Chương I: Tổng quan ngiờn cứu đề tài Chương II: Những lý luận cơ bản về chi phí kinh doanh và phân tích chi phí kinh doanh Chương III: Phương pháp nghiên cứu và phân tích chi phí kinh doanh tại công ty TNHH Nhật Linh – Lioa Chương IV: Các kết luận và đề xuất nhằm tiết kiệm chi phí kinh doanh tại công ty TNHH Nhật Linh – Lioa Đặng Thị Thanh Ngân Lớp K43D6 Trường đại học Thương mại 4 Luận văn tốt nghiệp CHƯƠNG II: NHỮNG LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ CHI PHÍ KINH DOANH VÀ PHÂN TÍCH CHI PHÍ KINH DOANH 2. Một số khái niệm cơ bản và lý thuyết về chi phí kinh doanh và phân tích chi phí kinh doanh 2. Một số khái niệm cơ bản và phân loại chi phí kinh doanh 2. Một số khái niệm cơ bản - Kinh doanh là một hoạt động kinh tế nhằm mục đích thu lợi nhuận.
- Doanh thu là tổng giá trị các lợi ích kinh tế doanh nghiệp thu được trong kỳ kế toán, phát sinh từ các hoạt động sản xuất kinh doanh thông thường của doanh nghiệp, góp phần làm tăng vốn chủ sử hữu của doanh nghiệp. (Theo Chuẩn mực kế toán số 14) - Chi phí kinh doanh là những khoản chi phí bằng tiền hoặc tài sản mà doanh nghiệp bỏ ra để thực hiện các hoạt động kinh doanh. Về bản chất, chi phí kinh doanh là những hao phí về lao động sống, lao động vật hóa và những khoản chi phí bằng tiền khác trong quá trình hoạt động kinh doanh. (Theo giáo trình “Phõn tớch chi kinh tế doanh nghiệp thương mại – trường đại học Thương Mại) - Chi phí mua hàng là những khoản chi phí bằng tiền hoặc tài sản gắn liền với quá trình mua vật tư hàng hóa.
Chi phí mua hàng là những khoản chi phí phát sinh từ khi giao dịch, ký kết hợp đồng cho đến khi hợp đồng đã được thực hiện, hàng mua đã nhập kho hoặc đã chuyển đến địa điểm chuẩn bị bán ra (không tính giá trị mua của hàng hóa). Chi phí mua hàng có tình chất khả biến và là một bộ phận của giá vốn hàng bán. (Theo giáo trình “Phõn tớch chi kinh tế doanh nghiệp thương mại – trường đại học Thương Mại) - Chi phí bán hàng là toàn bộ chi phí cần thiết liên quan đến quá trình tiêu thụ sản phẩm, hàng hóa và cung cấp dịch vụ trong kỳ. (Theo giáo trình “Phõn tớch chi kinh tế doanh nghiệp thương mại – trường đại học Thương Mại) - Chi phí quản lý doanh nghiệp là những khoản chi phí liên quan đến công tác quản lý, bao gồm quản lý kinh doanh và quản lý hành chính.
Đó là những khoản chi phí gián tiếp, tương đối ổn định, không phụ thuộc vào khối lượng hàng hóa mua vào Đặng Thị Thanh Ngân Lớp K43D6 Trường đại học Thương mại 5 Luận văn tốt nghiệp bán ra. Phân loại chi phí kinh doanh Chi phí kinh doanh bao gồm nhiều loại. Mỗi loại có nội dung, công dụng và tính chất khác nhau tùy thuộc vào đặc điểm kinh doanh, mục tiêu quản lý chi phí kinh doanh… của doanh nghiệp. Chi phí kinh doanh được phân loại theo nhiều tiêu thức khác nhau: Theo bản chất kinh tế, chi phí kinh doanh được chia thành chi phí lưu thông bổ sung và chi phí lưu thông thuần túy.
- Chi phí lưu thông bổ sung là những khoản chi phí nhằm tiếp tục và hoàn thiện quá trình sản xuất hàng hóa trong lưu thông. Những khoản chi phí này làm tăng thêm giá trị và giá trị sử dụng của hàng hóa. - Chi phí lưu thông thuần túy là những khoản chi phí nhằm mục đích chuyển hóa hình thái giá trị của hàng hóa, từ tiền sang hàng – từ hàng sang tiền. Những khoản chi phí này không làm tăng thêm giá trị và giá trị sử dụng của hàng hóa.
Căn cứ vào mức độ tham gia các hoạt động kinh doanh, chi phí kinh doanh được chia ra thành chi phí trực tiếp và chi phí gián tiếp. - Chi phí trực tiếp gồm chi phí mua hàng, bán hàng và các khoản chi phí trực tiếp khác. - Chi phí gián tiếp là những khoản chi phí quản lý trong doanh nghiệp. Căn cứ vào chức năng hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp, chi phí kinh doanh bao gồm: - Chi phí mua hàng - Chi phí sản xuất - Chi phí bán hàng - Chi phí quản lý doanh nghiệp - Chi phí tài chính Căn cứ vào nội dung kinh tế và mục đích sử dụng, chi phí kinh doanh được phân thành: Đặng Thị Thanh Ngân Lớp K43D6 Trường đại học Thương mại 6 Luận văn tốt nghiệp - Chi phí nhân viên - Chi phí nguyên vật liệu - Chi phí công cụ dụng cụ, đồ dùng - Chi phí khấu hao tài sản cố định - Chi phí dịch vụ mua ngoài - Chi phí bằng tiền khác Căn cứ vào tính chất biến đổi chi phí bao gồm: - Chi phí bất biến là những khoản chi phí tương đối ổn định, không phụ thuộc vào khối lượng hàng hóa mua vào bán ra trong kỳ, như chi phí khấu hao tài sản cố định, chi phí quản lý doanh nghiệp… - Chi phí khả biến là những khoản chi phí biến đổi phụ thuộc vào khối lượng hàng hóa mua vào bán ra trong kỳ, như chi phí mua hàng, chi phí vận chuyển… - Chi phí hỗn hợp là chi phí mang cả hai tính chất chi phí bất biến và chi phí khả biến.
Ngoài ra, chi phí còn được phân thành chi phí kiểm soát được và chi phí không kiểm soát được, chi phí cơ hội, chi phí chỡm… Tóm lại, Chi phí được phân loại theo rất nhiều cách khác nhau. Tuy nhiên, trong đề tài này tác giả chỉ sử dụng hai cách phân loại chi phí, đó là phân loại chi phí theo nội dung kinh tế và theo chức năng hoạt động. Vai trò của quản lý chi phí kinh doanh Chi phí kinh doanh có vai trò rất quan trọng trong doanh nghiệp, nó ảnh hưởng rất lớn đến kết quả kinh doanh, từ đó ảnh hưởng đến sự tồn tại và phát triển của doanh nghiệp. Nếu doanh nghiệp quản lý tốt chi phớ thỡ sẽ thúc đẩy quá trình hoạt động kinh doanh, tăng doanh thu bán hàng, nâng cao hiệu quả kinh tế.
Ngược lại, nếu doanh nghiệp quản lý chi phí không tốt sẽ gây lãng phí chi phí, doanh thu giảm, hiệu quả kinh tế giảm. Trong doanh nghiệp, chi phí kinh doanh là một chỉ tiêu kinh tế tổng hợp phản ánh đầy đủ tình hình hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. Đây là một trong những căn cứ cơ bản nhất để đánh giá hoạt động giữa các kỳ với nhau Đặng Thị Thanh Ngân Lớp K43D6 Trường đại học Thương mại 7 Luận văn tốt nghiệp hoặc giữa các đơn vị cùng ngành. Trình độ quản lý chi phí kinh doanh được biểu hiện thông qua khả năng tổ chức quản lý kinh doanh, sự áp dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật vào hoạt động kinh doanh nhằm hướng đến mục tiêu tiết kiệm chi phí kinh doanh mà vẫn đạt được kết quả như mong muốn.
Những lý thuyết về chi phí kinh doanh và phân tích chi phí kinh doanh 2. Mục đích của phân tích chi phí kinh doanh Chi phí kinh doanh là một trong những yếu tố quan trọng quyết địn đến kết quả kinh doanh của doanh nghiệp. Do đó, chi phí là một chỉ tiêu kinh tế có ý nghĩa quan trọng. Mục đích của phân tích chi phí kinh doanh nhằm nhận thức và đánh giá chính xác, toàn diện và khách quan tình hình quản lý và sử dụng chi phí, qua đó thầy được sự tác động ảnh hưởng của nó đến quá trình và kết quả kinh doanh.
Qua phân tích có thể thấy được tình hình quản lý và sử dụng chi phí kinh doanh có hợp lý hay không, có phù hợp với nhu cầu kinh doanh, với những nguyên tắc quản lý kinh tế - tài chính và mang lại hiệu quả kinh tế hay không? Đồng thời qua phân tích chi phí cần tìm ra những mặt tồn tại bất hợp lý trong quản lý và sử dụng chi phí. Từ đó phân tích các nguyên nhân ảnh hưởng và đề xuất những chính sách, biện pháp khắc phục nhằm quản lý và sử dụng chi phí kinh doanh tốt hơn. Nguồn số liệu phân tích chi phí kinh doanh Phân tích chi phí kinh doanh trong doanh nghiệp căn cứ vào những nguồn tài liệu sau: - Các chỉ tiêu kế hoạch và định mức chi phí - Các báo cáo kế toán: bảng cân đối kế toán, báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh, các sổ kế toán chi tiết chi phí + Bảng cân đối kế toán là báo cáo tài chính tổng hợp phản ánh toàn bộ giá trị tài sản hiện có và nguồn hình thành tài sản đó của doanh nghiệp tại một thời điểm nhất định. + Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh là báo cáo tài chính tổng hợp phản ánh tổng quát tình hình doanh thu, chi phí và kết quả của các hoạt động khác nhau trong một thời kỳ của doanh nghiệp.
Đặng Thị Thanh Ngân Lớp K43D6 Trường đại học Thương mại 8 Luận văn tốt nghiệp + Các sổ kế toán chi tiết chi phí: sổ chi tiết tiền mặt, tiền gửi ngân hàng, sổ chi tiết tài khoản 641, 642, 635… - Các chế độ chính sách và tài liệu quy định có liên quan đến tình hình quản lý chi phí như: chế độ tiền lương, chính sách tín dụng, các hợp đồng vay vốn, hợp đồng lao động, các quy định về giá cước vận tải… 2. Nội dung phân tích chi phí kinh doanh Để phân tích chi phí kinh doanh của doanh nghiệp ta phân tích các nội dung sau: Phân tích chung tình hình chi phí kinh doanh có liên hệ với doanh thu bán hàng: Phân tích chung tình hình thực hiện chi phí kinh doanh của doanh nghiệp là đánh giá tổng quát tình hình biến động của các chỉ tiêu chi phí giữa kỳ phân tích và kỳ gốc, qua đó thấy được sự tác động ảnh hưởng của nó đến việc thực hiện kế hoạch doanh thu bán hàng, xác định mức tiết kiệm hay lãng phí về chi phí. Trong trường hợp có sự biến động của giá cả hàng hóa, để đánh giá chính xác tình hình chi phí kinh doanh cần loại trừ ảnh hưởng của yếu tố giá trong chỉ tiêu doanh thu bán hàng, sau đó ta so sánh tốc độ tăng của chi phí và tốc độ tăng của doanh thu bán hàng để đưa ra kết luận. Phân tích chi phí kinh doanh theo chức năng hoạt động: Hoạt động kinh doanh thương mại có ba chức năng cơ bản, đó là chức năng mua hàng, chức năng bán hàng và chức năng quản lý doanh nghiệp.