phần mở đầu, kết luận, khuyến nghị và tài liệu tham khảo nội dung luận văn đƣợc trình bày gồm 03 chƣơng. Cơ sở lý luận của vấn đề nghiên cứu. Thực trạng hoạt động dạy học và quản lý hoạt động dạy học nhóm ngành nghệ thuật của trƣờng trung cấp Văn hóa Nghệ thuật Nam Định. Biện pháp tăng cƣờng quản lý hoạt động dạy học của trƣờng trung cấp Văn hóa Nghệ thuật Nam Định.
CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU. Tổng quan về vấn đề nghiên cứu. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Quản lý là một trong những loại hình quan trọng nhất trong các hoạt động của con ngƣời. Quản lý đúng tức là con ngƣời đã nhận thức đƣợc quy luật, vận động theo quy luật và sẽ đạt đƣợc những thành công to lớn.
Nghiên cứu quản lý sẽ giúp cho con ngƣời có đƣợc những kiến thức cơ bản nhất, chung nhất đối với các hoạt động quản lý. Khái niệm quản lý đã đƣợc phát hiện mấy ngàn năm trƣớc Công nguyên. Lúc đó quản lý mang tính cách là một thứ triết học. Nói cách khác quản lý chƣa đƣợc tách ra để trở thành một khoa học độc lập.
Cùng với sự phát triển của lịch sử loài ngƣời đến nay quản lý đã trở thành môn khoa học. Xã hội càng phát triển thì khoa học quản lý càng phát triển. Cho tới nay, có rất nhiều tƣ tƣởng, học thuyết quản lý khác nhau và các công trình nghiên cứu về khoa học quản lý nói chung và QLGD nói riêng. Hoạt động quản lý đã mang lại những lợi ích to lớn trong mọi lĩnh vực của cuộc sống làm cho xã hội ngày càng phát triển.
Từ xa xƣa đã có nhiều nhà khoa học nghiên cứu về quản lý. Ở phƣơng Đông cổ đại, đặc biệt là Trung Hoa và Ấn Độ cổ đại đã xuất hiện những nhà tƣ tƣởng về quản lý lỗi lạc (đến nay vẫn còn ảnh hƣởng sâu sắc đến phong cách quản lý của nhiều nhà quản lý ở nhiều nƣớc châu Á) nhƣ Khổng Tử (551-479 tr.CN), Mạnh Tử (372-289 tr.CN), Hàn Phi Tử (280-233 tr.CN), Thƣơng Ƣởng (390-338 tr. + Khổng Tử là nhà giáo dục, tƣ tƣởng chính là Nho giáo. Có thể điểm tới các quan điểm chính sau: “Dùng cách gợi mở, đi từ gần đến xa, từ đơn giản đến phức tạp, nhưng vẫn đòi hỏi người học phải tích cực suy nghĩ, đòi hỏi học trò phải luyện tập, phải hình thành về nền nếp, thói quen trong học tập” và “Học không biết chán, dạy không biết mỏi”.
+Trong các học thuyết về quản lý ở phƣơng Đông cổ đại Khổng Tử, Mạnh Tử, Tuân Tử và một số ngƣời khác chủ trƣơng dùng “Đức trị” để cai trị dân. Ngƣợc lại Hàn Phi Tử, Thƣơng Ƣởng và một số ngƣời khác lại chủ trƣơng dùng “Pháp trị” để quản lý xã hội, cai trị. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com - Ở phƣơng Tây thời cổ Hy Lạp đã áp dụng quản lý tập trung và dân chủ. Khái niệm kiểm tra và trách nhiệm đã có vào khoảng năm 1750 trƣớc Công nguyên: + Nhà triết học Xôcrat (Thế kỷ IV - III tr.
CN) cho rằng “Những người nào biết cách vận dụng con người sẽ điều khiển công việc hoặc cá nhân hay tập thể một cách sáng suốt, trong khi những người khác không biết làm như vậy mắc sai lầm trong việc tiến hành cả hai công việc này”. CN) đánh giá “Muốn trị nước thì phải biết đoàn kết dân lại, phải vì dân. Người đứng đầu phải ham chuộng hiểu biết; thành thật; tự chủ; biết điều độ; ít tham vọng về vật chất và đặc biệt là phải được đào tạo kỹ lưỡng”.Taylor (1856-1915) là những nhà nghiên cứu quản lý tiêu biểu ở thế kỷ XVIII–XIX. Sau này nhiều công trình nghiên cứu với các cách tiếp cận khác nhau về quản lý góp phần làm cho khoa học quản lý ngày càng hoàn thiện.
- Từ cuối thế kỷ XIV, khi Chủ nghĩa Tƣ bản xuất hiện, hoạt động dạy học và quản lý hoạt động dạy học đã đƣợc nhiều nhà giáo dục thực sự quan tâm. Nổi bật nhất là CôMenxki J.A (1592 - 1670), ông là ông tổ của nền giáo dục cận đại, theo ông nghề thầy giáo “Dưới ánh mặt trời không có nghề nghiệp nào cao quý hơn”. Ông nêu ra hàng loạt nguyên tắc dạy học chủ yếu dựa vào cơ sở triết học mới nhất về nhận thức luận, ông đã đặt cơ sở lý luận cho một nền dân chủ giáo dục tiến bộ sau này và cho đến ngày nay hệ thống lý luận đó vẫn còn giá trị tích cực, tiến bộ đối với sự nghiệp giáo dục đào tạo, giáo dục thế hệ trẻ trong xã hội văn minh hiện đại. Vào cuối thế kỷ XVII có nhiều nhà nghiên cứu về quản lý tiêu biểu nhƣ RoBer Owen (1771 – 1858), Frederics Wiliam Taylor (1856 – 1915) ngƣời đƣợc coi là “Cha đẻ của thuyết quản lý khoa học”.
Đến cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX xuất hiện hàng loạt công trình với nhiều cách tiếp cận khác nhau về quản lý. Nhƣ tính khoa học và nghệ thuật quản lý , những động cơ để thúc đẩy một tổ chức phát triển làm thế nào để LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com việc ra quyết định quản lý đạt kết quả cao … Trong lĩnh vực giáo dục, khoa học giáo dục đã thực sự biến đổi về lƣợng và chất. Các tác phẩm kinh điển của Mác - Lênin đã định hƣớng cho hoạt động giáo dục nhƣ các quy luật về “Sự hình thành cá nhân con người” về “Tính quy định về kinh tế - xã hội đối với giáo dục”… Các quy luật đó đã đặt ra yêu cầu đối với quản lý giáo dục và tính ƣu việt của xã hội đối với việc tạo ra các phƣơng tiện và điều kiện cần thiết cho giáo dục. Trên cơ sở lý luận của Chủ nghĩa Mác - Lênin, nhiều nhà khoa học giáo dục đã có những thành tựu khoa học đáng trân trọng về QLGD và quản lý dạy học.
Ở Việt Nam, tƣ tƣởng quản lý cũng đã xuất hiện từ lâu và thay đổi tuỳ từng thời kỳ. Nhƣ thời Tiền Lê tƣ tƣởng quản lý hƣớng vào pháp trị; thời Nhà Lý hƣớng vào đức trị; thời Hậu Lê hƣớng vào đức trị và pháp trị. Kế thừa truyền thống của dân tộc và tiếp thu có chọn lọc các tƣ tƣởng ở trong nƣớc và quốc tế, nhiều tƣ tƣởng về quản lý và QLGD mới đã xuất hiện. Tiêu biểu đó là: + Thầy giáo Chu Văn An (1292 – 1370) – nhà Nho, nhà hiền triết, nhà sƣ phạm mẫu mực cuối thời Trần.
Ông đã vƣợt qua ngƣỡng cửa “Làm thầy giáo giỏi của một đời để đạt tới làm thầy giáo của muôn đời” nhƣ Phan Huy Chú đã ca ngợi ông “Học nghiệp thuần tuý, tiết tháo cao thượng, làng nho nước Việt trước sau chỉ có mình ông, các ông khác không thể so sánh được”. + Nguyễn Trãi (1380 – 1442), anh hùng dân tộc, nhà tƣ tƣởng, nhà thơ, nhà văn hóa lớn của nƣớc ta, đánh giá về quản lý đã khẳng định phải “Lo trước điều thiên hạ phải lo, vui sau cái vui của thiên hạ”; đã khuyên vua là phải “chăn nuôi” nhân dân thì mới giữ đƣợc nƣớc và xây dựng đƣợc đất nƣớc. Quốc công tiết chế Hƣng Đạo Đại Vƣơng Trần Quốc Tuấn thời Nhà Trần cho rằng trong xây dựng đất nƣớc phải “Khoan thư sức dân làm kế sâu rễ bền gốc”. - Đặc biệt Chủ Tịch Hồ Chí Minh (1890 – 1969), bằng việc kế thừa tinh hoa của các tƣ tƣởng giáo dục tiên tiến và vận dụng sáng tạo phƣơng pháp luận của Chủ nghĩa Mác – Lênin, Ngƣời đã để lại cho chúng ta những nền tảng lý luận hết sức có ý nghĩa về vai trò của giáo dục; định hƣớng phát triển giáo dục; LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com vai trò quản lý và cán bộ QLGD, phƣơng pháp lãnh đạo và quản lý … Hệ thống các tƣ tƣởng của Bác về giáo dục có giá trị to lớn trong quá trình phát triển lý luận dạy học, lý luận giáo dục của nền giáo dục cách mạng Việt Nam.
- Gần đây, đã có nhiều công trình nghiên cứu về khoa học quản lý của các nhà khoa học, giảng viên đại học, các cán bộ viện nghiên cứu đƣợc công bố trong các giáo trình, sách tham khảo, tài liệu phổ biến kinh nghiệm quản lý. Nhƣ các công trình nghiên cứu, giáo trình bài giảng của các tác giả nhƣ Nguyễn Thị Mỹ Lộc, Nguyễn Đức Chính, Đặng Xuân Hải, Đặng Quốc Bảo, Hà Thế Ngữ, Đặng Bá Lãm, Phạm Thành Nghị, Trần Quốc Thành, Đặng Hữu Đạo, Nguyễn Bá Dƣơng, Nguyễn Sinh Huy, Nguyễn Gia Quý, Nguyễn Văn Lê, Phạm Minh Hạc, Nguyễn Cảnh Toàn… Các chƣơng trình nghiên cứu đã nêu lên một số vấn đề lý luận về QLGD, kinh nghiệm QLGD từ thực tiễn của giáo dục Việt Nam nhƣ các khái niệm quản lý, bản chất của hoạt động quản lý, các thành phần cấu trúc, chức năng quản lý, nguyên tắc, phƣơng pháp quản lý, nghệ thuật quản lý nói chung và QLGD, QLNT nói riêng. Trong khi đó, hoạt động dạy học là hoạt động trọng tâm của quá trình giáo dục, nó quyết định sự thành công của hoạt động giáo dục. Trong nhà trƣờng, việc quản lý giảng dạy của giáo viên và quản lý học tập của học sinh luôn đƣợc ƣu tiên hàng đầu.
Mỗi môn học có những nét đặc thù riêng của môn học đó, ngƣời quản lý cần có những hiểu biết rõ về môn học đó mới có các biện pháp quản lý dạy học môn đó tốt. Việc quản lý hoạt động giảng dạy và học tập ở một số trƣờng chuyên nghiệp ở địa phƣơng nhƣ thành phố Nam Định còn một số hạn chế, chƣa theo kịp các trƣờng chuyên nghiệp ở thành phố lớn do vậy kết quả học tập của học sinh chƣa cao. Để nâng cao kết quả học tập cần nghiên cứu tìm kiếm những biện pháp tăng cƣờng quản lý tốt hoạt động giảng dạy để nâng cao chất lƣợng đào tạo nghề các trƣờng chuyên nghiệp ở địa phƣơng để theo kịp các trƣờng chuyên nghiệp các thành phố lớn đáp ứng nhu cầu hội trong giai đoạn hiện đại hoá, công nghiệp hoá đất nƣớc hiện nay. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.
Một số khái niệm cơ bản của đề tài. Khái niệm quản lý. Hoạt động quản lý bắt nguồn từ sự phân công, hợp tác lao động. Lao động muốn đạt hiệu quả, năng xuất cao hơn thì đòi hỏi phải có sự chỉ huy phối hợp, điều hành, kiểm tra, điều chỉnh … Ngƣời Trung Quốc có câu “Tam nhân đồng hành, tất hữu ngã sư”.
Nghĩa là có ba ngƣời cùng đi thì trong đó có một ngƣời là thầy của mình. Trong trƣờng hợp trên nghĩa là tồn tại sự quản lý.