Các Nhân Tố Ảnh Hưởng Đến Kỳ Hạn Nợ Của Doanh Nghiệp Niêm Yết Trên Thị Trường Chứng Khoán Việt Nam

Luận văn thạc sĩ UEH phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến kỳ hạn nợ của doanh nghiệp niêm yết trên thị trường chứng khoán Việt Nam.

Người đăng

Ẩn danh

Thể loại

Luận văn thạc sĩ

2014

119
3
0

Phí lưu trữ

35 Point

Mục lục chi tiết

LỜI CAM ĐOAN

1. CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI

1.1. Lý do chọn đề tài

1.2. Mục tiêu nghiên cứu và vấn đề nghiên cứu

1.3. Phương pháp nghiên cứu và dữ liệu nghiên cứu

1.4. Ý nghĩa của đề tài

1.5. Kết cấu của đề tài

2. CHƯƠNG 2: NHỮNG NGHIÊN CỨU THỰC NGHIỆM TRÊN THẾ GIỚI VỀ CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN SỰ LỰA CHỌN KÌ HẠN NỢ CỦA DOANH NGHIỆP

2.1. Ảnh hưởng của nhóm nhân tố chi phí đại diện đến sự lựa chọn kì hạn nợ của doanh nghiệp

2.1.1. Tính đáo hạn tài sản

2.1.2. Qui mô công ty

2.1.3. Cơ hội tăng trưởng

2.2. Ảnh hưởng của nhóm nhân tố bất cân xứng thông tin đến sự lựa chọn kì hạn nợ trong doanh nghiệp

2.2.1. Các nhân tố thuộc thuyết truyền tín hiệu

2.2.2. Ảnh hưởng của tính thanh khoản đến kì hạn nợ

2.2.2.1. Khả năng thanh toán hiện hành
2.2.2.2. Đòn bẩy tài chính
2.2.2.3. Khả năng tiếp cận thị trường trái phiếu

2.3. Ảnh hưởng của thuế đến sự lựa chọn kì hạn nợ trong doanh nghiệp

3. CHƯƠNG 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VÀ DỮ LIỆU NGHIÊN CỨU

3.1. Phương pháp nghiên cứu và chọn mô hình hồi quy

3.1.1. Phương pháp nghiên cứu

3.1.2. Chọn mô hình hồi quy

3.2. Mô hình kiểm định

3.3. Mô tả biến

3.3.1. Biến phụ thuộc

3.3.2. Biến độc lập

3.3.3. Biến giả hạn chế tài trợ

3.4. Các giả thuyết về các nhân tố ảnh hưởng tới sự lựa chọn kì hạn nợ

3.5. Dữ liệu nghiên cứu

4. CHƯƠNG 4: NGHIÊN CỨU NHỮNG NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN SỰ LỰA CHỌN KÌ HẠN NỢ CỦA CÁC DOANH NGHIỆP NIÊM YẾT Ở VIỆT NAM

4.1. Thống kê mô tả dữ liệu

4.1.1. Kì hạn nợ và các nhân tố ảnh hưởng đến sự lựa chọn kì hạn nợ

4.1.2. Kì hạn nợ và các nhân tố ảnh hưởng đến sự lựa chọn kì hạn nợ trong điều kiện kiểm soát bởi hạn chế tài trợ

4.2. Kết quả hồi quy mô hình Tobit cố định các ảnh hưởng

4.2.1. Kết quả hồi quy cho mẫu bao gồm tất cả các công ty

4.2.2. Kết quả hồi quy cho mẫu được tách thành hai nhóm bị hạn chế tài trợ và ít bị hạn chế tài trợ

5. CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN

5.1. Kết luận và kết quả nghiên cứu

5.2. Giới hạn của bài nghiên cứu

5.3. Hướng nghiên cứu xa hơn

TÀI LIỆU THAM KHẢO

PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Nhân Tố Ảnh Hưởng Đến Kỳ Hạn Nợ Doanh Nghiệp Niêm Yết Tại Việt Nam

Kỳ hạn nợ là một yếu tố quan trọng trong quản lý tài chính của doanh nghiệp. Nó ảnh hưởng đến khả năng thanh toán và rủi ro tài chính của doanh nghiệp. Nghiên cứu này sẽ phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến kỳ hạn nợ của các doanh nghiệp niêm yết tại Việt Nam, từ đó giúp các nhà quản lý đưa ra quyết định tài chính hợp lý.

1.1. Định Nghĩa Kỳ Hạn Nợ Và Tầm Quan Trọng Của Nó

Kỳ hạn nợ được định nghĩa là thời gian mà doanh nghiệp phải thanh toán các khoản nợ. Tầm quan trọng của kỳ hạn nợ nằm ở việc nó ảnh hưởng đến chi phí vốn và khả năng thanh toán của doanh nghiệp.

1.2. Các Nhân Tố Chính Ảnh Hưởng Đến Kỳ Hạn Nợ

Các nhân tố như chi phí đại diện, bất cân xứng thông tin, và thuế đều có tác động lớn đến quyết định về kỳ hạn nợ của doanh nghiệp. Những yếu tố này sẽ được phân tích chi tiết trong các phần sau.

II. Vấn Đề Và Thách Thức Trong Quản Lý Kỳ Hạn Nợ Doanh Nghiệp

Quản lý kỳ hạn nợ không chỉ là vấn đề tài chính mà còn là một thách thức lớn đối với các doanh nghiệp niêm yết tại Việt Nam. Các doanh nghiệp thường phải đối mặt với rủi ro tài chính và sự biến động của thị trường.

2.1. Rủi Ro Tài Chính Liên Quan Đến Kỳ Hạn Nợ

Rủi ro tài chính có thể phát sinh từ việc không thanh toán đúng hạn các khoản nợ. Điều này có thể dẫn đến tình trạng kiệt quệ tài chính và ảnh hưởng đến uy tín của doanh nghiệp.

2.2. Tác Động Của Biến Động Kinh Tế Đến Kỳ Hạn Nợ

Biến động kinh tế có thể làm thay đổi nhu cầu về vốn và khả năng thanh toán của doanh nghiệp. Do đó, việc điều chỉnh kỳ hạn nợ là cần thiết để giảm thiểu rủi ro.

III. Phương Pháp Nghiên Cứu Các Nhân Tố Ảnh Hưởng Đến Kỳ Hạn Nợ

Nghiên cứu này sử dụng phương pháp định lượng để phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến kỳ hạn nợ của doanh nghiệp niêm yết. Mô hình Tobit được áp dụng để kiểm định các giả thuyết.

3.1. Mô Hình Tobit Trong Nghiên Cứu Kỳ Hạn Nợ

Mô hình Tobit cho phép phân tích các biến phụ thuộc bị giới hạn, giúp xác định rõ hơn các yếu tố ảnh hưởng đến kỳ hạn nợ của doanh nghiệp.

3.2. Dữ Liệu Nghiên Cứu Và Phương Pháp Thu Thập

Dữ liệu được thu thập từ báo cáo tài chính của 265 doanh nghiệp niêm yết tại Sở giao dịch chứng khoán TP.HCM và Hà Nội trong giai đoạn từ 2007 đến 2013.

IV. Kết Quả Nghiên Cứu Về Nhân Tố Ảnh Hưởng Đến Kỳ Hạn Nợ

Kết quả nghiên cứu cho thấy nhiều nhân tố như tính đáo hạn của tài sản, quy mô công ty, và khả năng thanh toán hiện hành có ảnh hưởng đáng kể đến kỳ hạn nợ của doanh nghiệp.

4.1. Tác Động Của Tính Đáo Hạn Tài Sản Đến Kỳ Hạn Nợ

Doanh nghiệp thường tài trợ các tài sản có tuổi thọ dài bằng nợ vay dài hạn. Điều này giúp đảm bảo khả năng thanh toán các khoản nợ đúng hạn.

4.2. Ảnh Hưởng Của Quy Mô Công Ty Đến Quyết Định Kỳ Hạn Nợ

Các công ty lớn thường có khả năng huy động vốn dễ dàng hơn và thường chọn phát hành nợ dài hạn với lãi suất thấp hơn so với các công ty nhỏ.

V. Kết Luận Và Hướng Nghiên Cứu Tương Lai Về Kỳ Hạn Nợ

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng các nhân tố ảnh hưởng đến kỳ hạn nợ của doanh nghiệp niêm yết tại Việt Nam rất đa dạng. Việc hiểu rõ các yếu tố này sẽ giúp doanh nghiệp đưa ra quyết định tài chính hợp lý.

5.1. Tóm Tắt Các Phát Hiện Chính

Các phát hiện cho thấy rằng tính đáo hạn tài sản, quy mô công ty, và khả năng thanh toán hiện hành là những yếu tố quan trọng trong quyết định về kỳ hạn nợ.

5.2. Đề Xuất Hướng Nghiên Cứu Tương Lai

Nghiên cứu tương lai có thể mở rộng để xem xét thêm các yếu tố khác như chính sách tài chính và tác động của thị trường quốc tế đến kỳ hạn nợ của doanh nghiệp.

23/07/2025
Luận văn thạc sĩ ueh các nhân tố ảnh hưởng đến kì hạn nợ của doanh nghiệp niêm yết trên thị trường chứng khoán việt nam

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 : Giới thiệu đề tài. Trong chương này, tác giả nêu ra lý do chọn đề tài, mục tiêu nghiên cứu, phương pháp nghiên cứu, cơ sở dữ liệu, ý nghĩa của đề tài và kết cấu của đề tài. Chương 2 : Những nghiên cứu thực nghiệm trên thế giới về các nhân tố ảnh hưởng đến sự lựa chọn kì hạn nợ của doanh nghiệp. Trong chương này, tác giả tóm tắt các nghiên cứu trước đây về tác động của các nhân tố: đòn bẩy tài chính, biến động lợi nhuận giữ lại, quy mô công ty, hiệu quả sử dụng tài sản, khả năng thanh toán hiện hành, thuế, cơ hội tăng trưởng, tính đáo hạn của tài sản, khả năng tiếp cận thị trường trái phiếu đến kì hạn nợ ở các thị trường tài chính trên thế giới.

Chương 3 : Phương pháp nghiên cứu và dữ liệu nghiên cứu. Ở chương này, tác giả nêu ra các giả thuyết, trình bày phương pháp, nguồn dữ liệu và đồng thời mô tả biến phụ thuộc và các biến độc lập được sử dụng trong bài nghiên cứu. Các nội dung ở chương này được làm cơ sở cho phần phân tích tiếp theo ở Chương 4. Chương 4 : Kết quả nghiên cứu.

Trong chương này, tác giả sử dụng phương pháp thống kê mô tả các nhân tố tính đáo hạn của tài sản, quy mô công ty, cơ hội tăng LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 6 trưởng, hiệu quả sử dụng tài sản, biến động lợi nhuận giữ lại, khả năng thanh toán hiện hành, đòn bẩy tài chính, khả năng tiếp cận thị trường trái phiếu thể hiện qua giá trị trái phiếu, thuế và kì hạn nợ của các doanh nghiệp niêm yết trên thị trường chứng khoán Việt Nam. Rồi kiểm định hệ số tương quan của các nhân tố này với kì hạn nợ bằng mô hình Tobit Fixed Effects. Chương 5 : Kết luận. Trong chương này, tác giả tổng kết lại vấn đề nghiên cứu, các hạn chế của luận văn và đề xuất hướng nghiên cứu tiếp theo.

LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 7 CHƯƠNG 2 : NHỮNG NGHIÊN CỨU THỰC NGHIỆM TRÊN THẾ GIỚI VỀ CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN SỰ LỰA CHỌN KÌ HẠN NỢ CỦA DOANH NGHIỆP Trong các nghiên cứu trước đây trên thế giới về kì hạn nợ, các chuyên gia kinh tế và tài chính đã xác định chi phí đại diện, bất cân xứng thông tin và thuế là các yếu tố ảnh hưởng đến sự lựa chọn kì hạn nợ của các doanh nghiệp. Căn cứ vào đó, Michael J. Barclay và Clifford W. Smith (1995) cũng như Stohs và Mauer (1996) thực hiện bài nghiên cứu về các nhân tố tác động đến sự lựa chọn kì hạn nợ của doanh nghiệp dựa trên các ảnh hưởng này.

Bài nghiên cứu “The Maturity Structure of Corporate Debt” của Michael J. Barclay and Clifford W. Smith (1995): dựa trên các ảnh hưởng riêng lẻ của chi phí đại diện, bất cân xứng thông tin và thuế đến kì hạn nợ, Michael J. Barclay và Clifford W.

Smith (1995) đã cung cấp các bằng chứng thực nghiệm về các yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đến sự lựa chọn kì hạn nợ của doanh nghiệp. Dựa trên cơ sở dữ liệu Compustat của S&P được cập nhật hàng năm và dữ liệu của trung tâm nghiên cứu giá chứng khoán (CRSP) từ năm 1974 đến 1992, nhóm tác giả đã tiến hành kiểm tra thực nghiệm các yếu tố ảnh hưởng đến sự lựa chọn kì hạn nợ của doanh nghiệp. Kết quả nghiên cứu của nhóm tác giả ủng hộ kết quả chi phí đại diện, bất cân xứng thông tin và thuế có ảnh hưởng đến sự lựa chọn kì hạn nợ của doanh nghiệp. Cụ thể như sau:  Ảnh hưởng của chi phí đại diện đến sự lựa chọn kì hạn nợ của doanh nghiệp  Kết quả thực nghiệm của nhóm tác giả cho thấy qui mô công ty có tác động đến sự chọn lựa kì hạn nợ của doanh nghiệp.

Những công ty có qui mô lớn có chi phí đại diện cao vì có nhiều cấp bậc quản lý khác nhau, dẫn đến việc tạo cơ hội cho ban quản lý doanh nghiệp trục lợi tài sản của công ty, hoặc lơ là trong hoạt động quản lý. Tuy vậy, các công ty có qui mô lớn lại thường có được độ tín nhiệm cao từ các chủ nợ nên dễ dàng huy động vốn khi cần thiết, vì vậy họ thường chọn LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 8 phát hành các khoản nợ dài hạn với lãi suất thấp, ngược lại các công ty có qui mô nhỏ thì bị hạn chế trong việc tiếp cận với các thị trường vốn để tìm các nguồn vốn hỗ trợ cho tăng trưởng nên họ thường sử dụng các khoản nợ ngắn hạn với lãi suất cao nhưng điều kiện xét duyệt cho vay dễ dàng.  Kết quả thực nghiệm từ nghiên cứu của nhóm tác giả cũng cho thấy cơ hội tăng trưởng của doanh nghiệp có tác động đến sự lựa chọn kì hạn nợ. Mâu thuẫn giữa các cổ đông và nhà quản lý trong việc lựa chọn thực hiện các dự án ở các công ty đang trong giai đoạn tăng trưởng và có nhiều cơ hội đầu tư sinh lời là khá cao.

Trong giai đoạn tăng trưởng, doanh nghiệp có doanh số tăng trưởng nhanh phải đầu tư thêm nhiều cho các hoạt động phát triển thị trường, mở rộng thị phần, mua thêm tài sản cố định nên rủi ro kinh doanh của các doanh nghiệp tăng trưởng sẽ rất cao. Khi đương đầu với rủi ro kinh doanh cao, doanh nghiệp sẽ khó tiếp cận với các nguồn vốn từ các chủ nợ nên họ thường phát hành nợ ngắn hạn. Bởi vì nợ ngắn hạn có lãi suất cao tương ứng với rủi ro cao và luôn được ưu tiên thanh toán trước nợ dài hạn khi doanh nghiệp đối mặt với phá sản, các chủ nợ sẽ dễ dàng hơn khi xem xét các khoản cho doanh nghiệp vay.  Trong bài nghiên cứu này, nhóm tác giả cũng đề cập tới ảnh hưởng bởi tính đáo hạn của tài sản đến kì hạn nợ.

Doanh nghiệp thường tài trợ các tài sản có tuổi thọ dài như nhà máy, máy móc và thiết bị bằng nợ vay dài hạn. Các tài sản này phục vụ sản xuất hay cung cấp dịch vụ qua nhiều năm nên doanh nghiệp sẽ thu được tiền từ việc bán các sản phẩm hay dịch vụ được tạo ra từ tài sản cố định trong thời gian dài ở từng kì cụ thể. Số tiền này dùng để trả các khoản nợ tài trợ cho việc mua tài sản cố định trong từng giai đoạn và sử dụng cho các mục đích khác nhau. Nếu tài sản hết thời hạn sử dụng hữu ích trong khi các khoản nợ tài trợ vẫn còn, doanh nghiệp sẽ không thu đủ tiền để trả các khoản nợ đúng hạn, kiệt quệ tài chính có thể xảy ra.

Vì vậy, các doanh nghiệp đều cố gắng sắp xếp phù hợp kì hạn của tài sản cố định và kì đến hạn của các khoản nợ. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 9  Ảnh hưởng của bất cân xứng thông tin đến sự lựa chọn kì hạn nợ của doanh nghiệp  Kết quả nghiên cứu cho thấy các công ty có tiềm năng phát triển cao, chất lượng tín dụng tốt khi bị bất cân xứng thông tin sẽ phát hành nhiều nợ ngắn hạn để giải quyết nhu cầu về vốn nhằm phát triển sản xuất kinh doanh. Trong giai đoạn này, do các chủ nợ không đánh giá đúng khả năng trả nợ nên các công ty có tiềm năng phát triển cao phải vay nợ với lãi suất cao cùng với điều kiện xét duyệt cho vay khắt khe, tài sản thế chấp cao hơn nhiều so với giá trị vay. Vì vậy, việc phát hành nợ dài hạn để tài trợ cho các dự án đầu tư trong thời gian này là hoàn toàn không hợp lý.

 Ngoài ra, nhóm tác giả cũng nhận thấy trong thị trường bất cân xứng thông tin khi những người trong nội bộ công ty tiếp cận thông tin về khả năng thanh toán các khoản nợ của công ty nhanh hơn các chủ nợ bên ngoài thì tính thanh khoản trở thành nhân tố cung cấp các tín hiệu rõ nhất về khả năng tín dụng của công ty. Doanh nghiệp có tính thanh khoản tốt sẽ có mức tín nhiệm cao từ các chủ nợ, lúc đó khả năng huy động vốn dài hạn với lãi suất thấp của doanh nghiệp sẽ dễ dàng hơn.  Kết quả thực nghiệm của nhóm tác giả cũng cho thấy mối quan hệ đồng biến giữa xếp hạng trái phiếu Standard & Poor’s và sự lựa chọn kì hạn nợ. Xếp hạng trái phiếu là phán đoán về các triển vọng tài chính và kinh doanh cũng như phản ánh xác suất vỡ nợ của doanh nghiệp.

Hầu hết nợ vay dài hạn của doanh nghiệp thường là dưới hình thức phát hành các loại trái phiếu. Doanh nghiệp có xếp hạng trái phiếu cao có xác suất vỡ nợ thấp, triển vọng tài chính tốt thường được nhận nhiều ưu đãi của chủ nợ nên việc phát hành trái phiếu hay vay nợ dài hạn với lãi suất thấp trở nên rất dễ dàng.  Ảnh hưởng của thuế đến sự lựa chọn kì hạn nợ của doanh nghiệp: trong nghiên cứu của mình, nhóm tác giả không tìm thấy tác động của thuế đến sự lựa chọn kỳ hạn nợ của doanh nghiệp. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 10 Bài nghiên cứu “The determinants of corporate debt maturity structure” của Stohs và Mauer (1996): Cũng dựa trên các nghiên cứu về ảnh hưởng của chi phí đại diện, bất cân xứng thông tin và thuế đến sự lựa chọn kì hạn nợ của doanh nghiệp để kiểm tra nhằm cung cấp bằng chứng thực nghiệm về các yếu tố ảnh hưởng đến kì hạn nợ, nghiên cứu của Stohs và Mauer (1996) cũng đưa ra những kết quả gần giống với kết quả nghiên cứu của Michael J.

Barclay và Clifford W. Tuy nhiên, Stohs và Mauer cho rằng kết quả hồi quy của Michael J. Barclay và Clifford W. Smith thiếu kiểm soát đối với đòn bẩy tài chính nên họ đề nghị đưa thêm biến kiểm soát đòn bẩy tài chính vào để kiểm tra ảnh hưởng của rủi ro thanh khoản lên kì hạn nợ.

Trong bài nghiên cứu của mình, Stohs và Mauer đã đo lường cấu trúc kỳ hạn nợ bằng cách kết hợp tất cả các khoản nợ của một công ty. Sử dụng tập dữ liệu bảng của 328 doanh nghiệp công nghiệp trong giai đoạn 10 năm 1980-1989 thu thập được từ cơ sở dữ liệu của Moody, nhóm tác giả đo lường cấu trúc kỳ hạn nợ của các công ty có sẵn trong mẫu bằng cách tính trung bình trọng số kì hạn nợ của toàn bộ tất cả các khoản nợ vay và nghĩa vụ nợ.

Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ