Luận Văn Thạc Sĩ Về Phòng Chống Rủi Ro Trong Cho Vay Kinh Doanh Chứng Khoán Tại Eximbank Sài Gòn

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu ueh phòng chống rủi ro trong cho vay kinh doanh chứng khoán tại eximbank sài gòn, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề xuất giải pháp cải

• Tác giả: Lê Đào Thy
• Người hướng dẫn: Ts. Nguyễn Hoàng Thắng
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Thành Phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Kinh Tế Tài Chính - Ngân Hàng
• Đề tài: Phòng Chống Rủi Ro Trong Cho Vay Kinh Doanh Chứng Khoán Tại Eximbank Sài Gòn
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ
• Năm xuất bản: 2010
• Địa điểm: Tp. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ CHO VAY CẦM CỐ – KINH DOANH CHỨNG KHOÁN
• 1.1. RỦI RO KINH DOANH CHỨNG KHOÁN
• 1.1.1. Rủi ro là gì?
• 1.1.2. Rủi ro đầu tư kinh doanh chứng khoán
• 1.1.2.1. Định nghĩa
• 1.1.2.2. Các loại rủi ro trong đầu tư kinh doanh chứng khoán
• 1.1.2.2.1. Rủi ro mang tính hệ thống
• 1.1.2.2.2. Rủi ro phi hệ thống
• 1.2. RỦI RO CHO VAY CẦM CỐ - KINH DOANH CHỨNG KHOÁN
• 1.2.1. Cho vay cầm cố - kinh doanh chứng khoán
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG RỦI RO CHO VAY CẦM CỐ – KINH DOANH CHỨNG KHOÁN TẠI EXIMBANK SÀI GÒN
• 2.1. Khái quát tình hình cho vay cầm cố, kinh doanh chứng khoán tại các ngân hàng ở VIỆT NAM
• 2.1.1. Thời gian trước 30/06/2007
• 2.1.2. Thời gian từ 30/06/2007 đến 01/02/2008
• 2.1.3. Thời gian từ 01/02/2008 đến nay
• 2.1.4. Ảnh hưởng và phản ứng của thị trường từ việc thắt chặt cho vay của ngân hàng Nhà nước
• 2.2. Tình hình cho vay cầm cố – kinh doanh chứng khoán tại ngân hàng TMCP Xuất Nhập khẩu VIỆT NAM (EXIMBANK)
• 2.2.1. Quy định chung về cho vay cầm cố, kinh doanh chứng khoán tại Eximbank
• 2.2.2. Quy trình cho vay cầm cố bằng chứng khoán tại Eximbank
• 2.2.3. Quy trình giải chấp chứng khoán cầm cố tại Eximbank
• 2.2.4. Kết quả cho vay kinh doanh chứng khoán của Eximbank
• 2.3. Rủi ro trong cho vay cầm cố – kinh doanh chứng khoán tại Eximbank
• 2.3.1. Rủi ro khi giá trị chứng khoán cầm cố sụt giảm
• 2.3.2. Rủi ro khi không thể quản lý chứng khoán cầm cố có nguồn gốc hình thành từ vốn vay
• 2.3.3. Rủi ro từ quá trình thẩm định tín dụng
• 2.3.4. Rủi ro do nhà đầu tư rút khỏi thị trường
• 3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP HẠN CHẾ RỦI RO CHO VAY CẦM CỐ – KINH DOANH CHỨNG KHOÁN TẠI EXIMBANK SÀI GÒN
• 3.1. Một số kiến nghị đối với cấp quản lý thị trường chứng khoán
• 3.1.1. Nhà nước không dùng các công cụ điều tiết can thiệp sâu vào thị trường chứng khoán làm mất đi tính hấp dẫn của thị trường
• 3.1.2. Không ấn định một tỷ lệ chung về cho vay kinh doanh chứng khoán
• 3.1.3. Tăng cường công tác kiểm tra kiểm soát
• 3.1.4. Quản lý tình hình cho vay đầu tư chứng khoán tại các ngân hàng
• 3.1.5. Yêu cầu các tổ chức niêm yết và CTCK công bố thông tin đầy đủ, minh bạch và kịp thời
• 3.2. Giải pháp tại ngân hàng TMCP Xuất Nhập khẩu Việt Nam
• 3.2.1. Hạn chế rủi ro khi giá chứng khoán sụt giảm
• 3.2.2. Hạn chế rủi ro do quá trình thẩm định
• 3.2.3. Giải pháp từ phía nhà đầu tư
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Phòng Chống Rủi Ro Trong Cho Vay Kinh Doanh Chứng Khoán

Phòng chống rủi ro trong cho vay kinh doanh chứng khoán tại Eximbank Sài Gòn là một chủ đề quan trọng trong lĩnh vực tài chính. Hoạt động cho vay này không chỉ giúp các nhà đầu tư có thêm nguồn vốn mà còn tiềm ẩn nhiều rủi ro. Việc hiểu rõ về các rủi ro này và cách phòng ngừa là rất cần thiết để đảm bảo an toàn tài chính cho cả ngân hàng và nhà đầu tư.

1.1. Khái Niệm Về Rủi Ro Trong Kinh Doanh Chứng Khoán

Rủi ro trong kinh doanh chứng khoán là những yếu tố không chắc chắn có thể ảnh hưởng đến lợi nhuận. Các nhà đầu tư cần nhận thức rõ về các loại rủi ro này để có biện pháp phòng ngừa hiệu quả.

1.2. Tầm Quan Trọng Của Phòng Chống Rủi Ro

Phòng chống rủi ro không chỉ bảo vệ lợi ích của ngân hàng mà còn giúp nhà đầu tư yên tâm hơn khi tham gia vào thị trường chứng khoán. Điều này góp phần tạo ra một môi trường đầu tư ổn định và bền vững.

II. Các Vấn Đề Chính Liên Quan Đến Rủi Ro Trong Cho Vay Kinh Doanh Chứng Khoán

Rủi ro trong cho vay kinh doanh chứng khoán tại Eximbank Sài Gòn có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau. Việc nhận diện và phân tích các vấn đề này là rất quan trọng để có thể đưa ra các giải pháp hiệu quả.

2.1. Rủi Ro Từ Biến Động Thị Trường

Biến động của thị trường chứng khoán có thể gây ra những rủi ro lớn cho các khoản vay. Khi giá trị chứng khoán giảm, ngân hàng có thể gặp khó khăn trong việc thu hồi nợ.

2.2. Rủi Ro Từ Quy Trình Thẩm Định Tín Dụng

Quy trình thẩm định tín dụng không chính xác có thể dẫn đến việc cho vay không an toàn. Ngân hàng cần có các tiêu chí rõ ràng và chặt chẽ để đánh giá khả năng trả nợ của khách hàng.

III. Phương Pháp Giảm Thiểu Rủi Ro Trong Cho Vay Kinh Doanh Chứng Khoán

Để giảm thiểu rủi ro trong cho vay kinh doanh chứng khoán, Eximbank Sài Gòn cần áp dụng các phương pháp quản lý rủi ro hiệu quả. Những phương pháp này không chỉ giúp bảo vệ ngân hàng mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho nhà đầu tư.

3.1. Xây Dựng Chính Sách Quản Lý Rủi Ro

Chính sách quản lý rủi ro cần được xây dựng rõ ràng và cụ thể. Ngân hàng cần xác định các loại rủi ro có thể xảy ra và đưa ra các biện pháp ứng phó kịp thời.

3.2. Đào Tạo Nhân Viên Về Quản Lý Rủi Ro

Đào tạo nhân viên về quản lý rủi ro là rất cần thiết. Nhân viên cần hiểu rõ các rủi ro có thể xảy ra và cách thức phòng ngừa để đảm bảo an toàn cho ngân hàng.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Của Các Giải Pháp Phòng Chống Rủi Ro

Việc áp dụng các giải pháp phòng chống rủi ro trong cho vay kinh doanh chứng khoán tại Eximbank Sài Gòn đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Những ứng dụng này không chỉ giúp ngân hàng giảm thiểu rủi ro mà còn nâng cao uy tín trong mắt nhà đầu tư.

4.1. Kết Quả Đạt Được Từ Việc Quản Lý Rủi Ro

Các biện pháp quản lý rủi ro đã giúp Eximbank Sài Gòn duy trì được tỷ lệ nợ xấu ở mức thấp. Điều này cho thấy hiệu quả của các chính sách phòng ngừa rủi ro.

4.2. Tác Động Đến Niềm Tin Của Nhà Đầu Tư

Khi ngân hàng thực hiện tốt công tác phòng chống rủi ro, niềm tin của nhà đầu tư vào Eximbank Sài Gòn cũng được củng cố. Điều này tạo ra một môi trường đầu tư tích cực hơn.

V. Kết Luận Về Phòng Chống Rủi Ro Trong Cho Vay Kinh Doanh Chứng Khoán

Phòng chống rủi ro trong cho vay kinh doanh chứng khoán tại Eximbank Sài Gòn là một nhiệm vụ quan trọng. Việc thực hiện tốt công tác này không chỉ bảo vệ lợi ích của ngân hàng mà còn tạo ra một môi trường đầu tư an toàn cho nhà đầu tư.

5.1. Tương Lai Của Hoạt Động Cho Vay Kinh Doanh Chứng Khoán

Trong tương lai, Eximbank Sài Gòn cần tiếp tục cải tiến các phương pháp phòng chống rủi ro để đáp ứng tốt hơn với những biến động của thị trường.

5.2. Khuyến Nghị Đối Với Các Ngân Hàng Khác

Các ngân hàng khác cũng nên học hỏi từ kinh nghiệm của Eximbank Sài Gòn trong việc phòng chống rủi ro. Điều này sẽ giúp toàn bộ hệ thống tài chính ổn định hơn.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Thị trường chứng khoán Việt Nam giai đoạn 2007 - 2010 đã chứng kiến những biến động lịch sử, từ giai đoạn tăng trưởng nóng khi chỉ số VN-Index vượt ngưỡng 1.000 điểm vào tháng 1 năm 2007 đến những đợt suy giảm sâu xuống vùng 450 điểm vào tháng 9 năm 2008. Đi cùng sự bùng nổ của thị trường cổ phiếu, nghiệp vụ cho vay cầm cố và tài trợ kinh doanh chứng khoán tại các ngân hàng thương mại phát triển nhanh chóng nhằm đáp ứng nhu cầu đòn bẩy vốn của nhà đầu tư. Tuy nhiên, tính liên thông chặt chẽ giữa thị trường tín dụng ngân hàng và thị trường vốn đã đặt hệ thống ngân hàng trước những rủi ro tín dụng và rủi ro thanh khoản phức tạp.

Vấn đề nghiên cứu trọng tâm là nhận diện, phân tích và định lượng các yếu tố rủi ro phát sinh trong hoạt động cho vay cầm cố chứng khoán khi thị giá tài sản đảm bảo biến động mạnh. Mục tiêu nghiên cứu cụ thể bao gồm: hệ thống hóa cơ sở lý luận về rủi ro cho vay chứng khoán; khảo sát thực trạng rủi ro tại ngân hàng thương mại; và xây dựng hệ thống giải pháp kiểm soát rủi ro toàn diện. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào hoạt động cấp tín dụng kinh doanh chứng khoán tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Xuất Nhập khẩu Việt Nam (Eximbank) - Chi nhánh Sài Gòn trong giai đoạn 2007 - 2010.

Nghiên cứu mang ý nghĩa thực tiễn sâu sắc khi cung cấp hệ thống giải pháp giúp ngân hàng kiểm soát tỷ lệ nợ xấu dưới 5%, duy trì tổng dư nợ cho vay chứng khoán an toàn dưới 20% vốn điều lệ theo quy định của Ngân hàng Nhà nước, đồng thời bảo toàn vốn vay trước những cú sốc giảm giá của thị trường chứng khoán.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn vận dụng lý thuyết quản trị rủi ro tín dụng ngân hàng thương mại kết hợp Lý thuyết Danh mục Đầu tư Hiện đại (Modern Portfolio Theory) của Harry Markowitz để phân tích mối tương quan giữa rủi ro và tỷ suất sinh lợi kỳ vọng. Trong hoạt động cấp tín dụng bảo đảm bằng cổ phiếu, tổng rủi ro được chia thành hai nhóm chính: rủi ro hệ thống (rủi ro thị trường, rủi ro lãi suất, rủi ro sức mua) và rủi ro phi hệ thống (rủi ro kinh doanh, rủi ro tài chính, rủi ro thanh khoản).

Các khái niệm và công thức nền tảng bao gồm:

• Tỷ suất sinh lợi kỳ vọng: Xác định tỷ lệ giữa tổng thu nhập từ chênh lệch giá cộng dòng tiền cổ tức so với vốn gốc ban đầu.
• Độ lệch chuẩn: Thước đo thống kê lượng hóa độ phân tán của tỷ suất sinh lợi thực tế xung quanh giá trị kỳ vọng.
• Hệ số biến động (CV): Tỷ số giữa độ lệch chuẩn và tỷ suất sinh lợi kỳ vọng, phản ánh mức độ rủi ro trên mỗi đơn vị sinh lợi.

Mô hình phân phối xác suất (ví dụ xác suất 60% cổ phiếu tăng giá và 40% giảm giá) cùng nguyên lý đa dạng hóa danh mục từ 20 đến 40 mã chứng khoán được áp dụng để giải thích cách thức phân tán rủi ro phi hệ thống cho cả nhà đầu tư lẫn ngân hàng cấp vốn.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu của đề tài bao gồm dữ liệu thứ cấp từ báo cáo tài chính nội bộ của Eximbank giai đoạn 2006 - 2009, số liệu thống kê giao dịch từ Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM (HOSE), Trung tâm Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HASTC), cùng các văn bản quy phạm pháp luật như Chỉ thị 03/2007/CT-NHNN và Quyết định 03/2008/QĐ-NHNN.

Phương pháp nghiên cứu kết hợp giữa thống kê mô tả, thống kê so sánh và phân tích độ nhạy nhằm đánh giá mức độ biến động của giá trị tài sản cầm cố trước các biến cố kinh tế. Cỡ mẫu nghiên cứu bao gồm toàn bộ hồ sơ tín dụng cho vay kinh doanh chứng khoán phát sinh tại Eximbank Sài Gòn và 4 phòng giao dịch trực thuộc đặt tại các công ty chứng khoán lớn (SSI, Rồng Việt, Phú Hưng, KimEng). Phương pháp chọn mẫu toàn bộ được lựa chọn nhằm phản ánh bức tranh thực tế 100% nghiệp vụ cho vay chứng khoán tại đơn vị mà không bị sai lệch bởi phương pháp chọn mẫu xác suất, phục vụ nghiên cứu liên tục trong mốc thời gian 2007 - 2010.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, tăng trưởng dư nợ cho vay chứng khoán diễn biến phức tạp và tập trung cao độ tại các chi nhánh trung tâm. Tại thời điểm ngày 31 tháng 12 năm 2007, tổng dư nợ cho vay của Eximbank đạt 18.452 tỷ đồng, trong đó dư nợ cho vay kinh doanh chứng khoán là 369 tỷ đồng (chiếm 2,0% tổng dư nợ). Riêng Chi nhánh Sài Gòn ghi nhận dư nợ 183,466 tỷ đồng, chiếm 49,7% tổng dư nợ cho vay chứng khoán của toàn hệ thống Eximbank.

Thứ hai, giá trị tài sản đảm bảo sụt giảm nghiêm trọng làm phát sinh rủi ro thanh khoản và mất vốn. Trường hợp cổ phiếu SSI vào ngày 07 tháng 04 năm 2008 có thị giá 59.000 đồng/cổ phiếu với mức cho vay tối đa 23.600 đồng/cổ phiếu (tương ứng khoản vay 2,36 tỷ đồng cho 100.000 cổ phiếu). Đến ngày 20 tháng 06 năm 2008, thị giá SSI giảm sâu 54,2% xuống còn 27.000 đồng/cổ phiếu, đưa tổng giá trị tài sản cầm cố về mức 2,7 tỷ đồng, gần sát dư nợ gốc chưa tính lãi vay. Rủi ro còn nghiêm trọng hơn ở những mã cổ phiếu mất thanh khoản hoàn toàn như Bông Bạch Tuyết (BBT) khi bị ngừng giao dịch vào ngày 11 tháng 07 năm 2008 do lỗ lũy kế 2 năm liên tiếp.

Thứ ba, cơ chế vay quay vòng tạo ra rủi ro đòn bẩy khổng lồ. Nhà đầu tư thực hiện chu kỳ mua cổ phiếu rồi dùng chính cổ phiếu đó cầm cố để vay thêm 50% thị giá, lặp lại nhiều lần khiến từ 200 triệu đồng vốn tự có ban đầu có thể tạo ra khối tài sản chứng khoán danh nghĩa lên tới 400 triệu đồng. Khi mặt bằng lãi suất cho vay cầm cố tăng mạnh từ 1,0% - 1,3%/tháng lên 1,7% - 1,8%/tháng vào tháng 4 năm 2008, áp lực chi phí vốn đã khiến hàng loạt nhà đầu tư mất khả năng thanh toán.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân căn bản dẫn đến rủi ro tín dụng bắt nguồn từ sự lỏng lẻo trong khâu thẩm định ban đầu dưới áp lực chạy đua tăng trưởng dư nợ giữa các ngân hàng thương mại. Cán bộ tín dụng có xu hướng đơn giản hóa quy trình, chỉ dựa vào sao kê tài khoản chứng khoán ngắn hạn từ 1 đến 6 tháng mà bỏ qua năng lực tài chính độc lập của khách hàng. Bên cạnh đó, các hợp đồng tín dụng ban đầu thiếu điều khoản điều chỉnh lãi suất định kỳ theo chi phí huy động thực tế (vốn đã tăng kịch trần 12%/năm), khiến ngân hàng gánh chịu rủi ro lãi suất đáng kể.

Diễn biến dữ liệu nghiên cứu có thể được thể hiện qua bảng đối chiếu hạn mức tín dụng theo vốn điều lệ quy định tại Quyết định 03/2008/QĐ-NHNN (giới hạn 20% vốn điều lệ, tương đương 460 tỷ đồng tại Eximbank cuối năm 2007) và biểu đồ đường mô tả tương quan giữa đà suy giảm của VN-Index với áp lực bán giải chấp tài sản cầm cố của ngân hàng.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm hoàn thiện công tác phòng ngừa rủi ro cho vay kinh doanh chứng khoán tại Eximbank Sài Gòn, luận văn đề xuất 4 nhóm giải pháp trọng tâm:

• Chuẩn hóa danh mục và siết chặt tỷ lệ cho vay cầm cố: Hội đồng Tín dụng Eximbank ban hành định kỳ hàng tháng danh mục cổ phiếu được phép nhận cầm cố, ưu tiên nhóm cổ phiếu niêm yết có khối lượng giao dịch bình quân từ 100.000 đơn vị/phiên trở lên; khống chế tỷ lệ cho vay tối đa 30% - 40% thị giá và không vượt quá 2 lần mệnh giá. Tiến độ thực hiện ngay đầu mỗi quý.
• Tự động hóa hệ thống cảnh báo sớm và xử lý tài sản giải chấp: Phòng Quản trị Rủi ro kết hợp Phòng Công nghệ Thông tin vận hành phần mềm theo dõi biến động thị giá hàng ngày. Khi giá trị chứng khoán giảm chạm ngưỡng 150% dư nợ, hệ thống tự động gửi thông báo bổ sung tài sản trong vòng 24 giờ; nếu giảm xuống dưới 103%, ngân hàng chủ động kích hoạt lệnh bán giải chấp để thu hồi nợ kịp thời.
• Tái cấu trúc hợp đồng tín dụng với cơ chế lãi suất thả nổi: Phòng Pháp chế bổ sung điều khoản điều chỉnh lãi suất định kỳ 30 ngày một lần vào 100% hợp đồng vay vốn mới, neo theo lãi suất huy động thực tế cộng biên độ an toàn từ 3% đến 5%/năm nhằm triệt tiêu rủi ro chênh lệch lãi suất.
• Tuân thủ nghiêm ngặt chỉ tiêu an toàn vốn vĩ mô: Ban Giám đốc Eximbank kiểm soát tổng dư nợ cho vay chứng khoán không vượt quá 15% - 20% vốn điều lệ (sau khi tăng vốn lên trên 4.000 tỷ đồng vào tháng 8 năm 2008), áp dụng hệ số rủi ro 250% khi tính tỷ lệ an toàn vốn tối thiểu và tra cứu 100% thông tin tín dụng CIC trước khi phê duyệt hồ sơ.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

• Cán bộ quản trị rủi ro và chuyên viên thẩm định tín dụng tại các ngân hàng thương mại: Giúp ứng dụng khung lý thuyết định lượng rủi ro danh mục, thiết lập các ngưỡng an toàn tài sản bảo đảm (103% và 150%) và hoàn thiện quy trình kiểm soát hồ sơ vay vốn 6 tháng.
• Ban điều hành và chuyên viên nghiệp vụ tại các công ty chứng khoán: Cung cấp bài học kinh nghiệm để thiết kế sản phẩm cho vay ứng trước tiền bán chứng khoán ngày T và dịch vụ giao dịch ký quỹ an toàn, đồng thời nâng cao cơ chế phối hợp phong tỏa tài sản với ngân hàng đối tác.
• Nhà đầu tư cá nhân và tổ chức trên thị trường tài chính: Trang bị kiến thức quản trị rủi ro đòn bẩy tài chính, hiểu rõ tác động của biến động lãi suất từ 1,0% đến 1,8%/tháng và phương pháp đa dạng hóa danh mục đầu tư từ 20 đến 40 mã cổ phiếu để triệt tiêu rủi ro phi hệ thống.
• Giảng viên, học viên cao học và sinh viên ngành Kinh tế Tài chính - Ngân hàng: Sử dụng làm tài liệu tham khảo với số liệu thực tế giai đoạn 2006 - 2010 về các chính sách quản lý tiền tệ vĩ mô như Chỉ thị 03 và Quyết định 03 của Ngân hàng Nhà nước.

Câu hỏi thường gặp

Cho vay cầm cố chứng khoán khác gì so với cho vay ứng trước tiền bán chứng khoán ngày T? Cho vay cầm cố chứng khoán là hình thức cấp tín dụng trung - ngắn hạn (tối đa 6 tháng) dựa trên tài sản thế chấp là cổ phiếu, chịu rủi ro lớn khi thị giá suy giảm. Cho vay ngày T là nghiệp vụ ứng trước tối đa 100% tiền bán chứng khoán đã khớp lệnh thành công trong thời gian 3 ngày chờ tiền về tài khoản, mức độ rủi ro tín dụng rất thấp với lãi suất quy định tại Eximbank khoảng 14,7%/năm (tương đương 1,225%/tháng).

Quyết định 03/2008/QĐ-NHNN đã thay đổi tỷ lệ an toàn vốn trong cho vay chứng khoán như thế nào? Quyết định 03/2008/QĐ-NHNN thay thế Chỉ thị 03/2007/CT-NHNN bằng việc quy định trần dư nợ cho vay chứng khoán không vượt quá 20% vốn điều lệ của tổ chức tín dụng (thay vì 3% tổng dư nợ tín dụng), đồng thời tăng hệ số rủi ro của các khoản cho vay này từ 150% lên 250% khi tính tỷ lệ an toàn vốn tối thiểu.

Tại sao việc lặp lại chu kỳ vay - mua chứng khoán lại tạo ra rủi ro thanh khoản nghiêm trọng? Khi nhà đầu tư liên tục thế chấp cổ phiếu mới mua để vay thêm vốn với tỷ lệ 50%, quy mô đòn bẩy tăng gấp 2 lần vốn tự có. Khi thị trường giảm giá trên 30%, toàn bộ chuỗi tài sản đảm bảo bị suy giảm giá trị đồng loạt, dẫn đến tình trạng mất khả năng thanh toán và gây tắc nghẽn thanh khoản toàn diện cho ngân hàng.

Eximbank Sài Gòn xử lý thế nào khi giá chứng khoán cầm cố giảm dưới ngưỡng an toàn 150%? Theo Quyết định 268/EIB-TGĐ/07, khi giá trị tài sản cầm cố giảm dưới 150% dư nợ, phòng tín dụng phát thông báo yêu cầu khách hàng bổ sung tài sản hoặc trả nợ trước hạn. Sau 1 ngày làm việc nếu khách hàng không thực hiện, ngân hàng có toàn quyền bán giải chấp chứng khoán trên sàn để thu hồi 100% nợ gốc và lãi.

Bài học quan trọng nhất về quản trị rủi ro lãi suất từ giai đoạn 2007 - 2008 là gì? Bài học then chốt là ngân hàng không được áp dụng mức lãi suất cố định dài hạn cho các khoản vay tài trợ tài sản rủi ro. Khi lãi suất huy động tăng vọt chạm trần 12%/năm, ngân hàng phải áp dụng cơ chế lãi suất thả nổi linh hoạt từ 1,0% lên 1,8%/tháng để đảm bảo biên độ bù đắp chi phí vốn.

Kết luận

• Hệ thống hóa hoàn chỉnh khung lý thuyết định lượng rủi ro tín dụng và rủi ro danh mục đầu tư chứng khoán dựa trên chỉ tiêu phương sai, độ lệch chuẩn và hệ số biến động.
• Phản ánh chi tiết thực trạng cấp tín dụng chứng khoán tại Eximbank Sài Gòn giai đoạn 2007 - 2010 với dư nợ đỉnh điểm chiếm 49,7% quy mô toàn hệ thống ngân hàng.
• Làm rõ các nguyên nhân gây rủi ro cốt lõi bao gồm sự sụt giảm thị giá tài sản cầm cố, lạm dụng đòn bẩy tài chính và những thiếu sót trong quy trình thẩm định tín dụng ban đầu.
• Đề xuất hệ thống 4 giải pháp đồng bộ kết hợp giữa kiểm soát danh mục cho vay 30% - 40% thị giá, xử lý margin call tự động trong 24 giờ và áp dụng hệ số rủi ro 250%.
• Khẳng định tầm quan trọng của việc hoàn thiện cơ chế phối hợp chính sách giữa Ngân hàng Nhà nước và Ủy ban Chứng khoán Nhà nước nhằm duy trì sự phát triển lành mạnh của hệ thống tài chính.

Các ngân hàng thương mại cần nhanh chóng hiện đại hóa công nghệ giám sát danh mục tài sản bảo đảm và cập nhật định kỳ xếp hạng tín nhiệm nội bộ. Quý độc giả và các chuyên viên tài chính quan tâm đến mô hình quản trị rủi ro thực nghiệm hãy nghiên cứu chi tiết toàn văn luận văn để áp dụng vào hoạt động quản trị tín dụng và đầu tư thực tế.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BOÄ GIAÙO DUÏC VAØ ÑAØO TAÏO TRÖÔØNG ÑAÏI HOÏC KINH TEÁ THAØNH PHOÁ HOÀ CHÍ MINH LEÂ ÑAØO THY PHOØNG CHOÁNG RUÛI RO TRONG CHO VAY KINH DOANH CHÖÙNG KHOAÙN TAÏI EXIMBANK SAØI GOØN LUAÄN VAÊN THAÏC SÓ KINH TEÁ TP. Hoà Chí Minh – NĂM 2010 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] BOÄ GIAÙO DUÏC VAØ ÑAØO TAÏO TRÖÔØNG ÑAÏI HOÏC KINH TEÁ THAØNH PHOÁ HOÀ CHÍ MINH LEÂ ÑAØO THY PHOØNG CHOÁNG RUÛI RO TRONG CHO VAY KINH DOANH CHÖÙNG KHOAÙN TAÏI EXIMBANK SAØI GOØN Chuyeân ngaønh : Kinh teá Taøi chính - Ngaân haøng Maõ soá : 60.12 LUAÄN VAÊN THAÏC SÓ KINH TEÁ Ngöôøi höôùng daãn khoa hoïc : TS. NGUYEÃN HOÀNG THAÉNG TP. Hồ Chí Minh – NĂM 2010 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan luận văn là kết quả nghiên cứu của riêng tôi, không sao chép của ai.

Các số liệu, kết quả trình bày trong luận văn là trung thực. Nội dung luận văn có tham khảo và sử dụng các tài liệu, thông tin được đăng tải trên các tạp chí và các trang web theo danh mục tài liệu của luận văn. Tác giả luận văn Lê Đào Thy LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC ÑEÀ MUÏC TRANG MÔÛ ÑAÀU .01 CHÖÔNG 1 : TOÅNG QUAN VEÀ CHO VAY CAÀM COÁ – KINH DOANH CHÖÙNG KHOAÙN 1.1 Ruûi ro kinh doanh chöùng khoaùn.1 Ruûi ro laø gì?.2 Ruûi ro ñaàu tö kinh doanh chöùng khoaùn.2 Ruûi ro cho vay caàm coá – kinh doanh chöùng khoaùn .1 Cho vay caàm coá – kinh doanh chöùng khoaùn.2 Ruûi ro cho vay caàm coá – kinh doanh chöùng khoaùn .3 Định lượng rủi ro cho vay cầm cố - kinh doanh chứng khoaùn .1 Định nghĩa về tỷ suất sinh lợi.2 Rủi ro của moät taøi saûn rieâng bieät .3 Rủi ro của một danh muïc ñaàu tö .16 CHÖÔNG 2 : THÖÏC TRAÏNG RUÛI RO CHO VAY CAÀM COÁ – KINH DOANH CHÖÙNG KHOAÙN TAÏI EXIMBANK SÀI GÒN.1 Khaùi quaùt tình hình cho vay caàm coá, kinh doanh chöùng khoaùn taïi caùc ngaân haøng ở VIEÄT NAM.1 Thôøi gian tröôùc 30/06/2007.2 Thôøi gian töø 30/06/2007 ñeán 01/02/2008.21 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.3 Thôøi gian töø 01/02/2008 ñeán nay.4 Aûnh höôûng vaø phaûn ứng cuûa thò tröôøng töø vieäc thaét chaët cho vay cuûa ngaân haøng Nhaø nöôùc .2 Tình hình cho vay caàm coá – kinh doanh chöùng khoaùn taïi ngaân haøng TMCP Xuaát Nhaäp khaåu VIEÄT NAM (EXIMBANK) .1 Quy ñònh chung veà cho vay caàm coá, kinh doanh chöùng khoaùn taïi Eximbank .2 Quy trình cho vay caàm coá baèng chöùng khoaùn taïi Eximbank.3 Quy trình giaûi chaáp chöùng khoaùn caàm coá taïi Eximbank .4 Keát quaû cho vay kinh doanh chöùng khoaùn cuûa Eximbank .3 Ruûi ro trong cho vay caàm coá – kinh doanh chöùng khoaùn taïi Eximbank.1 Ruûi ro khi giá trị chứng khoán cầm cố sụt giảm.2 Ruûi ro khi khoâng theå quaûn lyù chöùng khoaùn caàm coá coù nguoàn goác hình thaønh töø voán vay .3 Ruûi ro töø quaù trình thaåm ñònh tín duïng .4 Ruûi ro do nhaø ñaàu tö ruùt khoûi thò tröôøng .40 CHÖÔNG 3 : GIẢI PHÁP HAÏN CHEÁ RUÛI RO CHO VAY CAÀM COÁ – KINH DOANH CHÖÙNG KHOAÙN TAÏI EXIMBANK SÀI GÒN 3.1 Moät soá kieán nghò ñoái vôùi caáp quaûn lyù thò tröôøng chöùng khoaùn .1 Nhaø nöôùc khoâng duøng caùc coâng cuï ñieàu tieát can thieäp quaù saâu vaøo thò tröôøng chöùng khoaùn laøm maát ñi tính haáp daãn cuûa thò tröôøng .2 Khoâng aán ñònh moät tyû leä chung veà cho vay kinh doanh chöùng khoaùn .46 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.3 Taêng cöôøng coâng taùc kieåm tra kieåm soát .4 Quản lý tình hình cho vay đầu tư chứng khoán tại các ngân hàng .5 Yêu cầu các tổ chức niêm yết và CTCK công bố thông tin đầy đủ, minh bạch và kịp thời .2 Giaûi phaùp taïi ngaân haøng TMCP Xuaát Nhaäp khaåu Vieät Nam.1 Hạn chế rủi ro khi giá chứng khoán sụt giảm.2 Hạn chế rủi ro do quá trình thNm định.3 Giaûi phaùp töø phía nhaø ñaàu tö .61 TAØI LIEÄU THAM KHAÛO .76 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MUÏC HÌNH, BAÛNG Hình 1.1 : Chæ soá VNINDEX töø ngaøy 10/09/2008 ñeán ngaøy 25/09/2008.1: Chæ soá VNINDEX töø ngaøy 01/07/2007 ñeán ngaøy 15/09/2007 .2: Quy trình tiếp nhận và xử lý hồ sơ cho vay.3: Quy trình thu nợ.1 : Quaù trình xöû lyù hoà sô cho vay taïi Eximbank vaø CTCK .2 : Quaù trình thu nôï vaø giaûi chaáp chöùng khoaùn caàm coá taïi Eximbank vaø CTCK.1 : Öôùc tính haïn möùc cho vay chöùng khoaùn .2 : Tình hình dư nợ vay của Eximbank 2006 -2007 -2008 -2009 .3 : Dö nôï cho vay kinh doanh chứng khoán tại Eximbank Sài Gòn.37 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MUÏC CAÙC KYÙ HIEÄU, CHÖÕ VIEÁT TAÉT CP : Coå phieáu NH : Ngaân haøng TMCP : Thöông maïi coå phaàn UBND : Ủy ban Nhaân daân NHNN : Ngaân haøng Nhaø nöôùc TTCK : Thò tröôøng chöùng khoaùn TTGDCK : Trung taâm giao dòch chöùng khoaùn UBCKNN : Ủy ban chöùng khoaùn Nhaø nöôùc NHTM : Ngaân haøng thöông maïi NHTMQD : Ngaân haøng thöông maïi quoác doanh VCB : Ngaân haøng Ngoaïi thöông BIDV : Ngaân haøng Ñaàu tö vaø phaùt trieån Vieät Nam ACB : Ngaân haøng AÙ Chaâu TCTD : Toå chöùc tín duïng OTC : Over the Counter _ Giao dòch khoâng qua saøn GDP : Gross Domestic Product _ toång saûn phaåm quoác noäi HOSE : Sôû giao dòch chöùng khoaùn TP.HCM HASTC : Trung taâm giao dòch chöùng khoaùn Haø Noäi WTO : World Trade Organization _Toå chöùc thöông maïi theá giôùi IPO : Initial Public Offering _ Phaùt haønh laàn ñaàu ra coâng chuùng LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] SCIC : Toång coâng ty quaûn lí voán Nhaø nöôùc CIC : Trung taâm thoâng tin tín duïng Ngaân haøng Nhaø nöôùc CCA : Taøi khoaûn noäi boä LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 1 MÔÛ ÑAÀU ---oOo--- 1. SÖÏ CAÀN THIEÁT CUÛA ÑEÀ TAØI Thò tröôøng chöùng khoaùn laø moät boä phaän caáu thaønh cuûa thò tröôøng taøi chính quoác gia, laø keânh huy ñoäng voán quan troïng ñoái vôùi neàn kinh teá.

Khi neàn kinh teá phaùt trieån, seõ xuaát hieän moái quan heä chaët cheõ (lieân thoâng) giöõa caùc thò tröôøng. ÔÛ Vieät Nam, nhieàu ngöôøi ñaõ xem ñaàu tö vaøo chöùng khoán laø moät phöông caùch deã daøng ñeå tìm kieám lôïi nhuaän vaø vì vaäy hoï caàn voán ñeå mua coå phieáu. Töø nhu caàu treân, cho vay caàm coá –kinh doanh chöùng khoán laø moät loại hình tín duïng nhieàu tieàm naêng môùi ñöôïc khai thaùc ôû Vieät Nam neân coøn nhieàu cô hoäi cho ngaân haøng. Theo moät quy luaät taát yeáu, khi phaùt trieån neàn kinh teá theo xu höôùng hoäi nhaäp quoác teá, giöõa caùc thò tröôøng : thò tröôøng tín duïng ngaân haøng, thò tröôøng baát ñoäng saûn, thò tröôøng chöùng khoaùn, thò tröôøng haøng hoùa.

seõ coù moái quan heä chaët cheõ vaø lieân thoâng vôùi nhau, do ñoù neáu khoâng caån troïng vaø coù caùc bieän phaùp haïn cheá seõ daãn ñeán nguy cô ruûi ro cho caû heä thoáng ngaân haøng laãn thò tröôøng chöùng khoùan. Cho vay voán ñeå kinh doanh chöùng khoaùn khoâng phaûi laø nhieäm vuï, laø chöùc naêng cuûa ngaân haøng thöông maïi, song ñaây laø moät nghieäp vuï caàn coù caùc bieän phaùp quaûn trò ruûi ro, aùp duïng cô cheá baûo ñaûm tieàn vay phuø hôïp. Ñeà taøi “PHOØNG CHOÁNG RUÛI RO TRONG CHO VAY KINH DOANH CHÖÙNG KHOAÙN TAÏI EXIMBANK SÀI GÒN” phaûn aùnh toùm taét tình hình cho vay, nhöõng ruûi ro ñaõ, ñang vaø coù theå xaûy ra veà phía ngöôøi cho vay _ngaân haøng ñoái vôùi loaïi hình cho vay naøy. Khoâng chæ rieâng Eximbank, phaùt hieän, ñaùnh giaù, caûnh baùo vaø phoøng choáng ruûi ro kòp thôøi laø vaán ñeà maø taát caû caùc ngaân haøng ñeàu quan taâm bôûi yù nghóa quan troïng cuûa noù trong vieäc duy trì moät neàn taøi chính tieàn teä oån ñònh.

LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. MUÏC TIEÂU NGHIEÂN CÖÙU Muïc tieâu nghieân cöùu cuûa luaän vaên : - Định tính ruûi ro trong loaïi hình cho vay caàm coá chöùng khoùan nhaèm muïc ñích ñaàu tö kinh doanh chöùng khoaùn. - Đưa ra được các giải pháp giảm thiểu rủi ro cho vay cầm cố chứng khoán. PHAÏM VI NGHIEÂN CÖÙU CUÛA ÑEÀ TAØI - Hoạt động cho vay đối với nhà đầu tư nhằm mục đích kinh doanh chứng khoán tại Eximbank Sài Gòn từ năm 2007 đến nay.

PHÖÔNG PHAÙP NGHIEÂN CÖÙU - Phöông phaùp thoáng keâ nhaèm taäp hôïp caùc soá lieäu thứ cấp vaø ñaùnh giaù thöïc traïng. - Phöông phaùp moâ taû nhaèm ñöa ra nhöõng phaûn aùnh toång quan veà caùc chính saùch, quyeát ñònh lieân quan ñeán cho vay ñaàu tö chöùng khoaùn vaø thöïc traïng cuûa loaïi hình cho vay naøy. KEÁT CAÁU CUÛA ÑEÀ TAØI Ngoaøi phaàn môû ñaàu vaø keát luaän, boá cuïc cuûa ñeà taøi goàm 03 chöông : Chöông 1 : TOÅNG QUAN VEÀ CHO VAY CAÀM COÁ - KINH DOANH CHÖÙNG KHOÁN. Chöông 2 : THÖÏC TRAÏNG VAØ RUÛI RO CHO VAY CAÀM COÁ - KINH DOANH CHÖÙNG KHOÁN TAÏI EXIMBANK SÀI GÒN.

Chöông 3 : GIAÛI PHAÙP NHAÈM HAÏN CHEÁ RUÛI RO CHO VAY CAÀM COÁ - KINH DOANH CHÖÙNG KHOAÙN TAÏI EXIMBANK SÀI GÒN. LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 3 CHÖÔNG I : TOÅNG QUAN VEÀ CHO VAY CAÀM COÁ - KINH DOANH CHÖÙNG KHOAÙN 1.1 RUÛI RO KINH DOANH CHÖÙNG KHOAÙN 1.1 Ruûi ro laø gì ? Rủi ro là những nguy cơ có thể xảy ra, tác động đến tỷ suất lợi nhuận. Ruûi ro laø nhöõng yeáu toá khoâng chaéc chaén xuất hiện trong hoạt động maø chuùng ta thöïc hieän, coù theå ñem ñeán moät keát quaû khoâng mong ñôïi, hay theo moät caùch hieåu khaùc, ruûi ro laø söï keát hôïp giöõa möùc ñoä nguy hieåm vaø taàn suaát xaûy ra. Độ lớn của rủi ro thể hiện ở biên độ dao động tỷ suất lợi nhuận.

Nói theo cách khác, độ lớn của rủi ro được xác định như sau: Ñoä lôùn cuûa ruûi ro = Möùc ñoä nguy hieåm x Taàn suaát coù theå xaûy ra Haàu heát nhöõng ñieàu chuùng ta laøm ñeàu chöùa ñöïng ruûi ro vaø hoaït ñoäng ñaàu tö cuõng khoâng theå traùnh khoûi.2 Ruûi ro ñaàu tö kinh doanh chöùng khoaùn.1 Ñònh nghóa Ruûi ro trong kinh doanh chöùng khoaùn theå hieän ôû söï dao ñoäng cuûa lôïi nhuaän mong ñôïi. Do ñoù, nhaø ñaàu tö phaûi quaûn lyù ñöôïc möùc ruûi ro naøy neáu muoán ñaït ñöôïc tyû leä lôïi nhuaän cao trong ñaàu tö chöùng khoaùn.2 Caùc loaïi ruûi ro trong ñaàu tö kinh doanh chöùng khoaùn a. Ruûi ro mang tính heä thoáng Ruûi ro heä thoáng laø ruûi ro taùc ñoäng ñeán toaøn boä hoaëc haàu heát caùc chöùng khoaùn. Söï khoâng oån ñònh cuûa moâi tröôøng kinh teá noùi chung nhö : söï suït giaûm GDP, bieán LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 4 ñoäng laõi suaát, toác ñoä laïm phaùt thay ñoåi… ñeàu coù theå daãn ñeán ruûi ro heä thoáng, nhöõng bieán ñoåi naøy taùc ñoäng ñeán söï dao ñoäng giaù cuûa caùc chöùng khoaùn treân thò tröôøng.