣợc lợi thế so sánh, là một tiền đề quan trọng giúp chuyển dịch về chất từ cơ cấu nông - công nghiệp sang cơ cấu công - nông nghiệp… đƣa nền kinh tế nƣớc ta hoà nhập vào sự phát triển chung của kinh tế khu vực và thế giới. 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Nhập khẩu hàng hóa là việc hàng hoá đƣợc đƣa vào lãnh thổ Việt Nam từ nƣớc ngoài hoặc từ khu vực đặc biệt nằm trên lãnh thổ Việt Nam đƣợc coi là khu vực hải quan riêng theo quy định của pháp luật.