Chương 1. Cơ sở lý luận về quản lý hoạt động công đoàn tại trường THPT Chương 2. Thực trạng quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT tỉnh Quảng Ninh. Biện pháp quản lý hoạt động công đoàn tại các trường THPT tỉnh Quảng Ninh.
6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG CÔNG ĐOÀN TẠI CÁC TRƢỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG 1. Tổng quan nghiên cứu vấn đề 1. Trên thế giới Với sự ra đời của chế độ tư bản, sự ra đời của giai cấp công nhân, phong trào công đoàn thoạt đầu phát sinh ở nước Anh, đi theo sự lớn mạnh của chủ nghĩa tư bản và phong trào công đoàn Anh đã từ nước Anh tỏa đi các nơi trên thế giới. Ngày nay, rất nhiều quốc gia trên thế giới có tổ chức Công đoàn.
Về quy mô, cách thức tổ chức và hoạt động của công đoàn các nước trên thế giới có nhiều điểm khác nhau nhưng bản chất của tổ chức công đoàn không có gì thay đổi so với thời kỳ đầu – Đó là vì quyền lợi của người lao động.Lê-nin, Toàn tập, đã khẳng định vai trò của tổ chức công đoàn: “Vai trò của Công đoàn là hết sức quan trọng trong toàn bộ quá trình thực hiện chuyên chính vô sản Nhưng vai trò đó như thế nào? Khi xem xét vấn đề đó, một trong những vấn đề lý luận cơ bản nhất, tôi đi đến kết luận rằng vai trò ấy là hết sức đặc biệt. Một mặt, Công đoàn tập hợp, bao gồm trong hàng ngũ tổ chức của mình toàn thể công nhân công nghiệp, nó là một tổ chức của giai cấp đang cầm quyền, đang thống trị, đang chấp chính, là tổ chức của giai cấp đang thực hiện chuyên chính, giai cấp đang thực hành sự cưỡng bức nhà nước Nhưng công đoàn không phải là tổ chức nhà nước, không phải là tổ chức cưỡng bức, nó là một tổ chức giáo d c, thu hút, huấn luyện, nó là một trường học chủ nghĩa cộng sản” [Trích theo 27]. Ca – na – ép và A.S P rô – Tô – Pô – Pốp, sổ tay “Các công đoàn trên thế giới” đã có nghiên cứu một cách hệ thống và giới thiệu tổng thể các công đoàn trên thế giới như: các công đoàn Liên Xô, các nước châu Âu, các nước Châu Á, các nước Châu Phi, các nước Châu Mỹ, các nước Châu Úc, Châu Đại Dương và các tổ chức công đoàn quốc tế [Trích theo 27]. 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com - Năm 1978, Ta-ma-na Chi-mô-si-na (do Nguyễn Văn Tự biên soạn lại) đã nghiên và đã đưa ra kinh nghiệm của một tổ trưởng công đoàn trong quá trình công tác từ nỗi băn khoăn buổi đầu khi vào nghề, được bầu làm tổ trưởng Công đoàn của Chi – mô – si – na tại nhà máy chế tạo xe hơi Sta – lin, Mát – scơ – va, Liên xô.
Tại đây, trong quá trình hoạt động đã đưa ra nhiều kinh nghiệm trong động viên, vận động người lao động hoàn thành những nhiệm vụ, góp phần đưa đơn vị phát triển mạnh mẽ [23]. Trong giai đoạn hiện nay, các tổ chức công đoàn quốc tế như Tổng Công đoàn quốc tế (ITUC), Liên hiệp Công đoàn thế giới (WFTU) và các công đoàn ngành toàn cầu (GUFs) đang có xu hướng tập hợp lực lượng để đấu tranh về các vấn đề mang tính toàn cầu: bảo vệ việc làm; bảo vệ quyền và phúc lợi xã hội trước những tác động tiêu cực của tư nhân hóa, đặc biệt là tư nhân hóa khu vực dịch vụ công; bảo vệ quyền và điều kiện làm việc của người lao động trong chuỗi cung ứng toàn cầu với trọng tâm là liên kết mạng lưới công đoàn trong chuỗi cung ứng của các công ty đa quốc gia; bảo vệ lao động di cư, lao động khu vực phi chính thức. Trong các ngày từ 5-8/10 tại thành phố Durban, CH Nam Phi, Đại hội Công đoàn thế giới lần thứ 17 đã diễn ra. Đại hội đã thông qua Nghị quyết và Chương trình hành động nhiệm kỳ 2016-2020: tiếp tục duy trì và phát huy tính chiến đấu, giữ vững bản sắc là công đoàn mang tính giai cấp, đẩy mạnh việc nâng cao nhận thức và giác ngộ của giai cấp công nhân trên thế giới, phản đối chiến tranh và can thiệp quân sự.
Trong nhiệm kỳ sẽ tập trung vào các nhiệm vụ chính: phát triển tổ chức cả về số lượng (mục tiêu 100 triệu đoàn viên vào năm 2020) và chất lượng (đẩy mạnh công tác đào tạo cán bộ); đấu tranh bảo vệ và nâng cao quyền, lợi ích của đoàn viên và công nhân lao động (thông qua thương lượng tập thể ở cả cấp quốc gia và cơ sở, nâng cao các tiêu chuẩn về an sinh xã hội) kết hợp với đấu tranh về lý luận và hệ tư tưởng, hướng tới xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội; cải thiện năng lực quản lý tổ chức và chú ý bồi dưỡng, tạo cơ hội cho cán bộ công đoàn trẻ. 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Như vậy, có thể thấy hoạt động công đoàn trên thế giới từ khi xuất hiện cho đến nay vẫn luôn hoạt động hiệu quả, góp phần làm cân bằng trong mối quan hệ giữa người lao động và người sử dụng lao động. Để bảo vệ quyền lợi cho đội ngũ nhà giáo, trên thế giới hiện nay có tổ chức Quốc tế giáo dục, viết tắt El (Education International) là Liên đoàn toàn cầu của các giáo viên, đại diện cho hơn 30 triệu cán bộ giáo dục từ mầm non đến đại học. Tuy nhiên, quan hệ gần gũi nhất trong việc trao đổi đến hoạt động công đoàn trong giáo dục, chúng ta thường tham gia Hội đồng giáo giới ASEAN+1 thông qua hoạt động của CĐGD Việt Nam.
Ở Việt Nam Nghị quyết số 29-NQ/TW ngày 4/11/2013 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng về “đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục và đào tạo, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế” đã khẳng định vai trò của tổ chức đoàn thể nói chung và tổ chức công đoàn trong nhà trường: “Coi trọng công tác phát triển đảng, công tác chính trị, tư tưởng trong các trường học, trước hết là trong đội ngũ giáo viên Bảo đảm các trường học có chi bộ; các trường đại học có đảng bộ. Cấp ủy trong các cơ sở giáo d c - đào tạo phải thực sự đi đầu đổi mới, gương mẫu thực hiện và chịu trách nhiệm trước Đảng, trước nhân dân về việc tổ chức thực hiện thắng lợi các m c tiêu, nhiệm v giáo d c, đào tạo Lãnh đạo nhà trường phát huy dân chủ, dựa vào đội ngũ giáo viên, viên chức và học sinh, phát huy vai trò của các tổ chức đoàn thể và nhân dân địa phương để xây dựng nhà trường” [1]. Năm 2016, tác giả Quý Long và Kim Thư trong tài liệu “Hướng dẫn mới về công tác tổ chức Đảng, Công đoàn, Lao động, Đoàn Thanh niên, Ph nữ và hoạt động của Hội chữ thập đỏ trong trường học” đã dành phần II của tài liệu để trình bày những quy định mới nhất về tổ chức và hoạt động trong trường học. Phần II gồm 3 mục: Mục A – Những vấn đề cơ bản trong công 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com tác tổ chức hoạt động công đoàn; Mục B – Tìm hiểu vai trò của tổ chức công đoàn cơ sở đối với quan hệ lao động; Mục C – Cơ sở pháp lý trong hoạt động công đoàn [10].
Năm 2005, Diệp Thành Nguyên trong nghiên cứu “Vai trò của công đoàn trong bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động” đã trình bày đầy đủ về khái niệm, tính chất, chức năng của công đoàn; nguyên tắc tổ chức và hệ thống tổ chức của Công đoàn Việt Nam; vai trò của công đoàn trong việc bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động; những kiến nghị nhằm phát huy vai trò của công đoàn trong bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người lao động. Ở phần kiến nghị, tác giả đã đưa ra kiến nghị đầu tiên có liên quan tới công tác quản lý hoạt động công đoàn “Công đoàn cấp trên, công đoàn cơ sở cần phải xác định nhiệm v của cấp mình; công đoàn cấp trên phải biết rõ số lượng doanh nghiệp mới thành lập để chỉ định Ban Chấp hành lâm thời kịp lúc; xây dựng kế hoạch tuyên truyền vận động người lao động vào tổ chức công đoàn; xây dựng tốt mối quan hệ với cơ quan chức năng để phối hợp thực hiện” [12, tr. Năm 2010, tác giả Trần Mộng Hoài nghiên cứu “Biện pháp phối hợp quản lý hoạt động bồi dưỡng chuyên môn cho giáo viên THPT của Ban Chấp hành Công đoàn Giáo dục Quảng Ninh” đã đưa ra 7 biện pháp: Nâng cao nhận thức về tầm quan trọng của việc phối hợp với Sở Giáo dục và Đào tạo trong quản lý hoạt động bồi dưỡng giáo viên; Đề xuất cơ chế phối hợp với Sở quản lý hoạt động bồi dưỡng giáo viên; Tham gia xây dựng kế hoạch bồi dưỡng chuyên môn cho giáo viên; Tham gia tổ chức triển khai kế hoạch bồi dưỡng giáo viên; Tham gia xây dựng tiêu chí đánh giá giáo viên và đánh giá quản lý hoạt động bồi dưỡng giáo viên; Bồi dưỡng cán bộ đông đoàn các trường THPT nâng cao năng lực tham gia cùng với hiệu trưởng quản lý hoạt động bồi dưỡng chuyên môn; Kiểm tra, đánh giá kết quả bồi dưỡng giáo viên và kết quả phối hợp quản lý hoạt động bồi dưỡng giáo viên [6]. Từ những lý luận trên cho thấy, hoạt 10 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com động công đoàn trong ngành giáo dục và đào tạo mang yếu tố ngành nghề rõ nét, công đoàn không chỉ tuyên truyền, vận động CB, NG, LĐ học tập nâng cao trình độ chuyên môn mà còn tham gia phối hợp với chuyên môn đồng cấp trong những hoạt động cụ thể để bồi dưỡng cho đội ngũ giáo viên.
Nguyễn Thị Tuyến (Chủ nhiệm) và các cộng sự (2019) trong đề tài khoa học cấp thành phố - TP.