Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý HĐHT của học viên các trường đại học CAND Chương 2: Thực trạng quản lý HĐHT của học viên ngành CNTT Trường ĐHKT-HC CAND Chương 3: Biện pháp quản lý HĐHT của học viên ngành CNTT Trường ĐHKT-HC CAND trong bối cảnh hiện nay 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP CỦA HỌC VIÊN CÁC TRƢỜNG ĐẠI HỌC CÔNG AN NHÂN DÂN 1. Tổng quan nghiên cứu vấn đề 1. Khái lược một số nghiên cứu tiêu biểu về quản lý hoạt động học tập Nhìn lại lịch sử các tư tưởng và các nghiên cứu về HĐHT và quản lý HĐHT của người học đã được đề cập khá toàn diện và sâu sắc. Đây là những lý luận và kinh nghiệm có giá trị đối với công tác quản lý HĐHT của người học ở các trường đại học kỹ thuật nói chung, các trường đại học kỹ thuật trong lực lượng CAND nói riêng.
Khổng Tử (551 - 479 tr.CN), bàn nhiều về sự học, ông đề cao việc dạy học phải sát đối tượng, phải dựa trên quan hệ tình cảm của con người với con người; phát huy tính năng động, tích cực của người học, coi trọng việc học dưới sự chỉ đạo, dẫn dắt của thầy. Ông cũng nhấn mạnh “giáo học tương trưởng” (người dạy và người học tương tác thúc đẩy lẫn nhau phát triển), học phải theo nguyên tắc tu tâm, dưỡng tính để học thầy, học bạn, học mọi nơi. Kô-men-xky J. (1592 - 1670) - Nhà giáo dục vĩ đại người Cộng hoà Séc, trong tác phẩm Phép dạy học vĩ đại của mình, ông cho rằng: người học phải “nỗ lực tổ chức HĐHT của mình, dành thời gian tối đa có thể cho việc học tập”.
Theo ông, nhà trường là “xưởng rèn nhân cách”, quản lý học tập phải tuân theo quy luật phát triển tự nhiên “như sinh hoạt của cỏ, cây, hoa, lá, của cuộc sống xem có phù hợp không, nếu không phù hợp sẽ trái quy luật và dẫn tới đổ vỡ trong giáo dục”. Ông là người đầu tiên trong lịch sử giáo dục thế giới, đã vạch ra một kế hoạch tổ chức học tập trong nhà trường, có trương trình giờ giấc và kỷ luật. 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Ở Việt Nam, tư tưởng quản lý hoạt động của người học trong quá trình giáo dục đã được đề cập khá toàn diện và sâu sắc trong lịch sử giáo dục của dân tộc ta, nhiều tư tưởng vẫn còn giá trị về lý luận và hiện thực to lớn đối với công tác quản lý hoạt động của người học hiện nay. Chu Văn An (1292 - 1370), một nhà giáo lỗi lạc dưới triều Trần.
Ông đã hướng người học biết vận dụng kiến thức soi sáng cho sự tìm hiểu cuộc sống xã hội hiện thực. Ông nói “Ta chưa thấy một nước nào coi nhẹ sự học mà khá lên được”, “Nhân bất học, bất tri lý”… Điểm nổi bật trong cách quản lý của ông là “Nêu gương sáng cho kẻ sĩ học tập”. Nguyễn Trãi (1380 - 1442), Ông là một nhà giáo dục lớn của dân tộc, quan điểm về cách quản lý học tập của ông là phải hướng tới sự trong sáng “Khoe tiết làu làu nơi học đạo”, do đó phải biết “Trừ độc, trừ tham, trừ bạo ngược”, “Có nhân, có trí, có anh hùng”. Mặc dù coi trọng thi, thư, nhưng Nguyên Trãi đề cao thực hành, cách quản lý hành động học tập làm sao cho trò “học nhiều để biết nhiều”, “Đạo cốt ở thực hành”, đem cái sở học vận dụng vào xã hội, vì mọi người.
Lê Quý Đôn (1726 - 1784), Ông hướng học trò với cách quản lý riêng của mình “Học giả có ba sự nhiều: đọc sách nhiều, nghị luận nhiều, tương tác nhiều”. Trong học tập, ông khuyên học trò “Biết hổ thực mới thành người”, “Biết học thì không thể biện lẽ thiếu thì giờ”. Ông nêu ý kiến tiến bộ về quản lý xã hội theo mệnh đề: “Tứ tôn” và “Ngũ quy”. Đây là những kiến giả quan trọng cho quản lý xã hội nói chung, quản lý học tập nói riêng.
Chủ tịch Hồ Chí Minh (1890 - 1969), theo Người, việc tổ chức quản lý học tập phải “đảm bảo tính toàn diện, hài hoà giữa học tập - nghỉ ngơi - vui chơi - giải trí - văn nghệ - thể thao - hoạt động xã hội và lao động sản xuất, phải động viên tự học, tự quản lý”. Hiện nay ở nước ta, Đảng, Nhà nước đã có nhiều chủ trương, chính sách quản lý để phát triển giáo dục, đưa giáo dục - đào tạo lên “Quốc sách 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com hàng đầu”. Theo đó, Nghị quyết Đại hội Đảng IX nêu rõ: “Phát huy tinh thần độc lập suy nghĩ và sáng tạo của học sinh, sinh viên, đề cao năng lực tự học, tự hoàn thiện học vấn và tay nghề. nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, đổi mới nội dung, phương pháp dạy và học, hệ thống trường lớp và hệ thống quản lý giáo dục”.
Luật Giáo dục năm 2005 được được sửa đổi, bổ sung năm 2009 xác định: “Tập trung quản lý chất lượng, phân cấp quản lý, tăng quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm của cơ sở giáo dục”; người học “Thực hiện nhiệm vụ học tập, rèn luyện theo chương trình, kế hoạch giáo dục. Việc quản lý HĐHT được cụ thể hoá từ quy định về “Tổ chức, quản lý việc bảo đảm chất lượng giáo dục”. Từ nhiều năm đã có khá nhiều nghiên cứu về HĐHT của học sinh - sinh viên, trong đó tập trung vào việc nghiên cứu phương pháp học tập và cách thức quản lý học tập. Có thể kể đến một số công trình nghiên cứu tiêu biểu về quản lý dạy học và quản lý HĐHT của người học như: - Giáo trình Quản lý giáo dục và đào tạo, của tập thể cán bộ Trường Cán bộ Quản lý giáo dục và đào tạo Hà Nội (2002); - Trần Kiểm (2004), Khoa học quản lý giáo dục - một số vấn đề lý luận và thực tiễn; - Đặng Bá Lãm (2005), Quản lý Nhà nước về giáo dục, lý luận và thực tiễn; - Đề tài Thực trạng quản lý HĐHT của học sinh hiện nay ở một số trường trung học phổ thông tỉnh Long An của tác giả Nguyễn Văn Đức (2010).
- Lưu Vũ Kim (2014), Nâng cao hiệu quả quản lý giáo dục học sinh, sinh viên, Tạp chí giáo dục số 84. Tác giả đã luận giải làm rõ việc quản lý giáo dục học sinh, sinh viên là quá trình tích cực, chủ động của các tổ chức, lực lượng có liên quan cùng xây dựng các chương trình, kế hoạch và đề ra các biện pháp để cho cả chủ thể quản lý và đối tượng quản lý cùng nhau thực hiện. Tác giả đã nhấn mạnh đến vai trò của những người quản lý với các biện pháp của mình tác động vào chủ 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com thể quản lý, qua đó nhằm đánh giá thực trạng quản lý và đề xuất những giải pháp để nâng cao hiệu quả quản lý giáo dục của học sinh, sinh viên,. Gần đây, nhiều luận văn, luận án đã chọn nghiên cứu, tìm giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý HĐHT của học sinh, sinh viên.
Trong đó có thể kể đến: - Luận văn Thạc sỹ của Mai Tiến Dũng (2013), đề tài “Quản lý HĐHT của học sinh trường Trung học phổ thông dân tộc nội trú tỉnh Tuyên Quang”. Đề tài đề cập đến một số lý luận về HĐHT của học sinh trường Phổ thông dân tộc nội trú tỉnh Tuyên Quang, đề xuất một số biện pháp quản lý hoạt động này nhằm nâng cao chất lượng giáo dục học sinh của trường Phổ thông dân tộc nội trú tỉnh Tuyên Quang. - Luận án tiến sĩ của Võ Hồng Sơn (2017) đề tài “Quản lý HĐHT của sinh viên cao đẳng trong đào tạo theo hệ thống tín chỉ”.Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực tiễn, đề xuất các biện pháp quản lý HĐHT của sinh viên cao đẳng trong đào tạo theo hệ thống tín chỉ, đáp ứng yêu cầu đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo trong giai đoạn hiện nay. Tuy tiếp cận vấn đề quản lý giáo dục, quản lý nhà trường nói chung, song các tác giả, các nhà nghiên cứu đều đi đến thống nhất nhận thức về vị trí, vai trò, tầm quan trọng của HĐHT và công tác quản lý HĐHT và đều xác định: quản lý HĐHT là một khâu quan trọng và là nhân tố quyết định đến chất lượng học tập.
Một số nghiên cứu tiêu biểu về quản lý hoạt động học tập trong các trường đại học kỹ thuật và các trường thuộc khối lực lượng vũ trang Trong những năm gần đây đã có nhiều tác giả quan tâm nghiên cứu về quản lý HĐHT của học viên các trường đại học kỹ thuật, cụ thể như: - Luận văn thạc sỹ của tác giả Trần Bá Khiêm (2007) với đề tài “Các biện pháp quản lý hoạt động tự học của học viên Trường Sỹ quan Lục Quân 2”. Trên cơ sở thực trạng quản lý hoạt động tự học của học viên Trường Sỹ quan Lục quân 2, đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động tự học của học viên 10 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com trong giai đoạn mới nhằm nâng cao chất lượng đào tạo của Trường Sỹ quan Lục quân 2. - Luận văn Thạc sỹ của Phạm Quang Bảo (2009), đề tài "Các biện pháp quản lý hoạt dộng tự học của học sinh trường Văn hoá I - Bộ Công an”.Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực tiễn về tự học, dề xuất các biện pháp quản lý hoạt dộng tự học nhằm góp phần nâng cao chất lượng học tập của học sinh trường Văn hoá I - Bộ Công an. - Luận văn thạc sỹ của Nguyễn Thanh Sơn (2010), đề tài “Thực trạng quản lý HĐHT của sinh viên trường Đại học Yersin Đà Lạt”.
Đề tài xây dựng cơ sở lý luận của công tác quản lý HĐHT. Khảo sát thực trạng công tác quản lý HĐHT của sinh viên trường Đại học Yersin Đà Lạt và đề xuất một số giải pháp quản lý nhằm nâng cao hiệu quả công tác quản lý HĐHT của sinh viên trường Đại học Yersin Đà Lạt theo học chế tín chỉ. - Luận văn thạc sỹ của tác giả Phạm Trung Thành (2011), đề tài “Thực trạng quản lý HĐHT của học viên Trường Trung cấp Kỹ thuật Hải quân”. Trên cơ sở hệ thống hóa lý luận, khảo sát thực trạng công tác quản lý HĐHT của học viên trường Trung cấp Kỹ thuật Hải quân, tác giả đã đề xuất một số biện pháp quản lý HĐHT của học viên nhằm góp phần nâng cao chất lượng học tập và đào tạo của nhà trường.