Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC Ở CÁC TRUNG TÂM GIÁO DỤC NGHỀ NGHIỆP-GIÁO DỤC THƯỜNG XUYÊN 1. Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp-Giáo dục thường xuyên trong hệ thống giáo dục quốc dân 1. Nhiệm vụ, quyền hạn, cơ cấu tổ chức và phân cấp quản lý của Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp – Giáo dục thường xuyên 1. Nhiệm vụ của Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp – Giáo dục thường xuyên Theo Thông tư liên tịch số 39/2015/TTLT-BLĐTBXH-BGDĐT-BNV ngày 19 tháng 10 năm 2015, của Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội - Bộ Giáo dục và Đào tạo - Bộ Nội vụ [5] thì Trung tâm có 15 nhiệm vụ cụ thể như sau: - Tổ chức đào tạo nhân lực trực tiếp cho sản xuất, kinh doanh và dịch vụ ở trình độ sơ cấp, đào tạo nghề nghiệp dưới 03 tháng; đào tạo theo hình thức kèm cặp nghề, truyền nghề, tập nghề; đào tạo, bồi dưỡng nâng cao kỹ năng nghề cho người lao động trong doanh nghiệp; bồi dưỡng hoàn thiện kỹ năng nghề nghiệp cho người lao động; đào tạo nghề cho lao động nông thôn và tổ chức thực hiện các chính sách hỗ trợ đào tạo trình độ sơ cấp và đào tạo dưới 03 tháng.
- Tổ chức thực hiện các chương trình giáo dục thường xuyên bao gồm: chương trình xóa mù chữ và tiếp tục sau khi biết chữ; chương trình giáo dục đáp ứng yêu cầu người học, cập nhật kiến thức, kỹ năng, chuyển giao công nghệ; chương trình đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ về chuyên môn, nghiệp vụ; chương trình giáo dục để lấy bằng của hệ thống giáo dục quốc dân. - Tổ chức xây dựng và thực hiện các chương trình, giáo trình, học liệu trình độ sơ cấp, dưới 03 tháng đối với những nghề được phép đào tạo; chương trình đào tạo, bồi dưỡng nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, cập nhật kiến thức, kỹ năng, chuyển giao công nghệ. - Xây dựng kế hoạch tuyển sinh, tổ chức tuyển sinh. - Quản lý đội ngũ viên chức, giáo viên và nhân viên của Trung tâm theo quy định của pháp luật.
- Tổ chức lao động sản xuất và dịch vụ kỹ thuật phục vụ đào tạo. - Nghiên cứu ứng dụng các đề tài khoa học về giáo dục nghề nghiệp, giáo dục thường xuyên và hướng nghiệp, thử nghiệm, ứng dụng và chuyển giao công nghệ mới phục vụ phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. - Tổ chức các hoạt động dạy và học; kiểm tra và cấp chứng chỉ theo quy định. - Tư vấn nghề nghiệp, tư vấn việc làm cho người học; phối hợp với các trường trung học cơ sở, trung học phổ thông tuyên truyền, hướng nghiệp, phân luồng học sinh.
8 - Phối hợp với các doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân, gia đình người học trong hoạt động đào tạo nghề nghiệp, giáo dục thường xuyên và hướng nghiệp; tổ chức cho người học tham quan, thực hành, thực tập tại doanh nghiệp. - Thực hiện dân chủ, công khai trong việc thực hiện các nhiệm vụ đào tạo nghề nghiệp, giáo dục thường xuyên và hướng nghiệp. - Quản lý, sử dụng đất đai, cơ sở vật chất, thiết bị và tài chính theo quy định của pháp luật. - Tạo điều kiện hoặc tổ chức đào tạo, bồi dưỡng cho viên chức, giáo viên và nhân viên của trung tâm được học tập, nâng cao trình độ chuyên môn, nghiệp vụ.
- Thực hiện chế độ báo cáo định kỳ và đột xuất theo quy định. - Thực hiện các nhiệm vụ khác theo quy định của pháp luật. Quyền hạn của Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp – Giáo dục thường xuyên. Thông tư liên tịch số 39/2015/TTLT-BLĐTBXH-BGDĐT-BNV ngày 19 tháng 10 năm 2015, của Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội - Bộ Giáo dục và Đào tạo - Bộ Nội vụ [5] quy định quyền hạn của Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp - Giáo dục thường xuyên cụ thể như sau: - Được chủ động xây dựng và tổ chức thực hiện kế hoạch phát triển Trung tâm phù hợp với chiến lược phát triển giáo dục nghề nghiệp và quy hoạch mạng lưới các Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp - Giáo dục thường xuyên nhằm đáp ứng yêu cầu của thị trường lao động.
- Được tổ chức đào tạo theo quy định của pháp luật. - Được liên doanh, liên kết hoạt động đào tạo với doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân trong nước và tổ chức, cá nhân nước ngoài để tổ chức đào tạo, bổ túc và bồi dưỡng kỹ năng nghề theo quy định của pháp luật. - Được huy động, nhận tài trợ, quản lý, sử dụng các nguồn lực theo quy định của pháp luật nhằm thực hiện các hoạt động đào tạo. - Được tổ chức sản xuất, kinh doanh và dịch vụ theo quy định của pháp luật.
- Được sử dụng nguồn thu từ hoạt động kinh tế để đầu tư xây dựng cơ sở vật chất của Trung tâm, chi cho các hoạt động và bổ sung nguồn tài chính của trung tâm. - Thực hiện các quyền tự chủ khác theo quy định của pháp luật. Cơ cấu tổ chức của Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp – Giáo dục thường xuyên Cơ cấu tổ chức của Trung tâm được quy định tại Thông tư liên tịch số 39/2015/TTLT-BLĐTBXH-BGDĐT-BNV ngày 19 tháng 10 năm 2015, của Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội - Bộ Giáo dục và Đào tạo - Bộ Nội vụ [5] cụ thể như sau: Cơ cấu tổ chức của Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp - Giáo dục thường xuyên bao gồm: 9 - Giám đốc và không quá 02 Phó giám đốc. - Các Tổ chuyên môn, nghiệp vụ: Tổ Giáo vụ; Tổ Hành chính - Tổng hợp; Tổ Đào tạo nghề - Hướng nghiệp; Tổ Giáo dục thường xuyên; Các tổ sản xuất, dịch vụ, phục vụ đào tạo nghề nghiệp (nếu có).
Căn cứ vào chức năng, nhiệm vụ được giao; quy mô, nghề đào tạo và cơ cấu tổ chức trong Quy chế tổ chức, hoạt động của Trung tâm đã được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt, Giám đốc Trung tâm quyết định thành lập các Tổ chuyên môn, nghiệp vụ trực thuộc. - Các tổ sản xuất, dịch vụ, phục vụ đào tạo: Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp - Giáo dục thường xuyên được thành lập các tổ sản xuất, kinh doanh, dịch vụ, phục vụ đào tạo nghề nghiệp. Việc thành lập và hoạt động của tổ sản xuất, kinh doanh, dịch vụ, phục vụ đào tạo của Trung tâm được thực hiện theo quy định của pháp luật. Phân cấp quản lý Theo thông tư liên tịch số 39/2015/TTLT-BLĐTBXH-BGDĐT-BNV thì phân cấp quản lý của Trung tâm như sau[5]: - Ủy ban nhân dân cấp huyện trực tiếp quản lý, chỉ đạo Trung tâm.
- Sở Lao động - Thương binh và Xã hội, Sở Giáo dục và Đào tạo chịu trách nhiệm quản lý và hướng dẫn về chuyên môn đối với Trung tâm theo thẩm quyền. Vai trò của Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp – Giáo dục thường xuyên trong việc tổ chức hoạt động dạy học chương trình giáo dục thường xuyên cấp trung học phổ thông. Giáo dục thường xuyên tạo điều kiện học tập suốt đời cho người dân: Với học sinh tốt nghiệp trung học cơ sở nhưng không đủ điều kiện để vào học tại các trường trung học phổ thông và những người bỏ học giữa chừng vì lý do nào đó, giáo dục thường xuyên nối lại sự đứt đoạn trong quá trình học tập của họ, làm cho việc học tập lại được thực hiện tiếp tục, liền mạch. Hoạt động dạy học ở Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp – Giáo dục thường xuyên là cung cấp cho học viên những tri thức phổ thông, cơ bản giúp học viên sau khi rời ghế nhà trường có khả năng thích ứng với những đòi hỏi khác nhau của xã hội cũng như bản thân trong điều kiện nhất định của tiến bộ xã hội và tiến bộ khoa học công nghệ.
Hoạt động dạy và học ở Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp – Giáo dục thường xuyên và hoạt động của học viên là hai quá trình thống nhất với nhau có sự việc tác động qua lại nhất là sự tác động của dạy mà giáo viên là chủ thể, xét cho cùng là nhằm thực hiện tốt sự tác động qua lại trong hệ thống con là học viên và tài liệu tài liệu học tập, nhằm thúc đẩy hoạt động nhận thức mà học viên là chủ thể. Mục tiêu của Giáo dục thường xuyên Mục tiêu tổng quát của Giáo dục thường xuyên là tạo lập một xã hội học tập nhằm cung ứng cơ hội và tạo điều kiện thuận lợi cho người dân ở mọi trình độ có thể 10 học tập thường xuyên suốt đời, phù hợp với hoàn cảnh cụ thể của từng người, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế xã hội, khoa học và công nghệ, văn hóa và nghệ thuật nhằm nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực cho sự nghiệp công nghiệp hóa hiện đại hóa đất nước. Yêu cầu của chương trình giáo dục thường xuyên Yêu cầu của chương trình giáo dục thường xuyên theo Quyết định số 50/2006/QĐ-BGDĐT của Bộ Giáo dục và Đào tạo [3] như sau: - Giáo dục thường xuyên cấp Trung học phổ thông bảo đảm các yêu cầu về nội dung của giáo dục trung học phổ thông là củng cố, phát triển những kết quả của giáo dục trung học cơ sở, bảo đảm cho học viên có những hiểu biết phổ thông, cơ bản về tiếng Việt, Toán, Lịch sử dân tộc, kiến thức khác về khoa học xã hội, khoa học tự nhiên; - Giáo dục thường xuyên cấp Trung học phổ thông cung cấp cho học viên những hiểu biết cần thiết về pháp luật, tin học, ngoại ngữ phù hợp với điều kiện cụ thể của từng địa phương. Đánh giá kết quả học tập Đánh giá kết quả học tập theo Quyết định số 50/2006/QĐ-BGDĐT của Bộ Giáo dục và Đào tạo [3] như sau: - Đánh giá kết quả học tập của học viên đối với mỗi môn học, mỗi lớp và cuối cấp học Trung học phổ thông nhằm xác định mức độ đạt được mục tiêu chương trình Giáo dục thường xuyên cấp Trung học phổ thông, làm căn cứ để điều chỉnh quá trình dạy học, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục.
- Đánh giá kết quả học tập đối với mỗi môn học, mỗi lớp và cuối cấp học Trung học phổ thông phải bảo đảm các yêu cầu sau đây: + Bảo đảm tính khách quan, toàn diện, khoa học và trung thực; + Căn cứ vào chuẩn kiến thức, kỹ năng và đối với từng môn học ở từng lớp, cấp học; + Phối hợp giữa đánh giá thường xuyên và đánh giá định kỳ, giữa đánh giá của giáo viên và tự đánh giá của học viên; + Kết hợp hình thức trắc nghiệm khách quan, tự luận và các hình thức đánh giá khác; + Sử dụng công cụ đánh giá thích hợp.
