BOÄ GIAÙO DUÏC VAØ ÑAØO TAÏO TRÖÔØNG ÑAÏI HOÏC KINH TEÁ TP.HCM -------------- NGUYEÃN THÒ BÍCH THUÛY PHAÙT TRIEÅN DÒCH VUÏ NGAÂN HAØNG ÑIEÄN TÖÛ TAÏI CAÙC NGAÂN HAØNG THÖÔNG MAÏI ÑÒA BAØN THAØNH PHOÁ HOÀ CHÍ MINH CHUYEÂN NGAØNH: KINH TEÁ-TAØI CHÍNH-NGAÂN HAØNG MAÕ SOÁ: 60.12 LUAÄN VAÊN THAÏC SÓ KINH TEÁ NGÖÔØI HÖÔÙNG DAÃN KHOA HOÏC: PGS, TS. TRAÀN HUY HOAØNG TP. Hoà Chí Minh – Naêm 2009 0 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com MỤC LỤC PHAÀN MÔÛ ÑAÀU . 1 CHÖÔNG I: LYÙ LUAÄN CHUNG VEÀ NGAÂN HAØNG ÑIEÄN TÖÛ VAØ DÒCH VUÏ NGAÂN HAØNG ÑIEÄN TÖÛ .1 TOÅNG QUAN VEÀ NGAÂN HAØNG ÑIEÄN TÖÛ VAØ DÒCH VUÏ NGAÂN HAØNG ÑIEÄN TÖÛ .1 Moät soá khaùi nieäm cô baûn .1 Thöông maïi ñieän töû (Electronic commerce hay E-commerce).2 Dòch vuï ngaân haøng ñieän töû (Electronic Banking, hay E-banking).2 Caùc giai ñoaïn phaùt trieån cuûa ngaân haøng ñieän töû.3 Caùc phöông tieän giao dòch thanh toaùn ñieän töû .4 Caùc saûn phaåm vaø dòch vuï cô baûn cuûa ngaân haøng ñieän töû .1 Ngaân haøng taïi nhaø (Home banking) .2 Ngaân haøng qua ñieän thoaïi (Phone banking) .3 Ngaân haøng qua maïng di ñoäng (Mobile banking-SMS banking) .4 Ngaân haøng treân maïng Internet (Internet banking) .5 Trung taâm cuoäc goïi (Call center) .6 Kiosk ngaân haøng . Dòch vuï theû .2 TÌM HIEÅU VEÀ COÂNG NGHEÄ BAÛO MAÄT, CHÖÕ KYÙ ÑIEÄN TÖÛ, CHÖÙNG CHÆ SOÁ, CHÖÙNG THÖÏC SOÁ VAØ NGAÂN HAØNG LOÕI .1 Coâng ngheä baûo maät .2 Chöõ kyù ñieän töû (chöõ kyù soá) .3 Chöùng chæ soá (DC), chöùng thöïc soá (CA) .4 Ngaân haøng loõi (Core banking) .3 ÖU, NHÖÔÏC ÑIEÅM CUÛA NGAÂN HAØNG ÑIEÄN TÖÛ .1 Öu ñieåm cuûa ngaân haøng ñieän töû .1 Veà phía khaùch haøng.2 Veà phía ngaân haøng .3 Lôïi ích ñoái vôùi neàn kinh teá .2 Nhöôïc ñieåm cuûa ngaân haøng ñieän töû.4 RUÛI RO TRONG HOAÏT ÑOÄNG NGAÂN HAØNG ÑIEÄN TÖÛ.1 Moät soá ruûi ro trong hoaït ñoäng ngaân haøng ñieän töû.1 Ruûi ro hoaït ñoäng .2 Ruûi ro uy tín .3 R_i ro phaùp lyù .4 Caùc r_i ro khaùc .2 Nguoàn goác cuûa ruûi ro .5 SÖÏ PHAÙT TRIEÅN NGAÂN HAØNG ÑIEÄN TÖÛ TRONG KHU VÖÏC VAØ TREÂN THEÁ GIÔÙI .1 Tình hình phaùt trieån ngaân haøng ñieän töû trong khu vöïc vaø treân theá giôùi.2 Caùc dòch vuï ngaân haøng ñieän töû ñang ñöôïc trieån khai trong khu vöïc vaø treân theá giôùi .1 Dòch vuï cung caáp thoâng tin veà taøi khoaûn .2 Dòch vuï ngaân haøng ñieän toaùn (Computer Banking).3 Theû ghi nôï (Debit Card) .4 Thanh toaùn tröïc tieáp (Direct payment) .30 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.5 Göûi vaø thanh toaùn hoùa ñôn ñieän töû (Electronic bill presentment and payment–EBPP) .6 Theû traû löông (Payroll Card) .7 Ghi nôï ñöôïc uûy quyeàn tröôùc (Preauthorized debit) .8 Dòch vuï ñaàu tö (Investment Services) .9 Dòch vuï cho vay töï ñoäng .10 Dòch vuï ngaân haøng töï phuïc vuï.31 KEÁT LUAÄN CHÖÔNG I: .31 CHÖÔNG II: THÖÏC TRAÏNG PHAÙT TRIEÅN DÒCH VUÏ NGAÂN HAØNG ÑIEÄN TÖÛ TAÏI CAÙC NGAÂN HAØNG THÖÔNG MAÏI TP. HOÀ CHÍ MINH .1 NHÖÕNG YEÁU TOÁ CAÀN THIEÁT CHO SÖÏ PHAÙT TRIEÅN DÒCH VUÏ NGAÂN HAØNG ÑIEÄN TÖÛ TAÏI CAÙC NHTM ÑÒA BAØN TP.1 Cô sôû phaùp lyù.2 Haï taàng cô sôû coâng ngheä thoâng tin vaø truyeàn thoâng. Chöùng töø ñieän töû .4 An toaøn döõ lieäu .5 Nguoàn nhaân löïc-Coâng taùc ñaøo taïo nguoàn nhaân löïc .6 Trình ñoä vaø möùc soáng cuûa ngöôøi daân .2 TÌNH HÌNH PHAÙT TRIEÅN DÒCH VUÏ NGAÂN HAØNG ÑIEÄN TÖÛ TAÏI CAÙC NHTM ÑÒA BAØN TP.HCM HIEÄN NAY .1 Tình hình phaùt trieån d_ch v_ ngaân haøng ñieän töû taïi caùc NHTM TP.HCM hieän nay .1 Dòch vuï ngaân haøng treân Internet (Internet Banking) .2 Dòch vuï ngaân haøng qua maïng di ñoäng (Mobile banking) .3 Dòch vuï ngaân haøng taïi nhaø (Home banking) .4 Dòch vuï thanh toaùn theû .5 Caùc loaïi saûn phaåm dòch vuï NHDT khaùc .2 Khaûo saùt tình hình söû duïng dòch vuï ngaân haøng ñieän töû cuûa khaùch haøng caù nhaân vaø doanh nghieäp ñòa baøn TP.1 Caùch thöùc tieán haønh.2 Keát quaû khaûo saùt.3 Nhaän xeùt, ñaùnh giaù .3 THUAÄN LÔÏI VAØ KHOÙ KHAÊN TRONG QUAÙ TRÌNH PHAÙT TRIEÅN DÒCH VUÏ NHÑT TAÏI CAÙC NHTM ÑÒA BAØN TP.1 Nhöõng thuaän lôïi trong quaù trình phaùt trieån dòch v_ ngaân haøng ñieän töû taïi caùc NHTM ñòa baøn TP.2 Nhöõng khoù khaên trong quaù trình phaùt trieån dòch vuï ngaân haøng ñieän töû taïi caùc NHTM ñòa baøn TP.1 Khoù khaên veà voán .2 Khoù khaên töø nguoàn nhaân löïc .3 Moâi tröôøng phaùp lyù chöa ñuû ñaùp öùng cho hoaït ñoäng cuûa E-banking.4 Nhöõng khoù khaên, vöôùng maéc töø neàn kinh teá .4 Moät soá toàn taïi vaø nguyeân nhaân cuûa toàn taïi trong quaù trình phaùt trieån dòch vuï ngaân haøng ñieän töû taïi caùc NHTM ñòa baøn TP.1 Moät soá toàn taïi trong quaù trình phaùt trieån dòch vuï ngaân haøng ñieän töû taïi caùc NHTM ñòa baøn TP.1 Nhöõng toàn taïi trong quaù trình phaùt trieån coâng ngheä .2 Tính an toaøn, baûo maät trong quaù trình phaùt trieån, öùng duïng coâng ngheä phuïc vuï kinh doanh chöa cao .67 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.3 Haïn cheá töø chính chaát löôïng dòch vuï cuûa caùc ngaân haøng .4 Chính saùch quaûn lyù ruûi ro ñoái vôùi hoaït ñoäng E-Banking coøn ñang ôû nhöõng böôùc ñi ñaàu tieân .2 Nguyeân nhaân cuûa nhöõng toàn taïi trong quaù trình phaùt trieån dòch vuï ngaân haøng ñieän töû taïi caùc NHTM ñòa baøn TP.70 KEÁT LUAÄN CHÖÔNG II .72 CHÖÔNG III: GIAÛI PHAÙP PHAÙT TRIEÅN DÒCH VUÏ NGAÂN HAØNG ÑIEÄN TÖÛ TAÏI CAÙC NGAÂN HAØNG THÖÔNG MAÏI ÑÒA BAØN TP.1 THÔØI CÔ VAØ THAÙCH THÖÙC TRONG VIEÄC PHAÙT TRIEÅN DÒCH VUÏ NGAÂN HAØNG ÑIEÄN TÖÛ TAÏI CAÙC NHTM TREÂN ÑÒA BAØN TP.1 Nhöõng cô hoäi .2 Nhöõng thaùch thöùc.2 MOÄT SOÁ GIAÛI PHAÙP GOÙP PHAÀN PHAÙT TRIEÅN DÒCH VUÏ NGAÂN HAØNG ÑIEÄN TÖÛ TAÏI CAÙC NHTM ÑÒA BAØN TP.1 GIAÛI PHAÙP VEÀ PHÍA CHÍNH PHUÛ, CAÙC CÔ QUAN CHÖÙC NAÊNG .1 Nhoùm caùc giaûi phaùp xaây döïng xaõ hoäi ñieän töû (E-society), neàn kinh teá ñieän töû (E-economy):.1 Xaây döïng chính phuû ñieän töû (E-government-CPÑT):.2 Phaùt trieån thöông maïi ñieän töû .2 Hoaøn thieän khung phaùp lyù cho phaùt trieån NHÑT .3 Phaùt trieån haï taàng cô sôû coâng ngheä thoâng tin vaø Internet.4 Taêng cöôøng söï töï nguyeän söû duïng E-banking .5 Taïo ñieàu kieän cho chöùng töø ñieän töû ñi vaøo cuoäc soáng.2 GIAÛI PHAÙP VEÀ PHÍA CAÙC NGAÂN HAØNG THÖÔNG MAÏI TP.1 Naâng cao naêng löïc taøi chính ñoái vôùi caùc NHTM .2 Ñaåy maïnh lieân keát, phoái hôïp giöõa caùc NHTM .3 Hieän ñaïi hoaù coâng ngheä ngaân haøng.4 Naâng cao chaát löôïng, ña daïng hoaù dòch vuï ngaân haøng ñieän töû.5 Naâng cao chaát löôïng nguoàn nhaân löïc .6 Ñaåy maïnh vieäc quaûng baù, ñöa dòch vuï ngaân haøng ñieän töû ñeán gaàn hôn vôùi ngöôøi tieâu duøng .7 Nhoùm giaûi phaùp haïn cheá ruûi ro trong vieäc cung caáp dòch vuï NHÑT.85 KEÁT LUAÄN CHÖÔNG III.92 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com PHAÀN MÔÛ ÑAÀU 1. Tính caáp thieát cuûa ñeà taøi: Trôû thaønh thaønh vieân thöù 150 cuûa WTO laø daáu aán quan troïng trong tieán trình ñoåi môùi neàn kinh teá cuûa Vieät Nam, ñaët caùc doanh nghieäp vaø caùc ñònh cheá taøi chính nhö NHTM ñöùng tröôùc nhöõng caûi toå lôùn lao nhaèm toàn taïi vaø phaùt trieån trong moâi tröôøng caïnh tranh môùi. Hoäi nhaäp cuõng ñoàng nghóa vôùi vieäc môû ra nhieàu cô hoäi nhöng cuõng khoâng ít khoù khaên, thaùch thöùc cho heä thoáng NHTM, nhaát laø khi “voøng” baûo hoä cho caùc NHTM trong nöôùc buoäc phaûi thaùo boû. Caïnh tranh seõ khoác lieät hôn bao giôø heát. Trong khi, hieän nay lónh vöïc taøi chính ngaân haøng Vieät Nam coù khoaûng caùch khaù xa, töø vaøi thaäp kyû hoaëc hôn nöõa, so vôùi caùc nöôùc trong khu vöïc vaø theá giôùi. Söï yeáu keùm vaø non nôùt cuûa ngaønh ngaân haøng Vieät Nam vôùi caùc vaán ñeà nhö nôï xaáu toàn ñoïng, dòch vuï ngaân haøng ñôn ñieäu, tính an toaøn chöa cao, coâng ngheä laïc haäu, toå chöùc coàng keành, voán ít, trình ñoä quaûn lyù, giaùm saùt chöa hoaøn thieâän,. ñang laø nhöõng thaùch thöùc lôùn. Theâm vaøo ñoù, caùc ngaân haøng Vieät Nam phaûi ñoái maët vôùi söï gia nhaäp cuûa caùc ngaân haøng nöôùc ngoaøi, nhöõng taäp ñoaøn taøi chính ña quoác gia daøy daïn veà kinh nghieäm, coù tieàm löïc taøi chính khoång loà, kyõ thuaät vaø coâng ngheä tieân tieán…thì ñeå toàn taïi vaø phaùt trieån duø muoán hay khoâng phaûi coù moät söï “thay da ñoåi thòt” thaät söï trong baûn thaân moãi ngaân haøng. Ñeå khoâng bò tuït haäu so vôùi theá giôùi, caùc ngaân haøng Vieät Nam caàn hoaøn thieän nhöõng nghieäp vuï truyeàn thoáng, nhanh choùng phaùt trieån caùc öùng duïng ngaân haøng hieän ñaïi, caûi tieán, ña daïng hoaù vaø naâng cao chaát löôïng caùc saûn phaåm dòch vuï cuûa mình… Vaø söï ra ñôøi cuûa dịch vụ ngaân haøng hieän ñaïi, nhieàu 1 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com tieän ích- Dịch vụ ngaân haøng ñieän töû taïi Vieät nam trong moät vaøi naêm gaàn ñaây chính laø moät trong nhöõng noå löïc ñaùng ghi nhaän. Tuy nhieân, söï môùi meû cuûa dịch vụ ngaân haøng ñieän töû vôùi thò tröôøng Vieät Nam, cuøng vôùi söï non treû veà kinh nghieäm, nguoàn voán haïn heïp, coâng ngheä haïn cheá… cuûa caùc ngaân haøng ñaõ khieán cho vieäc öùng duïng caùc dịch vụ naøy coøn ñôn ñieäu, haïn heïp, chöa ñaùp öùng ñöôïc nhu caàu thöïc teá. Con ñöôøng hoaøn thieän, môû roäng vaø phaùt trieån, ñöa nhöõng tieän ích naøy ñeán tay ngöôøi söû duïng coøn laém choâng gai.HCM, tuy laø Trung taâm kinh teá thöông maïi lôùn nhaát nöôùc, nôi coù thò tröôøng dịch vụ taøi chính ngaân haøng phaùt trieån hôn haún so vôùi caùc ñòa phöông khaùc song vieäc öùng duïng maûng dịch vụ naøy cuõng khoâng phaûi laø moät tröôøng hôïp ngoaïi leä. Trong khi, söï gia nhaäp cuûa caùc ngaân haøng nöôùc ngoaøi treân ñòa baøn thaønh phoá ngaøy caøng nhieàu, caïnh tranh moãi luùc moät gay gaét hôn, nhaát laø veà maûng dịch vụ ngaân haøng baùn leû bôûi ñaây voán laø moät öu theá raát laâu ñôøi cuûa caùc ngaân haøng nöôùc ngoaøi. Nguy cô caùc NHTM trong nöôùc bò chieám lónh thò phaàn laø raát lôùn. Xuaát phaùt töø thöïc teá ñoù, vôùi mong muoán hoaøn thieän vaø phaùt trieån maûng dịch vụ ngaân haøng ñieän töû ñeå naâng cao naêng löïc caïnh tranh, giuùp caùc ngaân haøng thöông maïi ñòa baøn TP.HCM vöõng böôc hoäi nhaäp, toâi choïn ñeà taøi: “Phaùt trieån dịch vụ ngaân haøng ñieän töû taïi caùc ngaân haøng thöông maïi ñòa baøn TP.HCM” laøm ñeà taøi nghieân cöùu cho khoùa luaän cuûa mình. Daãu raèng heát söùc coá gaéng, song toâi hieåu raèng, luaän vaên seõ khoâng traùnh khoûi nhöõng sai soùt, vaø do vaäy, luoân caàn phaûi coù nhöõng yù kieán ñoùng goùp, boå sung hay phaûn bieän cuûa taát caû baïn ñoïc. 2 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Muïc tieâu nghieân cöùu: Phaân tích toång quaùt tình hình thöïc tieãn phaùt trieån dịch vụ ngaân haøng ñieän töû taïi caùc NHTM ñòa baøn TP.HCM hieän nay. Töø ñoù, ñaùnh giaù nhöõng thuaän lôïi vaø khoù khaên cuõng nhö nhöõng thaønh quaû vaø toàn taïi, haïn cheá trong quaù trình phaùt trieån maûng dịch vụ naøy. Muïc ñích chính cuûa ñeà taøi laø tìm ra nhöõng giaûi phaùp thieát thöïc ñeå ñaåy maïnh phaùt trieån dịch vụ ngaân haøng ñieän töû taïi caùc NHTM ñòa baøn TP.