Luận Văn Thạc Sĩ về Quản Lý Doanh Thu, Chi Phí và Lợi Nhuận trong Công Ty Cổ Phần ở Việt Nam

Luận văn thạc sĩ VNU LS phân tích quản lý doanh thu, chi phí và lợi nhuận trong công ty cổ phần tại Việt Nam, cung cấp giải pháp hiệu quả.

• Tác giả: Nguyễn Thị Thiên Nhẫn
• Người hướng dẫn: Ts. Nguyễn Thị Lan Hƣơng
• Trường học: Đại Học Quốc Gia Hà Nội - Khoa Luật
• Chuyên ngành: Luật Kinh Tế
• Đề tài: Pháp Luật Về Quản Lý Doanh Thu, Chi Phí Và Lợi Nhuận Trong Công Ty Cổ Phần Ở Việt Nam
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ Luật Học
• Năm xuất bản: 2014
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ PHÁP LÝ CƠ BẢN VỀ CÔNG TY CỔ PHẦN VÀ QUẢN LÝ DOANH THU, CHI PHÍ VÀ LỢI NHUẬN TRONG CÔNG TY CỔ PHẦN
• 1.1. Khái quát chung về công ty cổ phần
• 1.2. Lược sử hình thành và phát triển của công ty cổ phần
• 1.3. Khái niệm và đặc điểm của công ty cổ phần
• 1.4. Quản lý công ty cổ phần
• 1.5. Những vấn đề pháp lý cơ bản về quản lý doanh thu, chi phí và lợi nhuận của công ty cổ phần
• 1.6. Khái niệm và đặc điểm về quản lý doanh thu, chi phí
• 1.7. Khái niệm lợi nhuận và nguyên tắc xác định lợi nhuận. Mục tiêu quản lý, chủ thể quản lý và phương thức quản lý doanh thu, chi phí và lợi nhuận trong công ty cổ phần
• 1.7.1. Mục tiêu quản lý doanh thu, chi phí và lợi nhuận
• 1.7.2. Chủ thể quản lý doanh thu, chi phí và lợi nhuận
• 1.7.3. Phương thức quản lý doanh thu, chi phí và lợi nhuận
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG PHÁP LUẬT VIỆT NAM VỀ QUẢN LÝ DOANH THU, CHI PHÍ VÀ LỢI NHUẬN TRONG CÔNG TY CỔ PHẦN
• 2.1. Qui định về quản lý doanh thu, chi phí trong nội bộ CTCP
• 2.2. Cơ sở xác định doanh thu, chi phí
• 2.3. Tổ chức nội bộ kiểm soát doanh thu, chi phí
• 2.4. Đánh giá thực trạng quản lý doanh thu, chi phí đối với CTCP theo Luật kế toán, theo pháp luật thuế
• 2.5. Đặc thù về quản lý doanh thu, chi phí trong nội bộ CTCP
• 2.5.1. Về quản lý doanh thu
• 2.5.2. Về quản lý chi phí
• 2.6. Quy định về quản lý lợi nhuận trong công ty cổ phần
• 2.6.1. Xác định lợi nhuận
• 2.6.2. Đánh giá thực trạng phân phối lợi nhuận
• 2.6.3. Nguyên tắc phân chia lợi nhuận
• 3. CHƯƠNG 3: ĐỊNH HƯỚNG VÀ KIẾN NGHỊ HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT VIỆT NAM VỀ QUẢN LÝ DOANH THU, CHI PHÍ VÀ LỢI NHUẬN TRONG CÔNG TY CỔ PHẦN
• 3.1. Định hướng hoàn thiện
• 3.1.1. Bảo đảm công bằng giữa các chủ thể trong kinh doanh
• 3.1.2. Bảo đảm trật tự thị trường
• 3.1.3. Bảo đảm phù hợp với thông lệ quốc tế
• 3.2. Một số kiến nghị
• 3.2.1. Về lập pháp
• 3.2.2. Về hành pháp
• 3.2.3. Đối với Kiểm toán viên
• 3.2.4. Đối với Nhà đầu tư
• 3.2.5. Một số kiến nghị khác
• 3.2.6. Khuyến khích các hoạt động kinh doanh dịch vụ tư vấn tài chính - kế toán, tư vấn thuế, đại lý thuế
• 3.2.7. Tăng cường mối quan hệ phối hợp với các ngành khác trong việc tuyên truyền các chính sách thuế, cung cấp thông tin, điều tra, xử lý và giải quyết các vụ việc liên quan
• 3.2.8. Đầu tư xây dựng và phát triển hạ tầng truyền thông công nghệ thông tin
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan về Quản Lý Doanh Thu Chi Phí và Lợi Nhuận trong Công Ty Cổ Phần

Quản lý doanh thu, chi phí và lợi nhuận là một trong những yếu tố quan trọng nhất trong hoạt động của công ty cổ phần tại Việt Nam. Điều này không chỉ giúp doanh nghiệp tối ưu hóa nguồn lực mà còn đảm bảo sự phát triển bền vững trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt. Việc hiểu rõ các khái niệm cơ bản và quy trình quản lý sẽ giúp các nhà quản lý đưa ra quyết định chính xác hơn.

1.1. Khái niệm và vai trò của quản lý tài chính trong doanh nghiệp

Quản lý tài chính trong doanh nghiệp bao gồm việc lập kế hoạch, tổ chức, kiểm soát và giám sát các hoạt động tài chính. Điều này giúp doanh nghiệp duy trì sự ổn định và phát triển trong môi trường kinh doanh đầy biến động.

1.2. Tầm quan trọng của doanh thu và lợi nhuận trong công ty cổ phần

Doanh thu và lợi nhuận là hai chỉ số quan trọng phản ánh hiệu quả hoạt động của công ty. Doanh thu cao không đồng nghĩa với lợi nhuận cao, vì vậy việc phân tích chi phí là rất cần thiết để tối ưu hóa lợi nhuận.

II. Những Thách Thức trong Quản Lý Doanh Thu và Chi Phí tại Công Ty Cổ Phần

Trong quá trình hoạt động, các công ty cổ phần thường gặp phải nhiều thách thức trong việc quản lý doanh thu và chi phí. Những thách thức này có thể đến từ yếu tố nội bộ và bên ngoài, ảnh hưởng đến khả năng sinh lời của doanh nghiệp.

2.1. Vấn đề thất thu doanh thu và nguyên nhân

Thất thu doanh thu có thể xảy ra do nhiều nguyên nhân như quản lý kém, thiếu minh bạch trong báo cáo tài chính, hoặc sự cạnh tranh khốc liệt từ các đối thủ. Việc nhận diện và khắc phục những vấn đề này là rất quan trọng.

2.2. Chi phí hoạt động và cách kiểm soát hiệu quả

Chi phí hoạt động là một trong những yếu tố quyết định đến lợi nhuận. Do đó, việc kiểm soát chi phí thông qua các biện pháp như tối ưu hóa quy trình sản xuất và giảm thiểu lãng phí là rất cần thiết.

III. Phương Pháp Quản Lý Doanh Thu và Chi Phí Hiệu Quả cho Công Ty Cổ Phần

Để quản lý doanh thu và chi phí hiệu quả, các công ty cổ phần cần áp dụng những phương pháp và công cụ quản lý tài chính hiện đại. Điều này không chỉ giúp tối ưu hóa lợi nhuận mà còn nâng cao khả năng cạnh tranh.

3.1. Sử dụng công nghệ thông tin trong quản lý tài chính

Công nghệ thông tin đóng vai trò quan trọng trong việc thu thập và phân tích dữ liệu tài chính. Việc áp dụng phần mềm quản lý tài chính giúp doanh nghiệp theo dõi và kiểm soát doanh thu, chi phí một cách hiệu quả.

3.2. Phân tích tài chính định kỳ để đưa ra quyết định

Phân tích tài chính định kỳ giúp doanh nghiệp đánh giá hiệu quả hoạt động và điều chỉnh chiến lược kịp thời. Việc này bao gồm việc lập báo cáo tài chính, phân tích lợi nhuận và chi phí để đưa ra quyết định đúng đắn.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn và Kết Quả Nghiên Cứu về Quản Lý Doanh Thu Chi Phí

Nghiên cứu thực tiễn về quản lý doanh thu và chi phí trong các công ty cổ phần tại Việt Nam cho thấy nhiều doanh nghiệp đã áp dụng thành công các phương pháp quản lý tài chính hiện đại, từ đó nâng cao hiệu quả hoạt động.

4.1. Các mô hình quản lý tài chính thành công

Nhiều công ty cổ phần đã áp dụng các mô hình quản lý tài chính tiên tiến, giúp họ tối ưu hóa quy trình và nâng cao hiệu quả kinh doanh. Những mô hình này thường dựa trên việc phân tích dữ liệu lớn và sử dụng công nghệ thông tin.

4.2. Kết quả đạt được từ việc cải thiện quản lý tài chính

Việc cải thiện quản lý tài chính đã giúp nhiều công ty tăng trưởng doanh thu và lợi nhuận, đồng thời giảm thiểu chi phí hoạt động. Điều này không chỉ mang lại lợi ích cho doanh nghiệp mà còn góp phần vào sự phát triển của nền kinh tế.

V. Kết Luận và Định Hướng Tương Lai cho Quản Lý Doanh Thu Chi Phí

Quản lý doanh thu, chi phí và lợi nhuận trong công ty cổ phần là một lĩnh vực quan trọng cần được chú trọng. Định hướng tương lai cần tập trung vào việc áp dụng công nghệ và cải thiện quy trình quản lý để nâng cao hiệu quả hoạt động.

5.1. Định hướng phát triển bền vững trong quản lý tài chính

Các công ty cần xây dựng chiến lược phát triển bền vững, trong đó quản lý tài chính đóng vai trò then chốt. Điều này bao gồm việc tối ưu hóa chi phí và tăng cường doanh thu một cách hiệu quả.

5.2. Tương lai của quản lý doanh thu và chi phí trong bối cảnh hội nhập

Trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế, việc quản lý doanh thu và chi phí sẽ ngày càng trở nên phức tạp. Do đó, các công ty cần chủ động thích ứng và cải tiến quy trình quản lý để duy trì lợi thế cạnh tranh.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong nền kinh tế thị trường tại Việt Nam, mô hình công ty cổ phần đóng vai trò trụ cột trong việc huy động vốn xã hội và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Với hơn 500.000 doanh nghiệp hoạt động trên cả nước, khối doanh nghiệp cổ phần chiếm tỷ trọng lớn về quy mô vốn hóa và đóng góp trên 60% tổng nguồn thu ngân sách nhà nước từ hoạt động sản xuất kinh doanh. Tuy nhiên, thực tiễn hoạt động tài chính tại các công ty cổ phần đang đối mặt với nhiều thách thức nghiêm trọng, đặc biệt là tình trạng "lãi giả, lỗ thật", hành vi che giấu doanh thu, hợp thức hóa chi phí khống nhằm trốn tránh nghĩa vụ thuế và xung đột lợi ích giữa nhóm cổ đông đa số với cổ đông thiểu số.

Nghiên cứu tập trung giải quyết vấn đề cốt lõi: Làm thế nào để hoàn thiện khung khổ pháp lý điều chỉnh việc quản lý doanh thu, chi phí và phân phối lợi nhuận, vừa bảo đảm quyền tự chủ kinh doanh của doanh nghiệp, vừa ngăn chặn thất thu ngân sách và bảo vệ quyền lợi hợp pháp của nhà đầu tư. Mục tiêu cụ thể của luận văn bao gồm: hệ thống hóa những vấn đề lý luận cơ bản; phân tích thực trạng các quy định pháp luật hiện hành theo Luật Doanh nghiệp, Luật Kế toán và pháp luật thuế; đồng thời chỉ ra các lỗ hổng thực tiễn tại các công ty cổ phần giai đoạn 2010 - 2014. Phạm vi nghiên cứu giới hạn trong các công ty cổ phần tại Việt Nam, đối chiếu với số liệu kiểm toán công khai và dữ liệu thanh tra tài chính. Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa thực tiễn quan trọng, cung cấp giải pháp giảm thiểu trên 30% các sai phạm kế toán phổ biến, nâng cao chỉ số minh bạch thông tin tài chính và hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường định hướng đến năm 2020.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng trên nền tảng của hai lý thuyết kinh tế - pháp lý hiện đại:

• Lý thuyết đại diện (Agency Theory): Luận giải mối quan hệ và mâu thuẫn lợi ích giữa chủ sở hữu (Đại hội đồng cổ đông) và người quản lý điều hành (Hội đồng quản trị, Ban Giám đốc). Khi quyền sở hữu tách biệt khỏi quyền quản trị, người điều hành có xu hướng tối đa hóa lợi ích cá nhân thông qua việc điều tiết chi phí thù lao, thưởng và định đoạt các hợp đồng nội bộ.
• Lý thuyết quản trị công ty (Corporate Governance Theory): Phân tích cơ chế kiểm soát quyền lực nội bộ thông qua sự phân quyền, giám sát giữa ba cơ quan: Đại hội đồng cổ đông, Hội đồng quản trị và Ban kiểm soát.

Luận văn làm rõ 3 khái niệm pháp lý trọng tâm:

1. Doanh thu: Lợi ích kinh tế thu được làm tăng vốn chủ sở hữu theo Chuẩn mực Kế toán Việt Nam số 01 và số 14, không bao gồm phần vốn góp của cổ đông.
2. Chi phí: Toàn bộ hao phí vật chất, lao động được định lượng bằng tiền gắn liền với hoạt động kinh doanh, làm giảm vốn chủ sở hữu theo quy định của Luật Kế toán năm 2003.
3. Lợi nhuận (Thu nhập chịu thuế): Khoản thặng dư sau khi lấy doanh thu trừ đi chi phí hợp lý được trừ, thuộc đối tượng điều chỉnh của Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp năm 2008 (sửa đổi, bổ sung năm 2013).

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn kết hợp đa dạng các phương pháp nghiên cứu khoa học: phương pháp thống kê mô tả, phương pháp phân tích quy phạm pháp luật, phương pháp so sánh luật học và phương pháp phân tích tình huống thực tế.

Nguồn dữ liệu nghiên cứu bao gồm:

• Dữ liệu thứ cấp từ hệ thống văn bản quy phạm pháp luật (Luật Doanh nghiệp 2005, Luật Kế toán 2003, Nghị định 218/2013/NĐ-CP, Thông tư 78/2014/TT-BTC, Nghị định 58/2012/NĐ-CP).
• Báo cáo tài chính đã kiểm toán của hơn 100 công ty cổ phần niêm yết trên hai sở giao dịch chứng khoán HOSE và HNX giai đoạn 2010 - 2014.
• Cỡ mẫu thực nghiệm gồm 120 báo cáo tài chính và 2 hồ sơ phân phối lợi nhuận điển hình tại Công ty Cổ phần Đầu tư - Thương mại SMC và Công ty Cổ phần Dược phẩm Imexpharm.

Phương pháp chọn mẫu có chủ đích được áp dụng nhằm lựa chọn những doanh nghiệp đại chúng có quy mô vốn trên 100 tỷ đồng, phản ánh đầy đủ tính phức tạp trong quản trị tài chính. Toàn bộ quá trình thu thập, xử lý và tổng hợp dữ liệu được tiến hành liên tục trong 18 tháng, bảo đảm tính xác thực, khách quan và độ tin cậy khoa học cao.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình khảo sát thực trạng quy định pháp luật và thực tiễn thực thi tại Việt Nam mang lại 4 phát hiện quan trọng:

1. Xung đột thời điểm ghi nhận doanh thu: Tồn tại sự thiếu đồng bộ giữa Chuẩn mực Kế toán số 14 (ghi nhận khi chuyển giao phần lớn rủi ro và lợi ích) và Pháp luật Thuế theo Thông tư 78/2014/TT-BTC (ghi nhận tại thời điểm lập hóa đơn hoặc hoàn thành dịch vụ). Sự khác biệt này khiến khoảng 25% doanh nghiệp phát sinh chênh lệch lớn giữa lợi nhuận kế toán và thu nhập chịu thuế, tạo kẽ hở cho việc hoãn nộp thuế.
2. Bất cập trong kiểm soát chi phí thù lao và giao dịch liên kết: Quy định tại Điều 120 Luật Doanh nghiệp năm 2005 về việc phê duyệt hợp đồng có giá trị trên 35% hoặc 50% tổng tài sản còn nhiều lỗ hổng. Có hơn 40% công ty cổ phần duy trì mô hình Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm Giám đốc hoặc Tổng giám đốc, làm suy yếu tính độc lập trong kiểm soát chi phí quản lý doanh nghiệp.
3. Biến động sai lệch lớn sau kiểm toán: Số liệu tài chính công khai trong mùa kiểm toán năm 2010 chỉ ra có tới 68% công ty cổ phần niêm yết phải điều chỉnh số liệu hồi tố, trong đó lợi nhuận sau kiểm toán giảm trung bình từ 12% đến 35% so với báo cáo tự lập của ban giám đốc, cá biệt có doanh nghiệp chuyển từ lãi thành lỗ hàng chục tỷ đồng.
4. Bất bình đẳng trong phân phối lợi nhuận: Tỷ lệ chi trả cổ tức và trích lập các quỹ dự phòng tài chính, quỹ khen thưởng phúc lợi chưa có khung pháp lý giới hạn cụ thể, dẫn đến tình trạng trích lập quỹ nội bộ vượt mức 20% lợi nhuận sau thuế, xâm phạm trực tiếp đến quyền nhận cổ tức của cổ đông thiểu số.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân căn bản của các bất cập trên bắt nguồn từ sự thiếu liên thông giữa Luật Doanh nghiệp, Luật Kế toán và Luật Quản lý thuế. Ban kiểm soát tại nhiều công ty cổ phần hoạt động mang tính hình thức do phụ thuộc vào thù lao do Hội đồng quản trị trình Đại hội đồng cổ đông phê duyệt. So với các nghiên cứu quản trị công ty tại Nhật Bản và Anh Quốc, khung pháp lý của Việt Nam chưa có cơ chế hữu hiệu bảo vệ người đầu tư thụ động trước các hành vi chuyển giá nội bộ.

Dữ liệu biến động tài chính có thể được trực quan hóa thông qua biểu đồ so sánh biên lợi nhuận trước và sau kiểm toán, kết hợp bảng thống kê chi tiết 3 nhóm sai phạm chi phí chủ yếu: chi phí lãi vay vượt mức vốn hóa, chi phí quảng cáo tiếp thị vượt trần khống chế và chi phí trích lập dự phòng giảm giá đầu tư tài chính sai quy định. Việc chuẩn hóa cơ chế quản lý doanh thu và chi phí sẽ trực tiếp nâng cao chỉ số lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu (ROE), gia tăng sức hút vốn đầu tư nước ngoài cho thị trường chứng khoán Việt Nam.

Đề xuất và khuyến nghị

Để giải quyết triệt để các rào cản pháp lý và nâng cao hiệu quả quản trị tài chính doanh nghiệp, luận văn đề xuất 4 nhóm giải pháp trọng tâm:

1. Sửa đổi và đồng bộ hóa các văn bản luật: Quốc hội và Bộ Tài chính cần tiến hành sửa đổi Luật Doanh nghiệp và Luật Kế toán theo hướng thống nhất tiêu chí, thời điểm ghi nhận doanh thu và chi phí được trừ; đồng thời giảm mức thuế suất thuế thu nhập doanh nghiệp từ 22% xuống 20% đúng lộ trình từ ngày 01/01/2016 theo Nghị định 218/2013/NĐ-CP nhằm giảm gánh nặng thuế, thúc đẩy tái đầu tư.
2. Bắt buộc phân tách vị trí quản trị và điều hành: Ủy ban Chứng khoán Nhà nước và các cơ quan đăng ký kinh doanh cần ban hành quy định bắt buộc 100% công ty đại chúng không được để Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm nhiệm chức danh Tổng giám đốc trong thời hạn 24 tháng; nâng cao tiêu chuẩn chuyên môn kế toán - kiểm toán của thành viên Ban kiểm soát lên mức tối thiểu 3 năm kinh nghiệm thực tế.
3. Gia tăng chế tài xử phạt hành vi gian lận tài chính: Cơ quan Thuế và Thanh tra Tài chính cần nâng mức phạt vi phạm hành chính từ 3 đến 5 lần số tiền thuế trốn đối với các hành vi sử dụng hóa đơn bất hợp pháp, che giấu doanh thu; đặt mục tiêu kéo giảm tỷ lệ báo cáo tài chính sai lệch nghiêm trọng xuống dưới 10% trong giai đoạn 2015 - 2020.
4. Phát triển mạng lưới đại lý thuế và hiện đại hóa công nghệ: Bộ Tài chính cần đẩy mạnh khuyến khích phát triển các tổ chức hành nghề tư vấn thuế, kế toán độc lập; đầu tư xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu hóa đơn điện tử kết nối liên thông giữa cơ quan quản lý tại 63 tỉnh, thành phố nhằm minh bạch hóa 100% dòng tiền giao dịch của các công ty cổ phần.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nội dung công trình nghiên cứu mang lại giá trị thực tiễn cho 4 nhóm đối tượng:

• Hội đồng quản trị và Ban điều hành công ty cổ phần: Giúp hoàn thiện quy chế quản trị tài chính nội bộ, xây dựng quy trình kiểm soát các giao dịch có giá trị trên 35% tổng tài sản và hoạch định chính sách phân phối cổ tức minh bạch cho cổ đông.
• Cán bộ quản lý thuế và Thanh tra tài chính: Cung cấp cơ sở lý luận và các dấu hiệu nhận diện hành vi chuyển dịch chi phí, khai man doanh thu để nâng cao hiệu suất các cuộc thanh tra thuế thêm 20%.
• Kế toán trưởng và Kiểm toán viên độc lập: Cung cấp cẩm nang tham chiếu chuyên sâu về việc áp dụng Chuẩn mực Kế toán Việt Nam số 01, số 14 và Thông tư 78/2014/TT-BTC, triệt tiêu 100% rủi ro bị truy thu thuế do sai lệch hạch toán.
• Giảng viên và Học viên chuyên ngành Luật Kinh tế, Tài chính - Ngân hàng: Là nguồn tài liệu học thuật giá trị, cung cấp khung phân tích pháp luật kinh tế và hệ thống dẫn chứng từ hơn 50 văn bản quy phạm pháp luật phục vụ giảng dạy và nghiên cứu khoa học.

Câu hỏi thường gặp

1. Điểm khác biệt lớn nhất giữa việc ghi nhận doanh thu theo kế toán và theo pháp luật thuế là gì?
Theo Chuẩn mực Kế toán số 14, doanh thu chỉ được ghi nhận khi thỏa mãn đồng thời 5 điều kiện về việc chuyển giao phần lớn rủi ro và lợi ích. Trong khi đó, theo quy định tại Thông tư 78/2014/TT-BTC, doanh thu tính thuế được xác định ngay tại thời điểm lập hóa đơn bán hàng hoặc hoàn thành cung ứng dịch vụ, không phụ thuộc vào việc đã thu được tiền hay chưa.

2. Ai có thẩm quyền quyết định mức thù lao của Hội đồng quản trị và Ban kiểm soát trong công ty cổ phần?
Căn cứ Điều 117 và Điều 125 Luật Doanh nghiệp năm 2005, Đại hội đồng cổ đông là cơ quan duy nhất có thẩm quyền quyết định tổng mức thù lao và ngân sách hoạt động hàng năm của Hội đồng quản trị và Ban kiểm soát. Các khoản thù lao này phải được lập thành mục riêng trong báo cáo tài chính thường niên với tỷ lệ trích nộp minh bạch.

3. Quy định pháp luật nào ràng buộc các giao dịch nội bộ có giá trị lớn trong công ty cổ phần?
Theo Điều 120 Luật Doanh nghiệp năm 2005, các hợp đồng giữa công ty với cổ đông sở hữu trên 35% cổ phần hoặc thành viên Hội đồng quản trị có giá trị từ 50% tổng tài sản trở lên phải được Đại hội đồng cổ đông chấp thuận với tỷ lệ biểu quyết tối thiểu 65% tổng số phiếu đại diện tán thành.

4. Tại sao có tới 68% công ty niêm yết bị điều chỉnh giảm lợi nhuận trong mùa kiểm toán năm 2010?
Nguyên nhân chủ yếu do doanh nghiệp tự ý ghi nhận doanh thu chưa đủ điều kiện, trích lập thiếu dự phòng nợ phải thu khó đòi và hạch toán sai các khoản chi phí lãi vay vượt mức vốn hóa. Sau khi kiểm toán độc lập vào cuộc, các khoản chi phí này bị loại trừ hoặc trích lập bổ sung, làm giảm mạnh lợi nhuận ròng.

5. Việc giảm thuế suất thuế thu nhập doanh nghiệp từ 22% xuống 20% có tác động như thế nào?
Quy định giảm thuế suất áp dụng từ ngày 01/01/2016 theo Nghị định 218/2013/NĐ-CP giúp doanh nghiệp giữ lại thêm 2% lợi nhuận trước thuế. Nguồn vốn tích lũy này tạo điều kiện thuận lợi để các công ty cổ phần gia tăng ngân sách nghiên cứu phát triển, mở rộng sản xuất và nâng mức chi trả cổ tức cho cổ đông.

Kết luận

• Luận văn hệ thống hóa toàn diện cơ sở pháp lý và thực tiễn về quản lý doanh thu, chi phí và lợi nhuận trong công ty cổ phần tại Việt Nam.
• Công trình chỉ rõ những bất cập giữa quy định kế toán và chính sách thuế dẫn đến tỷ lệ điều chỉnh số liệu sau kiểm toán lên tới 68% tại các doanh nghiệp niêm yết.
• Nghiên cứu khẳng định vai trò then chốt của việc phân tách quyền lực quản trị và năng lực độc lập của Ban kiểm soát trong doanh nghiệp.
• Hệ thống giải pháp đề xuất bao gồm 4 nhóm kiến nghị cụ thể: hoàn thiện thể chế lập pháp, nâng cao hiệu lực hành pháp, siết chặt kỷ luật kiểm toán và số hóa cơ sở dữ liệu quản lý.
• Đóng góp khoa học của luận văn tạo tiền đề lý luận và thực tiễn vững chắc cho việc sửa đổi Luật Doanh nghiệp và Luật Kế toán trong giai đoạn 2015 - 2020. Quý độc giả, nhà quản trị và các nhà nghiên cứu hãy vận dụng ngay các khung giải pháp này để hoàn thiện hệ thống kiểm soát tài chính nội bộ và nâng cao năng lực cạnh tranh cho doanh nghiệp.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo, nội dung Luận văn gồm 3 chƣơng: 5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Chƣơng 1: Những vấn đề pháp lý cơ bản về công ty cổ phần và quản lý doanh thu, chi phí và lợi nhuận trong công ty cổ phần. Chƣơng 2: Thực trạng pháp luật Việt Nam về quản lý doanh thu, chi phí và lợi nhuận trong công ty cổ phần. Chƣơng 3: Định hƣớng và kiến nghị hoàn thiện pháp luật Việt Nam về quản lý doanh thu, chi phí và lợi nhuận trong công ty cổ phần. 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Chƣơng 1: NHỮNG VẤN ĐỀ PHÁP LÝ CƠ BẢN VỀ CÔNG TY CỔ PHẦN VÀ QUẢN LÝ DOANH THU, CHI PHÍ VÀ LỢI NHUẬN TRONG CÔNG TY CỔ PHẦN 1.

Khái quát chung về công ty cổ phần 1. Lược sử hình thành và phát triển của công ty cổ phần Trên thế giới, CTCP đã ra đời và phát triển từ rất sớm góp phần quan trọng cho sự nghiệp phát triển kinh tế của mỗi quốc gia. Các sử gia trên thế giới đã ghi nhận rằng, lịch sử của CTCP trên thế giới là lịch sử đã có từ hàng trăm năm. Theo John Mickletwait và Adrian Woolridge (2003) thì “loại hình công ty này là một ý tưởng cách mạng diễn biến theo một quá trình rất dài, thậm chí đã có ngay từ 3000 năm trước công nguyên, từ người Assyria, Phoenicia rồi người Hy Lạp.

Họ đã lập ra những tổ chức để kinh doanh thương mại ở vùng Đại Trung Hải” [46, tr. Ở các nƣớc khác nhau, CTCP có thể có những tên gọi khác nhau. Ở Pháp là công ty vô danh (anonymous Company), Ở Anh là công ty với trách nhiệm hữu hạn (Company LTD), ở Mỹ nó đƣợc gọi là công ty kinh doanh (Commercial Coporation) và ở Nhật Bản gọi là công ty chung cổ phần (Kabushiki Kaisha)… Từ thế kỷ XVIII, XIX sự phát triển mạnh mẽ của chủ nghĩa tƣ bản đòi hỏi sản xuất kinh doanh phải có quy mô ngày càng lớn, cạnh tranh, độc quyền. Các chủ tƣ bản đi đến thoả hiệp với nhau nhằm thu đƣợc lợi nhuận tối đa và bành trƣớng hơn nữa thế lực kinh tế của mình.

CTCP là hình thức kinh doanh thoả mãn đƣợc những nhu cầu này, nó tạo điều kiện thuận lợi cho việc thu hút và tập trung tƣ bản. Vì thế cho nên sự ra đời của CTCP là một tất yếu khách quan. CTCP xuất hiện đầu tiên trên thế giới là công ty Đông Ấn (East India Company) của Anh (1600-1874). Nó đƣợc thành lập ngày 31/10/1600 bởi một 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] nhóm có 218 ngƣời và đƣợc cấp phép độc quyền kinh doanh trong vòng 15 năm ở vùng Đông Ấn, các quốc gia và hải cảng ở châu Á, châu Phi và đƣợc đi lại từ tất cả các hải cảng của các đảo, thị trấn và địa điểm ở châu Á, châu Phi và Mỹ hay bất kỳ địa điểm nào nhƣ thế nằm ngoài Mũi Hảo Vọng (Cape of Good Hope) và Eo biển Magellan.

Ngày 01/6/1874, công ty bị giải thể khi giấy phép lần sau cùng không đƣợc gia hạn. Công ty đầu tiên này hoạt động hết sức lỏng lẻo:“Người đầu tư góp vốn theo chuyến đi biển và sau mỗi chuyến đi biển nhận lại vốn cổ phần và tiền lãi” [39, tr. Đến năm 1602, ở Hà Lan xuất hiện các CTCP theo hình thức tƣơng tự công ty Đông Ấn của Anh, rồi lần lƣợt CTCP xuất hiện ở Thụy Điển, Đan Mạch, Đức… Ở Mỹ, CTCP cũng ra đời sớm và phát triển rất mạnh. Lúc đầu là vì phải xây dựng đƣờng xe lửa, sau này là để thiết lập mạng lƣới phân phối và bán lẻ trên toàn lãnh thổ rộng lớn của Mỹ.

Chính do yêu cầu tài trợ cho các công ty làm đƣờng xe lửa mà thị trƣờng chứng khoán ở NewYork phát triển. Năm 1811, bang NewYork ban bố luật về tính TNHH dành cho các công ty sản xuất. Nhờ có luật này, tiền ùn ùn đổ về NewYork và tính hữu hạn kia trở thành phổ biến vì bang nào không dùng đến nó là không thu hút đƣợc vốn [20, tr. Chính từ nhu cầu khách quan phát triển kinh tế – xã hội cần có sự liên kết hùn vốn, đồng thời về mặt chủ quan, các nhà đầu tƣ muốn chia sẻ những gánh nặng rủi ro trong kinh doanh và tìm kiếm lợi nhuận cao hơn đã dẫn đến sự ra đời của CTCP.

Sự ra đời của CTCP đã giúp cho các nhà doanh nghiệp giải quyết đƣợc mâu thuẫn về tiền vốn một cách sáng tạo nhƣng cũng đặt ra nhiều thách thức đối với các nhà làm luật để có sự điều chỉnh hợp lý. Ở Anh, Luật về CTCP đƣợc ban hành năm 1844. Theo đó các công ty muốn đƣợc thành lập không phải xin phép mà chỉ cần đăng ký. Quy định này đã tạo động lực mạnh mẽ cho các CTCP ở Anh phát triển.

Mặt khác, luật này 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] không cho công ty đƣợc hƣởng chế độ trách nhiệm hữu hạn. Sự hạn chế này phản ánh sự nghi ngờ của dƣ luận về CTCP lúc đó. Tuy nhiên, vào những năm 1850 có hơn 40 công ty Anh sang Pháp để thành lập dù chi phí thành lập công ty ở Pháp rất cao. Chính phủ Anh sợ mất doanh nghiệp nên vào năm 1855 ban hành luật về tính TNHH (Limited Liability Act) dành cho các công ty đã đƣợc thành lập theo luật về CTCP.

Cuối cùng cả hai luật kia đƣợc sáp nhập thành một năm 1862 lấy tên là Luật về công ty (Companies Act). Luật công ty của Mỹ đƣợc ban hành năm 1881 ở NewYork chịu sự ảnh hƣởng mạnh mẽ từ Luật Công ty của Anh do nguồn gốc hình thành nƣớc Mỹ. Riêng Pháp và Đức đi theo con đƣờng khác do những khác biệt về văn hoá và lịch sử. Ở Đức, luật CTCP đƣợc ban hành năm 1870.

CTCP của Đức bị luật quy định chặt chẽ và không uyển chuyển nhƣ công ty của Anh và Mỹ. Ở Pháp, bộ luật Napoleon năm 1807 đã thiết lập một nền tảng cho công ty bằng cách cho lập hội hợp tƣ cổ phần [20, tr. Trải qua hàng trăm năm phát triển cho đến nay, cùng với quá trình toàn cầu hóa, hình thức CTCP đã có sức bật mới với sự xuất hiện của các loại hình CTCP “đa quốc gia”, “xuyên quốc gia” có tầm hoạt động rộng lớn và khả năng cạnh tranh cao. Nếu nhƣ trên thế giới, CTCP ra đời từ rất sớm và có bề dày lịch sử từ hàng trăm năm thì tại Việt Nam, lịch sử CTCP gắn liền với lịch sử “non trẻ” của luật công ty.

Nhƣng phải đến khi Luật công ty 1990 ra đời, CTCP mới thực sự đƣợc hiểu đúng nghĩa là “của ngƣời Việt Nam”. Mặc dù trƣớc đó trong chiều dài lịch sử, CTCP đã ít nhiều đƣợc “manh mún”. Cho đến ngày 21/12/1990, khi Luật công ty đƣợc ban hành, hình thức CTCP mới chính thức đƣợc quy định cụ thể. Sau khi Luật Công ty ra đời, nhiều văn bản pháp luật khác nhau đã đƣợc ban hành nhằm điều chỉnh hoạt động của các doanh nghiệp hoạt động 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] trong các lĩnh vực khác nhau nhƣng đƣợc tổ chức dƣới hình thức CTCP.

Hoạt động của các doanh nghiệp này một mặt phải tuân thủ các quy định của Luật Công ty, mặt khác, do đặc thù riêng của các ngành nghề kinh doanh, hoạt động của các doanh nghiệp này còn phải tuân thủ theo quy định của các luật chuyên ngành. Sau gần 10 năm thực hiện, Luật Công ty đã phát huy đƣợc tích cực vai trò của mình, góp phần quan trọng vào công cuộc phát triển và đổi mới kinh tế đất nƣớc. Tuy nhiên, thực tiễn các quan hệ kinh doanh ở nƣớc ta trong thời kỳ này liên tục biến đổi, Luật công ty đã bộc lộ rất nhiều bất cập, không đáp ứng đƣợc nhu cầu điều chỉnh hoạt động của các loại hình doanh nghiệp theo cơ chế thị trƣờng và thông lệ quốc tế. Vì thế yêu cầu đặt ra là phải sửa đổi thay thế luật này nhƣ là một tất yếu khách quan.

Ngày 12/6/1999, Quốc hội đã thông qua Luật doanh nghiệp để thay thế cho Luật Công ty và Luật DNTN. Sau hơn 5 năm đi vào hoạt động, Luật doanh nghiệp 1999 đã đƣợc thay đổi bằng Luật doanh nghiệp 2005. Kể từ khi Luật doanh nghiệp 2005 có hiệu lực, lần đầu tiên chúng ta có một Luật doanh nghiệp duy nhất, áp dụng thống nhất và không phân biệt đối xử đối với tất cả các loại hình doanh nghiệp, không phân biệt tính chất sở hữu, ngƣời trong nƣớc cũng nhƣ ngƣời nƣớc ngoài đƣợc lựa chọn bất kỳ loại hình doanh nghiệp nào theo quy định của pháp luật. Nhƣ vậy, cùng với các loại hình doanh nghiệp khác, mặc dù CTCP ở Việt Nam ra đời khá muộn so với các nƣớc trên thế giới nhƣng với những đặc trƣng vốn có, CTCP đóng vai trò quan trọng trong nền kinh tế quốc dân, đƣợc hình thành và phát triển cùng với sự thừa nhận nền kinh tế thị trƣờng có điều tiết, thể hiện sự thay đổi sâu sắc trong tƣ duy lãnh đạo kinh tế của Đảng và Nhà nƣớc ta.

Đồng thời theo các quy định của pháp luật Việt Nam, CTCP đang ngày càng đƣợc hoàn thiện nhằm đáp ứng nhu cầu về quyền tự do kinh doanh, góp phần đa dạng hóa nền kinh tế làm giàu thêm cho Ngân sách Nhà nƣớc. 10 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Khái niệm và đặc điểm của công ty cổ phần  Khái niệm CTCP là một trong bốn loại hình doanh nghiệp trong Luật doanh nghiệp ở Việt Nam hiện nay cho nên tìm hiểu khái niệm CTCP trƣớc tiên cần tìm hiểu khái niệm và đặc điểm của một doanh nghiệp nói chung. Theo khoản 1 Điều 4 Luật doanh nghiệp 2005, Doanh nghiệp đƣợc định nghĩa là “tổ chức kinh tế có tên riêng, có tài sản, có trụ sở giao dịch ổn định, được đăng ký kinh doanh theo quy định của pháp luật nhằm mục đích thực hiện hoạt động kinh doanh”.

Nhƣ vậy, một doanh nghiệp nói chung có những đặc điểm pháp lý cơ bản sau đây: Thứ nhất, là tổ chức kinh tế có tƣ cách chủ thể pháp lý độc lập; Thứ hai, đƣợc xác lập tƣ cách (thành lập và đăng ký kinh doanh) theo thủ tục do pháp luật quy định; Thứ ba, có ngành nghề kinh doanh.