Foreign Trade University The Stock Market CHƢƠNG I TỔNG QUAN VỀ THỊ TRƢỜNG CHỨNG KHOÁN Prepared by: Tran Hai Yen CuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt Confidential 1. THỊ TRƢỜNG TÀI CHÍNH – FINANCIAL MARKET 1.1 Khái niệm Thị trường tài chính là nơi diễn ra sự luân chuyển vốn từ những người có vốn nhà rỗi tới những người thiếu vốn. Thị trường tài chính là thị trường chuyên giao dịch các tài sản tài chính. Tài sản tài chính là tài sản vô hình, giá trị của nó không phụ thuộc vào tính chất vật lý của sản phẩm mà phụ thuộc vào lợi ích tương lai nào đó.com https://fb.2 Chức năng của TTTC Dẫn vốn từ những nơi thừa vốn sang những nơi thiếu Hình thành giá của các tài sản tài chính Tạo tính thanh khoản cho tài sản tài chính Giảm thiểu chi phí tìm kiếm và chi phí thông tin Ổn định và điều hòa lưu thông tiền tệ CuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt CuuDuongThanCong.com https://fb.3 Cấu trúc của TTTC Căn cứ vào thời hạn luân chuyển vốn o Thị trường tiền tệ o Thị trường vốn Căn cứ theo hình thức huy động: o Thị trường công cụ nợ o Thị trường vốn cổ phần Căn cứ vào tính chất của việc phát hành o Thị trường sơ cấp o Thị trường thứ cấp CuuDuongThanCong.com https://fb.1 Thị trƣờng tiền tệ (Money market) Là thị trường giao dịch mua bán quyền sử dụng các khoản tiền tệ ngắn hạn trong nền kinh tế.
Hay nói cách khác là nơi mua bán giấy tờ có giá ngắn hạn dưới 1 năm qua đó nó cung ứng nhu cầu ngắn hạn cho nền kinh tế. Theo mô hình của các nước phát triển thị trường tiền tệ gồm: Thị trường liên ngân hàng (Inter-bank Market) Thị trường hối đoái (Foreign Exchange Market) Thị trường vốn ngắn hạn (Short-term Loans Market) CuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt Hàng hóa lƣu thông trên thị trƣờng tiền tệ Tín phiếu kho bạc (Treasury Bills) Các khoản vay liên ngân hàng Giấy chấp nhận thanh toán của ngân hàng (Banker’s acceptance) Kỳ phiếu thương mại (Comercial Papers) Kỳ phiếu ngân hàng (Bank bills), tín phiếu công ty tài chính. chứng chỉ tiền gửi tiết kiệm (certificate of deposit) Các cam kết mua lại (Repurchase agreements) CuuDuongThanCong.com https://fb.2 Thị trƣờng vốn (Capital market) Còn gọi là thị trường vốn dài hạn. Là một bộ phận quan trọng của TTTC, hoạt động của nó nhằm huy động những nguồn vốn trong xã hội, tập trung thành những nguồn vốn lớn tài trợ dài hạn cho các doanh nghiệp và chính phủ nhằm mục đích phát triển sản xuất tăng trưởng kinh tế hay cho các dự án đầu tư Thị trường vốn bao gồm 3 thị trường bộ phận: Thị trường thế chấp (Mortgage Market) Thị trường cho thuê tài chính (Financial Leasing Market) Thị trƣờng chứng khoán (Stock Market) CuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt CuuDuongThanCong.com https://fb.
THỊ TRƢỜNG CHỨNG KHOÁN – STOCK MARKET WARREN BUFFETT GEORGE SOROS CuuDuongThanCong.com https://fb.1 Khái niệm và bản chất của TTCK TTCK là nơi diễn ra các giao dịch mua bán, trao đổi các loại chứng khoán. Chứng khoán được hiểu là các loại giấy tờ có giá hay bút toán ghi sổ, nó cho phép chủ sở hữu có quyền yêu cầu về thu nhập và tài sản của tổ chức phát hành hoặc quyền sở hữu. Bản chất của TTCK: Là nơi tập trung và phân phối các nguồn vốn tiết kiệm Là định chế tài chính trực tiếp: các chủ thể cung và cầu vốn đều tham gia thị trường 1 cách trực tiếp CuuDuongThanCong.com https://fb.2 Chức năng của TTCK (The role of stock exchanges) Huy động vốn đầu tư cho nền kinh tế Cung cấp môi trường đầu tư cho công chúng Tạo tính thanh khoản cho các chứng khoán Đánh giá hoạt động của doanh nghiệp Tạo môi trường giúp chính phủ thực hiện các chính sách kinh tế vĩ mô CuuDuongThanCong.com https://fb.3 Chủ thể tham gia trên TTCK Chủ thể phát hành Chính phủ và chính quyền địa phương Công ty Các tổ chức tài chính Nhà đầu tư Nhà đầu tư cá nhân Nhà đầu tư tổ chức Các tổ chức kinh doanh trên TTCK Công ty chứng khoán Ngân hàng thương mại CuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt Các tổ chức liên quan đến TTCK Cơ quan quản lý và giám sát hoạt động TTCK SGDCK Hiệp hội các nhà kinh doanh chứng khoán Tổ chức lưu ký và thanh toán bù trừ chứng khoán Các tổ chức hỗ trợ Các công ty đánh giá hệ số tín nhiệm CuuDuongThanCong.com https://fb.4 Nguyên tắc hoạt động của TTCK • Nguyên tắc công khai: chính xác, kịp thời, dễ tiếp cận • Nguyên tắc trung gian: các giao dịch được thực hiện thông qua tổ chức trung gian là các công ty chứng khoán • Nguyên tắc đấu giá: Căn cứ vào hình thức đấu giá: - Đấu giá trực tiếp - Đấu giá gián tiếp - Đấu giá tự động Căn cứ vào phương thức đấu giá: - Đấu giá định kỳ - Đấu giá liên tục CuuDuongThanCong.com https://fb.5 Phân loại TTCK a. Căn cứ vào đối tượng mua bán: Thị trường cổ phiếu (Stock market) Thị trường trái phiếu (Bond market) Thị trường chứng khoán phái sinh (Derivatives market) b.
Căn cứ vào tính chất phát hành hay quá trình lưu hành chứng khoán: Thị trường sơ cấp (Primary market) Thị trường thứ cấp (Secondary market) CuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt THỊ TRƢỜNG SƠ CẤP • Là thị trường mua bán các chứng khoán mới phát hành. • Trên thị trường này vốn từ nhà đầu tư sẽ được chuyển sang nhà phát hành thông qua việc nhà đầu tư mua các chứng khoán mới phát hành. Vai trò • Chứng khoán hóa nguồn vốn cần huy động vốn của công ty được huy động thông qua việc phát hành chứng khoán • Thực hiện quá trình chu chuyển tài chính trực tiếp đưa các khoản tiền nhàn rỗi tạm thời trong dân chúng vào đầu tư, chuyển tiền sang dạng vốn dài hạn.com https://fb.com/tailieudientucntt Đặc điểm • Là nơi duy nhất mà các chứng khoán đem lại vốn cho người phát hành • Những người bán trên thị trường sơ cấp được xác định thường là kho bạc, ngân hàng nhà nước, công ty phát hành, tập đoàn bảo lãnh phát hành • Giá chứng khoán trên thị trường sơ cấp do tổ chức phát hành quyết định và thường được in ngay trên chứng khoán CuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt THỊ TRƢỜNG THỨ CẤP • Là nơi giao dịch các chứng khoán đã được phát hành trên thị trường sơ cấp. • Thị trường thứ cấp đảm bảo tính thanh khoản cho các chứng khoán đã phát hành.
Đặc điểm • Các khoản tiền thu được từ việc bán chứng khoán thuộc về các nhà đầu tư và các nhà kinh doanh chứng khoán chứ không thuộc về các nhà phát hành • Giao dịch trên thị trường thứ cấp phản ánh nguyên tắc cạnh tranh tự do, giá chứng khoán trên thị trường thứ cấp do cung và cầu quyết định • Là thị trường hoạt động liên tục, các nhà đầu tư có thể mua và bán các chứng khoán nhiều lầntrên thị trường thứ cấp.com https://fb. Căn cứ vào phƣơng thức hoạt động: TTCK tập trung Thị trƣờng OTC • Chứng khoán niêm yết • CK niêm yết và không niêm yết • Hệ thống đấu giá • Hệ thống giao dịch trực tuyến • Giao dịch tại sàn • Thương lượng giá • Chi phí cao, thông tin đa dạng • Chi phí thấp, thông tin sơ sài • Thiết chế đầy đủ, an toàn • Thiết chế không đầy đủ, rủi ro CuuDuongThanCong.com https://fb.6 Cấu trúc của TTCK Ủy ban chứng khoán Securities and Exchange Commission Thị trường chứng khóan Stock Market Thị trường sơ cấp Thị trường thứ cấp Primary Market Secondary Market Thị trường tập trung Thị trường phi tập trung Stock Exchange Over the counter (OTC) CuuDuongThanCong.com https://fb.7 Hàng hóa giao dịch trên TTCK: Chứng khoán vốn – Equity Securities Cổ phiếu – Stock Chứng chỉ quỹ - Investment Unit Chứng khoán nợ - Debt Securities Trái phiếu công ty - Corporate Bond Trái phiếu chính phủ - Government Bond Chứng từ phái sinh – Derivatives Quyền mua cổ phần – Right Certificate Chứng quyền – Warrants Hợp đồng tương lai – Futures Contract Hợp đồng quyền chọn – Option Contract CuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt Sơ lƣợc TTCK Việt Nam Quá trình hình thành 11/07/1998 NĐ48/1998/NĐ-CP của CP về CK và TTCK và QĐ số 127/1998/QĐ-TTG của Thủ tướng CP về việc thành lập 2 TTGDCK ở HN và TPHCM được ban hành 20/07/2000 TTGDCK TPHCM chính thức khai trương và đi vào hoạt động 8/03/2005. TTGDCK HN chính thức được khai trương Hoạt động của TTCK Việt Nam Quy mô niêm yết thị trường hiện tại: CuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt HOSE: Toàn thị trường Cổ phiếu Chứng chỉ Trái phiếu Số CK niêm yết(1 CK) 249,00 177,00 4,00 68,00 Tỉ trọng (%) 100,00 71,08 1,61 27,31 KL niêm yết(ngàn CK) 6.029,50 Tỉ trọng (%) 100,00 77,04 3,29 19,67 CuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt HASTC Toàn thị trường Cổ phiếu Trái phiếu Số chứng khoán niêm yết 710 177 533 Tổng khối lượng niêm yết 4,102,338,299 2,431,645,313 1,670,692,986 Tổng giá trị niêm yết 191,385,751,730,000 24,316,453,130,000 167,069,298,600,000 CuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt Diễn biến của chỉ số VN-INDEX CuuDuongThanCong.com https://fb.com/tailieudientucntt Diễn biến của chỉ số HASTC-INDEX CuuDuongThanCong.com https://fb. HÀNG HÓA TRÊN THỊ TRƢỜNG CHỨNG KHOÁN 3.1 Khái niệm chứng khoán (Luật chứng khoán 2006) Chứng khoán là bằng chứng xác nhận quyền và lợi ích hợp pháp của người sở hữu chứng khoán đối với tài sản hoặc phần vốn của tổ chức phát hành.
Chứng khoán được thể hiện dưới hình thức chứng chỉ, bút toán ghi sổ hoặc dữ liệu điện tử, bao gồm các loại sau đây: - Cổ phiếu, trái phiếu, chứng chỉ quỹ; - Quyền mua cổ phần, chứng quyền, quyền chọn mua, quyền chọn bán, hợp đồng tương lai, nhóm chứng khoán hoặc chỉ số chứng khoán.com https://fb.2 Đặc điểm của chứng khoán • Có giá trị nhất định (là tài sản vốn bằng tiền) • Tính thanh khoản • Tính rủi ro • Tính sinh lợi (Mức độ chấp nhận rủi ro càng cao thì lợi nhuận kỳ vọng càng lớn) • Hình thức của chứng khoán: Vật chất hay ghi sổ CuuDuongThanCong.com https://fb.3 Phân loại chứng khoán • Căn cứ theo tính chất Chứng khoán vốn Chứng khoán nợ Chứng khoán phái sinh • Căn cứ theo khả năng chuyển nhƣợng Chứng khoán vô danh (bearer securities) Chứng khoán ghi danh (registered securities) • Căn cứ theo thu nhập Chứng khoán có thu nhập cố định Chứng khoán có thu nhập biến đổi Chứng khoán hỗn hợp (TP công ty có khả năng chuyển đổi, TP có quyền mua cổ phiếu.com https://fb.2 CỔ PHIẾU – STOCK 3.1 Khái niệm Cổ phiếu là chứng thư xác nhận sự góp vốn và quyền sở hữu hợp pháp của một chủ thể đối với công ty cổ phần Luật Chứng khoán 2006: Cổ phiếu là loại chứng khoán xác nhận quyền và lợi ích hợp pháp của người sở hữu đối với một phần vốn cổ phần của tổ chức phát hành.com https://fb.2 Cổ phiếu phổ thông – Common stock a.