Nghiên Cứu Hoạt Động Cho Vay Khách Hàng Doanh Nghiệp Tại Ngân Hàng HDBank Chi Nhánh Đồng Nai

Luận văn thạc sĩ phân tích hoạt động cho vay khách hàng doanh nghiệp tại ngân hàng thương mại cổ phần và phát triển TP HCM, chi nhánh Đồng Nai.

• Tác giả: Nguyễn Phúc Khánh Duy
• Người hướng dẫn: TS. Hồ Thiện Thông Minh
• Trường học: Trường Đại Học Công Nghệ TP. HCM
• Chuyên ngành: Tài Chính – Ngân Hàng
• Đề tài: Nghiên Cứu Và Phân Tích Hoạt Động Cho Vay Khách Hàng Doanh Nghiệp Tại Ngân Hàng Thương Mại Cổ Phần Và Phát Triển TP.HCM Chi Nhánh Sở Giao Dịch Đồng Nai
• Loại tài liệu: Khóa Luận Tốt Nghiệp
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ HOẠT ĐỘNG TÍN DỤNG, CHO VAY KHDN VÀ NHỮNG RỦI RO TRONG CHO VAY CỦA NHTM
• 1.1. Lý luận chung về tín dụng doanh nghiệp tại NHTM
• 1.2. Lý luận chung về hoạt động tín dụng
• 1.2.1. Khái niệm chung về tín dụng và tín dụng NH
• 1.2.2. Phân loại tín dụng NH
• 1.2.3. Chức năng của hoạt động tín dụng
• 1.2.4. Vai trò của hoạt động tín dụng
• 1.3. Cho vay doanh nghiệp
• 1.3.1. Khái niệm về doanh nghiệp
• 2. CHƯƠNG 2: ĐÁNH GIÁ, PHÂN TÍCH VỀ HOẠT ĐỘNG CHO VAY KHDN CỦA HDBANK CN SGD ĐN
• 3. CHƯƠNG 3: ĐÁNH GIÁ, NHẬN XÉT VỀ HOẠT ĐÔNG CHO VAY KHDN CỦA HDBANK CN SGD ĐN VÀ NHỮNG GIẢI PHÁP KIẾN NGHỊ NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG CHO VAY KHDN
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Hoạt Động Cho Vay Doanh Nghiệp Tại HDBank Đồng Nai

Hoạt động cho vay doanh nghiệp tại HDBank Đồng Nai đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp vốn cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ. HDBank đã phát triển nhiều sản phẩm cho vay đa dạng, đáp ứng nhu cầu vốn của khách hàng. Việc phân tích hoạt động cho vay không chỉ giúp ngân hàng nâng cao hiệu quả kinh doanh mà còn hỗ trợ doanh nghiệp trong việc phát triển sản xuất kinh doanh.

1.1. Đặc Điểm Hoạt Động Cho Vay Doanh Nghiệp Tại HDBank

HDBank cung cấp nhiều hình thức cho vay doanh nghiệp, từ cho vay ngắn hạn đến dài hạn. Các sản phẩm này được thiết kế để phù hợp với nhu cầu vốn của từng loại hình doanh nghiệp, từ sản xuất đến dịch vụ.

1.2. Vai Trò Của HDBank Trong Hỗ Trợ Doanh Nghiệp

HDBank không chỉ cung cấp vốn mà còn tư vấn tài chính cho doanh nghiệp. Điều này giúp doanh nghiệp tối ưu hóa việc sử dụng vốn và nâng cao hiệu quả kinh doanh.

II. Thách Thức Trong Hoạt Động Cho Vay Doanh Nghiệp Tại HDBank Đồng Nai

Hoạt động cho vay doanh nghiệp tại HDBank Đồng Nai đối mặt với nhiều thách thức, bao gồm rủi ro tín dụng và cạnh tranh từ các ngân hàng khác. Việc đánh giá rủi ro tín dụng là rất quan trọng để đảm bảo an toàn cho ngân hàng và khách hàng.

2.1. Rủi Ro Tín Dụng Trong Cho Vay Doanh Nghiệp

Rủi ro tín dụng là một trong những vấn đề lớn mà HDBank phải đối mặt. Việc đánh giá khả năng trả nợ của doanh nghiệp là rất cần thiết để giảm thiểu rủi ro này.

2.2. Cạnh Tranh Từ Các Ngân Hàng Khác

Sự cạnh tranh gay gắt từ các ngân hàng khác khiến HDBank phải cải tiến sản phẩm và dịch vụ cho vay để thu hút khách hàng.

III. Phương Pháp Đánh Giá Hoạt Động Cho Vay Doanh Nghiệp Tại HDBank Đồng Nai

Để đánh giá hiệu quả hoạt động cho vay doanh nghiệp, HDBank áp dụng nhiều phương pháp khác nhau. Các chỉ tiêu tài chính và phi tài chính được sử dụng để phân tích tình hình cho vay.

3.1. Các Chỉ Tiêu Tài Chính Đánh Giá Hoạt Động Cho Vay

Các chỉ tiêu như tỷ lệ nợ xấu, tỷ lệ thu hồi nợ và doanh số cho vay được sử dụng để đánh giá hiệu quả hoạt động cho vay doanh nghiệp.

3.2. Phân Tích Rủi Ro Tín Dụng

Phân tích rủi ro tín dụng giúp HDBank nhận diện và quản lý các rủi ro có thể xảy ra trong quá trình cho vay.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Của Hoạt Động Cho Vay Doanh Nghiệp Tại HDBank Đồng Nai

Hoạt động cho vay doanh nghiệp tại HDBank Đồng Nai đã mang lại nhiều kết quả tích cực cho cả ngân hàng và doanh nghiệp. Việc cung cấp vốn kịp thời giúp doanh nghiệp duy trì hoạt động sản xuất và mở rộng quy mô.

4.1. Kết Quả Kinh Doanh Của HDBank Từ Hoạt Động Cho Vay

Kết quả kinh doanh của HDBank đã cải thiện đáng kể nhờ vào hoạt động cho vay doanh nghiệp, với doanh số cho vay tăng trưởng ổn định qua các năm.

4.2. Tác Động Đến Doanh Nghiệp Vừa Và Nhỏ

Hoạt động cho vay của HDBank đã giúp nhiều doanh nghiệp vừa và nhỏ vượt qua khó khăn tài chính, từ đó tạo ra việc làm và đóng góp vào sự phát triển kinh tế địa phương.

V. Kết Luận Về Hoạt Động Cho Vay Doanh Nghiệp Tại HDBank Đồng Nai

Hoạt động cho vay doanh nghiệp tại HDBank Đồng Nai có vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ phát triển kinh tế địa phương. Tuy nhiên, ngân hàng cần tiếp tục cải tiến quy trình cho vay và quản lý rủi ro để nâng cao hiệu quả hoạt động.

5.1. Định Hướng Phát Triển Trong Tương Lai

HDBank cần tiếp tục mở rộng các sản phẩm cho vay và cải thiện dịch vụ khách hàng để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của doanh nghiệp.

5.2. Giải Pháp Nâng Cao Hiệu Quả Hoạt Động Cho Vay

Cần có các giải pháp cụ thể để nâng cao hiệu quả hoạt động cho vay, bao gồm cải tiến quy trình thẩm định và tăng cường đào tạo nhân viên.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong giai đoạn nền kinh tế Việt Nam bước vào chu kỳ phục hồi sau giai đoạn khủng hoảng, nhu cầu về vốn để phục vụ hoạt động sản xuất kinh doanh và mở rộng đầu tư của các doanh nghiệp tăng trưởng mạnh mẽ. Doanh nghiệp không thể hoàn toàn tự đáp ứng nhu cầu vốn từ nguồn nội lực mà phải tìm kiếm các kênh huy động bên ngoài, trong đó hệ thống ngân hàng thương mại đóng vai trò là trung gian tài chính chủ đạo điều phối nguồn vốn trong nền kinh tế. Đối với các ngân hàng thương mại cổ phần, hoạt động cho vay khách hàng doanh nghiệp (KHDN) là mảng nghiệp vụ chiếm tỷ trọng lớn nhất trong tổng tài sản sinh lời và đóng góp tỷ trọng thu nhập chủ yếu, song cũng chứa đựng mức độ rủi ro tín dụng phức tạp nhất.

Tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Phát triển TP.HCM (HDBank) – Chi nhánh Sở Giao dịch Đồng Nai (tiền thân là Sở Giao dịch Ngân hàng TMCP Đại Á - DaiABank trước khi sáp nhập năm 2013), hoạt động cấp tín dụng doanh nghiệp chịu sự tác động đan xen giữa quá trình tái cấu trúc tổ chức, chuyển đổi quy trình quản trị rủi ro và áp lực cạnh tranh gay gắt từ 41 tổ chức tín dụng cổ phần trên địa bàn kinh tế trọng điểm tỉnh Đồng Nai. Đề tài khóa luận "Nghiên cứu và phân tích hoạt động cho vay khách hàng doanh nghiệp tại Ngân hàng Thương mại Cổ phần Phát triển TP.HCM Chi nhánh Sở Giao dịch Đồng Nai" của tác giả Nguyễn Phúc Khánh Duy được thực hiện nhằm giải quyết các nhiệm vụ thực tiễn sau:

1. Hệ thống hóa cơ sở lý luận về tín dụng ngân hàng, các phương thức cho vay doanh nghiệp và nhận diện rủi ro tín dụng trong hoạt động của ngân hàng thương mại.
2. Khảo sát, phân tích thực trạng quy trình cấp tín dụng, diễn biến tăng trưởng quy mô dư nợ, cơ cấu tín dụng theo kỳ hạn và ngành nghề kinh doanh tại HDBank Chi nhánh Sở Giao dịch Đồng Nai giai đoạn 2013 – 2014 và 6 tháng đầu năm 2015.
3. Đánh giá chất lượng tín dụng thông qua các chỉ tiêu nợ xấu, nợ quá hạn, tình hình bán nợ cho Công ty Quản lý tài sản của các tổ chức tín dụng Việt Nam (VAMC) và hệ thống xếp hạng tín dụng nội bộ.
4. Xác định các điểm mạnh, hạn chế còn tồn đọng và đề xuất hệ thống giải pháp, kiến nghị nhằm nâng cao hiệu quả, hạn chế rủi ro cho vay khách hàng doanh nghiệp tại chi nhánh.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Hoạt động cho vay đối với khách hàng doanh nghiệp tại đơn vị thực tập.
• Phạm vi không gian: HDBank Chi nhánh Sở Giao dịch Đồng Nai đặt trong bối cảnh thị trường tài chính – ngân hàng trên địa bàn tỉnh Đồng Nai.
• Phạm vi thời gian: Số liệu thực tế được thu thập và xử lý trong giai đoạn 3 năm từ năm 2013 đến năm 2014 và cập nhật đến hết quý II/2015 (so sánh tương quan với giai đoạn 6 tháng đầu năm 2014 và mốc nền tảng năm 2012).

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận được xây dựng dựa trên hệ thống cơ sở lý thuyết ngân hàng thương mại, các văn bản quy phạm pháp luật của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam và hệ thống chỉ tiêu phân tích tài chính vi mô:

• Khái niệm và nền tảng pháp lý:

  • Bản chất tín dụng xuất phát từ thuật ngữ Latinh Credo (sự tin tưởng, tín nhiệm), thực hiện chức năng tập trung và phân phối lại nguồn vốn tạm thời nhàn rỗi trong xã hội.
  • Định nghĩa doanh nghiệp căn cứ theo Điều 4 Luật Doanh nghiệp 2005 cùng các quan điểm chức năng của Tiến sĩ M., quan điểm phát triển của D. Larua và A. Caillat, quan điểm lý thuyết hệ thống và quan điểm tổ chức sản xuất.
  • Hoạt động cho vay doanh nghiệp căn cứ theo Quyết định số 284/2000/QĐ-NHNN ngày 25/8/2000 của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam về Quy chế cho vay của tổ chức tín dụng đối với khách hàng.
  • Rủi ro tín dụng được nhìn nhận dưới các góc độ lý luận của Thomas P. Fitch, quan điểm dòng tiền của Hennie van Greuning và Sonja Brajovic Bratanovic, quan điểm xác suất tổn thất và Quyết định số 493/2005/QĐ-NHNN ngày 22/4/2005 của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam về phân loại nợ, trích lập và sử dụng dự phòng xử lý rủi ro.

• Hệ thống chỉ tiêu định lượng được tác giả thiết lập:

  • Chỉ tiêu đánh giá tài chính doanh nghiệp: Vòng quay tổng tài sản ($V_{TS}$), Doanh lợi thu nhập ($ROS = \text{Lợi nhuận sau thuế} / \text{Doanh thu}$), Doanh lợi tài sản ($ROA = \text{Lợi nhuận sau thuế} / \text{Tổng tài sản}$), Doanh lợi vốn chủ sở hữu ($ROE = \text{Lợi nhuận sau thuế} / \text{Vốn chủ sở hữu}$).
  • Chỉ tiêu đánh giá quy mô và hiệu quả tín dụng: Tỷ lệ Dư nợ / Tổng nguồn vốn; Tỷ lệ Dư nợ / Vốn huy động; Tốc độ tăng trưởng dư nợ; Tốc độ tăng trưởng doanh số cho vay (DSCV); Vòng quay vốn tín dụng ($\text{Vòng} = \text{Doanh số thu nợ} / \text{Dư nợ bình quân}$); Hệ số thu nợ ($\text{Doanh số thu nợ} / \text{Doanh số cho vay} \times 100%$); Tỷ lệ thu lãi; Tỷ lệ thu nợ đến hạn; Tỷ lệ nợ quá hạn và Tỷ lệ nợ xấu; Hệ số rủi ro cho vay.

• Phương pháp nghiên cứu: Tác giả áp dụng phương pháp thống kê mô tả, phương pháp thu thập và tổng hợp dữ liệu thứ cấp, phương pháp phân tích so sánh chuỗi thời gian (so sánh tuyệt đối và tương đối) và phân tích cơ cấu tỷ trọng danh mục. Đồng thời, khóa luận sử dụng phương pháp phân tích trường hợp cụ thể (case study) thông qua hồ sơ thẩm định tài chính của Công ty TNHH Xây dựng và Thiết kế Đồng Nai (VHC) để minh họa quy trình chấm điểm tín dụng.

• Nguồn dữ liệu: Báo cáo tài chính, báo cáo thống kê dư nợ tín dụng và thu hồi nợ từ Phòng Quan hệ Khách hàng Doanh nghiệp, Phòng Dịch vụ Khách hàng và Ngân quỹ, Bộ phận Hành chính Nhân sự HDBank Chi nhánh Sở Giao dịch Đồng Nai; số liệu tổng hợp thị trường từ Ngân hàng Nhà nước Chi nhánh tỉnh Đồng Nai, Vụ Tín dụng (NHNN) và cổng thông tin tài chính Vietstock.

---

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Cơ sở lý luận về hoạt động tín dụng, cho vay KHDN và những rủi ro trong cho vay của NHTM

Chương này tập trung trình bày các khái niệm nền tảng về tín dụng ngân hàng, phân loại tín dụng theo thời hạn (ngắn hạn, trung hạn, dài hạn), theo mục đích sử dụng vốn (sản xuất - lưu thông hàng hóa, tiêu dùng) và theo tính chất bảo đảm (có bảo đảm bằng cầm cố, thế chấp, bảo lãnh hoặc không có bảo đảm). Tác giả làm rõ các hình thức cấp tín dụng KHDN thông dụng bao gồm: cho vay từng lần (theo món), cho vay theo hạn mức, cho vay cầm cố/chiết khấu giấy tờ có giá (tỷ lệ chiết khấu từ 95% - 100%), chiết khấu bộ chứng từ xuất khẩu, cho vay dựa trên hàng tồn kho và khoản phải thu, cho vay thấu chi tài khoản và cho vay tài trợ dự án đầu tư.

Phần rủi ro tín dụng phân tích chi tiết hai nhóm nguyên nhân: nguyên nhân chủ quan từ khách hàng (sử dụng vốn sai mục đích, năng lực điều hành yếu kém, gian lận hồ sơ) và nguyên nhân khách quan (khủng hoảng chu kỳ kinh tế, rào cản thủ tục pháp lý, hàng nhập lậu cạnh tranh, thay đổi chính sách kinh tế quốc gia). Về phía ngân hàng, rủi ro xuất phát từ trình độ cán bộ tín dụng, sơ hở trong quy trình thẩm định, áp lực tăng trưởng nóng và sự suy thoái đạo đức nghề nghiệp. Tác giả nhấn mạnh hậu quả của rủi ro tín dụng làm suy giảm doanh thu, thu hẹp tính thanh khoản, tổn hại uy tín thương hiệu và nguy cơ gây hiệu ứng phá sản dây chuyền trong hệ thống tài chính.

Chương 2: Đánh giá, phân tích về hoạt động cho vay KHDN của HDBank CN SGD ĐN

Chương 2 mô tả quá trình chuyển đổi của chi nhánh: khởi đầu từ DaiABank (thành lập ngày 30/7/1993 với vốn điều lệ ban đầu 1 tỷ đồng, phát triển lên 3.000 tỷ đồng và 65 điểm giao dịch), sau đó sáp nhập vào HDBank theo quyết định công bố ngày 18/11/2013 và chính thức vận hành dưới pháp nhân mới từ ngày 20/12/2013. Cùng với việc mua lại công ty tài chính SGVF (chuyển thành HDFinance), HDBank đạt quy mô tổng tài sản gần 90.000 tỷ đồng, vốn điều lệ 8.100 tỷ đồng và hơn 200 điểm giao dịch ngân hàng trên toàn quốc.

Bảng tổng hợp kết quả kinh doanh và dư nợ cho vay tại chi nhánh qua các giai đoạn:

Chỉ tiêu phân tích	Năm 2013	Năm 2014	6 tháng đầu 2014	6 tháng đầu 2015	Tăng trưởng 6T/2015 so với 6T/2014
Lợi nhuận trước thuế (Trđ)	57.702	78.013	40.123	46.560	+16,04%
Tổng dư nợ cho vay (Trđ)	1.621.000	2.929.000	2.250.000	3.286.000	+46,04%
- Dư nợ KHDN (Trđ)	1.297.000	2.808.000	1.312.000	2.500.000	+90,55%
- Tỷ trọng KHDN / Tổng dư nợ	80,00%	90,00%	58,31%	67,00%	-
- Dư nợ KH Cá nhân (Trđ)	324.000	121.000	401.000	1.594.000	+297,51%
Cơ cấu kỳ hạn KHDN
- Dư nợ Trung - Dài hạn (Trđ)	481.787	1.554.109	1.425.000	1.935.000	+35,79%
- Tỷ trọng nợ Trung - Dài hạn	36,00%	71,00%	69,00%	67,00%	-
- Dư nợ Ngắn hạn (Trđ)	856.935	636.000	529.887	785.565	+48,25%
- Tỷ trọng nợ Ngắn hạn	64,00%	29,00%	31,00%	33,00%	-

Bảng cơ cấu dư nợ cho vay KHDN theo ngành nghề kinh doanh:

Ngành nghề kinh doanh	Tỷ trọng năm 2013	Tỷ trọng năm 2014	Tỷ trọng 6T/2014	Tỷ trọng 6T/2015	Dư nợ 6T/2015 (Trđ)
Thương mại Dịch vụ (TMDV)	18,00%	29,00%	25,00%	36,00%	856.980
Sản xuất Chế biến (SXCB)	43,00%	39,00%	36,00%	26,00%	618.922
Nông - Lâm - Ngư nghiệp (NLNN)	13,00%	19,00%	15,00%	33,00%	785.473
Xây dựng	26,00%	20,00%	17,00%	5,00%	119.010

Tại chi nhánh, 8 dòng sản phẩm tín dụng KHDN chủ lực được vận hành: Cho vay tái cấu trúc tài chính (hạn mức tối đa 30 tỷ đồng/KH, thời hạn 3 - 5 năm); Cho vay đầu tư nhà xưởng, máy móc thiết bị (ân hạn gốc đến khi vận hành); Cho vay bổ sung vốn lưu động; Cho vay tài trợ xuất khẩu bằng L/C (tài trợ đến 95% giá trị bộ chứng từ); Cho vay nông nghiệp, chăn nuôi (tài trợ đến 85% nhu cầu, món vay dưới 50 triệu đồng được miễn thủ tục công chứng, đăng ký giao dịch bảo đảm); Tài trợ nhập khẩu bằng chính lô hàng nhập (bằng VND/USD qua L/C, D/A, D/P, T/T); Cầm cố ứng trước tiền bán chứng khoán (thời hạn 12 tháng); Thấu chi tài khoản.

Quy trình thẩm định được thực hiện qua phần mềm Symbol. Khách hàng doanh nghiệp được chấm điểm và xếp hạng theo thang bậc 10 mức rủi ro:

Thang chấm điểm và xếp hạng KHDN tại chi nhánh:

• AAA: 92,4 – 100 điểm (Mức độ rủi ro: Thấp nhất)
• AA: 84,8 – 92,3 điểm (Mức độ rủi ro: Thấp)
• A: 77,2 – 84,7 điểm (Mức độ rủi ro: Thấp)
• BBB: 69,6 – 77,1 điểm (Mức độ rủi ro: Trung bình)
• BB: 62,0 – 69,5 điểm (Mức độ rủi ro: Trung bình khá)
• B: 54,4 – 61,9 điểm (Mức độ rủi ro: Cao)
• CCC: 46,8 – 54,3 điểm (Mức độ rủi ro: Cao)
• CC: 39,2 – 46,7 điểm (Mức độ rủi ro: Rất cao)
• C: 31,6 – 39,1 điểm (Mức độ rủi ro: Rất cao)
• D: Dưới 31,6 điểm (Mức độ rủi ro: Đặc biệt)

Khóa luận phân tích thực trạng nợ xấu năm 2015, bao gồm hoạt động bán các khoản nợ xấu tồn đọng cho VAMC nhằm làm sạch bảng cân đối tài chính và trích lập dự phòng tổn thất.

Chương 3: Đánh giá, nhận xét về hoạt động cho vay KHDN của HDBank CN SGD ĐN và những giải pháp kiến nghị nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động cho vay KHDN

Tác giả tổng kết các kết quả đạt được: tốc độ tăng trưởng dư nợ ổn định, danh mục sản phẩm đa dạng hóa, duy trì vị thế dẫn đầu khối ngân hàng cổ phần tại Đồng Nai về lợi nhuận. Tuy vậy, chi nhánh đối mặt với các khó khăn:

• Nhóm rủi ro thị trường: Cạnh tranh khốc liệt về lãi suất cho vay và tỷ giá ngoại tệ; sự mất cân đối kỳ hạn nguồn vốn khi nguồn huy động ngắn hạn chiếm gần 70% toàn hệ thống nhưng dư nợ cho vay trung - dài hạn tại chi nhánh chiếm từ 67% đến 71%.
• Nhóm rủi ro tài chính và vận hành: Hệ thống phần mềm Symbol xử lý dữ liệu còn chậm, thiếu tính liên thông giữa các phòng ban; chất lượng thông tin báo cáo tài chính của doanh nghiệp vừa và nhỏ chưa minh bạch; áp lực trích lập dự phòng rủi ro cho các khoản nợ đã bán cho VAMC; chính sách tiền lương chưa áp dụng cơ chế khoán theo hiệu quả kinh doanh (KPI) dẫn đến nguy cơ mất nhân sự nghiệp vụ giỏi.

Hệ thống giải pháp tác giả đề xuất:

• Nhóm giải pháp thị trường: Dự báo sát diễn biến lãi suất thị trường để điều chỉnh lãi suất huy động kỳ hạn dài (tăng từ 0,2% - 0,5%/năm theo định hướng chung của Ngân hàng Nhà nước); đẩy mạnh bán chéo sản phẩm; tận dụng cơ hội từ dự án cấp nước Nhơn Trạch giai đoạn 2 (HDBank được Bộ Tài chính chọn cho vay lại 3.000 tỷ đồng vốn ODA từ JICA vào cuối năm 2015) để mở rộng tệp khách hàng xây lắp, thương mại.
• Nhóm giải pháp tài chính và quản trị tín dụng: Nâng cấp phiên bản phần mềm quản lý Symbol; tăng cường kiểm tra định kỳ mục đích sử dụng vốn sau giải ngân; hoàn thiện quy trình định giá tài sản thế chấp độc lập; đẩy nhanh tiến độ thu hồi và xử lý nợ xấu phối hợp cùng VAMC; cải cách quy chế lương thưởng gắn liền với năng suất lao động cá nhân.

---

Kết quả và đóng góp

• Kết quả định lượng cụ thể:

  • Năm 2014, vốn huy động của chi nhánh đạt 2.082 tỷ đồng (xếp thứ 7/41 ngân hàng cổ phần tại Đồng Nai); tổng dư nợ cho vay đạt 2.418 tỷ đồng (xếp thứ 5/41 ngân hàng cổ phần, chỉ đứng sau ACB, Eximbank, Sacombank và Shinhanvina); lợi nhuận đạt 78.013 triệu đồng (thuộc top 3 ngân hàng cổ phần có lợi nhuận cao nhất tỉnh).
  • Tỷ trọng cho vay KHDN ngành Thương mại Dịch vụ tăng trưởng vượt bậc từ 18% (năm 2013) lên 36% (6 tháng đầu năm 2015), riêng nhóm kinh doanh xe cơ giới chiếm tới 525.500 triệu đồng (tương đương 61% dư nợ khối TMDV).
  • Dư nợ trung và dài hạn của KHDN tăng trưởng mạnh mẽ, từ mức 481.787 triệu đồng (năm 2013, chiếm 36%) lên 1.554.109 triệu đồng (năm 2014, chiếm 71%), và đạt 1.935.000 triệu đồng (6 tháng đầu năm 2015, chiếm 67%).

• Giải pháp và kiến nghị của tác giả:

  • Đề xuất mô hình sàng lọc rủi ro KHDN kết hợp giữa chấm điểm định lượng trên hệ thống Symbol và thẩm định thực tế dòng tiền hoạt động của doanh nghiệp.
  • Kiến nghị Hội sở HDBank phân cấp hạn mức phán quyết tín dụng linh hoạt hơn cho chi nhánh cấp Sở Giao dịch, đồng thời nâng cấp hạ tầng công nghệ lõi để rút ngắn thời gian luân chuyển hồ sơ vay vốn.

• Đóng góp thực tiễn: Khóa luận cung cấp dữ liệu thực chứng chi tiết về quá trình hợp nhất danh mục tín dụng doanh nghiệp của một ngân hàng đô thị sau sáp nhập ngân hàng nông thôn (DaiABank vào HDBank), phản ánh chân thực những biến động về cơ cấu kỳ hạn, nợ xấu và chuyển dịch tỷ trọng ngành kinh tế tại một địa bàn công nghiệp trọng điểm phía Nam.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế của khóa luận: Số liệu khảo sát chi tiết của năm 2015 mới chỉ thu thập được trong 6 tháng đầu năm (chưa phản ánh đầy đủ chu kỳ tài chính trọn vẹn cả năm); phạm vi nghiên cứu khoanh vùng tại một chi nhánh Sở Giao dịch cụ thể nên chưa đối chiếu so sánh toàn diện với các phòng giao dịch trực thuộc hoặc chi nhánh khác trên cùng địa bàn.
• Hướng nghiên cứu mở rộng: Nghiên cứu dài hạn về hiệu quả xử lý nợ xấu qua cơ chế mua bán nợ với VAMC sau giai đoạn 3 - 5 năm sáp nhập; xây dựng mô hình định lượng dự báo xác suất vỡ nợ (Default Probability) chuyên biệt cho nhóm doanh nghiệp thương mại dịch vụ và xây lắp tại các khu công nghiệp tỉnh Đồng Nai.

---

Giá trị tham khảo

• Đối tượng tham khảo: Sinh viên, học viên chuyên ngành Tài chính – Ngân hàng, Quản trị Ngân hàng, Kế toán – Kiểm toán; chuyên viên quan hệ khách hàng doanh nghiệp và cán bộ quản lý rủi ro tín dụng tại các ngân hàng thương mại.
• Nội dung có giá trị ứng dụng cao:
  • Thang điểm chi tiết và quy trình 10 bậc xếp hạng tín dụng doanh nghiệp (AAA đến D) trên hệ thống Symbol.
  • Phương pháp phân tích, đánh giá biến động cơ cấu kỳ hạn tín dụng và sự mất cân đối giữa kỳ hạn huy động vốn và kỳ hạn cho vay trong thực tế quản trị ngân hàng thương mại.
  • Bảng tổng hợp các gói sản phẩm tín dụng chuyên biệt dành cho doanh nghiệp xuất nhập khẩu, doanh nghiệp nông nghiệp và doanh nghiệp thương mại xe cơ giới.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Sự kiện sáp nhập DaiABank vào HDBank cuối năm 2013 tác động như thế nào đến quy mô của chi nhánh?
Sự kiện sáp nhập theo quyết định của NHNN ngày 18/11/2013 (chính thức từ 20/12/2013) đã chuyển giao toàn bộ mạng lưới 65 điểm giao dịch, tài sản cố định và tệp khách hàng hiện hữu của DaiABank sang HDBank. Nhờ đó, tổng dư nợ cho vay của chi nhánh năm 2013 tăng 121% lên mức 1.621.000 triệu đồng và lợi nhuận trước thuế năm 2013 đạt 57.702 triệu đồng (tăng 19% so với năm 2012) do tiết kiệm được chi phí mua sắm tài sản cố định ban đầu.

2. Tại sao tỷ trọng cho vay trung - dài hạn đối với KHDN tại chi nhánh lại tăng vọt trong năm 2014?
Năm 2013, tỷ trọng cho vay trung - dài hạn KHDN chỉ chiếm 36% (481.787 triệu đồng) do ngân hàng thực hiện chính sách thắt chặt an toàn tín dụng. Sang năm 2014, nền kinh tế phục hồi rõ nét, các doanh nghiệp có nhu cầu mở rộng quy mô sản xuất, đầu tư nhà xưởng, máy móc và thực hiện các dự án nhập khẩu lớn. Chi nhánh đã tung ra các gói sản phẩm trung - dài hạn hấp dẫn khiến dư nợ trung - dài hạn KHDN tăng 223%, đạt 1.554.109 triệu đồng và chiếm 71% tổng dư nợ doanh nghiệp.

3. Hoạt động cho vay ngành Thương mại Dịch vụ tại chi nhánh trong 6 tháng đầu năm 2015 có điểm gì đặc thù?
Dư nợ ngành TMDV đạt 856.980 triệu đồng, tăng 101% so với cùng kỳ năm 2014 và chiếm tỷ trọng cao nhất (36% dư nợ KHDN). Điểm đặc thù là sự bùng nổ của nhóm doanh nghiệp kinh doanh vận tải và mua bán xe cơ giới trong bối cảnh thị trường tiêu thụ tăng mạnh (rơi vào tình trạng "xe không đủ bán"), chiếm tới 525.500 triệu đồng, tương đương 61% tổng dư nợ của toàn khối ngành TMDV tại chi nhánh.

4. Khách hàng doanh nghiệp bị xếp vào nhóm mức độ rủi ro "Đặc biệt" theo thang điểm của HDBank khi nào?
Theo quy chế chấm điểm và xếp loại tín dụng nội bộ trên hệ thống Symbol của HDBank Chi nhánh Sở Giao dịch Đồng Nai, khách hàng doanh nghiệp bị xếp loại hạng D và có mức độ rủi ro "Đặc biệt" khi tổng điểm đánh giá kết hợp cả yếu tố định tính và định lượng đạt dưới 31,6 điểm (thang điểm tối đa là 100 điểm thuộc hạng AAA từ 92,4 đến 100 điểm).

5. Vị thế cạnh tranh của HDBank Chi nhánh Sở Giao dịch Đồng Nai trên địa bàn tỉnh năm 2014 được xếp hạng ra sao?
Trong tổng số 41 ngân hàng thương mại cổ phần hoạt động tại tỉnh Đồng Nai năm 2014, chi nhánh đạt quy mô vốn huy động 2.082 tỷ đồng (xếp thứ 7/41), tổng dư nợ cho vay đạt 2.418 tỷ đồng (xếp thứ 5/41, chỉ đứng sau ACB, Eximbank, Sacombank và Shinhanvina) và đạt lợi nhuận trước thuế 78.013 triệu đồng, đưa chi nhánh trở thành 1 trong 3 ngân hàng cổ phần có mức lợi nhuận cao nhất trên toàn địa bàn tỉnh.

---

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Nguyễn Phúc Khánh Duy đã phản ánh toàn diện bức tranh thực trạng hoạt động cho vay khách hàng doanh nghiệp tại HDBank Chi nhánh Sở Giao dịch Đồng Nai trong giai đoạn then chốt sau sáp nhập ngân hàng (2013 – 2015). Công trình đã kết hợp chặt chẽ giữa hệ thống lý luận nghiệp vụ tín dụng với chuỗi số liệu thực nghiệm thực tế, làm nổi bật sự tăng trưởng mạnh mẽ của dư nợ trung - dài hạn và nhóm ngành thương mại dịch vụ, đồng thời chỉ rõ những rủi ro về mất cân đối kỳ hạn và tồn đọng nợ xấu xử lý qua VAMC. Các giải pháp và kiến nghị được xây dựng có tính logic, bám sát các hạn chế nội tại của hệ thống công nghệ và quy trình quản trị rủi ro tại đơn vị nghiên cứu.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ HOẠT ĐỘNG TÍN DỤNG, CHO VAY KHDN VÀ NHỮNG RỦI RO TRONG CHO VAY CỦA NHTM 1. Lý luận chung về tín dụng doanh nghiệp tại NHTM 1. Lý luận chung về hoạt động tín dụng 1. Khái niệm chung về tín dụng và tín dụng NH  Khái niệm về tín dụng Tín dụng là một khái niệm đã xuất hiện từ rất lâu trong đời sống xã hội loài người.

Tín dụng (credit) xuất phát từ chữ Latinh là Credo, có nghĩa là sự tin tưởng, tín nhiệm, tên gọi này xuất phát từ bản chất quan hệ tín dụng. Trong thực tế cuộc sống, thuật ngữ tín dụng được hiểu theo nhiều nghĩa khác nhau, ngay cả trong quan hệ tài chính, tùy theo bối cảnh cụ thể mà thuật ngữ tín dụng có nội dung riêng. Trong quan hệ tín dụng người cho vay sẽ cho người cần vốn vay theo các điều kiện đã thỏa thuận trước như: thời gian cho vay, thời gian hoàn trả, lãi suất đi vay….Trong quan hệ tín dụng, người đi vay cam kết với người cho vay việc sử dụng vốn vay đúng mục đích, đúng thỏa thuận, làm ăn có lãi và có khả năng hoàn trả đầy đủ cả gốc và lãi đúng hạn. Trong đó người cho vay chuyển nhượng quyền sử dụng một lượng giá trị nhất định trong một thời gian nhất định sang người đi vay và đến khi đến hạn người đi vay phải trả cho người cho vay một lượng giá trị lớn hơn lượng giá trị ban đầu.

Khoản dư ra gọi là lợi tức tín dụng.  Tín dụng NH Tín dụng NH là một hình thức tín dụng vô cùng quan trọng, nó là một quan hệ tín dụng chủ yếu, cung cấp phần lớn nhu cầu tín dụng cho các DN, các thể nhân khác trong nền kinh tế. Với công nghệ NH hiện nay, tín dụng NH càng trở thành một hình thức tín dụng không thể thiếu ở cả trong nước và quốc tế. 2 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Tín dụng NH là quan hệ tín dụng giữa một bên là NH còn bên kia là các tác nhân và thể nhân khác trong nền kinh tế.

Tín dụng NH là mối quan hệ vay mượn giữa NH với tất cả các cá nhân, tổ chức và các DN khác trong xã hội mà NH đóng vai trò là trung gian. Là quan hệ vay mượn có hoàn trả cả vốn và lãi sau một thời gian nhất định, là quan hệ chuyển nhượng tạm thời quyền sử dụng vốn và là quan hệ bình đẳng đôi bên cùng có lợi. Phân loại tín dụng NH  Theo thời gian sử dụng vốn vay gồm 3 loại sau Tín dụng ngắn hạn: là loại tín dụng có thời hạn dưới một năm, thường được sử dụng vào nghiệp vụ thanh toán, cho vay bổ sung thiếu hụt tạm thời về vốn lưu động của các DN hay cho vay phục vụ nhu cầu sinh hoạt tiêu dùng của cá nhân. Tín dụng trung hạn: có thời hạn từ 1 đến 5 năm, được dùng để cho vay vốn phục vụ nhu cầu mua sắm tài sản cố định, cải tiến đổi mới kỹ thuật, mở rộng và xây dựng các công trình nhỏ có thời hạn thu hồi vốn nhanh.

Tín dụng dài hạn: là loại tín dụng có thời hạn trên 5 năm, được sử dụng để cung cấp vốn cho xây dựng cơ bản, cải tiến và mở rộng sản xuất có quy mô lớn.  Căn cứ vào mục đích sử dụng vốn vay, tín dụng NH chia thành 2 loại Tín dụng sản xuất và lưu thông hàng hoá: là loại tín dụng được cung cấp cho các doanh nghiệp để họ tiến hành SXKD. Tín dụng tiêu dùng: là loại tín dụng được cấp phát cho cá nhân để đáp ứng nhu cầu tiêu dùng. Loại tín dụng này thường được dùng để mua sắm nhà cửa, xe cộ, các thiết bị gia đình.

Tín dụng tiêu dùng ngày càng có xu hướng tăng lên.  Căn cứ vào tính chất đảm bảo của các khoản cấp tín dụng, có các loại tín dụng sau 3 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Tín dụng có bảo đảm: là loại hình mà các khoản cho vay phát ra đều có tài sản tương đương thế chấp, có các hình thức như: cầm cố, thế chấp, chiết khấu và bảo lãnh. Tín dụng không có bảo đảm: là loại hình mà các khoản cho vay phát ra không cần tài sản thế chấp mà chỉ dựa vào tín chấp. Thường được áp dụng với KH truyền thống, có quan hệ lâu dài có tình hình tài chính lành mạnh và có uy tín đối với NH.

Chức năng của hoạt động tín dụng Trong nền kinh tế thị trường, tín dụng thực hiện hai chức năng tập trung và phân phối nguồn vốn: đây là hai chức năng cơ bản nhất của tín dụng. Nhờ các chức năng này của tín dụng mà các nguồn vốn trong xã hội được điều hòa từ nơi thừa vốn sang nơi thiếu vốn để sử dụng nhằm phát triển kinh tế. Tập trung và phân phối lại nguồn vốn là hai quá trình thống nhất trong sự vận hành của hệ thống tín dụng. Ở đây sự có mặt của tín dụng được xem như cầu nối giữa các nguồn cung cầu về vốn trong nền kinh tế.

Thông qua chức năng này, tín dụng đã trực tiếp tham gia điều tiết các nguồn vốn tạm thời nhàn rỗi từ các cá nhân, tổ chức kinh tế để bổ sung kịp thời cho những doanh nghiệp hay cá nhân đang gặp khó khăn, thiếu hụt về vốn…… 1. Vai trò của hoạt động tín dụng Vai trò của tín dụng bao gồm 2 mặt: mặt tích cực (mặt tốt) và mặt tiêu cực (mặt xấu). Nếu để tín dụng phát triển tràn lan không kiểm soát,thì không những làm cho nền kinh tế không phát triển mà còn gây ra lạm phát gia tăng ảnh hưởng đến đời sống kinh tế xã hội. Tuy nhiên nó cũng đem lại mặt tích cực và có vai trò to lớn sau đây: 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail]  Điều hòa vốn, thúc đẩy sản xuất và lưu thông hàng hóa, đẩy nhanh quá trình tái sản xuất mở rộng trong nền kinh tế Tình trạng thiếu, thừa vốn tạm thời thường xuyên xảy ra ở các DN.

Vì thế NH hoạt động như chiếc cầu nối giữa người có vốn tạm thời nhàn rỗi trong nền kinh tế với những người có nhu cầu vốn để mở rộng kinh doanh, tiêu dùng….Trên cơ sở huy động nguồn vốn trong dân cư hay đi vay tổ chức kinh tế khác, NH cho vay với các cá nhân, tổ chức kinh tế đang cần vốn hoạt động. Góp phần điều hòa vốn trong toàn bộ nền kinh tế, tạo điều kiện cho quá trình sản xuất luôn diễn ra liên tục, mở rộng sản xuất, cải tiến kĩ thuật, áp dụng công nghệ hiện đại từ đó giảm được giá thành sản phẩm, tăng tính cạnh tranh của sản phẩm trên thị trường. Từ đó, DN sẽ thúc đẩy sản xuất lưu thông hàng hóa, đẩy mạnh quá trình tái sản xuất mở rộng.  Tín dụng giúp chuyển dịch cơ cấu kinh tế Tín dụng là một công cụ hữu hiệu để thực hiện chuyển dịch cơ cấu kinh tế.

Nếu muốn khuyến khích ngành nghề hay thành phần kinh tế nào phát triển, nhà nước sẽ thông qua kênh tín dụng NH sẽ thực hiện ưu đãi ngành nghề hay khu vực đó. Từ đó sẽ tạo điều kiện để các DN đó dễ dàng tiếp cận được vốn vay NH, trở thành đòn bẩy để giúp ngành nghề đó phát triển. Trong quá trình chuyển dịch cơ cấu từ nền kinh tế tự cung tự cấp sang nhiều thành phần, cần có những biện pháp để thúc đẩy sự tăng trưởng của các ngành công nghiệp, dịch vụ, thương mại, du lịch. Để làm được điều này, chính sách tín dụng đóng vai trò cực kì quan trọng, chú trọng vào công tác tín dụng sẽ là một biện pháp để thực hiện thành công sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước.

 Tín dụng góp phần ổn định tiền tệ và ổn định giá cả Thông qua tín dụng, NH huy động được một lượng lớn tiền nhàn rỗi trong nền kinh tế, thực hiện cho vay, đầu tư vào SXKD mà không cần phát hành thêm tiền 5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Qua đó NH thực hiện nhiệm vụ điều hòa vốn giữa các vùng, các ngành, các thành phần kinh tế. Việc quản lí, lưu thông tiền tệ được thực hiện tốt hơn. Hoạt động tín dụng giúp hạn chế phương thức thanh toán dùng tiền mặt do NH sử dụng phương thức chuyển khoản, L/C… từ đó giảm chi phí lưu thông, bảo quản tiền mặt trong nền kinh tế.

Tín dụng được cấp đối với tất cả các đối tượng thuộc các thành phần kinh tế nhưng có sự chọn lọc, lựa chọn những KH lành mạnh có khả năng làm ăn hiệu quả, nhằm ổn định kinh tế, tiền tệ. Góp phần trong việc kiềm chế lạm phát, ổn định xã hội.  Tín dụng góp phần ổn định đời sống, tạo công ăn việc làm, ổn định trật tự xã hội Một mặt tín dụng thúc đẩy nền kinh tế phát triển, sản xuất hàng hóa và dịch vụ ngày càng gia tăng có thể thỏa mãn nhu cầu việc làm cho người lao động. Mặt khác, với nguồn vốn tín dụng đã được cung ứng sẽ tạo điều kiện khai thác các nguồn lực sẵn có trong xã hội và tài nguyên thiên nhiên như nguồn lao động, đất rừng, nguyên vật liệu…từ đó thu hút được nhiều lực lượng lao động và xã hội để tạo ra lực lượng sản xuất mới thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

Cho vay doanh nghiệp 1. Khái niệm về doanh nghiệp  Theo Điều 4 Luật Doanh nghiệp 2005 định nghĩa Doanh nghiệp là một tổ chức kinh tế, có tên riêng, có tài sản, có trụ sở giao dịch ổn định, được đăng kí kinh doanh theo quy định của pháp luật nhằm mục đích thực hiện các HĐKD và hoạt động vì mục đích lợi nhuận.  Theo quan điểm của các thành phần, chủ thể trong nền kinh tế Quan điểm nhà tổ chức: DN là một tổ chức sản xuất, thông qua đó, trong khuôn khổ một tài sản nhất định, người ta kết hợp nhiều yếu tố sản xuất khác nhau, nhằm 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] tạo ra những sản phẩm và dịch vụ để bán trên thị trường và thu khoản chênh lệch giữa giá thành và giá bán sản phẩm. Quan điểm chức năng: DN là một đơn vị SXKD nhằm thực hiện một, một số, hoặc tất cả các công đoạn trong quá trình đầu tư từ sản xuất đến tiêu thụ sản phẩm hoặc thực hiện các dịch vụ nhằm mục đích sinh lợi.