MỞ ĐẦU 1. Lý do chọn đề tài Cùng với sự phát triển không ngừng của khoa học– công nghệ trong thời kỳ CNH-HĐH đất nƣớc, ngành giáo dục cũng không ngừng phát triển và đổi mới, trong đó đổi mới công tác quản lý, nâng cao nguồn nhân lực là nhiệm vụ rất quan trọng. Nghị quyết số 29-NQ/TW ngày 4/11/2013 của Ban Chấp hành Trung ƣơng Đảng “Về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo, đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa trong điều kiện kinh tế thị trƣờng Xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế tiếp tục kh ng định, giáo dục và đào tạo là quốc sách hàng đầu, là sự nghiệp của Đảng, Nhà nƣớc và của toàn dân. Nghị quyết đề ra các nhiệm vụ, giải pháp, trong đó có giải pháp: Phát triển đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý, đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục và đào tạo (Ban Chấp hành Trung ƣơng Đảng, 2013).
Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII (2021) của Đảng đề ra chiến lƣợc “ Phát tri n nguồn nhân l c, nhất là nguồn nhân l c chất lư ng cao; ưu tiên phát tri n nguồn nhân l c cho c ng tác lãnh đạo, quản lý và các l nh v c then chốt trên cơ sở nâng cao, tạo bước chuy n biến mạnh m , toàn diện, cơ bản về chất lư ng giáo dục, đào tạo g n với cơ chế tuy n dụng, s dụng, đãi ngộ nhân tài. Nhƣ vậy, phát triển đội ngũ cán bộ quản lý, đội ngũ nhà giáo là yêu cầu cấp bách trong giai đoạn hiện nay. Đối với cán bộ quản lý ngành học mầm non, ngày 8 tháng 10 năm 2018 Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành Thông tƣ 25/2018/TT-BGDĐT qui định Chuẩn hiệu trƣởng cơ sở giáo dục mầm non. Chuẩn hiệu trƣởng là căn cứ để hiệu trƣởng cơ sở giáo dục mầm non tự đánh giá phẩm chất, năng lực; xây dựng và thực hiện kế hoạch rèn luyện phẩm chất, bồi dƣỡng nâng cao năng lực quản trị nhà trƣờng đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục.
Chuẩn làm căn cứ để các cơ quan quản lý nhà nƣớc đánh giá phẩm chất, năng lực của hiệu trƣởng cơ sở giáo dục mầm non; xây dựng và thực hiện chế độ, chính sách phát triển đội ngũ cán bộ quản lý cơ sở giáo dục mầm non; lựa chọn, sử dụng đội ngũ cán bộ quản lý cơ sở giáo dục mầm non cốt cán. Đây là căn cứ để các cơ sở đào tạo, bồi dƣỡng nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục xây dựng, phát triển chƣơng trình và tổ chức đào tạo, bồi dƣỡng phát triển phẩm chất, năng lực quản trị nhà trƣờng cho đội ngũ cán bộ quản lý cơ sở giáo dục mầm non. Chuẩn hiệu trƣởng cơ sở giáo dục mầm non còn là căn cứ để các phó hiệu trƣởng thuộc diện quy hoạch chức danh hiệu trƣởng; giáo viên thuộc diện quy hoạch chức danh hiệu trƣởng hoặc 1 phó hiệu trƣởng tự đánh giá, xây dựng và thực hiện kế hoạch rèn luyện, học tập phát triển phẩm chất, năng lực quản trị nhà trƣờng (Bộ Giáo dục và Đào tạo, 2018). Trong bối cảnh đổi mới giáo dục hiện nay, đội ngũ cán bộ quản lý trƣờng mầm non cần phải học tập nâng cao trình độ và thƣờng xuyên đào tạo bồi dƣỡng nâng cao trình độ quản lý, nâng cao bản lĩnh chính trị, phẩm chất đạo đức, phẩm chất nghề nghiệp, năng lực quản trị nhà trƣờng, xây dựng môi trƣờng giáo dục, phát triển triển mối quan hệ giữa nhà trƣờng và gia đình, xã hội đáp ứng quy định chuẩn Hiệu trƣởng.
Tỉnh Bình Dƣơng, trong những năm qua rất quan tâm, chú trọng đến phát triển nguồn nhân lực, nhất là nâng cao chất lƣợng đội ngũ nhà giáo, đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục. Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh Bình Dƣơng lần thứ X, thứ XI xác định phát triển nguồn nhân lực là một trong những chƣơng trình đột phá của địa phƣơng, đồng thời nhận thức rõ phát triển đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục là một trong những nhiệm vụ quan trọng để thực hiện đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo. Bình Dƣơng xem “ Đào tạo nguồn nhân l c là đáp ứng mục tiêu phát tri n đ thị th ng minh, hiện đại , theo Quyết định số 1745/QĐ-UBND, ngày 05 tháng 7 năm 2021 của Ủy Ban nhân dân tỉnh Bình Dƣơng Ban hành kế hoạch triển khai thực hiện chƣơng trình số 19-CTR/TU ngày 31/5/2021 của tỉnh Ủy Bình Dƣơng về phát triển và nâng cao chất lƣợng nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu xây dựng Bình Dƣơng phát triển bền vững theo hƣớng đô thị thông minh, văn minh, hiện đại giai đoạn 2021-2025, định hƣớng đến năm 2030 và tầm nhìn đến năm 2045 (UBND tỉnh Bình Dƣơng, 2021). Hiện nay, đội ngũ cán bộ quản lý giáo dục ở các trƣờng mầm non công lập ở thị xã Tân Uyên, tỉnh Bình Dƣơng đã có sự chuyển biến tích cực về cơ cấu, tr hóa đội ngũ quản lý.
Trình độ chuyên môn cán bộ quản lý mầm non đƣợc nâng cao, đƣợc bồi dƣỡng về nghiệp vụ quản lý giáo dục, quản lý nhà trƣờng. Nhiều cán bộ quản lý tr có năng lực, nhạy bén trong công việc và khả năng ứng dụng công nghệ thông tin tốt trong quản lý. Tuy nhiên, còn một số cán bộ quản lý ở trƣờng mầm non công lập ở thị xã Tân Uyên hạn chế về chuyên môn, trình độ quản lý chƣa cao, thiếu bản lĩnh và quyết đoán. Trong công việc còn ngại va chạm, làm việc chƣa hết mình, còn lúng túng, thiếu sự linh hoạt và khả năng sáng tạo trong giải quyết vấn đề.
Công tác tham mƣu, đề xuất với lãnh đạo các cấp để đóng góp cho sự phát triển giáo dục mầm non tại địa phƣơng còn hạn chế. Tình hình nêu trên đòi hỏi phải nghiên cứu một cách hệ thống thực trạng hoạt động bồi dƣỡng đội ngũ cán bộ quản lý trƣờng mầm non và thực trạng 2 quản lý hoạt động bồi dƣỡng đội ngũ cán bộ quản lý trƣờng mầm non công lập thị xã Tân Uyên. Từ đó đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động bồi dƣỡng đội ngũ cán bộ quản lý đủ về số lƣợng, mạnh về chất lƣợng đáp ứng yêu cầu nâng cao chất lƣợng công tác quản lý trƣờng mầm non, nâng cao chất lƣợng nuôi dƣỡng, chăm sóc, giáo dục tr. Với các lý do trên, chúng tôi chọn đề tài “Quản lý hoạt động bồi dƣỡng đội ngũ cán bộ quản lý tại các trƣờng mầm non công lập thị xã Tân Uyên, tỉnh Bình Dƣơng” làm đề tài nghiên cứu cho luận văn tốt nghiệp thạc sĩ chuyên ngành Quản lý giáo dục.
Mục tiêu/Câu hỏi nghiên cứu 2.1 Mục tiêu nghiên cứu Trên cơ sở nghiên cứu lý luận về quản lý hoạt động bồi dƣỡng đội ngũ cán bộ quản lý trƣờng mầm non, đề tài phân tích, đánh giá thực trạng quản lý hoạt động bồi dƣỡng cán bộ quản lý tại các trƣờng mầm non công lập thị xã Tân Uyên, tỉnh Bình Dƣơng và đề xuất biện pháp quản lý hoạt động bồi dƣỡng đội ngũ CBQL các trƣờng mầm non thuộc địa bàn nghiên cứu. Câu hỏi nghiên cứu - Thực trạng hoạt động bồi dƣỡng đội ngũ cán bộ quản lý trƣờng mầm non công lập thị xã Tân Uyên, tỉnh Bình Dƣơng hiện nay nhƣ thế nào? - Thực trạng quản lý hoạt động bồi dƣỡng đội ngũ cán bộ quản lý trƣờng mầm non công lập thị xã Tân Uyên, tỉnh Bình Dƣơng hiện nay nhƣ thế nào? Có ƣu điểm và hạn chế gì? Nguyên nhân của thực trạng? - Cần thực hiện các biện pháp quản lý hoạt động bồi dƣỡng đội ngũ cán bộ quản lý nào tại các trƣờng mầm non công lập thị xã Tân Uyên, tỉnh Bình Dƣơng trong thời gian tới? 2. Giả thuyết nghiên cứu Hoạt động quản lý bồi dƣỡng CBQL các trƣờng mầm non công lập Thị xã Tân Uyên, Tỉnh Bình Dƣơng có những đặc thù riêng và chƣa đƣợc tổ chức, quản lý một cách khoa học nên hiệu quả chƣa cao. Việc đề xuất các biện pháp quản lý bồi dƣỡng CBQL các trƣờng mầm non công lập để Thị xã Tân Uyên, Tỉnh Bình Dƣơng theo hƣớng chuẩn hóa phù hợp với đặc điểm tình hình thực tế của Thị xã Tân Uyên, Tỉnh Bình Dƣơng góp phần nâng cao kết quả hoạt động bồi 3 dƣỡng CBQL các trƣờng mầm non công lập sẽ góp phần nâng cao chất lƣợng giáo dục Mầm non của Thị xã, hoàn thiện và phát triển năng lực CBQL đáp ứng với yêu cầu thực tiễn.
Tổng quan nghiên cứu của đề tài 3. Các nghiên cứu ở nƣớc ngoài Trong những năm gần đây, trên thế giới xuất hiện không ít các công trình nghiên cứu về phát triển đội ngũ CBQL giáo dục nói chung và CBQL bậc học mầm non nói riêng, dƣới góc độ nghiên cứu phát triển nguồn nhân lực. Trong đó đặc biệt chú trọng tới chất lƣợng đội ngũ cán bộ quản lý; đề cao khía cạnh phát triển bền vững và thích ứng nhanh của từng CBQL trƣớc tiến trình phát triển kinh tế - xã hội và hội nhập quốc tế. Về vấn đề này ta có thể bắt gặp ở các công trình nghiên cứu của Fumiko Shinohara (2004 “ICTs in Teachers Training, UNESCO ); Harry Kwa (2004 “Information Technology Training Program for Student and Teachers ); David C.
Việc xuất hiện các công nghệ dạy học mới dẫn đến những đòi hỏi mới đối với đội ngũ CBQL. Việc đào tạo, bồi dƣỡng, cập nhật kiến thức mới cho đội ngũ CBQL trở nên đa dạng, phong phú; kèm theo là các chính sách giảm giờ trên lớp, dạy theo kiểu gợi mở, khêu gợi trí tò mò và năng lực khám phá của ngƣời học. Sau hội thảo Cambridge về nhà giáo cho thế kỷ 21, ngƣời ta đã đặt ra 5 yêu cầu cốt lõi đối với nhà giáo là: Kiến thức, kỹ năng QL, phẩm chất, thái độ và niềm tin. Ở một số quốc gia nhƣ Nhật Bản, Hàn Quốc, Australia và các nƣớc khác còn nhấn mạnh đội ngũ CBQL vừa là nhà chuyên môn vừa là ngƣời lãnh đạo (lãnh đạo hoạt động lớp học và lãnh đạo chuyên môn).
Ngoài ra một số công trình nghiên cứu của OECD (Tổ chức Hợp tác phát triển châu Âu) cũng đã đề cập đến chất lƣợng đội ngũ CBQL và giáo viên theo 5 tiêu chuẩn chính: a) Kiến thức phong phú về lĩnh vực QL; b) Kỹ năng QL; c) Có tƣ duy phản biện trƣớc mỗi vấn đề và có năng lực tự phê, nét rất đặc trƣng của QL; d) Biết cảm thông và cam kết tôn trọng phẩm giá của nguời khác; e) Có năng lực quản lý, kể cả trách nhiệm quản lý trong và ngoài lớp học.