Chương 1: Cơ sở lý luận về phân tích tình hình tài chính. Chương 2: Thực trạng tình hình tài chính tại Công ty TNHH MTV Hoá dầu Quân đội. Chương 3: Một số giải pháp và kiến nghị GVHD: ThS. NGÔ NGỌC CƢƠNG SVTH: TRẦN THỊ CHÂU GIANG 3 CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ PHÂN TÍCH TÌNH HÌNH TÀI CHÍNH 1.
KHÁI NIỆM, MỤC ĐÍCH, NHIỆM VỤ VÀ NỘI DUNG CỦA PHÂN TÍCH TÌNH HÌNH TÀI CHÍNH 1. Khái niệm báo cáo tài chính Trong hệ thống kế toán Việt Nam, báo cáo tài chính là loại báo cáo kế toán, phản ánh một cách tổng quát, toàn diện tình hình tài sản, nguồn vốn, tình hình và kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp trong một thời kỳ nhất định. Báo cáo tài chính được nhà nước quy định thống nhất về danh mục hệ thống các chỉ tiêu, phương pháp tính toán và xác lập từng chi tiết cụ thể. Nguồn thông tin để thiết lập báo cáo tài chính được thu thập từ hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp.
Khái niệm phân tích tình tình tài chính Phân tích tình hình tài chính là quá trình xem xét, kiểm tra, đối chiếu và so sánh số liệu về tài chính trong kỳ hiện tại với các kỳ kinh doanh đã qua. Qua đó, cung cấp cho người sử dụng thông tin có thể đánh giá tiềm năng, hiệu quả kinh doanh cũng như những rủi ro về tài chính trong tương lai của doanh nghiệp, trên cơ sở đó kiến nghị các biện pháp để tận dụng triệt để các điểm mạnh và khắc phục các điểm yếu. Những người phân tích tình hình tài chính có thể là chính bản thân công ty hoặc những người bên ngoài công ty như các ngân hàng, công ty tài chính, công ty chứng khoán,… những người đã hoặc đang xem có nên cho công ty vay hoặc mua cổ phiếu của công ty hay không. Mục đích Tùy vào đối tượng sử dụng thông tin, phân tích tình hình tài chính sẽ gắn liền với những mục đích khác nhau: 1.
Đối với nhà quản trị Giúp các nhà quản trị có thể đánh giá đều đặn các hoạt động kinh doanh của công ty trong quá khứ để: tiến hành cân đối tài chính, khả năng sinh lời, khả năng thanh GVHD: ThS. NGÔ NGỌC CƢƠNG SVTH: TRẦN THỊ CHÂU GIANG 4 toán, khả năng trả nợ và rủi ro tài chính của công ty, định hướng các quyết định,…. Là công cụ để kiểm soát các hoạt động quản lý. Đối với công ty chủ sở hữu Mối quan tâm của nhóm này là lợi nhuận và khả năng trả nợ.
Vì vậy, phân tích tình hình tài chính giúp họ đánh giá hiệu quả của quá trình sản xuất kinh doanh, khả năng điều hành hoạt động của nhà quản trị, từ đó quyết định tiếp tục sử dụng hoặc bãi bỏ các nhà quản trị, cũng như quyết định việc phân phối kết quả hoạt động kinh doanh. Đối với nhà chủ nợ Mối quan tâm của họ là hướng và khả năng trả nợ của công ty. Do đó, họ cần chú ý đến tình hình và khả năng thanh toán, lượng vốn chủ sở hữu, khả năng sinh lời để đánh giá khả năng trả nợ của công ty trước khi quyết định cho vay hoặc bán chịu sản phẩm cho công ty. Đối với nhà đầu tư Phân tích hình hình tài chính giúp cho thấy sự an toàn về lượng vốn đầu tư, mức độ sinh lãi và thời gian hoàn vốn, đó chính là mối quan tâm của các nhà đầu tư.
Họ xem xét các thông tin về tài chính, tình hình hoạt động, kết quả kinh doanh, tiềm năng tăng trưởng của công ty thông qua báo cáo tài chính qua các thời kỳ để đưa ra quyết định có nên đầu tư hay không, đầu tư dưới hình thức nào, lĩnh vực nào là tối ưu nhất. Đối với cơ quan chức năng Thông qua các thông tin của báo cáo tài chính sẽ xác định các nghĩa vụ mà doanh nghiệp phải thực hiện đối với nhà nước như: nộp thuế cho ngân sách,… 1. Ý nghĩa phân tích tình hình tài chính 1. Sự cần thiết của việc phân tích tình hình tài chính Báo cáo tài chính tóm tắt về tình hình và hiệu quả kinh doanh vào cuối mỗi kỳ kế toán, không chỉ giúp nhận biết được hoạt động của doanh nghiệp trong quá khứ mà còn chứa đựng những thông tin hướng dẫn về triển vọng hoạt động của doanh nghiệp trong tương lai.
NGÔ NGỌC CƢƠNG SVTH: TRẦN THỊ CHÂU GIANG 5 1. Ý nghĩa của phân tích tình hình tài chính Phân tích tình hình tài chính của công ty giữ vai trò cực kỳ quan trọng không thể thiếu được trong mọi hoạt động sản xuất kinh doanh: Cung cấp đầy đủ, kịp thời và trung thực về tài chính để có những quyết định đúng đắn trong tương lai để đạt được hiệu quả cao nhất. Đánh giá được đúng mực thực trạng của công ty. Cung cấp thông tin về tình hình huy động vốn, các hình thức huy động vốn, chính sách vay nợ,… nhằm gia tăng lợi nhuận trong tương lai.
Nhiệm vụ phân tích tình hình tài chính Căn cứ trên những nguyên tắc về tài chính công ty để phân tích, đánh giá tình hình thực trạng và triển vọng của hoạt động tài chính, vạch rõ những mặt tích cực và tồn tại của việc thu chi tiền tệ, xác định nguyên nhân và mức độ ảnh hưởng của các yếu tố. Trên cơ sở đó, công ty đề ra các biện pháp tích cực nhằm nâng cao hơn nữa hiệu quả sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. TÀI LIỆU PHÂN TÍCH TÌNH HÌNH TÀI CHÍNH: 1. Bảng cân đối kế toán Bảng cân đối kế toán là một báo cáo tài chính tổng hợp, phản ánh tổng quát toàn bộ giá trị tài sản hiện có và nguồn vốn hình thành tài sản đó của doanh nghiệp tại một thời điểm nhất định.
Cơ sở lập: - Căn cứ vào sổ kế toán tổng hợp. - Căn cứ vào sổ, thẻ kế toán chi tiết hoặc bảng tổng hợp chi tiết. - Cắn cứ vào Bảng cân đối kế toán năm trước. Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh là báo cáo tài chính tổng hợp, phản ánh tổng quát tình hình và kết quả kinh doanh, phản ánh thu nhập qua một thời kỳ kinh doanh.
Cơ sở lập: - Căn cứ vào sổ kế toán tổng hợp và sổ kế toán chi tiết trong kỳ dùng cho các tài khoản từ loại 5 đến loại 9. - Căn cứ báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh của năm trước. NGÔ NGỌC CƢƠNG SVTH: TRẦN THỊ CHÂU GIANG 6 1. Báo cáo lƣu chuyển tiền tệ Báo cáo lưu chuyển tiền tệ là một bộ phận hợp thành của báo cáo tài chính, thể hiện dòng tiền ra và dòng tiền vào của một doanh nghiệp trong một thời kỳ nhất định.
Cơ sở lập: - Bảng cân đối kế toán. - Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh. - Báo cáo lưu chuyển tiền tệ kì trước. - Các tài liệu kế toán khác: sổ kế toán tổng hợp, sổ kế toán chi tiết,.
NỘI DUNG PHÂN TÍCH TÌNH HÌNH TÀI CHÍNH 1. Đánh giá khái quát tình hình tài chính 1. Nhiệm vụ phân tích Nhiệm vụ của đánh giá khái quát tình hình tài chính là phân tích đánh giá thực trạng của hoạt động tài chính, vạch rõ những mặt tích cực và tiêu cực của tình hình tài chính, xác định nguyên nhân và mức độ ảnh hưởng của các nhân tố. Từ đó đề ra các biện pháp tích cực nhằm nâng cao hơn nữa hiệu quả sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp.
Phân tích khái quát bảng cân đối kế toán 1. Phân tích biến động theo thời gian tài sản và nguồn vốn: Phân tích biến động theo thời gian cho thấy sự tăng/giảm của tổng số tài sản/nguồn vốn và của từng chỉ tiêu tài sản/nguồn vốn, việc phân tích này làm rõ tình hình, đặc điểm về lượng và tỷ lệ các khoản mục theo thời gian. Phân tích biến động theo thời gian được thực hiện bằng cách so sánh giá trị của các chỉ tiêu ở các kỳ khác nhau với nhau. Việc so sánh được thực hiện cả về số tuyệt đối, lẫn tương đối.
Kết quả tính theo số tuyệt đối thể hiện mức tăng/giảm của chỉ tiêu: Mức tăng/giảm = Mức đầu kỳ - Mức cuối kỳ Kết quả tính theo số tương đối thể hiện tỷ lệ tăng/giảm của chỉ tiêu: Mức tăng/giảm Tỷ lệ tăng/giảm = Mức đầu kỳ GVHD: ThS. NGÔ NGỌC CƢƠNG SVTH: TRẦN THỊ CHÂU GIANG 7 1. Phân tích kết cấu và biến động kết cấu tài sản và nguồn vốn Phân tích kết cấu và biến động kết cấu là việc xác định tỷ trọng của từng chỉ tiêu trong tổng số và thay đổi về mặt kết cấu. Phân tích kết cấu nhằm đánh giá tầm quan trọng của từng khoản mục tài sản trong tổng tài sản, hay từng khoản mục nguồn vốn trong tổng nguồn vốn, từ đó đánh giá tính hợp lý của việc phân bố vốn và đánh giá tình hình tài chính của doanh nghiệp.
Tỷ lệ khoản mục tài Giá trị của khoản mục tài sản = sản/Tổng tài sản Giá trị của Tổng tài sản Tỷ lệ khoản mục nguồn Giá trị của khoản mục nguồn vốn = vốn/Tổng nguồn vốn Giá trị của Tổng nguồn vốn Phân tích biến động kết cấu nhằm đánh giá về mặt kết cấu của tài sản và nguồn vốn, được thực hiện bằng cách so sánh kết cấu giữa các kỳ với nhau, qua đó đánh giá biến động của từng khoản mục. Công thức: Mức tăng/giảm về kết cấu = Tỷ lệ cuối kỳ - Tỷ lệ đầu kỳ 1. Phân tích khái quát báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh So sánh các khoản mục trên bảng báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh qua các năm để biết được mức độ biến động của từng khoản mục và tỷ lệ tăng/giảm, nhằm đánh giá được tình hình sản xuất của công ty trong những năm qua. Mức độ tăng/giảm = Mức cuối kỳ – mức đầu kỳ Mức tăng/giảm Tỷ lệ tăng/giảm = Mức đầu kỳ Mục đích của phương pháp này cũng nhằm cho thấy được hiệu quả sản xuất kinh doanh trong những năm qua, nhưng nó còn cho thấy rõ hơn về sự thay đổi mức chênh lệch giữa các năm một cách tổng quát hơn.
Các chỉ tiêu sẽ được đánh giá theo quy mô chung. NGÔ NGỌC CƢƠNG SVTH: TRẦN THỊ CHÂU GIANG 8 1. Phân tích báo cáo lƣu chuyển tiền tệ 1. Phân tích dòng tiền từ hoạt động kinh doanh Khái niệm: Phân tích dòng tiền từ hoạt động kinh doanh chủ yếu xem xét tỷ trọng giữa dòng tiền từ hoạt động kinh doanh so với tổng lưu chuyển tiền từ các hoạt động, để biết được có bao nhiêu phần trăm dòng tiền từ hoạt động kinh doanh trong tổng lưu chuyển tiền của công ty.