Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý hoạt động KTĐG thành quả học tập theo tiếp cận năng lực trong HVQĐ. Chương 2: Thực trạng quản lý hoạt động KTĐG thành quả học tập theo tiếp cận năng lực trong HVQĐ Việt Nam. Chương 3: Giải pháp quản lý hoạt động KTĐG thành quả học tập theo tiếp cận năng lực trong HVQĐ Việt Nam. 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG KIỂM TRA ĐÁNH GIÁ THÀNH QUẢ HỌC TẬP THEO TIẾP CẬN NĂNG LỰC TRONG HỌC VIỆN QUÂN ĐỘI 1.
Tổng quan nghiên cứu vấn đề 1. Kiểm tra đánh giá trong dạy học Hiện nay, trên thế giới, trong đào tạo nói chung và trong dạy học nói riêng có nhiều đổi mới, đã có rất nhiều công trình nghiên cứu về KTĐG trong dạy học. Tuy nhiên, các quan điểm nghiên cứu tập trung vào KTĐG kết quả học tập của người học, ít chú trọng đến KTĐG chẩn đoán/sơ khởi và quá trình nhưng các hình thức và phương pháp KTĐG kết quả học tập đã có nhiều cải tiến hơn. Các lý thuyết về KTĐG kết quả người học trong dạy học cũng phát triển, sử dụng cả phương pháp định lượng và định tính.
KTĐG kết quả học tập trong dạy học, phát triển từ xa xưa ở phương pháp và hình thức đơn giản và nó thực sự là một ngành khoa học. Ở châu Âu, và đặc biệt ở Mỹ, lĩnh vực khoa học về đánh giá trong giáo dục phát triển mạnh nửa đầu thế kỷ thứ 20. Ralph Tyler là người đầu tiên đưa ra khái niệm đánh giá trong giáo dục. Ông đưa ra quan điểm về vai trò đánh giá trong giáo dục, góp phần cho phát triển chương trình và đánh giá, và là người tạo nền tảng cho tư duy và thực hành đánh giá lúc bấy giờ.
Nhà giáo dục và tâm lí học người Mĩ này đã đưa ra: “Quá trình đánh giá chủ yếu là quá trình xác định mức độ thực hiện các mục tiêu trong các chương trình giáo dục” [dẫn theo 29, tr. Cùng với nghiên cứu đó, Ralph Tyler (1949) tiếp tục nghiên cứu về việc xem xét, phân tích và giải thích các chương trình đào tạo và chương trình giảng dạy của các cơ sở giáo dục trong “Nguyên tắc cơ bản của chương trình và giảng dạy” (Basic Principles of Curriculum and Instruction) [99, tr. Cuốn sách đưa ra một cấu trúc đơn giản để cung cấp và hướng dẫn đánh giá cơ sở bao gồm bốn phần: Cần mục đích giáo dục gì để nhà trường để tìm cách đạt được? (Xác định mục tiêu học tập thích hợp); Trảinghiệm học tập như thế nào có thể được lựa chọn hữu ích trong việc đạt được những mục tiêu học tập? (những trải nghiệm học tập hữu ích); Làm thế nào trải nghiệm học tập có thể được tổ chức cho giảng dạy hiệu quả? (tổ chức trải nghiệm để tối đa hóa hiệu quả của chúng); Làm thế nào hiệu quả của trải nghiệm học tập có thể được đánh giá? (đánh giá quá trình và sửa đổi các lĩnh vực mà không có hiệu quả). Trong cuốn sách này, Ralph Tyler mô tả hoạt động học là xảy ra thông qua các hoạt động của người học.
7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Bloom và các cộng sự của mình đã tiến hành phân loại mục tiêu giáo dục trong lĩnh vực nhận thức, nó có tác dụng quan trọng trong lý luận đánh giá giáo dục. Cuốn sách “Nguyên tắc phân loại mục tiêu giáo dục: lĩnh vực nhận thức” của B. Bloom và các công sự đã phân tích sâu nguyên tắc mục tiêu giáo dục, đặc tính và ý nghĩa của lĩnh vực tri thức, đưa ra một số cách thức phân loại mục tiêu.
Bloom đã đưa ra chi tiết về 6 cấp độ nhận thức: Biết (Knowledge), Hiểu (Comprehention), Áp dụng (Application), Phân tích (Analysis), Tổng hợp (Systhesis), Đánh giá (Evaluation) [2]. Cuốn sách này như là nền tảng cơ bản trong việc phân loại mục tiêu giáo dục để xây dựng quy trình đánh giá giáo dục cho đến bây giờ. Nó cũng được áp dụng để thiết kế công cụ bài tập KTĐG trong quá trình dạy học. Hiện nay nó còn được áp dụng trong việc xây dựng các bài tập tình huống theo tiếp cận năng lực.
Cũng trong nửa cuối của thế kỷ 20 này cùng với sự tiến bộ vượt bậc của tin học và sự tăng nhanh tốc độ tính toán bằng máy tính điện tử, đã có những thành tựu to lớn; trong đó cũng phải kể đến mô hình hóa quá trình đo lường bằng trắc nghiệm. Georg Rasch là nhà toán học người Đan Mạch. Ông đã phát triển các mô hình Rasch cho dữ liệu nhị phân, mà ông đã áp dụng để xử lý dữ liệu có nguồn gốc từ các bài kiểm tra trí thông minh và cả dữ liệu được thu thập bởi quân đội Đan Mạch; đó là mô hình Rasch được biết đến vào năm 1960 ở Mỹ. Mô hình này dựa trên lý thuyết “ứng đáp câu hỏi” (Item Respone Theory-IRT) xây dựng trên cơ sở khoa học xác suất thống kê.
Georg Rasch cho rằng: “Một thí sinh có khả năng hơn một thí sinh khác thì có xác suất để trả lời đúng một câu hỏi bất kỳ lớn hơn và ngược lại, một câu hỏi khó hơn thì xác suất trả lời đúng câu hỏi đó kém hơn” [69, tr. Hiện nay, mô hình Rasch được sử dụng nhiều trong các nghiên cứu tâm lý giáo dục, đánh giá trong giáo dục. Nó được ứng dụng nhiều trong KTĐG kết quả học tập của người học trong dạy học. Nói chung có nhiều tài liệu viết về đo lường đánh giá trong giáo dục như cuốn “Educationnal Measurement and Evaluation” (đo lường và đánh giá trong giáo dục) [87] của tác giả Jum C.Nunnally (1964); Cuốn “Measurement and Evaluation in teaching” (Đo lường và đánh giá trong dạy học) [93] của tác giả Norman E.
Gronlund (1969) mô tả cho người dạy và người học về những nguyên tắc và quy trình KTĐG cần thiết cho việc dạy học hiệu quả. Bloom cùng với George F. Thomas Hastings đã xuất bản cuốn sách “Evaluation to improve Learning” (Đánh giá để cải tiến học tập) [78]. Cuốn sách 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com này định hướng cho GV, giúp GV đánh giá kết quả của người học.
Việc áp dụng liên kết các kỹ thuật và phương pháp đánh giá đúng cách sẽ là công cụ để cải tiến quy trình dạy học. Có những cuốn sách chuyên sâu hướng dẫn GV KTĐG như cuốn “A Teacher’s Guide to Assessment” (Hướng dẫn giáo viên KTĐG) của D. Macintosh (1988) [81] viết rất cụ thể về những lý luận cơ bản của đánh giá trên lớp học, lập kế hoạch đánh giá, cách cho điểm. Cuốn tài liệu tác giả Thomas A.
Patricia Cross (1993): “Classroom Assessment Techniques: A Handbook for College Teachers” (Kỹ thuật KTĐG lớp học: Sổ tay cho GV đại học) [105, tr. 109-114, 426] đã định hướng cho GV nghiên cứu và sử dụng phương pháp KTĐG trên lớp học; GV cần đưa ra các quyết định khi sử dụng kết quả KTĐG. Các phương pháp KTĐG lớp học đề cập mang đến nhiều thông tin hữu ích giúp người giảng dạy tiếp cận với các phương pháp tiên tiến KTĐG lớp học, góp phần nâng cao chất lượng dạy và học ở cả hai phía: người dạy lẫn người học. Các phương pháp KTĐG lớp học (CATs) có các đặc điểm sau: Không xếp loại (hoặc chấm điểm), mang tính vô danh (không nêu tên) và là các hoạt động KTĐG diễn ra ngay trong lớp học giúp KTĐG nhanh tình hình lớp học; Cung cấp cho GV các phản hồi hữu ích về hiệu quả của các phương pháp giảng dạy đã áp dụng trong quá trình dạy và học; Giúp GV KTĐG mức độ tiếp thu nội dung khóa học của sinh viên, từ đó giúp điều chỉnh cách giảng dạy.
Do đó, đây là các phương pháp đánh giá không nhằm đến xếp loại cá nhân sinh viên nào mà nhằm mục đích là thu thập thông tin theo hình thức mới, bao quát hơn. Hầu hết các phương pháp đánh giá này được thiết kế để có thể áp dụng nhanh và dễ dàng, trong đó mỗi phương pháp cung cấp cho GV các dạng thông tin khác nhau. Đây là cuốn tài liệu có liên quan đến KTĐG thành quả học tập của người học trong quá trình dạy học. Những đặc điểm không xếp loại, KTĐG nhanh lớp học, cung cấp phản hồi hiệu quả của các phương pháp giảng dạy.
là những cơ sở lý luận có ý nghĩa quan trọng đối với nghiên cứu luận án này. Cuốn tài liệu của tác giả Anthony J. Nitko, Đại học Arizôna - Mỹ (2004) “Education assement of students” (KTĐG trong giáo dục đối với sinh viên) [76] đã đề cập đến các nội dung đánh giá kết quả học tập, bao gồm phát triển các kế hoạch giảng dạy kết hợp với đánh giá; mục tiêu, hiệu quả đánh giá; đánh giá học sinh. với các bài kiểm tra thành tích đã được chuẩn hóa.
Tiếp đến cần đề cập tới cuốn tài liệu của UNESCO “Monitoring Evaluation Achievement” (Giám sát thành tích giáo dục - 2004 Paris, Unesco) viết về đánh giá giáo dục, cuốn sách đã bàn về công tác 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com KTĐG kết quả học tập của học viên Việt Nam [106]. Cuốn tài liệu: “Guidelines For The Assessment Of Learning Outcomes” (Hướng dẫn KTĐG kết quả học tập) [95] của trường đại học bang Arizona (2016), tài liệu này đã nêu ra các biện pháp KTĐG đầu vào và đầu ra, các bước thiết kế trong KTĐG, phương pháp đo lường kết quả học tập, công cụ, các thử nghiệm, phỏng vấn. sử dụng kết quả học tập của sinh viên tốt nghiệp để cải tiến KTĐG. Những tài liệu này đề cập đến KTĐG kết quả học tập, chưa quan tâm nhiều đến KTĐG quá trình.
Đây là những tài liệu quan trọng trong nghiên cứu về KTĐG kết quả học tập nói riêng và KTĐG trong dạy học nói chung của các tác giả trên thế giới. Trong lịch sử giáo dục Việt Nam, nhằm giúp nhà vua đánh giá đúng hiền tài để tuyển dụng vào các chức quan trị nước; triều đình tổ chức các kỳ thi từ thấp đến cao như thi hương, thi hội, thi đình. Ở các kỳ thi này, người ta ra đề thi cho các sĩ tử làm bài, giám khảo đo lường năng lực của thí sinh qua các bài thi đó dựa vào nhận xét vào chủ quan của mình. Như vậy việc tuyển chọn hiền tài phụ thuộc nhiều vào độ chính xác của phép đo lường năng lực thí sinh của giám khảo.
Điều đó cho thấy, việc đo lường và đánh giá trong dạy học đã phát triển từ xa xưa. Ngày nay, đo lường và đánh giá trong dạy học có rất nhiều công trình nghiên cứu, tài liệu bàn về KTĐG kết quả học tập trong dạy học và có nhiều tác giả nghiên cứu.