Đặt vấn đề Ngành chăn nuôi Việt Nam đang trên đà phát triển mạnh mẽ, vượt bậc về số lượng các loài vật nuôi. Cùng với đó là sự thay đổi với nhiều hình thức, phương thức, quy mô chăn nuôi khác nhau, từ hình thức chăn nuôi theo hộ gia đình đến mô hình trang trại vừa và lớn, từ phương thức thủ công, tận dụng đến chăn nuôi công nghiệp hiện đại. Trong ngành chăn nuôi, chăn nuôi lợn chiếm một vị trí quan trọng trong nền kinh tế quốc dân. Vì đó là nguồn cung cấp thực phẩm với tỷ trọng cao và chất lượng tốt cho người tiêu dùng, bên cạnh đó còn mang lại nguồn ngoại tệ tương đối lớn thông qua việc xuất khẩu lợn trên thị trường quốc tế.
Một trong những khó khăn điển hình hay xảy ra đối với ngành chăn nuôi nước ta là dịch bệnh, xảy ra nhiều nhất đối với ngành chăn nuôi lợn là ở giai đoạn lợn con theo mẹ từ 1 đến 21 ngày tuổi. Do nhiều nguyên nhân khác nhau như thời tiết thay đổi đột ngột, ẩm độ cao, chuồng trại vệ sinh không đảm bảo, thức ăn… Mặc dù công tác phòng bệnh đã được quan tâm nhưng vẫn không tránh khỏi những bệnh tật xảy ra đối với lợn con giai đoạn này, hay gặp nhất đó là bệnh phân trắng lợn con. Đây là bệnh truyền nhiễm cấp tính. Lợn con mắc bệnh này sẽ bị ỉa chảy, bệnh do vi khuân Escherichia coli gây nên, khi lợn con mắc bệnh nếu điều trị không kịp thời sẽ dẫn đến còi cọc, chậm lớn, làm ảnh hưởng đến chất lượng con giống, khả năng sinh trưởng, phát triển chậm, gây tổn thất kinh tế lớn cho người chăn nuôi.
Do đó ngoài yếu tố dinh dưỡng, chế độ chăm sóc nuôi dưỡng thì công tác thú y là khâu rất quan trọng. Việc phòng và điều trị bệnh phân trắng cho lợn con góp phần làm tăng hiệu quả chăn nuôi lợn sinh sản và đảm bảo cho sự tăng trưởng trong cơ cấu đàn. n 2 Mặc dù, đã được quan tâm chăm sóc rất tốt, song do ảnh hưởng của thời tiết và một phần công tác thú y chưa mang lại hiệu quả, nên bệnh phân trắng ở lợn con vẫn xảy ra thường xuyên và gây hậu quả nghiêm trọng. Xuất phát từ thực tiễn trên, được sự hướng dẫn của giáo viên hướng dẫn, em tiến hành thực hiện chuyên đề: “Áp dụng biện pháp phòng và điều trị bệnh phân trắng lợn con giai đoạn 1 đến 21 ngày tuổi tại trại lợn liên kết với tập đoàn BMG và biện pháp điều trị” 1.
Mục đích và yêu cầu của đề tài 1. Mục đích - Đánh giá tình hình mắc bệnh phân trắng lợn con từ 1 - 21 ngày tuổi. - Áp dụng quy trình phòng và trị bệnh phân trắng lợn con từ 1 - 21 ngày tuổi. Yêu cầu - Đánh giá được tình hình mắc bệnh phân trắng lợn con từ 1 - 21 ngày tuổi tại trại lợn liên kết với tập đoàn BMG – trại của ông Hồ Việt Bắc xã Tề Lễ huyện Tam Nông tỉnh Phú Thọ.
- Áp dụng được quy trình phòng và trị bệnh phân trắng lợn con từ 1 - 21 ngày tuổi. n 3 Phần 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2. Điều kiện cơ sở nơi thực tập 2. Điều kiện tự nhiên • Vị trí địa lý của trang trại: Trang trại chăn nuôi thuộc xã Tề Lễ, một xã miền núi nằm ở phía Tây của huyện Tam Nông, phía bắc trại giáp với xã Đồng Lương - huyện Cẩm Khê, phía nam giáp xã Sơn Hùng - huyện Thanh Sơn, phía tây giáp xã Đồng Ngọc - huyện Yên Lập, phía đông giáp xã Thọ Văn - huyện Tam Nông.
• Địa hình: Phú Thọ là một tỉnh trung du miền núi phía Bắc, có điều kiện địa hình phù hợp với phát triển nông nghiệp, chăn nuôi gia súc và trồng cây ăn quả, có hệ thống sông ngòi, hồ chứa nước và đường quốc lộ phát triển. • Khí hậu: Phú Thọ thuộc khu vực chịu ảnh hưởng của khí hậu nhiệt đới gió mùa, nóng ẩm mưa nhiều. Một năm chia làm 4 mùa rõ rệt Xuân - Hạ - Thu - Đông. Mỗi mùa có diễn biến thời tiết lại khác nhau.
Mùa đông lạnh, mùa hè nóng ẩm, mùa xuân, thu khí hậu ôn hòa. Mùa xuân được tính từ tháng 1 đến tháng 3 âm lịch. Thời tiết mùa này lạnh ẩm nên ảnh hưởng nhiều đến chăn nuôi. Mùa này lợn hay mắc các bệnh về đường hô hấp.
Mùa hạ được tính từ tháng 4 đến tháng 6 âm lịch, nhiệt độ mùa này là khá cao có những ngày nhiệt độ lên đến tới 37°C - 38°C. Ở mùa này lợn hay mắc bệnh về đường tiêu hóa. Mùa thu được tính từ tháng 7 đến tháng 9 âm lịch. Thời tiết mùa này rất mát, thuận lợi cho việc chăn nuôi.
Mùa đông được tính từ tháng 10 đến tháng 12 âm lịch. Thời tiết mùa này lạnh, hanh khô nên lợn rễ mắc bệnh đường hô hấp và tiêu hóa. n 4 Nhiệt độ trung bình 22 - 23°C. Độ ẩm dao động lớn từ 70 - 80%.
Tổng lượng mưa trung bình năm tại Phú Thọ dao động trong khoảng 1. Điều kiện kinh tế - xã hội Tỉnh Phú Thọ có 70% dân số sống bằng nông nghiệp, tình hình chăn nuôi chủ yếu vẫn còn nhỏ lẻ, số trang trại nuôi tập trung còn ít hiệu quả sản xuất chưa cao. Xã Tề Lễ có tổng diện tích đất nông nghiệp là 1. Sản xuất nông nghiệp giữ vai trò quan trọng trong nền kinh tế của huyện.
Sản xuất nông nghiệp chủ yếu theo phương thức cổ truyền, quảng canh cây trồng. Những năm gần đây, nhờ có công tác khuyến nông tích cực tuyên truyền áp dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất đến từng thôn, bản nên năng suất cây trồng vật nuôi cũng tăng lên. Ngành chăn nuôi những năm trước đây chủ yếu là theo phương thức chăn nuôi hộ gia đình nên năng suất chăn nuôi còn hạn chế. Trong những năm gần đây được sự đầu tư và hiểu biết về khoa học kỹ thuật nên năng suất trong chăn nuôi ngày một tăng.
Tình hình sản xuất tại cơ sở thực tập 2. Cơ cấu tổ chức của trại Trại gồm 11 người, trong đó: + Quản lý: 01 người + Kỹ sư chính của công ty: 01 người + Tổ trưởng: 02 người + Công nhân: 04 người + Sinh viên thực tập: 03 người 2. Cơ sở vật chất của trang trại * Hệ thống chuồng trại n 5 Hệ thống chuồng trại được xây dựng trên nền đất cao, dễ thoát nước. Được bố trí tách biệt với khu hành chính và hộ gia đình, được xây dựng theo hướng Đông Nam, đảm bảo mát về mùa hè, ấm về mùa đông.
Xung quanh khu sản xuất có hàng rào bao bọc và có cổng ra vào riêng. Hiện nay, trại xây dựng với quy mô phù hợp theo hướng chăn nuôi công nghiệp. Hệ thống chuồng lồng, nền sàn bê tông cho lợn nái chờ phối và lợn nái chửa. Chuồng lồng, nền sàn nhựa cho lợn nái đẻ, lợn con và lợn con sau cai sữa cùng với hệ thống nước uống tự động.
Hệ thống che chắn kín đáo thoáng mát về mùa hè, ấm áp về mùa đông. Hệ thống mái che hai ngăn có độ thông thoáng tốt, có tường rào bao quanh chuồng trại. Ở cuối mỗi ô chuồng đều có hệ thống thoát phân và nước thải. Hệ thống nước sạch được đưa về từng ô chuồng đảm bảo cho việc cung cấp nước uống tự động cho lợn, nước tắm cho lợn và nước rửa chuồng hàng ngày.
Trại đã lắp đặt hệ thống nước máy đảm bảo cung cấp nước sạch cho lợn uống, tắm và vệ sinh chuồng trại. * Các công trình khác Gần khu chuồng trại cho xây dựng một phòng kĩ thuật, một nhà kho, một phòng thay đồ, phòng tắm, nhà vệ sinh, nhà ăn riêng. Phòng kỹ thuật được trang bị đầy đủ các dụng cụ thú y như: Panh, dao mổ, bơm tiêm, kìm bấm số tai, kìm bấm nanh, bình phun thuốc sát trùng, cân, các loại thuốc thú y và máy soi tinh, đóng tinh. Nhà kho được xây dựng gần khu chuồng, là nơi chứa thức ăn cho lợn.
Bên cạnh đó trại còn cho xây dựng một giếng khoan, 2 bể chứa nước, 4 máy bơm nước đảm bảo cung cấp nước sạch cho sinh hoạt của công nhân và cán bộ kĩ thuật trại. Tình hình sản xuất của trang trại * Công tác chăn nuôi Hiện nay, trại có 60 nái sinh sản và 5 nái hậu bị, trung bình lợn nái của trại sản xuất được 2,45 - 2,47 lứa/năm. Số con sơ sinh là 10,23 con/lứa, số con cai sữa là 10,7 con/lứa, lợn con theo mẹ được nuôi đến 21 ngày tuổi, chậm nhất là 28 ngày thì tiến hành cai sữa và chuyển sang chuồng thịt tại nhà hoặc bán cho các trại khác. Ngoài ra trại có 3 con lợn đực Duroc và 1 con lợn đực Landrace, các lợn đực giống này được nuôi nhằm mục đích kích thích động dục cho lợn nái và khai thác tinh để thụ tinh nhân tạo.
Lợn nái được phối 4 lần và được luân chuyển đến khu chăm sóc nuôi dưỡng riêng. Thức ăn cho lợn nái là thức ăn hỗn hợp hoàn chỉnh có chất lượng cao, được Công ty cổ phần BMG (BMGFEED) cung cấp cho từng đối tượng lợn của trại. Ngoài ra trại có 125 con lợn thịt. * Công tác vệ sinh thú y của trại Vệ sinh phòng bệnh là công tác rất quan trọng.
Nó có tác dụng tăng sức đề kháng cho vật nuôi, giảm nguy cơ xảy ra dịch bệnh, hạn chế những bệnh có tính chất lây lan từ đó phát huy tốt tiềm năng của giống. - Công tác vệ sinh: Chuồng trại được xây dựng thoáng mát về mùa hè, mùa đông được che chắn cẩn thận, ấm áp, xung quanh các chuồng nuôi đều trồng các cây xanh tạo cho các chuồng nuôi có độ thông thoáng và mát tự nhiên. Trước cửa vào các khu có rắc vôi bột từ đó hạn chế được rất nhiều tác động của mầm bệnh bên ngoài đối với lợn nuôi trong chuồng. Hàng ngày quét dọn vệ sinh chuồng trại, thu gom phân, nước tiểu, khơi thông cống rãnh, đường đi trong trại được quét dọn, phun thuốc sát trùng, hành lang đi lại được quét dọn và rắc vôi theo quy định.
Công nhân, kỹ sư, khách thăm quan trước n 7 khi vào khu chăn nuôi đều phải sát trùng sạch sẽ, thay quần áo theo quy định của trại. - Công tác phòng bệnh: Trong khu vực chăn nuôi hạn chế đi lại giữa các chuồng, hành lang giữa các chuồng và bên ngoài chuồng đều được rắc vôi bột. Quy trình phòng bệnh bằng vaccine luôn được trang trại thực hiện nghiêm túc, đầy đủ và đúng kỹ thuật. Đối với từng loại lợn có quy trình tiêm riêng, từ lợn nái, lợn hậu bị, lợn đực, lợn thịt, lợn con.