Chương 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ TIÊU THỤ SẢN PHẨM TRONG DOANH NGHIỆP. Một số khái niệm. Tiêu thụ sản phẩm.
▪ Theo nghĩa rộng, tiêu thụ sản phẩm là một khâu mang tính quyết định trong hoạt động sản xuất kinh doanh, một bộ phận cấu thành của hệ thống tổ chức quản lý sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp chuyên thực hiện các hoạt động nghiệp vụ liên quan đến việc thực hiện chức năng chuyển hoá hình thái giá trị của sản phẩm hàng hoá từ hàng sang tiền của tổ chức đó. Tiêu thụ sản phẩm theo góc độ này bao gồm nhiều khâu có mối quan hệ chặt chẽ với nhau để hoàn thành chức năng, nhiệm vụ của hệ thống như nghiên cứ thị trường, xác định nhu cầu của khách hàng, thực hiện đơn hàng và tổ chức sản xuất, thực hiện các nghiệp tiêu thụ, xúc tiến bán hàng. Theo cách hiểu này, quản trị tiêu thụ sản phẩm được hiểu là quản trị các hoạt động nghiên cứu thị trường, xác định nhu cầu của khách hàng,đặt hàng và tổ chức sản xuất. ▪ Theo nghĩa hẹp, tiêu thụ (bán hàng) hàng hoá, dịch vụ là việc chuyển dịch quyền sở hữu hàng hoá, dịch vụ đã thực hiện cho khách hàng đồng thời thu được tiền hàng hoá hoặc quyền thu tiền bán hàng.
▪ Dù hiểu theo nghĩa rộng hay nghĩa hẹp, sử dụng trong lĩnh vực sản xuất hay thương mại với phạm vi khác nhau, về thực chất tiêu thụ sản phẩm là một quá trình đưa sản phẩm từ nhà cung cấp đến người sử dụng cuối cùng và thu được tiền về. ▪ "Product" là thuật ngữ được sử dụng để chỉ các hàng hoá và dịch vụ được sản xuất bởi nền kinh tế. Thuật ngữ này thường được sử dụng trong thị trường sản phẩm để phân biệt với thị trường nhân tố, nơi mà các yếu tố sản xuất như lao động và vốn được mua và bán. Sản phẩm là một hàng hoá hoặc dịch vụ được sản xuất hoặc cung cấp để đáp ứng nhu cầu của thị trường.
Nó có thể là một vật phẩm vật lý như một chiếc điện thoại di động, một quyển sách hoặc 8 một bộ sofa, hoặc có thể là một dịch vụ như dịch vụ tư vấn tài chính, dịch vụ vận chuyển hàng hoá hoặc dịch vụ giải trí. Các sản phẩm được sản xuất hoặc cung cấp nhằm mục đích đáp ứng nhu cầu của khách hàng và mang lại lợi nhuận cho nhà sản xuất hoặc nhà cung cấp. ▪ Để sản xuất một sản phẩm, các công ty thường phải thực hiện một loạt các hoạt động từ việc nghiên cứu và phát triển, sản xuất, đóng gói, quảng cáo và phân phối sản phẩm đến người tiêu dùng. Những hoạt động này đòi hỏi các kỹ thuật và chiến lược sản xuất hiệu quả, cùng với các chi phí liên quan đến quảng cáo, marketing, vận chuyển và bảo trì sản phẩm.
▪ Sản phẩm là một phần quan trọng của nền kinh tế và đóng góp rất lớn cho hoạt động thương mại toàn cầu. Việc sản xuất các sản phẩm còn tạo ra việc làm và thu nhập cho nhiều người. Các công ty sản xuất sản phẩm cũng cần phải theo dõi các xu hướng thị trường và thay đổi để đáp ứng nhu cầu của khách hàng và cạnh tranh với các đối thủ trong cùng lĩnh vực. ▪ Doanh nghiệp là "tổ chức kinh tế vị lợi, hoạt động theo một hình thức pháp lý nhất định, có mục tiêu chính là tạo ra lợi nhuận từ việc sản xuất và kinh doanh hàng hóa, dịch vụ".
▪ Như vậy, doanh nghiệp tiếng anh là Enterprise là một tổ chức kinh tế tham gia vào các hoạt động kinh doanh nhằm mục đích tạo ra lợi nhuận. Đây là một phần quan trọng của nền kinh tế, góp phần vào sự phát triển và cung cấp các sản phẩm hoặc dịch vụ cho thị trường. ▪ Mục tiêu của một doanh nghiệp thường là cung cấp giá trị gia tăng thông qua sản phẩm hoặc dịch vụ của mình, đồng thời tạo ra thu nhập cho chủ sở hữu và cung cấp việc làm cho cộng đồng. ▪ Tuy nhiên, không phải tất cả các doanh nghiệp đều nhằm mục tiêu lợi nhuận, một số doanh nghiệp còn có các mục tiêu xã hội, văn hóa, giáo dục hay từ thiện.
9 ▪ Doanh nghiệp là một trong những yếu tố quan trọng của nền kinh tế và xã hội. Doanh nghiệp góp phần tạo ra sản phẩm, dịch vụ, giá trị gia tăng, thu nhập, việc làm và thuế cho quốc gia. ▪ Doanh nghiệp cũng là nguồn cung cấp hàng hóa và dịch vụ cho người tiêu dùng và các tổ chức khác. Doanh nghiệp cũng là đối tác hợp tác và cạnh tranh của nhau trong thị trường.
Vai trò của tiêu thụ sản phẩm trong doanh nghiệp. ▪ Với sự phát triển mạnh mẽ của nền kinh tế thế giới, ngày nay các nhà quản trị doanh nghiệp ngày càng chú ý hơn đến công tác tiêu thụ sản phẩm. Bởi nó là cơ sở và là điều kiện để doanh nghiệp có thể tồn tại trong điều kiện cạnh tranh ngày càng khốc liệt. Tiêu thụ sản phẩm đánh dấu thành quả hoạt động của toàn bộ doanh nghiệp.
Để có thể tăng khả năng tiêu thụ hàng hoá của doanh nghiệp mình ngày nay phương châm mà bất kì doanh nghiệp, nhà sản xuất nào cũng là hướng tới khách hàng. Mục tiêu của công tác tiêu thụ là bán hết sản phẩm hoặc dịch vụ của doanh nghiệp với doanh thu tối đa và chi phí thấp nhất có thể. Do vậy, ngày nay tiêu thụ không còn là khâu đi sau sản xuất, chỉ được thực hiện khi đă sản xuất được sản phẩm, mà tiêu thụ phải chủ động đi trước một bước không chờ sản phẩm sản xuất ra rồi mới đem tiêu thụ mà tiêu thụ có thể được tiến hành trước quá trình sản xuất, song song đồng thời với quá trình sản xuất và có tác động mạnh mẽ, quyết định rất lớn đến qúa trình sản xuất của doanh nghiệp. Chúng ta thấy rằng đối với bất kỳ doanh nghiệp nào từ doanh nghiệp sản xuất đến các doanh nghiệp thương mại, dịch vụ như : bảo hiểm, ngân hàng, tư vấn kỹ thuật … thì tiêu thụ hàng hoá và dịch vụ mà doanh nghiệp cung cấp là điều hết sức quan trọng, nó quyết định rất lớn đến sự thành bại của doanh nghiệp.
▪ Trước hết chúng ta thấy rằng: Tiêu thụ sản phẩm là quá trình thực hiện giá trị và giá trị sử dụng của sản phẩm hàng hoá. Qua tiêu thụ sản phẩm chuyển từ hình thức hiện vật sang hình thái tiền tệ và kết thúc một vòng luân chuyển vốn. Có tiêu thụ mới có vốn để tiến hành tái sản xuất mở rộng. Nếu tiêu thụ sản 10 phẩm nhanh chóng, hiệu quả thì sẽ làm tăng nhanh tốc độ chu chuyển của đồng vốn,nâng cao hiệu quả sử dụng vốn, tăng lợi nhuận cho doanh nghiệp.
Tiếp đến, mục tiêu cuối cùng của tất cả các doanh nghiệp tham gia hoạt động kinh doanh đều là lợi nhuận. Lợi nhuận là động lực thúc đẩy mọi hoạt động của doanh nghiệp. Chỉ thông qua quá trình tiêu thụ doanh nghiệp mới thu được vốn , chi phí bỏ ra trong hoạt động sản xuất kinh doanh và phần lợi nhuận cho sự hoạt động nỗ lực của mình. Do đó, tiêu thụ sản phẩm là khâu quyết định rất lớn đến sự tồn tại và phát triển của doanh nghiệp, đó là kết quả cuối cùng cho cả quá trình hoạt động của doanh nghiệp.
▪ Thông qua tiêu thụ tính chất hữu ích của sản phẩm mới được xác định một cách hoàn toàn. Nhờ có tiêu thụ mà doanh nghiệp mới chứng tỏ được năng lực của mình trên thị trường. Khẳng định được thế mạnh của sản phẩm và dịch vụ mà mình cung cấp, tạo được chỗ đứng và chiếm thị phần trên thị trường. Nhờ vào quá trình tiêu thụ sản phẩm của doanh nghiệp được lưu thông trên thị trường và gây được sự chú ý của khách hàng về những tính năng sử dụng của nó.
Việc khách hàng ưu tiên tiêu dùng sản phẩm của doanh nghiệp là một bước thành công lớn nó được đánh dấu bằng khối lượng sản phẩm tiêu thụ. ▪ Tiêu thụ sản phẩm là cầu nối trung gian giữa một bên là doanh nghiệp một bên là khách hàng. Nó chính là thước đo, là cơ sở đánh giá sự tin cậy và ưu thích của khách hàng đối với doanh nghiệp, đối với các sản phẩm mà doanh nghiệp cung cấp. Qua đó doanh nghiệp có thể gần gũi hơn với khách hàng, hiểu rõ và nắm bắt nhu cầu khách hàng để từ đó đưa ra những phương thức và sản phẩm thoả mãn nhu cầu của khách hàng tốt hơn để từ đó sản phẩm được tiêu thụ nhiều hơn từ đó lợi nhuận của doanh nghiệp.
Ý nghĩa công tác tiêu thụ sản phẩm trong doanh nghiệp. Tiêu thụ sản phẩm là giai đoạn tiếp theo trong quá trình sản xuất. Thực hiện chức năng đưa sản phẩm từ lĩnh vực sản xuất sang lĩnh vực tiêu dùng. 11 Doanh nghiệp sản xuất ra sản phẩm nhằm mục tiêu cung ứng sản phẩm ra thị trường nhằm thực hiện các mục tiêu hiệu quả mà doanh nghiệp đã định trước, đó là: Mục tiêu lợi nhuận: ✓ Mọi doanh nghiệp khi hoạch toán kinh doanh luôn đặt mục tiêu lợi nhuận là mục đích của hoạt động kinh doanh.
Chỉ tiêu này phản ánh hiệu quả của hoạt động kinh doanh. ✓ Việc tiêu thụ tốt sẽ được nhiều lợi nhuận và ngược lại nếu tiêu thụ sản phẩm chậm sẽ thấp, có thể hòa vốn hoặc lỗ. Tóm lại việc tiêu thụ sản phẩm có ỹ nghĩa vô cùng lớn trong mục tiêu lợi nhuận của doanh nghiệp. Mục tiêu vị thế: ✓ Đó là biểu hiện về số lượng hàng hóa mà doanh nghiệp bán ra trên thị trường so với toàn bộ thị trường.
Tiêu thụ sản phẩm mạnh làm tăng vị thế của doanh nghiệp trên thị trường. Mục tiêu an toàn: ✓ Với doanh nghiệp sản xuất kinh doanh, quá trình từ việc sản xuất ra sản phẩm đến khi doanh nghiệp thu hồi vốn là cả một quá trình liên tục. Quá trình này có hiệu quả sẽ tạo ra sự an toàn cho doanh nghiệp. Đảm bảo tái xuất liên tục: ✓ Sản xuất-phân phối-trao đổi-tiêu dùng là 4 khâu của quá trình tái xuất sản phẩm.
Tiêu thụ sản phẩm nằm trong khâu phân phối và trao đổi, vì vậy tiêu thụ sản phẩm là một bộ phận hữu cơ của quá trình tái sản xuất sản phẩm, nó có ý nghĩa quan trọng để quá trình tái sản xuất sản phẩm diễn ra trôi chảy và liên tục. Nội dung công tác tổ chức tiêu thụ sản phẩm. Nghiên cứu thị trường tiêu thụ sản phẩm. Nghiên cứu thị trường là quá trình phân tích thị trường cả về mặt chất lẫn mặt lượng, nhằm xác định xem thị trường cần gì? với số lượng bao nhiêu? và giá cả như thế nào?.