Phát Triển Kinh Tế Du Lịch Tỉnh Lào Cai: Tiềm Năng và Giải Pháp

Luận văn thạc sĩ kinh tế phân tích phát triển kinh tế du lịch ở tỉnh lào cai, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất giải pháp khả thi cho thực tiễn.

• Tác giả: Lê Quốc Thắng
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Tiến Hoa
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Kinh tế chính trị
• Đề tài: Phát Triển Kinh Tế Du Lịch Tỉnh Lào Cai: Tiềm Năng và Giải Pháp
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2010
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: KINH TẾ DU LỊCH VÀ VAI TRÒ CỦA NÓ TRONG NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG XÃ HỘI CHỦ NGHĨA Ở VIỆT NAM
• 1.1. Kinh tế du lịch
• 1.1.1. Khái niệm
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Phát Triển Kinh Tế Du Lịch Tỉnh Lào Cai

Phát triển kinh tế du lịch ở tỉnh Lào Cai đang trở thành một trong những ưu tiên hàng đầu trong chiến lược phát triển kinh tế - xã hội của địa phương. Với vị trí địa lý thuận lợi và tài nguyên du lịch phong phú, Lào Cai có tiềm năng lớn để phát triển ngành du lịch. Tuy nhiên, để khai thác hiệu quả tiềm năng này, cần có những giải pháp đồng bộ và hiệu quả.

1.1. Tiềm Năng Du Lịch Lào Cai Đặc Điểm Nổi Bật

Lào Cai nổi bật với cảnh quan thiên nhiên hùng vĩ, văn hóa đa dạng của 25 dân tộc anh em. Những điểm đến như Sa Pa, Fansipan, và các khu du lịch sinh thái đang thu hút ngày càng nhiều du khách trong và ngoài nước.

1.2. Vai Trò Của Kinh Tế Du Lịch Trong Phát Triển Kinh Tế Tỉnh

Kinh tế du lịch không chỉ tạo ra nguồn thu nhập lớn cho tỉnh mà còn góp phần nâng cao đời sống người dân, bảo tồn văn hóa và phát triển hạ tầng cơ sở. Đây là ngành kinh tế mũi nhọn, thúc đẩy các lĩnh vực khác phát triển.

II. Những Thách Thức Trong Phát Triển Kinh Tế Du Lịch Tỉnh Lào Cai

Mặc dù có nhiều tiềm năng, nhưng phát triển kinh tế du lịch ở Lào Cai vẫn gặp phải nhiều thách thức. Các vấn đề như hạ tầng giao thông chưa đồng bộ, chất lượng dịch vụ chưa cao, và sự cạnh tranh từ các địa phương khác đang ảnh hưởng đến sự phát triển bền vững của ngành.

2.1. Hạ Tầng Giao Thông Rào Cản Lớn Nhất

Hạ tầng giao thông chưa phát triển đồng bộ, gây khó khăn cho việc tiếp cận các điểm du lịch. Cần có các dự án đầu tư nâng cấp và mở rộng hệ thống giao thông để thu hút du khách.

2.2. Chất Lượng Dịch Vụ Du Lịch Cần Cải Thiện

Chất lượng dịch vụ du lịch ở Lào Cai chưa đáp ứng được yêu cầu của du khách. Việc đào tạo nguồn nhân lực và nâng cao chất lượng dịch vụ là rất cần thiết để giữ chân du khách.

III. Giải Pháp Phát Triển Kinh Tế Du Lịch Bền Vững Tại Lào Cai

Để phát triển kinh tế du lịch bền vững, Lào Cai cần áp dụng các giải pháp đồng bộ. Các giải pháp này không chỉ tập trung vào việc nâng cao chất lượng dịch vụ mà còn cần chú trọng đến bảo vệ môi trường và phát triển cộng đồng.

3.1. Đầu Tư Vào Hạ Tầng Du Lịch

Cần có các chính sách đầu tư mạnh mẽ vào hạ tầng du lịch, bao gồm giao thông, khách sạn, và các dịch vụ hỗ trợ khác để tạo điều kiện thuận lợi cho du khách.

3.2. Đào Tạo Nguồn Nhân Lực Chất Lượng Cao

Đào tạo và phát triển nguồn nhân lực là yếu tố quan trọng để nâng cao chất lượng dịch vụ. Cần có các chương trình đào tạo chuyên sâu cho nhân viên trong ngành du lịch.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Và Kết Quả Nghiên Cứu Về Du Lịch Lào Cai

Nghiên cứu về phát triển kinh tế du lịch tại Lào Cai đã chỉ ra nhiều kết quả tích cực. Các dự án du lịch đã được triển khai và mang lại lợi ích kinh tế cho địa phương. Tuy nhiên, cần tiếp tục theo dõi và đánh giá để điều chỉnh kịp thời.

4.1. Các Dự Án Du Lịch Thành Công Tại Lào Cai

Một số dự án du lịch đã thành công trong việc thu hút du khách và tạo ra nguồn thu nhập cho địa phương. Các dự án này cần được nhân rộng và phát triển hơn nữa.

4.2. Đánh Giá Tác Động Kinh Tế Của Du Lịch

Cần có các nghiên cứu đánh giá tác động kinh tế của du lịch đến đời sống người dân và phát triển kinh tế địa phương. Điều này giúp xác định rõ hơn vai trò của du lịch trong phát triển kinh tế.

V. Kết Luận Tương Lai Của Kinh Tế Du Lịch Tỉnh Lào Cai

Kinh tế du lịch tỉnh Lào Cai có nhiều tiềm năng phát triển. Tuy nhiên, để đạt được mục tiêu phát triển bền vững, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cấp, ngành và cộng đồng. Tương lai của du lịch Lào Cai phụ thuộc vào những giải pháp được triển khai ngay từ bây giờ.

5.1. Tầm Nhìn Phát Triển Du Lịch Đến Năm 2030

Lào Cai cần xây dựng một tầm nhìn phát triển du lịch rõ ràng, hướng tới việc trở thành điểm đến du lịch hàng đầu trong khu vực.

5.2. Định Hướng Chiến Lược Phát Triển Bền Vững

Cần có các chiến lược phát triển bền vững, bảo vệ môi trường và phát triển cộng đồng, nhằm đảm bảo lợi ích lâu dài cho ngành du lịch.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Kinh tế du lịch đã trở thành ngành kinh tế mũi nhọn trên thế giới với tốc độ phát triển nhanh chóng. Theo Tổ chức Du lịch Thế giới (WTO), năm 2000, số lượng khách du lịch toàn cầu đạt 698 triệu lượt với doanh thu 467 tỷ USD, dự kiến đến năm 2010 sẽ tăng lên khoảng 1.006 triệu lượt khách và doanh thu khoảng 900 tỷ USD. Ở Việt Nam, du lịch được xác định là ngành kinh tế quan trọng, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội. Tỉnh Lào Cai, vùng cao biên giới với nhiều tiềm năng du lịch đa dạng như cảnh quan thiên nhiên độc đáo, văn hóa đặc sắc của 25 dân tộc anh em, cùng vị trí cửa khẩu quốc tế quan trọng, có nhiều điều kiện thuận lợi để phát triển kinh tế du lịch.

Tuy nhiên, thực trạng phát triển kinh tế du lịch ở Lào Cai còn hạn chế với quy mô nhỏ, sản phẩm du lịch chưa đa dạng và tốc độ phát triển chậm so với tiềm năng. Luận văn tập trung nghiên cứu tiềm năng, thực trạng và đề xuất giải pháp thúc đẩy phát triển kinh tế du lịch tỉnh Lào Cai từ năm 1991 đến nay. Mục tiêu cụ thể gồm hệ thống hóa lý luận về kinh tế du lịch dưới góc độ kinh tế chính trị, đánh giá thực trạng kinh tế du lịch Lào Cai và đề xuất phương hướng phát triển bền vững, hiệu quả. Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc hoạch định chính sách phát triển du lịch tại Lào Cai và các địa phương có đặc điểm tương đồng.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên cơ sở lý luận của chủ nghĩa Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và các quan điểm, chính sách của Đảng, Nhà nước về phát triển du lịch. Hai lý thuyết chính được áp dụng gồm:

• Lý thuyết phát triển kinh tế: Phân tích phát triển kinh tế theo chiều rộng và chiều sâu, nhấn mạnh vai trò của đổi mới công nghệ, nâng cao năng suất lao động và phát triển bền vững.
• Lý thuyết kinh tế du lịch: Định nghĩa du lịch là ngành kinh tế dịch vụ tổng hợp, đặc trưng bởi tính phi vật chất, tính thời vụ, tính tổng hợp cao và tính đa ngành. Khái niệm sản phẩm du lịch bao gồm dịch vụ vận chuyển, lưu trú, ăn uống, giải trí và hàng hóa lưu niệm.

Các khái niệm chính bao gồm: du lịch, kinh tế du lịch, sản phẩm du lịch, dịch vụ du lịch, khách du lịch, hiệu quả kinh tế du lịch, điều kiện phát triển du lịch, phát triển bền vững.

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn sử dụng phương pháp luận chủ nghĩa duy vật biện chứng và duy vật lịch sử, kết hợp các phương pháp nghiên cứu kinh tế chính trị như phân tích, tổng hợp, trừu tượng hóa, khái quát hóa và thống kê.

Nguồn dữ liệu chính bao gồm số liệu thống kê từ các cơ quan quản lý nhà nước, báo cáo ngành du lịch, các tài liệu nghiên cứu khoa học và khảo sát thực tế tại tỉnh Lào Cai. Cỡ mẫu nghiên cứu khoảng vài trăm người tham gia khảo sát, lựa chọn theo phương pháp chọn mẫu ngẫu nhiên có chủ đích nhằm đảm bảo tính đại diện cho các nhóm đối tượng liên quan đến du lịch.

Phân tích dữ liệu được thực hiện bằng phương pháp định lượng và định tính, đối chiếu thực tiễn với lý luận để đánh giá tiềm năng, thực trạng và đề xuất giải pháp phát triển kinh tế du lịch tỉnh Lào Cai trong giai đoạn từ năm 1991 đến nay.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tiềm năng du lịch Lào Cai rất đa dạng và phong phú: Tỉnh sở hữu nhiều cảnh quan thiên nhiên độc đáo như núi Hàm Rồng, Sa Pa, cùng tài nguyên nhân văn đặc sắc của 25 dân tộc anh em. Vị trí cửa khẩu quốc tế thuận lợi cho phát triển du lịch quốc tế. Theo ước tính, tài nguyên du lịch thiên nhiên và văn hóa là nền tảng quan trọng để phát triển các loại hình du lịch nghỉ dưỡng, sinh thái, văn hóa và du lịch biên giới.

2. Thực trạng phát triển kinh tế du lịch còn hạn chế: Quy mô kinh tế du lịch Lào Cai còn nhỏ, sản phẩm du lịch chưa đa dạng, chủ yếu tập trung vào du lịch nghỉ dưỡng và thăm quan. Tốc độ tăng trưởng khách du lịch bình quân hàng năm khoảng 10-15%, thấp hơn nhiều so với tiềm năng. Công suất sử dụng buồng khách sạn trung bình chỉ đạt khoảng 60%, thời gian lưu trú trung bình của khách khoảng 2-3 ngày.

3. Hiệu quả kinh tế du lịch chưa cao: Chỉ tiêu hiệu quả kinh tế tổng hợp (tỷ lệ doanh thu trên chi phí) dao động quanh mức 1,2, cho thấy lợi nhuận còn hạn chế. Doanh lợi và hiệu quả sử dụng vốn chưa đạt mức kỳ vọng do cơ sở hạ tầng chưa đồng bộ, chất lượng dịch vụ chưa cao, thiếu sự phối hợp liên ngành và chính sách hỗ trợ chưa hiệu quả.

4. Các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển du lịch: Điều kiện giao thông vận tải phát triển chưa đồng đều, đặc biệt là hạ tầng đường bộ và dịch vụ vận chuyển chưa đáp ứng tốt nhu cầu. Môi trường chính trị ổn định, tuy nhiên công tác quản lý nhà nước về du lịch còn nhiều bất cập. Nguồn nhân lực du lịch thiếu chuyên môn và kỹ năng ngoại ngữ, chưa đáp ứng yêu cầu phát triển.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính của thực trạng hạn chế là do quy mô đầu tư còn nhỏ, chưa khai thác hiệu quả tiềm năng tài nguyên du lịch thiên nhiên và văn hóa. So với các tỉnh du lịch phát triển trong khu vực Đông Nam Á, Lào Cai còn thiếu đa dạng sản phẩm và dịch vụ bổ sung, chưa tận dụng tốt các xu hướng phát triển du lịch như du lịch sinh thái, du lịch văn hóa đặc trưng.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ tăng trưởng khách du lịch, bảng so sánh công suất sử dụng buồng khách sạn và thời gian lưu trú trung bình qua các năm, giúp minh họa rõ nét sự phát triển chưa tương xứng với tiềm năng. So sánh với các nghiên cứu trong nước và quốc tế cho thấy Lào Cai cần đẩy mạnh phát triển hạ tầng, nâng cao chất lượng dịch vụ và đa dạng hóa sản phẩm du lịch để tăng sức cạnh tranh.

Ý nghĩa của kết quả nghiên cứu là làm rõ các điểm mạnh, điểm yếu trong phát triển kinh tế du lịch Lào Cai, từ đó đề xuất các giải pháp phù hợp nhằm khai thác hiệu quả tiềm năng, nâng cao hiệu quả kinh tế và phát triển bền vững ngành du lịch địa phương.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tiến hành quy hoạch chi tiết các khu, điểm du lịch trọng điểm: Xây dựng bản đồ phát triển du lịch vùng, phân vùng chức năng rõ ràng, ưu tiên các khu vực có tiềm năng lớn như Sa Pa, cửa khẩu quốc tế. Thời gian thực hiện trong 3-5 năm, chủ thể là UBND tỉnh phối hợp với Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch.

2. Phát triển kết cấu hạ tầng giao thông và dịch vụ du lịch: Nâng cấp đường bộ, mở rộng mạng lưới vận tải công cộng, cải thiện cơ sở lưu trú và dịch vụ ăn uống. Mục tiêu tăng công suất sử dụng buồng khách sạn lên trên 80% trong 5 năm tới. Chủ thể thực hiện là các sở ngành liên quan và doanh nghiệp đầu tư.

3. Hoàn thiện cơ chế chính sách hỗ trợ phát triển du lịch: Ban hành các chính sách ưu đãi thuế, hỗ trợ vốn cho doanh nghiệp du lịch, khuyến khích đầu tư nước ngoài và liên kết vùng. Thời gian triển khai trong 2 năm, chủ thể là chính quyền địa phương và các cơ quan quản lý nhà nước.

4. Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực du lịch: Tổ chức đào tạo chuyên môn, kỹ năng ngoại ngữ, nghiệp vụ phục vụ khách du lịch cho đội ngũ lao động địa phương. Mục tiêu đào tạo ít nhất 500 nhân lực chất lượng cao trong 3 năm. Chủ thể là các trường đào tạo nghề, trung tâm bồi dưỡng và doanh nghiệp du lịch.

5. Đa dạng hóa sản phẩm du lịch và nâng cao chất lượng dịch vụ: Phát triển các loại hình du lịch sinh thái, văn hóa, du lịch mạo hiểm, kết hợp tổ chức các sự kiện văn hóa, lễ hội đặc trưng. Thời gian thực hiện liên tục, chủ thể là doanh nghiệp du lịch và các tổ chức văn hóa.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Các nhà hoạch định chính sách và quản lý nhà nước: Luận văn cung cấp cơ sở khoa học để xây dựng chính sách phát triển du lịch bền vững, quy hoạch vùng và cơ chế hỗ trợ doanh nghiệp.

2. Doanh nghiệp kinh doanh du lịch và nhà đầu tư: Thông tin về tiềm năng, thực trạng và xu hướng phát triển giúp doanh nghiệp định hướng đầu tư, phát triển sản phẩm và nâng cao hiệu quả kinh doanh.

3. Các nhà nghiên cứu và sinh viên chuyên ngành kinh tế chính trị, du lịch: Tài liệu tham khảo hữu ích cho nghiên cứu chuyên sâu về kinh tế du lịch, phát triển vùng và quản lý du lịch.

4. Cơ quan xúc tiến du lịch và tổ chức phi chính phủ: Cung cấp dữ liệu và phân tích để xây dựng chương trình quảng bá, xúc tiến du lịch và hợp tác phát triển du lịch liên vùng.

Câu hỏi thường gặp

1. Kinh tế du lịch là gì và tại sao nó quan trọng?
   Kinh tế du lịch là ngành kinh tế dịch vụ tổng hợp, bao gồm các hoạt động cung ứng sản phẩm du lịch nhằm thỏa mãn nhu cầu du khách và tạo ra lợi ích kinh tế, xã hội. Nó quan trọng vì góp phần tăng trưởng GDP, tạo việc làm và thúc đẩy phát triển các ngành kinh tế khác.

2. Tiềm năng du lịch của tỉnh Lào Cai có điểm gì nổi bật?
   Lào Cai có cảnh quan thiên nhiên đa dạng, khí hậu ôn hòa, văn hóa đặc sắc của 25 dân tộc anh em và vị trí cửa khẩu quốc tế thuận lợi cho phát triển du lịch quốc tế và liên vùng.

3. Những hạn chế chính trong phát triển kinh tế du lịch Lào Cai hiện nay là gì?
   Quy mô nhỏ, sản phẩm du lịch chưa đa dạng, hạ tầng giao thông và dịch vụ chưa đồng bộ, nguồn nhân lực thiếu chuyên môn và kỹ năng, hiệu quả kinh tế chưa cao.

4. Giải pháp nào được đề xuất để nâng cao hiệu quả kinh tế du lịch Lào Cai?
   Quy hoạch chi tiết các khu du lịch, phát triển hạ tầng giao thông, hoàn thiện chính sách hỗ trợ, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, đa dạng hóa sản phẩm và nâng cao chất lượng dịch vụ.

5. Làm thế nào để phát triển du lịch bền vững tại Lào Cai?
   Phát triển du lịch gắn với bảo vệ môi trường sinh thái và xã hội, phối hợp liên ngành, đảm bảo an ninh trật tự, khai thác hợp lý tài nguyên du lịch, đồng thời nâng cao nhận thức cộng đồng và chất lượng dịch vụ.

Kết luận

• Kinh tế du lịch là ngành kinh tế mũi nhọn, có vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh Lào Cai.
• Tỉnh Lào Cai sở hữu tiềm năng du lịch phong phú về thiên nhiên và văn hóa, nhưng thực trạng phát triển còn hạn chế về quy mô, sản phẩm và hiệu quả kinh tế.
• Các yếu tố như hạ tầng giao thông, nguồn nhân lực và chính sách hỗ trợ là những điểm nghẽn cần được cải thiện.
• Luận văn đề xuất các giải pháp quy hoạch, phát triển hạ tầng, hoàn thiện chính sách, đào tạo nhân lực và đa dạng hóa sản phẩm nhằm thúc đẩy phát triển kinh tế du lịch bền vững.
• Các bước tiếp theo bao gồm triển khai quy hoạch chi tiết, nâng cấp hạ tầng, đào tạo nguồn nhân lực và xây dựng chính sách hỗ trợ đồng bộ, kêu gọi sự phối hợp của các cấp, ngành và doanh nghiệp.

Hãy cùng chung tay phát triển kinh tế du lịch Lào Cai để khai thác hiệu quả tiềm năng, nâng cao đời sống người dân và góp phần phát triển kinh tế đất nước.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương I, Luật du lịch Việt Nam khái niệm dịch vụ du lịch được hiểu như sau: "Dịch vụ du lịch là việc cung cấp các dịch vụ về lữ hành, vận chuyển, 9 lưu trú, ăn uống, vui chơi, giải trí, thông tin, hướng dẫn và những dịch vụ khác nhằm đáp ứng nhu cầu của khách du lịch" [31, tr. Trên cơ sở những khái niệm chung về dịch vụ, dịch vụ du lịch có thể được hiểu là kết quả mang lại nhờ các hoạt động tương tác giữa những tổ chức cung ứng du lịch, khách du lịch và thông qua các hoạt động tương tác đó để đáp ứng nhu cầu của khách du lịch, đồng thời mang lại lợi ích cho tổ chức cung ứng du lịch. + Đặc điểm của dịch vụ du lịch: Thứ nhất, tính phi vật chất. Đây là đặc điểm quan trọng nhất của dịch vụ du lịch.

Tính phi vật chất làm cho du khách không thể sử dụng thử trước khi trực tiếp tiêu dùng dịch vụ du lịch, vì quá trình sản xuất gắn liền với quá trình tiêu thụ dịch vụ du lịch. Vì vậy, đối với du khách khi họ chưa tiêu dùng dịch vụ du lịch thì nó vẫn là trừu tượng. Dịch vụ thường xuyên đồng hành với những sản phẩm vật chất nhưng dịch vụ mãi mãi tồn tại tính phi vật chất của mình khiến cho du khách thực sự khó đánh giá dịch vụ. Điều đó đòi hỏi nhà cung ứng dịch vụ du lịch cũng cần cung cấp đầy đủ thông tin cần thiết cho du khách, những thông tin ấy phải nhấn mạnh được tính lợi ích của dịch vụ đối với du khách để họ thấy hài lòng và quyết định mua dịch vụ của mình.

Thứ hai, tính đồng thời của sản xuất và tiêu dùng dịch vụ du lịch. Đặc tính này thể hiện sự khác biệt giữa dịch vụ và hàng hóa. Đối với hàng hóa (vật chất) quá trình sản xuất và tiêu dùng tách rời nhau. Việc sản xuất và tiêu dùng thường diễn ra ở những thời gian và địa điểm khác nhau.

Còn đối với dịch vụ thì ngược lại, việc sản xuất và tiêu dùng thường trùng nhau về không gian và thời gian. Sản xuất không phải để lưu kho hay cất đi như hàng hóa thông thường. Chẳng hạn, vào mùa đông thời gian rỗi của nhân viên du lịch ở các vùng ven biển không thể để dành đến lúc cao điểm của mùa hè được, một phòng khách sạn không cho thuê được trong ngày thì coi như mất dịch vụ, do đó mất nguồn thu v. Dịch vụ được sản xuất và tiêu dùng đồng thời nên cung - cầu cũng không thể tách rời nhau và cần phải tạo ra sự ăn khớp giữa cung và cầu.

Vì thế, công tác dự báo nhu cầu trong kinh doanh dịch vụ du lịch là hết sức quan trọng. Thứ ba, sự tham gia của khách du lịch trong quá trình tạo ra dịch vụ. Đặc điểm này nói lên rằng khách du lịch ở một chừng mực nào đó đã trở thành nội dung 10 của quá trình sản xuất. Do việc sản xuất và tiêu dùng dịch vụ diễn ra đồng thời, nên ở đó có sự gặp gỡ giữa hai chủ thể: khách hàng và người sản xuất.

Sự gắn liền họ trong sự tác động qua lại này trong dịch vụ được khẳng định sự phụ thuộc vào mức độ lành nghề, khả năng của người cung cấp dịch vụ cũng như ý nguyện của người tiêu dùng. Do có sự đa dạng về yêu cầu, sở thích, trình độ cũng như khả năng cảm nhận và đánh giá của khách du lịch mà nhà cung ứng dịch vụ du lịch cần sáng tạo trong quá trình sản xuất của mình để thoả mãn nhu cầu của du khách. Mức độ hài lòng của du khách phụ thuộc nhiều vào khả năng, trình độ, nghệ thuật ứng xử của người làm dịch vụ. Người tiêu dùng ở đây không chỉ là người hưởng thụ những lợi ích do nhà cung ứng mang lại mà sự hợp tác cùng với những phản hồi của họ có tác động đến khả năng phục vụ và mức độ hoàn thiện của dịch vụ; họ trở thành người đồng sáng tạo trong quá trình sản xuất dịch vụ du lịch.

Thứ tư, tính không thể di chuyển của dịch vụ du lịch. Vì cơ sở du lịch vừa là nơi sản xuất, vừa là nơi cung ứng dịch vụ nên dịch vụ du lịch không thể dịch chuyển được. Trên thực tế, không thể cung cấp dịch vụ du lịch đến tận tay du khách được mà du khách muốn tiêu dùng dịch vụ phải đến các cơ sở du lịch. Do vậy, các nhà kinh doanh du lịch muốn thu hút khách du lịch, cần phải đẩy mạnh công tác tuyên truyền quảng bá du lịch.

Thứ năm, tính không chuyển đổi quyền sở hữu dịch vụ. Khi mua sản phẩm vật chất, người mua có quyền sở hữu đối với sản phẩm đó. Còn đối với dịch vụ du lịch thì vấn đề không phải như vậy. Khi khách hàng mua dịch vụ du lịch thì sự tiêu dùng dịch vụ của họ song song với quá trình sản xuất của nhà cung ứng; do vậy khách hàng chỉ đang mua quyền hưởng thụ dịch vụ do nhà cung ứng mang lại chứ không thể mua được quyền sở hữu dịch vụ đó của nhà cung ứng dịch vụ du lịch.

Thứ sáu, tính không đồng nhất của dịch vụ du lịch. Dịch vụ du lịch là một loại hình dịch vụ đời sống thoả mãn nhu cầu của khách du lịch trong suốt thời gian đi du lịch. Dịch vụ du lịch khác với các hoạt động dịch vụ khoa học - công nghệ, dịch vụ sản xuất, dịch vụ đời sống khác ở chỗ: Dịch vụ du lịch chỉ thoả mãn nhu cầu của khách du lịch, chứ không thoả mãn nhu cầu cho tất cả mọi người trong toàn xã hội, dịch vụ du lịch thoả mãn nhu cầu cho khách du lịch trong suốt thời gian đi du lịch như: nhu cầu ăn, ở, nghỉ ngơi, thăm quan, vui chơi giải trí, tìm hiểu lịch sử, 11 văn hóa và các nhu cầu khác. Mặt khác, do khách hàng rất muốn chăm sóc như những con người riêng biệt nên dịch vụ du lịch thường bị cá nhân hóa và không đồng nhất.

Doanh nghiệp du lịch rất khó đưa ra các tiêu chuẩn dịch vụ nhằm thoả mãn tất cả các khách hàng trong mọi hoàn cảnh vì sự thoả mãn ấy phụ thuộc vào sự cảm nhận của du khách. Thứ bảy, tính không đồng đều về sản lượng. Do quá trình sản xuất dịch vụ du lịch gắn liền với quá trình tiêu thụ nên sản lượng dịch vụ du lịch phụ thuộc chủ yếu vào nhu cầu của du khách. Mặt khác, nhu cầu của khách du lịch rất phong phú đa dạng và phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác nhau như thời tiết, tình hình chính trị - xã hội, an ninh quốc phòng, thiên tai, dịch bệnh, v.

Kết quả là số lượng khách du lịch thay đổi và kéo theo sản lượng dịch vụ du lịch cũng thay đổi theo từng ngày trong tuần, từng tuần trong tháng, từng tháng trong năm và giữa năm này so với năm khác. Sự khác nhau giữa sản phẩm vật chất và dịch vụ Sản phẩm vật chất Dịch vụ - Mang tính hữu hình - Mang tính vô hình - Được trưng bày trước khi mua, bán - Thông thường không được trưng bày hoặc trưng bán - Quyền sở hữu được chuyển giao khi - Không có sự thay đổi về quyền sở hữu mua, bán - Có thể được cất giữ hay lưu kho - Không thể được cất giữ hay lưu kho - Có thể được bán tiếp theo - Không bán được tiếp theo - Sản xuất và tiêu dùng thường diễn ra - Sản xuất và tiêu dùng thường trùng ở thời gian và địa điểm khác nhau nhau về thời gian và không gian - Có thể vận chuyển được - Không thể vận chuyển được ngay cả khi người sản xuất mong muốn - Có thể xuất khẩu được - Không thể xuất khẩu được - Khách hàng là bộ phận chỉ trong quá - Khách hàng là một bộ phận trong cả trình tiêu dùng quá trình sản xuất và tiêu dùng - Có thể quan hệ gián tiếp với khách - Trong đại đa số các trường hợp phải hàng quan hệ trực tiếp với khách hàng 12 - Khái niệm khách du lịch: Định nghĩa về khách du lịch xuất hiện lần đầu tiên vào cuối thế kỷ thứ XVIII tại Pháp. Thời bấy giờ các hành trình của người Đức, Hà Lan, Đan Mạch, Bồ Đào Nha và người Anh trên đất Pháp được chia làm hai loại: Hành trình lớn theo bờ Địa Trung Hải, xuống phía Tây Nam nước Pháp và vùng Bourgne; Hành trình nhỏ từ Paris đến miền Đông Nam nước Pháp. Khách du lịch được định nghĩa là người thực hiện một hành trình lớn ("Faire le grand tour").

Để có định nghĩa đầy đủ về "khách du lịch", chúng ta cần phân tích một số định nghĩa rút ra từ các Hội nghị quốc tế về du lịch sau đây: + Định nghĩa của Liên hiệp các quốc gia (năm 1937) về "khách du lịch nước ngoài" như sau: "Bất cứ ai đến thăm một đất nước khác với nơi cư trú thường xuyên của mình trong khoảng thời gian ít nhất là 24h" [16, tr. + Định nghĩa của Tiểu ban về các vấn đề kinh tế - xã hội trực thuộc Liên hợp quốc (United Nations Department of Economic and Social Affaires) năm 1978 về "khách viếng thăm quốc tế" (international visitor from abroad): “Khách viếng thăm quốc tế là tất cả những người từ nước ngoài đến thăm một đất nước (given country) - chúng ta gọi là khách du lịch chủ động (inbound tourist); hoặc tất cả những người từ một nước đi ra nước ngoài viếng thăm - chúng ta gọi là khách du lịch thụ động (outbound tourist) với khoảng thời gian nhiều nhất là một năm” [16, tr. + Định nghĩa của Hội nghị quốc tế về du lịch tại Hà Lan năm 1989: “Khách du lịch quốc tế là những người đi thăm một đất nước khác với mục đích thăm quan, nghỉ ngơi, giải trí, thăm hỏi trong khoảng thời gian ít hơn ba tháng, những người khách này không được làm gì để được trả thù lao và sau thời gian lưu trú ở đó du khách trở về nơi ở thường xuyên của mình” [16, tr.