Luận văn: Phân tích dịch thuật Chương 13 sách 'Introduction to Business' của Bùi Thị Học

Nghiên cứu phân tích đề xuất dịch Chương 13 từ sách Introduction to Business của Gitman và McDaniel. Luận văn chuyên sâu về phương pháp dịch thuật trong kinh

• Tác giả: Bui Thi Hoc
• Người hướng dẫn: MA. Nguyen Thi Bao Yen
• Trường học: Đại học Duy Tan
• Chuyên ngành: Tiếng Anh cho Dịch thuật và Phiên dịch
• Đề tài: Phân tích bản dịch gợi ý Chương 13 từ sách 'Introduction to Business'
• Loại tài liệu: Khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Đà Nẵng

Tóm tắt

I. Tổng quan về phân tích dịch thuật Chương 13 Introduction to Business

Chương 13 mang tên "Using Technology to Manage Information" thuộc sách "Introduction to Business" của Lawrence J. Gitman và các đồng tác giả. Đây là nội dung trọng tâm của luận văn tốt nghiệp tại Đại học Duy Tân năm 2021. Chủ đề tập trung vào vai trò của công nghệ trong quản lý thông tin kinh doanh hiện đại. Chương trình bày cách các công ty đầu tư vào công nghệ thông tin để xử lý lượng dữ liệu khổng lồ. Đồng thời, nội dung chỉ ra những thách thức mà doanh nghiệp gặp phải khi triển khai hệ thống CNTT. Phần dịch thuật đề xuất cung cấp bản chuyển ngữ tiếng Việt cho toàn bộ nội dung gốc. Công việc dịch thuật đòi hỏi người dịch hiểu rõ thuật ngữ chuyên ngành kinh doanh và công nghệ. Bản dịch cần đảm bảo tính chính xác về mặt học thuật. Ngoài ra, văn phong phải phù hợp với độc giả Việt Nam. Nghiên cứu này đánh giá chất lượng bản dịch dựa trên nhiều tiêu chí khác nhau. Mục tiêu cuối cùng là đảm bảo thông tin được truyền tải đầy đủ và chính xác.

1.1. Giới thiệu sách Introduction to Business và tác giả

"Introduction to Business" là giáo trình kinh doanh phổ biến tại các trường đại học Mỹ. Sách được viết bởi nhóm tác giả gồm Lawrence J. Gitman, Carl McDaniel, Amit Shah, Monique Reece, Linda Koffel, Bethann Talsma và James C. Hyatt. Ấn bản năm 2018 cập nhật nhiều nội dung về công nghệ và xu hướng kinh doanh mới. Chương 13 đề cập đến việc sử dụng công nghệ để quản lý thông tin. Nội dung bao gồm các khái niệm về hệ thống thông tin, quản lý dữ liệu và bảo mật. Đây là tài liệu tham khảo quan trọng cho sinh viên ngành kinh doanh và dịch thuật.

1.2. Mục tiêu và phạm vi nghiên cứu dịch thuật

Nghiên cứu nhằm phân tích bản dịch đề xuất cho Chương 13 từ tiếng Anh sang tiếng Việt. Phạm vi bao gồm đánh giá thuật ngữ chuyên ngành, cấu trúc câu và văn phong dịch thuật. Người dịch phải đối mặt với nhiều thuật ngữ kỹ thuật về công nghệ thông tin. Mục tiêu chính là đảm bảo bản dịch truyền đạt đúng ý nghĩa của văn bản gốc. Nghiên cứu cũng xem xét các chiến lược dịch thuật phù hợp với thể loại học thuật. Kết quả giúp nâng cao chất lượng tài liệu giáo trình bằng tiếng Việt.

II. Phân tích các vấn đề dịch thuật trong Chương 13

Quá trình dịch thuật Chương 13 gặp nhiều thách thức đáng kể. Thứ nhất, thuật ngữ chuyên ngành công nghệ thông tin rất đa dạng và phức tạp. Các cụm từ như "information technology investment", "data warehouse" cần được dịch chính xác. Thứ hai, cấu trúc câu tiếng Anh học thuật thường dài và phức tạp. Người dịch phải chia nhỏ câu để phù hợp với văn phong tiếng Việt. Thứ ba, nhiều khái niệm kinh doanh không có từ tương đương trực tiếp trong tiếng Việt. Ví dụ, khái niệm "enterprise resource planning" cần được giải thích thêm. Ngoài ra, ngữ cảnh văn hóa cũng ảnh hưởng đến cách dịch. Độc giả Việt Nam có thể không quen thuộc với một số ví dụ kinh doanh Mỹ. Người dịch cần bổ sung chú thích để làm rõ nội dung. Bài phân tích chỉ ra rằng việc giữ cân bằng giữa tính chính xác và sự tự nhiên là khó khăn lớn nhất. Các phương pháp dịch khác nhau sẽ tạo ra kết quả khác nhau. Đánh giá tổng thể cho thấy bản dịch đề xuất đạt chất lượng khá tốt.

2.1. Thách thức thuật ngữ chuyên ngành công nghệ thông tin

Thuật ngữ CNTT trong Chương 13 rất phong phú và đa chiều. Các thuật ngữ như "network security", "cloud computing", "big data" yêu cầu bản dịch chuẩn xác. Nhiều thuật ngữ mới xuất hiện liên tục do sự phát triển nhanh của công nghệ. Người dịch phải cập nhật từ vựng chuyên ngành thường xuyên. Một số thuật ngữ được giữ nguyên dạng tiếng Anh do chưa có từ Việt tương ứng. Việc tạo bảng thuật ngữ thống nhất là cần thiết cho toàn bộ bản dịch.

2.2. Vấn đề cấu trúc câu và văn phong học thuật

Câu trong giáo trình tiếng Anh thường có cấu trúc phức tạp với nhiều mệnh đề phụ. Dịch word-for-word sẽ tạo ra câu tiếng Việt khó hiểu và thiếu tự nhiên. Người dịch cần tái cấu trúc câu theo ngữ pháp tiếng Việt. Văn phong học thuật yêu cầu tính trang trọng nhưng vẫn dễ tiếp cận. Các phương pháp như chia câu, đổi thứ tự thành phần câu được áp dụng thường xuyên. Mục tiêu là giữ nguyên ý nghĩa gốc while đảm bảo tính tự nhiên cho người đọc Việt.

III. Phương pháp và giải pháp dịch thuật hiệu quả

Để giải quyết các vấn đề dịch thuật, nghiên cứu đề xuất nhiều phương pháp cụ thể. Phương pháp dịch sát nghĩa được áp dụng cho các thuật ngữ kỹ thuật có từ tương đương. Phương pháp dịch ý phù hợp với các đoạn văn có nhiều yếu tố văn hóa. Người dịch sử dụng kỹ thuật chú thích để giải thích các khái niệm mới. Việc tham khảo nhiều nguồn tài liệu giúp đảm bảo tính chính xác thuật ngữ. Công cụ hỗ trợ dịch thuật như từ điển chuyên ngành rất hữu ích. Quy trình dịch bao gồm nhiều bước từ đọc hiểu đến chỉnh sửa cuối cùng. Bước đầu tiên là đọc toàn bộ văn bản để nắm ý chính. Tiếp theo, người dịch lập danh sách thuật ngữ chuyên ngành. Sau đó, bản nháp được thực hiện và chỉnh sửa nhiều lần. Cuối cùng, người đọc mục tiêu đánh giá tính dễ hiểu của bản dịch. Quy trình này đảm bảo chất lượng bản dịch đạt tiêu chuẩn cao. Sự kết hợp giữa các phương pháp tạo ra kết quả tốt nhất.

3.1. Chiến lược dịch thuật cho văn bản kinh doanh

Chiến lược dịch thuật cho văn bản kinh doanh đòi hỏi sự linh hoạt cao. Dịch giả cần phân loại nội dung theo mức độ phức tạp để áp dụng phương pháp phù hợp. Đối với phần định nghĩa, dịch sát nghĩa là ưu tiên hàng đầu. Đối với phần giải thích, dịch ý giúp nội dung dễ hiểu hơn. Việc duy trì tính nhất quán thuật ngữ throughout toàn bộ văn bản rất quan trọng. Bảng thuật ngữ chuẩn nên được xây dựng trước khi bắt đầu dịch.

3.2. Công cụ và nguồn tham khảo hỗ trợ dịch thuật

Nhiều công cụ hỗ trợ quá trình dịch thuật chuyên ngành hiệu quả. Từ điển Oxford, Cambridge và các từ điển chuyên ngành cung cấp định nghĩa chính xác. Corpus ngôn ngữ giúp kiểm tra cách sử dụng thuật ngữ trong ngữ cảnh thực tế. Phần mềm dịch thuật hỗ trợ nhưng không thay thế được con người. Các giáo trình song ngữ là nguồn tham khảo quý giá cho thuật ngữ kinh doanh. Trao đổi với chuyên gia trong lĩnh vực giúp giải quyết các vấn đề khó.

IV. Kết luận và ứng dụng thực tiễn của nghiên cứu dịch thuật

Nghiên cứu phân tích dịch thuật Chương 13 mang lại nhiều kết quả quan trọng. Bản dịch đề xuất đạt chất lượng tốt về mặt truyền đạt nội dung gốc. Các thuật ngữ chuyên ngành được xử lý tương đối chính xác và thống nhất. Văn phong bản dịch phù hợp với độc giả Việt Nam mục tiêu. Tuy nhiên, một số điểm cần cải thiện vẫn còn tồn tại. Nghiên cứu cho thấy dịch thuật giáo trình kinh doanh đòi hỏi kiến thức chuyên sâu. Người dịch cần am hiểu cả ngôn ngữ lẫn lĩnh vực chuyên môn. Kết quả nghiên cứu có thể áp dụng cho việc dịch các chương khác. Các phương pháp và chiến lược đã đề xuất mang tính thực tiễn cao. Giáo trình tiếng Việt chất lượng giúp sinh viên tiếp cận kiến thức dễ dàng hơn. Nghiên cứu cũng góp phần phát triển nguồn tài liệu học thuật bằng tiếng Việt. Công tác dịch thuật chuyên ngành cần được đầu tư nhiều hơn trong tương lai.

4.1. Đánh giá tổng thể chất lượng bản dịch đề xuất

Bản dịch Chương 13 đạt mức chất lượng khá tốt trên nhiều tiêu chí đánh giá. Về nội dung, ý nghĩa gốc được truyền tải đầy đủ và chính xác. Về ngôn ngữ, văn phong tiếng Việt tự nhiên và dễ hiểu. Thuật ngữ chuyên ngành được xử lý nhất quán throughout bản dịch. Một số câu dịch còn hơi cứng do bám sát cấu trúc tiếng Anh. Nhìn chung, bản dịch đáp ứng được nhu cầu học tập của sinh viên Việt Nam.

4.2. Khuyến nghị cho nghiên cứu và ứng dụng tương lai

Nghiên cứu khuyến nghị áp dụng các phương pháp đã đề xuất cho việc dịch thuật tương tự. Việc xây dựng cơ sở dữ liệu thuật ngữ kinh doanh chuẩn là cần thiết. Đào tạo dịch giả chuyên ngành kinh doanh cần được chú trọng hơn. Các trường đại học nên đưa nội dung dịch thuật chuyên ngành vào chương trình đào tạo. Hợp tác giữa dịch giả và chuyên gia kinh doanh sẽ nâng cao chất lượng bản dịch. Nghi cứu sâu hơn về dịch thuật giáo trình cũng được khuyến khích.

Trích đoạn nội dung tài liệu

MINISTRY OF EDUCATION AND TRAINING DUY TAN UNIVERSITY FACULTY OF ENGLISH GRADUATION THESIS BUI THI HOC AN ANALYSIS OF THE SUGGESTED TRANSLATION OF CHAPTER 13 FROM THE BOOK “INTRODUCTION TO BUSINESS” BY LAWRENCE J. GITMAN, CARL MC DANIEL, AMIT SHAH, MONIQUE REECE, LINDA KOFFEL, BETHAN TALSMA, JAMES C. GRADUATION THESIS IN SOCIAL SCIENCES AND HUMANITIES DA NANG – May 2021 MINISTRY OF EDUCATION AND TRAINING DUY TAN UNIVERSITY FACULTY OF ENGLISH GRADUATION THESIS BUI THI HOC AN ANALYSIS OF THE SUGGESTED TRANSLATION OF CHAPTER 13 FROM THE BOOK “INTRODUCTION TO BUSINESS” BY LAWRENCE J. GITMAN, CARL MC DANIEL, AMIT SHAH, MONIQUE REECE, LINDA KOFFEL, BETHAN TALSMA, JAMES C. Major: English for Translation and Interpretation Code : 701 SUPERVIVOR: NGUYEN THI BAO YEN, MA DA NANG – May 2021 Graduation Paper i Supervisor: Nguyen Thi Bao Yen ACKNOWLEDGEMENTS  During my four years at university with teacher’s guidance, family’s care and friend’s cooperating, I had reached valuable experience and knowledge. I am very grateful to all of you for your help, precious experience and useful lessons, which will support me in the future, especially my career. First of all, I would like to express my deepest gratitude to all teachers of Faculty of English, who taught me a lot of valuable lessons and skills, not only in English but also in life during the 4 last years. In particular, I wish to thank so much to Ms. Nguyen Thi Bao Yen for her valuable and detailed guidance, comments and suggestions, as well as enthusiasm and whole-heartedness throughout this study. This graduation paper could not be finished without the invaluable help, advice, and encouragement from her. I also want to take this opportunity to thank to my family and my friends, who give me with encouragements, supports and inspirations, especially when I got in trouble. Moreover, the shortcomings in this graduation paper are unavoidable. Therefore, I hope to receive the sympathy from teachers and friends. At last, I do wish all of you good health and success. Your sincerely, Bui Thi Hoc Student: Bui Thi Hoc Code: 2320310441 Graduation Paper ii Supervisor: Nguyen Thi Bao Yen STATEMENT OF AUTHORSHIP  Except where reference is made in the text of the thesis, this thesis contains no material published elsewhere or extracted in the whole or in part from a thesis by which have qualified for or been awarded another degree or diploma. No other person’s work has been used without due acknowledgement in the thesis. This thesis has not been submitted for award of any degree or diploma in any other tertiary institution. Da Nang, May 2021 Bui Thi Hoc Student: Bui Thi Hoc Code: 2320310441 Graduation Paper iii Supervisor: Nguyen Thi Bao Yen ABSTRACT  This graduation paper is a suggested translation of chapter 13 named “Using Technology to Manage Information” of the book “Introduction to Business” by Lawrence J. Gitman, Carl Mc Daniel, Amit Shah, Monique Reece, Linda Koffel, Bethann Talsma, James C. Hyatt, 2018 from English to Vietnamese. First, I give a general introduction about the reasons for choosing the topic, then translating the English version into Vietnamese version. Next, I analyze the vocabulary and complicated structures of the suggested translation version. The difficulties in the translation, and some essential solutions are suggested at the end of the graduation paper. Student: Bui Thi Hoc Code: 2320310441 Graduation Paper iv Supervisor: Nguyen Thi Bao Yen ABBREVIATIONS  SL: Source Language TL: Target Language Student: Bui Thi Hoc Code: 2320310441 Graduation Paper v Supervisor: Nguyen Thi Bao Yen TABLE OF CONTENTS ACKNOWLEDGEMENTS.i STATEMENT OF AUTHORSHIP. iv TABLE OF CONTENTS.Aims and objectives.The scope of the study.Methods of the study. Definition of translation. Types of categories. Principles and Methods of Translation. Principles of Translation. Methods of Translation. Words with multi-meaning. Word and phrase with no appropriate meaning in dictionary. 52 Student: Bui Thi Hoc Code: 2320310441 Graduation Paper vi Supervisor: Nguyen Thi Bao Yen 4. Sentences in Passive Voice. DIFFICULTIES AND SOLUTIONS. CONCLUSION AND SUGGESTIONS. 60 REFERENCES Student: Bui Thi Hoc Code: 2320310441 Graduation Paper 1 Supervisor: Nguyen Thi Bao Yen CHAPTER 1. Rationale The pandemic has affected activities of many different industries in 2020 and will continue to cause difficulties in the coming years. But pandemic is also the catalyst for many important technology trends that have been formed, including e- commerce, automation and supply chain optimization. As a result, the ability to integrate new technology solutions to maintain operations and profitability, as well as optimize workflows to continuously support peak demand and prevent supply chain disruptions, will become. should be essential for business success. During the 4-year study in Faculty of English of Duy Tan University, I have been studying and learning a lot of interesting topics but the topics relating to humans attracted the attention of many students. Besides, curiosity is the instinct of each individual, we wonder what we are unknown and I want to find an explanation for them. The reason I want to choose the book “Introduction to Business” - by Lawrence J. Gitman, Carl Mc Daniel, Amit Shah, Monique Reece, Linda Koffel, Bethann Talsma, James C. Hyatt for my graduation paper is that I want to find out what I don’t know about technology applied in business such as management information systems, technology management and planning, and protection of computers and information. Aims and objectives 1. Aims During the past 4 years, I have received precious support, help and encouragement my supervisor, teachers and friends at Duy Tan University. It helps translators have an overview of the translation process like analytical and translation skills. Hence, it helps me avoid many errors in my translation. After completing my graduation paper, I acquired the following targets:  Improving my translation skills, using suitable words and structures of any sentences.  Understanding tourism to translate it effectively. Student: Bui Thi Hoc Code: 2320310441 Graduation Paper 2 Supervisor: Nguyen Thi Bao Yen  Summing up the knowledge I learned in the past.  Translating the text smoothly and naturally.  Removing language barriers to help Vietnamese people understand clearly the book.  Analyzing difficult and complex vocabularies, phrases, or structures which easily make misunderstand for readers. Objectives In order to support the major aims some following objectives are posed for the study:  To analyze complicated word, phrases, structures, contexts, etc.  To translate text smoothly and naturally  To give some implications and solutions for teaching and learning English, especially translation.  To get more knowledge about translating a tourism document.  To translate the text smoothly and fast  To give some difficulties and solutions  To analyze complicated words, phrases, idioms and contexts, etc.  To help myself improve in translating I have to translate text smoothly and naturally Chapter 13 of the book “Introduction to Business” by Lawrence J. Gitman, Carl Mc Daniel, Amit Shah, Monique Reece, Linda Koffel, Bethann Talsma, James C. I will offer some suggestions for the analysis of complex sentence structures and vocabulary. The scope of the study This study focuses on translating and analyzing of the suggested version and some difficult vocabularies and structures of the chapter 13 “Using Technology to Manage Information” written by Lawrence J. Gitman, Carl Mc Daniel, Amit Shah, Monique Reece, Linda Koffel, Bethann Talsma, James C. Hyatt and published in 2018, as well as giving some essential solutions to solve these problems. Student: Bui Thi Hoc Code: 2320310441 Graduation Paper 3 Supervisor: Nguyen Thi Bao Yen 1. Text features Introducing general knowledge for beginners who want to learn about business: Understanding economic systems and business, competing in the global marketplace, managing human resources and labor relations, distributing and promoting products and services, using technology to manage information, . Text length The chapter 13 of the book “Introduction to business” is picked. The translation paper has 4644 words with 13 pages. Text Organization The book “Introduction to Business” includes 13 chapters. Authors would like to introduce to all readers of the business. Chapter 13 is divided into 6 parts: 1. Transforming Business through Information 2. Linking Up: Computer Networks 3. Management Information Systems 4. Technology Management and Planning 5. Protecting Computers and Information 6. Trends in Information Technology 1. Text sources The text I have chosen to translate for my graduation paper originates from the book “Introduction to Business” written by Lawrence J. Gitman, Carl Mc Daniel, Amit Shah, Monique Reece, Linda Koffel, Bethann Talsma, James C. Hyatt and published in 2018. Methods of the study - Reading (scanning and skimming) the whole text to get the main content of the text. - Reading the chapter that were chosen carefully to get information. Student: Bui Thi Hoc Code: 2320310441 Graduation Paper 4 Supervisor: Nguyen Thi Bao Yen - Translating the text and taking notes difficult terminologies, expressions, and structures of the text. - Discussing with the supervisor, colleagues, friends and referring those terminologies, expressions and structures on the Internet. - Completing and offering a suggested version of the text. Student: Bui Thi Hoc Code: 2320310441 Graduation Paper 5 Supervisor: Nguyen Thi Bao Yen CHAPTER 2. Definition of translation Translation is the process clearly presenting the relation between at least two languages: source language (SL) and target language (TL). There are many different definite of translation given by some well-known linguistic experts as follows: 1. Translation is the replacement of textual material in one language (source language) by equivalent textual material in another language (target language). Translation is a process of transferring a message from this language into another language in the way the author intended the text. Translation consists of translating the meaning of the source language into the receptor language. This is done by going from the form of the first language to the form of a second language by way of semantic structure. It is meaning which is being transferred and must be held constant. Only the form changes. Types of categories There are some types of categories of translation defined in terms of extent, levels, and ranks of translation. According to the categories, we can understand clearly about “translation” so that we can restrict our mistakes when translating some materials. Full with Partial Translation This distinction relates to the extent (in a syntagmatic sense) of source language text which is submitted to the translation process. The text may be a book, a simple volume, a chapter, a paragraph, a sentence, a clause, etc. It may be a figment, not co- existence with any formal literacy or linguistic unit. Student: Bui Thi Hoc Code: 2320310441 Graduation Paper 6 Supervisor: Nguyen Thi Bao Yen - In a “full translation”, the entire text is submitted to the translation process; that is, every part of the source language (SL) text is replaced by the target language (TL) text material.21] Example: There was a sleep drop in gold sales last year.  Đã có một sự tụt dốc mạnh trong doanh số bán hàng năm ngoái. - In a “partial translation”, some part or parts of the SL text are left non- translated: they are simply transferred to and incorporated in the TL text.21] Example: Gold price dropped seriously in 2012.  Năm 2012 chứng kiến một sự kiện một sự rớt giá vàng nghiêm trọng. Total vs Restricted Translation This distinction relates to the levels of language involved in translation. - Total translation means the replacement of SL grammar and lexis by equivalent TL grammar and lexis with consequential replacement of SL phonology or graphology by (non-equivalent) TL phonology or graphology.22] Example: Poverty is no sin.  Đói nghèo không phải là tội lỗi. - Restricted translation means the replacement of SL textual material by equivalent TL textual material at only one level, that is translation performed only at the phonological or at graphological level, or at only one of the two levels of grammar and lexis.22] Example: New York  Niu – Ooc 2.