chương 1 có nêu: “Việc giảng dạy và giáo dục được tiến hành thông qua các hoạt động giảng dạy trên lớp, lao động sản xuất và hoạt động tập thể. Các mặt hoạt động đó phải cùng tiến hành, bổ sung cho nhau theo một kế hoạch thống nhất, trong đó phải coi trọng hình thức giảng dạy trên lớp”. Và tại khoản 3 điều 7 viết về hoạt động tập thể: “Hoạt động tập thể của học sinh do nhà trường phối hợp với Đoàn thanh niên lao động Hồ Chí Minh và Đội thiếu niên tiền phong Hồ Chí Minh tổ chức, bao gồm các hoạt động văn hóa, chính trị, xã hội của Đoàn và Đội và các hoạt động ngoại khóa về khoa học, kỹ thuật, văn nghệ, thể dục thể thao của nhà trường và của địa phương”. Qua đó chúng ta nhận thấy nhờ có hoạt động tập thể góp phần giáo dục ý thức chính trị, khả năng công tác độc lập của học sinh, góp phần củng cố, mở rộng kiến thức, phát triển năng khiếu, giúp hình thành và phát triển toàn diện nhân cách thế hệ trẻ.
9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Trong cuộc cải cách giáo dục lần thứ ba (1979), điều lệ trường phổ thông tháng 4/1979, điều 10 chương 2 có viết: “Công tác giáo dục ở trường phổ thông tiến hành thống nhất theo đúng nội dung và trình tự qui định trong chương trình, kế hoạch đào tạo và sách giáo khoa do Bộ giáo dục ban hành và được thực hiện thông qua các hoạt động giáo dục: học tập văn hóa, lao động sản xuất, thực nghiệm khoa học và các hoạt động xã hội”.Cũng tại khoản 3 điều 10 xác định: “Các hoạt động xã hội do nhà trường tổ chức cho học sinh tham gia với mức độ thích hợp, là nhằm củng cố những tri thức đã học được, bồi dưỡng tình cảm đối với nhân dân lao động, xây dựng thái độ tích cực tham gia công tác xã hội, góp phần xây dựng địa phương và rèn luyện học sinh về ý thức và năng lực làm chủ tập thể, hình thành nhân sinh quan cách mạng. Ngoài các hoạt động trên đây, cần tổ chứcthêm những hoạt động ngoại khóa khác như thể dục thể thao, văn nghệ để công tác giáo dục thêm phong phú”. Và từ đó, HĐGDNGLL dần dần được coi trọng và ngày càng chú ý nhiều hơn trong việc giáo dục học sinh.Tên gọi HĐGDNGLL được nêu rất rõ trong điều lệ trường trung học ban hành vào ngày 11/7/2000 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo, thay thế cho điều lệ trường trung học tháng 4/1979, tại điều 24 điều lệ này có nói: “HĐGDNGLL do nhà trường phối hợp với các lực lượng giáo dục ngoài nhà trường tổ chức, bao gồm hoạt động ngoại khóa về khoa học, văn học, nghệ thuật, thể dục thể thao nhằm phát triển năng lực toàn diện của học sinh và bồi dưỡng học sinh có năng khiếu; các hoạt động vui chơi, tham quan, du lịch, giao lưu văn hóa; các hoạt động giáo dục môi trường; các hoạt động lao động công ích; các hoạt động xã hội; các hoạt động từ thiện phù hợp với đặc điểm sinh lý lứa tuổi học sinh”. HĐGDNGLL ngày càng được coi trọng hơn, trong thông tư số 12/2011/TT-BGDĐT ngày 28 tháng 3 năm 2011 thay thế Quyết định số 07/2007/QĐ-BGDĐT ngày 02 tháng 4 năm 2007 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo về việc ban hành Điều lệ trường trung học cơ sở, trường 10 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com trung học phổ thông và trường phổ thông có nhiều cấp học, tại điều 26 có nói: “Các hoạt động giáo dục bao gồm hoạt động trong giờ lên lớp và hoạt động ngoài giờ lên lớp nhằm giúp học sinh phát triển toàn diện về đạo đức, trí tuệ, thể chất, thẩm mỹ và các kỹ năng cơ bản, phát triển năng lực cá nhân, tính năng động và sáng tạo, xây dựng tư cách và trách nhiệm công dân; chuẩn bị cho học sinh tiếp tục học lên hoặc đi vào cuộc sống lao động.
Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp bao gồm các hoạt động ngoại khoá về khoa học, văn học, nghệ thuật, thể dục thể thao, an toàn giao thông, phòng chống tệ nạn xã hội, giáo dục giới tính, giáo dục pháp luật, giáo dục hướng nghiệp, giáo dục kỹ năng sống nhằm phát triển toàn diện và bồi dưỡng năng khiếu; các hoạt động vui chơi, tham quan, du lịch, giao lưu văn hoá, giáo dục môi trường; hoạt động từ thiện và các hoạt động xã hội khác phù hợp với đặc điểm tâm sinh lý lứa tuổi học sinh.” Tầm quan trọng của HĐGDNGLL ngày càng được đề cao hơn từ khi Bộ Giáo dục và Đào tạo chính thức đưa môn “Giáo dục ngoài giờ lên lớp” vào chương trình lớp 10 từ năm học 2006 – 2007, cho đến hôm nay đã áp dụng đầy đủ cho cả 3 khối lớp: 10, 11 và lớp 12. Hàng năm tài liệu hướng dẫn và công tác bồi dưỡng cho cán bộ chỉ đạo HĐGDNGLL luôn luôn được chú trọng, gần đây trong tài liệu số 3166/GDĐT-TrH, Hướng dẫn thực hiện hoạt động Giáo dục hướng nghiệp, hoạt động giáo dục Nghề phổ thông và HĐGDNGLL năm học 2014 – 2015 như sau:“HĐGDNGLL là hoạt động trong kế hoạch giáo dục của nhà trường. Cần thành lập Ban chuyên môn do hiệu trưởng hoặc phó hiệu trưởng làm trưởng ban phụ trách tổ chức chỉ đạo HĐGDNGLL chung của trường. Ban chuyên môn có chế độ sinh hoạt định kỳ như các tổ nhóm chuyên môn khác.
Toàn thể hội đồng giáo viên, các tổ chức đoàn thể và học sinh có trách nhiệm tham gia HĐGDNGLL theo kế hoạch của trường. Giáo viên chủ nhiệm lớp trực tiếp phụ trách HĐGDNGLL của lớp. Đối với giáo viên được phân công thực hiện HĐGDNGLL được tính giờ dạy như các môn học khác: 02 tiết/tháng”. 11 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Đã có nhiều luận văn Thạc sĩ chuyên ngành Quản lý giáo dục nghiên cứu đề tài HĐGDNGLL ở các trường THPT như: 1.
Luận văn “Các biện pháp nâng cao chất lượng quản lý HĐGDNGLL của hiệu trưởng một số trường THPT phía Nam”, tác giả Nguyễn Thị Hoàng Trâm, năm 2003. Luận văn “Các biện pháp quản lý thực hiện chương trình HĐGDNGLL ở trường THPT Đại Từ - Thái Nguyên”, tác giả Phan Vĩnh Thái, năm 2008. Luận văn “Thực hiện chương trình hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp ở trường THCS Tỉnh Tuyên Quang”, tác giả Hà Mỹ Hạnh, năm 2010. Luận văn “Một số biện pháp nâng cao hiệu quả quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp ở các trường THPT Quận Ba Đình, thành phố Hà Nội”, tác giả Nguyễn Thị Mỹ Công, năm 2011.
Luận văn “Quản lý hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp ở các trường THPT Quận Hà Đông, Thành phố Hà Nội”, tác giả Nguyễn Thành Tân, năm 2012. Ngày nay với xu hướng đổi mới giáo dục, với xu thế toàn cầu hóa và sự phát triển như vũ bão của cách mạng công nghệ. Hệ thống giáo dục của chúng ta được cải cách theo hướng đào tạo học sinh phổ thông thành người “năng động, sáng tạo, có sức khỏe và hiểu biết xã hội”, tăng cường các hoạt động ngoại khóa, hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp, giao lưu với các trường tiên tiến và hiện đại, … Vấn đề HĐGDNGLL luôn được các nhà nghiên cứu trong nước đề cập ở nhiều cấp độ khác nhau như công trình nghiên cứu về HĐGDNGLL của tác giả Nguyễn Thị Hoàng Trâm, Hà Mỹ Hạnh, Nguyễn Thị Mỹ Công, Nguyễn Thành Tân, … nghiên cứu về phương pháp tổ chức và cơ sở lý luận nhằm nâng cao hiệu quả quản lý hoạt động ngoài giờ lên lớp ở trường THPT. Những công trình nghiên cứu và luận văn thạc sĩ đã đề cập đến HĐGDNGLL và quản lý HĐGDNGLL ở nhà trường, khẳng định ý nghĩa và tầm quan trọng của HĐGDNGLL đồng thời các tác giả cũng đã đề xuất được 12 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com một số biện pháp cần thiết, khả thi nâng cao hiệu quả quản lý HĐGDNGLL ở một số trường.
Tuy nhiên, mới chỉ dừng lại ở một phạm vi, một trường, một số khía cạnh nào đó, chưa có công trình nào nghiên cứu về quản lý HĐGDNGLL đáp ứng yêu cầu đổi mới ở trường THPT Võ Trường Toản, Quận 12, TP Hồ Chí Minh. Một số khái niệm cơ bản của đề tài 1. Khái niệm quản lý Quản lý là một trong những hoạt động cơ bản nhất của con người. Dưới góc độ khoa học giáo dục, theo tác giả Nguyễn Quốc Chí, Nguyễn Thị Mỹ Lộc:“Hoạt động quản lý là tác động có định hướng, có chủ đích của chủ thể quản lý (người quản lý) đến khách thể quản lý (người bị quản lý) trong một tổ chức nhằm làm cho tổ chức vận hành và đạt được mục đích của tổ chức”.
[15, trang 1] Theo một số tác giả khác định nghĩa về quản lý: Theo F.Koontz: “Quản lý là một hoạt động thiết yếu, nó đảm bảo phối hợp những nỗ lực cá nhân nhằm đạt được các mục đích của nhóm (tổ chức). Mục tiêu của quản lý là hình thành một môi trường mà trong đó con người có thể đạt được các mục đích của nhóm với thời gian, tiền bạc, vật chất và sự bất mãn cá nhân ít nhất”[17, trang 12]. Theo Henry Fayol (1845 – 1925): “Quản lý là dự đoán, lập kế hoạch, tổ chức điều khiển, phối hợp và kiểm tra”[35, trang 103]. Khái niệm quản lý giáo dục và quản lý nhà trường 1.
Khái niệm quản lý giáo dục Theo nghĩa tổng quan, quản lý giáo dục (QLGD) là hoạt động điều hành, phối hợp các lực lượng xã hội nhằm đẩy mạnh công tác đào tạo thế hệ trẻ theo yêu cầu phát triển của xã hội. 13 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Theo tác giả Trần Kiểm:“Quản lý giáo dục là tác động có hệ thống, có kế hoạch, có ý thức và hướng đích của chủ thể quản lý ở các cấp khác nhau nhằm mục đích đảm bảo sự hình thành nhân cách cho thế hệ trẻ, trên cơ sở nhận thức và vận dụng những quy luật chung của xã hội cũng như các quy luật của quản lý giáo dục, của sự phát triển tâm lý và thể lực trẻ em”. Như vậy có thể hiểu: Quản lý giáo dục là tác động có tổ chức, có hướng đích của chủ thể quản lý giáo dục lên khách thể và đối tượng nhằm sử dụng có hiệu quả các nguồn lực, những cơ hội của tổ chức để đạt được mục tiêu đề ra trong điều kiện biến động của môi trường, làm cho tổ chức vận hành có hiệu quả.