phần mở đầu, mục lục, kết luận, tài liệu tham khảo, nội dung chính của luận văn đƣợc trình bày theo 4 chƣơng. Chƣơng 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu và những vấn đề cơ bản về phát triển kinh tế tƣ nhân trong quá trình hội nhập kinh tế quốc tế Chƣơng 2: Phƣơng pháp và thiết kế nghiên cứu. Chƣơng 3: Thực trạng của kinh tế tƣ nhân tỉnh Bình Dƣơng trong quá trình hội nhập kinh tế quốc tế Chƣơng 4: Phƣơng hƣớng và giải pháp để kinh tế tƣ nhân hội nhập và phát triển ở tỉnh Bình Dƣơng 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com CHƢƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ PHÁT TRIỂN KINH TẾ TƢ NHÂN TRONG QUÁ TRÌNH HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài 1.
Vấn đề kinh tế tư nhân 1. Cuốn sách: “ Thành phần kinh tế cá thể, tiểu chủ và tƣ bản tƣ nhân – Lý luận và chính sách” (2002, NXB CTQ) do PGS, TS Hà Huy Thành chủ biên đã đi sâu phân tích thực trạng phát triển khu vực KTTN ở nƣớc ta trong thời kì đổi mới (theo ngành nghề và phân theo vùng lãnh thổ) nêu lên những kết quả đạt đƣợc, những tồn tại, yếu kém, nguyên nhân chủ yếu và khuyến nghị những chính sách, giải pháp nhằm thúc đẩy phát triển khu vực KTTN. Các giải pháp chủ yếu đó là: - Hoàn thiện môi trƣờng pháp lý, trong đó sớm ban hành Luật Doanh nghiệp chung cho mọi khu vực kinh tế, điều chỉnh sự hoạt động của các pháp nhân kinh tế không phụ thuộc vào hình thức sở hữu; - Các chính sách khuyến khích tƣ nhân đầu tƣ vào các ngành nghề thúc đẩy nền kinh tế phát triển theo hƣớng công nghiệp hóa, hiện đại hóa; - Thiết lập các chế định hỗ trợ phát triển KTTN , nhƣ thành lập quỹ hỗ trợ DNNVV, hình thành ngân hàng đầu tƣ phát triển các DNNVV, thiết lập hiệp hội các DNNVV, trung tâm đào tạo cán bộ quản lý của các DNNVV… 2. Cuốn: “ KTTN và quản lý nhà nƣớc đối với KTTN ở nƣớc ta hiện nay” (2003, NXB CTQG) do GS, TS Hồ Văn Vĩnh chủ biên.
Trong cuốn sách này tác giả không chỉ phân tích thực trạng hoạt động của khu vực KTTN, mà còn phân tích thực trạng quản lý nhà nƣớc đối với khu vực KTTN. Trên cơ sở đó, tác giả đã đƣa ra khuyến nghị phƣơng hƣớng và giải pháp tiếp tục đổi mới quản lý nhà nƣớc đối với khu vực kinh tế tƣ nhân ở nƣớc ta. Cụ thể là: - Định hƣớng chiến lƣợc phát triển KTTN + Đối với kinh tế cá thể, tiểu chủ tập trung vào một số ngành nghề sử dụng tiềm năng về vốn, sức lao động, tay nghề của từng gia đình, đặc biệt hƣớng vào phát triển sản xuất và chế biến nông lâm thủy sản. 5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com + Đối với kinh tế tƣ bản tƣ nhân, cần khuyến khích phát triển sản xuất – kinh doanh trong tất cả các ngành nông nghiệp, công nghiệp, xây dựng, dịch vụ kể kể hoạt động xuất nhập khẩu và thu hút đầu tƣ nƣớc ngoài và đầu tƣ kinh doanh ra nƣớc ngoài.
- Tiếp tục đổi mới pháp luật và các chính sách phát triển KTTN + Về pháp luật: tiếp tục đổi mới pháp luật, tạo cơ sở pháp lý minh bạch, thông thoáng để KTTN hoạt động nhƣ thống nhất hóa Luật Doanh nghiệp với Luật Doanh nghiệp Nhà nƣớc và Luật Đầu tƣ nƣớc ngoài với Luật Đầu tƣ trong nƣớc. + Về chính sách: Tiếp tục hoàn thiện các chính sách ruộng đất, chính sách đầu tƣ, chính sách thuế, chính sách vốn và tín dụng ngân hàng, chính sách khoa học và công nghệ, chính sách thƣơng mại và giá cả, chính sách lao động việc làm và đào tạo nguồn nhân lực - Tăng cƣờng chức năng tổ chức của hệ thống quản lý nhà nƣớc về kinh tế đối với KTTN + Tổ chức các doanh nghiệp thuộc KTTN đó là cơ chế, chính sách để mọi ngƣời ra kinh doanh công khai và hợp pháp khắc phục tình trạng kinh doanh ngầm, trốn tránh pháp luật; + Thành lập các tổ chức đại diện, tổ chức hỗ trợ đối với các doanh nghiệp thuộc khu vực KTTN + Phát triển các hình thức hợp tác trong khu vực KTTN + Kiện toàn bộ máy quản lý nhà nƣớc đối với KTTN cụ thể là: thực hiện tốt việc phân công, phân cấp trong việc quản lý khu vực KTTN, quy định rõ chức năng, quyền hạn, trách nhiệm và mối quan hệ quản lý, tránh chồng chéo, lấn sân nhau hoặc bỏ trống trận địa giữa các cơ quan chức năng quản lý nhà nƣớc về kinh tế, đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính; tăng cƣờng kiểm tra, thanh tra, giám sát hoạt động sản xuất kinh doanh của khu vực KTTN. Cuốn sách “ KTTN Việt Nam sau hai thập kỷ đổi mới thực trạng và những vấn đề đặt ra” (2005, NXB Khoa học xã hội) của tác giả Đinh Thị Thơm. Đây là công trình thu thập và hệ thống các bài viết phân tích, đánh giá, kiến nghị và những 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com giải pháp đúc kết trong những công trình, bài viết của 9 nhà nghiên cứu về những vấn đề lý luận, thực tiễn phát triển và hạn chế cũng nhƣ triển vọng phát triển của khu vực KTTN.
Công trình đề cập đến các nội dung sau: - KTTN Việt Nam sau hai thập niên đổi mới, tiến triển và những hạn chế - Các thành phần kinh tế ở Việt Nam, chính sách và thực tiễn thời kì đổi mới - Những dự báo và chính sách sử dụng kinh tế tƣ bản tƣ nhân theo định hƣớng XHCN. Cuốn sách: “ Sự vận động, phát triển của KTTN trong nền kinh tế thị trƣờng định hƣớng XHCN” (2006, NXB CTQG) của tác giả Vũ Quốc Tuấn đã đi sâu phân tích cơ sở lý luận và thực tiễn trình bày quá trình tìm tòi, thử nghiệm, đột phá, đấu tranh tƣ tƣởng và tổng kết sự phát triển nền kinh tế hàng hóa nhiều thành phần ở Việt Nam, trong đó KTTN là bộ phận quan trọng. Đồng thời phân tích, nhận dạng và dự báo xu hƣớng phát triển KTTN, đề xuất một số chính sách, giải pháp phát triển KTTN trong giai đoạn mới. Cuốn sách: “ Sở hữu tƣ nhân và KTTN trong nền kinh tế thị trƣờng định hƣớng xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam” (2006, NXB CTQG) của GS, TS Nguyễn Thanh Tuyền là kết quả của công trình nghiên cứu đề tài khoa học cấp nhà nƣớc KX.
Trong cuốn sách này tác giả đã đề cập đến cơ sở lý luận và thực tiễn, bản chất, vai trò và vị trí của KTTN nói chung cũng nhƣ trong nền kinh tế thị trƣờng định hƣớng xã hội chủ nghĩa nói riêng, thực trạng phát triển KTTN ở nƣớc ta. Nội dung của công trình đề cập đến các vấn đề sau: - Thứ nhất, nêu rõ luận cứ khoa học về tính tất yếu khách quan và sự phát triển lâu dài của sở hữu tƣ nhân và KTTN ở Việt Nam,làm rõ KTTN thực sự là một bộ phận cấu thành của kinh tế xã hội chủ nghĩa, vai trò, vị trí của KTTN trong thời kì quá độ lên chủ nghĩa xã hội, mối quan hệ giữa vai trò chủ đạo của kinh tế nhà nƣớc với vai trò của KTTN trong nền kinh tế thị trƣờng định hƣớng XHCN; vấn đề đảng viên làm kinh tế tƣ nhân, lợi ích kinh tế - xã hội mà nó mang lại; quan niệm mới về “bóc lột” giá trị thặng dƣ trong điều kiện kinh tế thị trƣờng ở Việt Nam. - Thứ hai, đề xuất 8 chính sách đổi mới có tính hệ thống và đồng bộ về phát triển KTTN trong cơ chế thị trƣởng ở Việt Nam. Các chính sách này đƣợc xoay 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com quanh tiêu điểm là bảo đảm sự phát triển lâu dài, bình đẳng, công nhận quyền lợi hợp pháp và không hạn chế đối với KTTN trong các lĩnh vực, nhằm hƣớng KTTN đóng góp tích cực vào công cuộc xây dựng CNXH ở Việt Nam, thích ứng với quá trình phát triển kinh tế trong tiến trình hội nhập kinh tế toàn cầu.
- Thứ ba, dự báo về phƣơng hƣớng xã hội hóa sở hữu tƣ nhân và KTTN trong phát triển kinh tế thị trƣờng định hƣớng XHCN, trong đó phác họa bƣớc đi, hình thức, phƣơng pháp xã hội hóa trên cơ sở tuân thủ một cách linh hoạt quy luật quan hệ sản xuất phải phù hợp với tính chất và trình độ phát triển của lực lƣợng sản xuất trong từng giai đoạn. Nhƣ vậy, các công trình nghiên cứu đều thừa nhận KTTN là khu vực cung cấp khối lƣợng sản phẩm lớn nhất cho xã hội. Sự tồn tại nhiều hình thức sở hữu, nhiều thành phần kinh tế, trong đó có KTTN là tất yếu bắt nguồn từ quy luật về sự phù hợp giữa quan hệ sản xuất với tình chất và trình độ phát triển của lực lƣợng sản xuất. Đây là khu vực kinh tế năng động và có khả năng thích ứng nhanh nhạy với những đặc trƣng của nền kinh tế thị trƣờng, có tiềm năng lớn trong việc nâng cao năng lực nội sinh của đất nƣớc, tăng trƣởng kinh tế.
Các tác giả cũng nhất trí với quan điểm phát triển KTTN là có lợi cho CNXH và đƣợc coi là điều kiện không thể thiếu để xây dựng thành công nền kinh tế thị trƣờng định hƣớng xã hội chủ nghĩa. Vấn đề kinh tế tư nhân với quá trình hội nhập kinh tế quốc tế Toàn cầu hóa và hội nhập KTQT ngày nay đã trở thành xu thế bao trùm, chi phối các mối quan hệ kinh tế và qua đó chị phối sự phát triển kinh tế - xã hội của mỗi quốc gia. Một quốc gia tham gia hội nhập KTQT thì tất yếu chịu sự tác động của quá trình này, khu vực KTTN là bộ phận của nền kinh tế cũng không nằm ngoài xu thế đó. Liên quan đến vấn đề này cũng có nhiều bài viết, công trình nghiên cứu nhƣ: 1.
Cuốn sách: “ KTTN trong tiến trình hội nhập” (năm 2003, NXB Khoa học xã hội) của Viện thông tin khoa học xã hội, giới thiệu những nét khái quát về khu vực kinh tế nhạy cảm này qua những công trình nghiên cứu của nhiều chuyên gia quốc tế. Trƣớc hết, đó là sự thay đổi trong nhận thức về phát triển KTTN cũng những nội hàm của nó, những yếu tố tạo nên sự khác biệt giữa chế độ tƣ bản chủ 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com nghĩa và chế độ XHCN trong suốt nhiều thập kỷ qua.