phần mở đầu kết luận và khuyến nghị tài liệu tham khảo và phụ lục luận văn được cấu tr c gồm ba chư ng: 5 Chư ng 1: C sở lý luận về phát triển đội ngũ cán bộ quản lý trường mầm non. Chư ng 2: Thực trạng phát triển đội ngũ cán bộ quản lý ở các trường mầm non trên địa bàn huyện Hoài Ân tỉnh Bình Định. Chư ng 3: Biện pháp phát triển đội ngũ cán bộ quản lý ở các trường mầm non trên địa bàn huyện Hoài Ân tỉnh Bình Định. 6 CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ CÁN BỘ QUẢN LÝ TRƢỜNG MẦM NON 1.
Khái quát lịch sử nghiên cứu vấn đề 1. Những nghiên cứu ngoài nước Phát triển giáo dục luôn được các quốc gia trên thế giới coi tr ng và xem đó là quốc sách hàng đầu. Để giáo dục phát triển tốt và hiệu quả thì rất cần những cán bộ quản lý giáo dục có đức và có tài. Vì vậy xây dựng và phát triển đội ngũ cán bộ quản lý là vấn đề rất quan tr ng và cấp thiết.
Quản lý bắt nguồn từ tính chất xã hội của lao động nên quản lý là một hoạt động mang tính lịch sử - xã hội nhờ có hoạt động quản lý mà xã hội loài người không ngừng vận động và phát triển. Năm 1991 Tổ chức UNESCO đã cho xuất bản cuốn “Quản lý hành chính và sư phạm trong các nhà trường tiểu học” của tác giả Jean Vale‟rien. Thông qua việc giới thiệu một số modul về vai tr chức năng và nhiệm vụ của người hiệu trưởng trường tiểu h c tác giả đã đưa ra quan điểm về vai tr trách nhiệm và yêu cầu chất lượng của người hiệu trưởng trường tiểu h c. Nghiên cứu của Blackwell R Blackmonre (2003) đề xuất các giải pháp phát triển đội ngũ giáo viên; xây dựng các khoa thành những cộng đồng h c tập và đào tạo giáo viên khuyến khích việc dạy h c dựa trên các kết quả nghiên cứu; đưa công nghệ thông tin vào quá trình bồi dư ng đội ngũ và tạo các điều kiện hỗ trợ việc phát triển đội ngũ [29].
Tác phẩm “Quản trị hiệu quả trường học” của ba tác giả K.Everad Geofrey Morris và Ian Wilson (2009) với những nội dung mang tính thực tiễn cao trên c sở lý luận về quản lý hiện đại mà chính các tác giả là những người trực tiếp thực hành viết ra thu h t sự quan tâm của nhiều nhà quản lý giáo dục nói chung và đây là cuốn sách thật sự có ý nghĩa thiết thực cho cán bộ CBQL 7 trường h c và các c sở giáo dục khác [14]. Andy Hargreaves Michael Fullan (2012) bằng kết quả nghiên cứu thực tiễn đã khẳng định điều quan tr ng trong phát triển giáo viên là: “việc phát triển giáo viên mang tính đặc thù của bối cảnh loại hình trường giai đoạn phát triển sự nghiệp của giáo viên hình thức tuyển dụng bổ nhiệm và hình thức tổ chức thực hiện đào tạo bồi dư ng giáo viên” [28]. Như vậy các nước trên thế giới đều rất quan tâm đến việc phát triển đội ngũ CBQL trường h c và đều khẳng định việc phát triển đội ngũ giáo viên nói chung và đội ngũ CBQL nói riêng được coi là nhiệm vụ quan tr ng của các cấp quản lý nhà nước về giáo dục. Những nghiên cứu trong nước Chủ tịch Hồ Chí Minh đã có nhiều quan điểm chỉ đạo về giáo dục và quản lý giáo dục.
Khi bàn về công tác cán bộ Người nhấn mạnh đến tầm quan tr ng của người quản lý Người khẳng định: “Cán bộ là cái gốc của m i công việc” “Muốn việc thành công hay thất bại đều do cán bộ tốt hay kém” "Có cán bộ tốt thì việc gì cũng xong". Trong quá trình xây dựng và phát triển đất nước Đảng và Nhà nước luôn quan tâm đến lĩnh vực giáo dục nhấn mạnh tầm quan tr ng về vấn đề phát triển đội ngũ cán bộ quản lý. Đặc biệt quan tâm đến công tác đào tạo bồi dư ng cán bộ để th c đẩy m i hoạt động trên lĩnh vực giáo dục và đây cũng chính là một trong những biện pháp để nâng cao chất lượng đội ngũ. Giai đoạn 2010 - 2020 đánh dấu bước thay đổi của giáo dục Việt Nam gắn với thực hiện Nghị quyết Ðại hội XI XII của Ðảng trong đó đột phá của chiến lược là phát triển nhanh nguồn nhân lực nhất là nguồn nhân lực chất lượng cao tập trung vào việc đổi mới căn bản và toàn diện nền giáo dục quốc dân.
Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt Đề án “Đào tạo bồi dư ng nhà giáo và cán bộ quản lý c sở giáo dục đáp ứng yêu cầu đổi mới căn bản toàn diện 8 giáo dục phổ thông giai đoạn 2016 - 2020 định hướng đến năm 2025” [24]. Trong thời gian qua một số luận văn thạc sĩ chuyên ngành Quản lý giáo dục cũng đã đề cập đến công tác phát triển đội ngũ cán bộ quản lý trường h c như: Mai Xuân Hậu (2014) Biện pháp phát triển đội ngũ cán bộ quản lý các trường tiểu h c huyện Tây S n tỉnh Bình Định Luận văn thạc sĩ Đại h c Quy Nh n [10]. Nguyễn Xuân Đính (2015) Biện pháp phát triển đội ngũ cán bộ quản lý trường THCS huyện Đam Rông tỉnh Lâm Đồng Luận văn thạc sĩ Đại h c Quy Nh n [7]. Phạm Ng c Hải (2015) Quản lý phát triển đội ngũ giáo viên trường mầm non tư thục trên địa bàn thành phố Tuyên Quang tỉnh Tuyên Quang Luận văn thạc sĩ Đại h c Thái Nguyên.
Hoàng Giang Nam (2017) Phát triển đội ngũ cán bộ quản lý các trường mầm non huyện Yên Lập tỉnh Ph Th trong giai đoạn hiện nay Luận văn thạc sĩ Trường Đại h c Giáo dục Đại h c Quốc gia Hà Nội [17]. Lê Minh Tiến (2017) Phát triển đội ngũ CBQL các trường THCS thành phố Quy Nh n tỉnh Bình Định đáp ứng yêu cầu đổi mới căn bản toàn diện giáo dục Luận văn thạc sĩ Đại h c Quy Nh n [26]. Nguyễn Thị Ng c Hoa (2017) Phát triển đội ngũ Hiệu trưởng trường mầm non các tỉnh miền n i phía bắc theo hướng chuẩn hóa Luận văn Tiến sĩ Trường Đại h c sư phạm Hà Nội.[12] Nguyễn Thị Thu Huyền (2018) Phát triển đội ngũ cán bộ quản lý ở các trường mầm non tư thục quận Thủ Đức Luận văn thạc sĩ Đại h c Sư phạm 9 thành phố Hồ Chí Minh [13]… Thực tế cho thấy, thời gian qua đã có nhiều đề tài nghiên cứu về việc quản lý, bồi dư ng và phát triển đội ngũ cán bộ quản lý trong các trường h c nói chung, cán bộ quản lý các trường mầm non nói riêng. Tuy nhiên, trên địa bàn của huyện Hoài Ân, tỉnh Bình Định chưa có đề tài nào đi sâu nghiên cứu về biện pháp phát triển đội ngũ cán bộ quản lý các trường mầm non.
Việc nghiên cứu đề xuất các biện pháp phát triển đội ngũ cán bộ quản lý trường mầm non huyện Hoài Ân, tỉnh Bình Định có ý nghĩa to lớn về mặt lý luận và thực tiễn, đáp ứng yêu cầu công tác phát triển giáo dục mầm non của địa phư ng trong điều kiện đổi mới. Một số khái niệm cơ bản 1. Quản lý Hiện nay có rất nhiều khái niệm về quản lý được nhiều tác giả nghiên cứu và định nghĩa như sau: Harold Koontz, Cyril O‟Donnell, Heinz Weihrich cho rằng: “Quản lý là một hoạt động thiết yếu, nhằm bảo đảm sự phối hợp những nỗ lực cá nhân nhằm đạt được các mục đích của nhóm. Mục tiêu của m i nhà quản lý là nhằm hình thành một môi trường mà trong đó con người có thể đạt được các mục đích của nhóm với thời gian, tiền bạc, vật chất và sự bất mãn cá nhân ít nhất.
Henri Fayol: “Quản lý là một hoạt động mà m i tổ chức (gia đình, doanh nghiệp, chính phủ) đều có, nó gồm 5 yếu tố tạo thành là: kế hoạch, tổ chức, chỉ đạo, điều chỉnh và kiểm soát. Quản lý chính là thực hiện kế hoạch, tổ chức, chỉ đạo điều chỉnh và kiểm soát ấy” [30]. 10 Trần Kiểm quan niệm: “Quản lý là những tác động của chủ thể quản lý trong việc huy động, phát huy, kết hợp, sử dụng, điều chỉnh, điều phối các nguồn lực (nhân lực, vật lực, tài lực) trong và ngoài tổ chức (chủ yếu là nội lực) một cách tối ưu nhằm đạt mục đích của tổ chức với hiệu quả cao nhất” [15; tr. Tác giả Nguyễn Quốc Chí và Nguyễn Thị Mỹ Lộc cho rằng: “Hoạt động quản lý là tác động có định hướng, có chủ đích của chủ thể quản lý (người quản lý) đến khách thể quản lý (người bị quản lý) trong một tổ chức nhằm làm cho tổ chức vận hành và đạt được mục đích của tổ chức” [5, tr.
Từ những quan niệm trên cho thấy: Quản lý là hoạt động, là tác động có định hướng có chủ đích của chủ thể quản lý đến đối tượng quản lý trong một tổ chức nhằm làm cho tổ chức vận hành và đạt được mục đích của tổ chức. Quản lý trường mầm non Quản lý trường mầm non theo định nghĩa tổng quát là sự quản lý, điều hành, điều chỉnh hoạt động của toàn bộ trường mầm non nhằm nâng cao chất lượng môi trường giáo dục. Quản lý trường mầm non là hệ thống những tác động có mục đích của Hiệu trưởng trường mầm non đến các hoạt động giáo dục, đến con người (giáo viên, cán bộ nhân viên và h c sinh), đến các nguồn lực (c sở vật chất, tài chính, thông tin…), đến các ảnh hưởng ngoài nhà trường mầm non một cách hợp quy luật (quy luật quản lý, quy luật giáo dục, quy luật tâm lý, quy luật kinh tế, quy luật xã hội…) nhằm đạt mục tiêu giáo dục. Đội ngũ cán bộ quản lý trường mầm non Theo Đại từ điển Tiếng Việt của Trung tâm ngôn ngữ và văn hóa Việt Nam định nghĩa: “Đội ngũ là một tổ chức gồm nhiều người tập hợp lại thành một lực lượng; tập hợp số đông người cùng chức năng, nghề nghiệp”.
Cán bộ quản lý là những người đứng đầu hay là cán bộ của một c quan, 11 một tổ chức, được giao chức trách quản lý, tổ chức, điều hành hoạt động của đ n vị. CBQL là chủ thể quản lý gồm những người giữ vai tr tác động, ra lệnh, kiểm tra đối tượng quản lý. CBQL là người chỉ huy, lãnh đạo, tổ chức thực hiện các mục tiêu nhiệm vụ của tổ chức. Người quản lý vừa là người lãnh đạo, quản lý c quan đó vừa chịu sự lãnh đạo, quản lý của cấp trên.