Sự tham gia của người dân trong các chương trình dự án giảm nghèo tại miền núi phía Bắc giai ...

Luận văn thạc sĩ phân tích ueh sự tham gia của người dân trong các chương trình dự án giảm nghèo trường hợp dự án giảm nghèo, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất giải

• Tác giả: Đỗ Thị Nhài
• Người hướng dẫn: TS. Đinh Công Khải
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Thành Phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Chính Sách Công
• Đề tài: Sự Tham Gia Của Người Dân Trong Các Chương Trình, Dự Án Giảm Nghèo: Trường Hợp Dự Án Giảm Nghèo Các Tỉnh Miền Núi Phía Bắc – Giai Đoạn 2 (2010 – 2015) Tại Xã Do Nhân, Huyện Tân Lạc, Tỉnh Hòa Bình
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sỹ
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Tp. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: BỐI CẢNH CHÍNH SÁCH
• 1.1. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.2. Câu hỏi chính sách
• 1.3. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 1.3.1. Đối tượng nghiên cứu
• 1.3.2. Phạm vi nghiên cứu
• 1.3.2.1. Phạm vi về nội dung
• 1.3.2.2. Phạm vi không gian
• 1.3.3. Phạm vi về thời gian
• 1.4. Cấu trúc luận văn
• 2. CHƯƠNG 2: ĐẶC ĐIỂM ĐỊA BÀN NGHIÊN CỨU VÀ DỰ ÁN GIẢM NGHÈO CÁC TỈNH MIỀN NÚI PHÍA BẮC - GIAI ĐOẠN 2 TẠI XÃ DO NHÂN
• 2.1. Đặc điểm địa bàn nghiên cứu
• 2.1.1. Điều kiện tự nhiên
• 2.1.1.1. Vị trí địa lý
• 2.1.1.2. Địa hình
• 2.1.1.3. Thời tiết, khí hậu
• 2.1.2. Điều kiện kinh tế và công tác giảm nghèo
• 2.2. Khái quát dự án Giảm nghèo các tỉnh miền núi phía Bắc - giai đoạn 2
• 2.2.1. Giới thiệu chung về dự án
• 2.2.1.1. Mục tiêu
• DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG BIỂU
• DANH MỤC HÌNH, HỘP
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về sự tham gia của người dân trong dự án giảm nghèo miền núi phía Bắc 2010 2015

Dự án Giảm nghèo các tỉnh miền núi phía Bắc giai đoạn 2 (GNMNPB-2) được triển khai nhằm cải thiện đời sống cho người dân tại các xã khó khăn. Sự tham gia của người dân là yếu tố quan trọng trong việc đảm bảo tính hiệu quả của dự án. Nghiên cứu này sẽ phân tích các hình thức và mức độ tham gia của người dân trong dự án, từ đó đưa ra những khuyến nghị nhằm nâng cao hiệu quả tham gia.

1.1. Đặc điểm địa bàn nghiên cứu tại xã Do Nhân

Xã Do Nhân, huyện Tân Lạc, tỉnh Hòa Bình, là một trong những địa bàn triển khai dự án GNMNPB-2. Địa bàn này có nhiều đặc điểm khó khăn như địa hình đồi núi, giao thông khó khăn và tỷ lệ hộ nghèo cao. Những yếu tố này ảnh hưởng lớn đến sự tham gia của người dân trong các hoạt động của dự án.

1.2. Mục tiêu và ý nghĩa của dự án GNMNPB 2

Mục tiêu chính của dự án GNMNPB-2 là giảm tỷ lệ nghèo đói và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân. Dự án không chỉ tập trung vào việc cung cấp nguồn lực mà còn khuyến khích sự tham gia của người dân trong quá trình lập kế hoạch và thực hiện dự án.

II. Vấn đề và thách thức trong sự tham gia của người dân

Mặc dù có sự tham gia của người dân trong dự án GNMNPB-2, nhưng vẫn tồn tại nhiều vấn đề và thách thức. Sự tham gia chủ yếu mang tính hình thức, và có sự khác biệt rõ rệt giữa các khâu trong dự án. Nhiều người dân chưa thực sự được trao quyền trong các quyết định quan trọng.

2.1. Những cản trở trong việc tham gia của người dân

Một số chính sách vẫn áp đặt từ trên xuống, không tạo điều kiện cho người dân tham gia. Thiếu cơ chế kiểm tra, giám sát và động lực thúc đẩy cũng là những yếu tố cản trở sự tham gia của người dân trong dự án.

2.2. Sự khác biệt trong mức độ tham gia giữa các khâu

Người dân tham gia tích cực trong khâu thực hiện nhưng lại ít tham gia trong khâu giám sát và đánh giá. Điều này cho thấy sự tham gia của người dân chưa được phát huy tối đa trong toàn bộ quy trình của dự án.

III. Phương pháp nghiên cứu và phân tích sự tham gia của người dân

Nghiên cứu sử dụng phương pháp tiếp cận định tính và định lượng để phân tích sự tham gia của người dân trong dự án GNMNPB-2. Dữ liệu được thu thập từ khảo sát và phỏng vấn các hộ gia đình, cán bộ địa phương và cán bộ dự án.

3.1. Quy trình nghiên cứu và thu thập dữ liệu

Quy trình nghiên cứu bao gồm việc xác định đối tượng nghiên cứu, thu thập dữ liệu từ các nguồn thông tin thứ cấp và thực hiện khảo sát trực tiếp với người dân. Phương pháp này giúp đảm bảo tính chính xác và độ tin cậy của thông tin.

3.2. Phân tích dữ liệu và kết quả

Dữ liệu thu thập được phân tích theo thang đo của Arnstein (1969) để đánh giá mức độ tham gia của người dân. Kết quả cho thấy người dân tham gia chủ yếu ở mức độ thông tin và tham vấn, cho thấy sự tham gia còn nhiều hạn chế.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu

Kết quả nghiên cứu chỉ ra rằng sự tham gia của người dân trong dự án GNMNPB-2 còn nhiều hạn chế. Tuy nhiên, những đóng góp của người dân trong khâu thực hiện là rất quan trọng. Nghiên cứu cũng đưa ra những khuyến nghị nhằm cải thiện sự tham gia của người dân trong các dự án tương lai.

4.1. Đánh giá tác động của dự án đến đời sống người dân

Dự án GNMNPB-2 đã có những tác động tích cực đến đời sống người dân, đặc biệt là trong việc cải thiện thu nhập và điều kiện sống. Tuy nhiên, cần có những biện pháp để nâng cao hơn nữa sự tham gia của người dân.

4.2. Khuyến nghị chính sách để nâng cao sự tham gia

Nghiên cứu đề xuất một số khuyến nghị chính sách như khơi dậy tinh thần tự lực của người dân, cải thiện công tác thông tin và tuyên truyền, và tạo cơ chế giám sát hiệu quả để người dân có thể tham gia tích cực hơn.

V. Kết luận và tương lai của sự tham gia của người dân

Sự tham gia của người dân trong dự án giảm nghèo miền núi phía Bắc là một yếu tố quan trọng để đảm bảo tính bền vững của các chương trình phát triển. Cần có những chính sách phù hợp để khuyến khích và tạo điều kiện cho người dân tham gia tích cực hơn trong các dự án tương lai.

5.1. Tương lai của sự tham gia của người dân trong các dự án

Trong tương lai, việc nâng cao sự tham gia của người dân sẽ góp phần quan trọng vào việc giảm nghèo bền vững. Cần có những nghiên cứu tiếp theo để đánh giá hiệu quả của các chính sách mới.

5.2. Tầm quan trọng của sự tham gia trong phát triển cộng đồng

Sự tham gia của người dân không chỉ giúp cải thiện đời sống mà còn nâng cao tính tự chủ và quyền lực của họ trong cộng đồng. Điều này sẽ tạo ra một môi trường phát triển bền vững hơn cho các thế hệ sau.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH CHƢƠNG TRÌNH GIẢNG DẠY KINH TẾ FULBRIGHT -------------------- ĐỖ THỊ NHÀI SỰ THAM GIA CỦA NGƢỜI DÂN TRONG CÁC CHƢƠNG TRÌNH, DỰ ÁN GIẢM NGHÈO: TRƢỜNG HỢP DỰ ÁN GIẢM NGHÈO CÁC TỈNH MIỀN NÚI PHÍA BẮC – GIAI ĐOẠN 2 (2010 – 2015) TẠI XÃ DO NHÂN, HUYỆN TÂN LẠC, TỈNH HÒA BÌNH LUẬN VĂN THẠC SỸ CHÍNH SÁCH CÔNG TP. Hồ Chí Minh - 2016 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH CHƢƠNG TRÌNH GIẢNG DẠY KINH TẾ FULBRIGHT -------------------- ĐỖ THỊ NHÀI SỰ THAM GIA CỦA NGƢỜI DÂN TRONG CÁC CHƢƠNG TRÌNH, DỰ ÁN GIẢM NGHÈO: TRƢỜNG HỢP DỰ ÁN GIẢM NGHÈO CÁC TỈNH MIỀN NÚI PHÍA BẮC – GIAI ĐOẠN 2 (2010 – 2015) TẠI XÃ DO NHÂN, HUYỆN TÂN LẠC, TỈNH HÒA BÌNH Chuyên ngành: Chính sách công Mã số: 60340402 LUẬN VĂN THẠC SỸ CHÍNH SÁCH CÔNG NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC: TS. ĐINH CÔNG KHẢI TP. Hồ Chí Minh - Năm 2016 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] -i- LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan luận văn này là nghiên cứu độc lập của tôi. Mọi thông tin, số liệu đƣợc sử dụng trong đề tài đều đƣợc trích dẫn nguồn và có độ chính xác cao nhất theo hiểu biết của tôi. Những nhận định trong luận văn là quan điểm của tôi, không nhất thiết phản ánh quan điểm của Trƣờng Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh hay Chƣơng trình Giảng dạy Kinh tế Fulbright. Tác giả luận văn Đỗ Thị Nhài LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] -ii- LỜI CẢM ƠN Trƣớc hết, tôi xin chân thành cảm ơn tới toàn thể thầy cô thuộc Chƣơng trình Giảng dạy Kinh tế Fulbright đã cung cấp cho tôi những kiến thức quý báu làm nền tảng cho nghiên cứu và hành trang cho công việc của tôi sau này. Cảm ơn các thầy cô trong nhóm seminar đã chia sẻ những kinh nghiệm, kiến thức thực tế và đóng góp ý kiến giúp tôi hình thành nên ý tƣởng nghiên cứu. Đặc biệt, tôi xin cảm ơn sâu sắc tới thầy Đinh Công Khải. Trong thời gian qua, Thầy luôn tạo động lực, tận tình hƣớng dẫn giúp tôi có hƣớng đi đúng đắn trong quá trình thực hiện, chỉnh sửa và hoàn thiện luận văn Tôi cảm ơn chính quyền xã Do Nhân và ngƣời dân địa phƣơng đã tạo điều kiện và cung cấp cho tôi những thông tin cần thiết Cảm ơn các anh chị học viên MPP6 và MPP7 đã luôn động viên, chia sẻ kinh nghiệm và giúp đỡ để tôi có thể hoàn thành luận văn. Cuối cùng, tôi xin cảm ơn gia đình, cơ quan, đồng nghiệp và bạn bè luôn hỗ trợ và tạo điều kiện tốt nhất cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện luận văn. Học viên Đỗ Thị Nhài LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] -iii- TÓM TẮT Nghiên cứu đƣợc thực hiện tại xã Do Nhân, huyện Tân Lạc, tỉnh Hòa Bình, một trong những địa bàn triển khai dự án Giảm nghèo các tỉnh miền núi phía Bắc – giai đoạn 2 (GNMNPB-2). Do Nhân mang những đặc trƣng của các tỉnh Tây Bắc nhƣ dân tộc thiểu số là chủ yếu, địa bàn đồi núi đi lại khó khăn, tỉ lệ nghèo của xã hiện còn cao hơn tỉ lệ nghèo chung của vùng Tây Bắc. Thông tin phục vụ cho nghiên cứu đƣợc thu thập thông qua khảo sát 54 hộ gia đình, kết hợp với phỏng vấn bán cấu trúc cán bộ địa phƣơng, cán bộ dự án và các thông tin thứ cấp có liên quan đến dự án GNMNPB-2, tình hình nghèo đói tại xã Do Nhân. Tiếp cận dƣới góc độ thể chế, chính sách, vận dụng thang đo của Arnstein (1969) để phân tích sự tham gia của ngƣời dân. Kết quả cho thấy, ngƣời dân tham gia vào tất cả các khâu từ lập kế hoạch đến giám sát, đánh giá trong dự án GNMNPB-2. Tuy nhiên, sự tham gia của ngƣời dân chủ yếu mang tính hình thức và có sự khác nhau về mức độ tham gia giữa các khâu. Hầu hết ngƣời dân đều tham gia cuộc họp xác định nhu cầu song chủ yếu tham gia ở nấc thang “Đƣợc thông tin” và “Tham vấn” - hai nấc thang đầu tiên của mức độ “Tham gia mang tính hình thức”. Ở khâu thực hiện, ngƣời dân tích cực đóng góp các nguồn lực. Tuy nhiên, việc xếp hạng các vấn đề ƣu tiên chƣa có sự tham gia của ngƣời dân. Rất ít ngƣời dân tham gia khâu giám sát, đánh giá dự án. Có nhiều bất cập chính sách cản trở sự tham gia của ngƣời dân bao gồm: một số chính sách vẫn áp đặt từ trên xuống, chƣa tạo điều kiện cho ngƣời dân tham gia; chƣa có cơ chế kiểm tra, giám sát việc triển khai dự án ở cấp xã và thiếu vắng những chính chính sách tạo động lực thúc đẩy ngƣời dân tham gia. Dựa trên kết quả phân tích thực trạng sự tham gia của ngƣời dân và bài học kinh nghiệm từ Hàn Quốc, Kenya và Ghana tác giả đƣa ra tám nhóm khuyến nghị chính sách nhằm cải thiện sự tham của ngƣời dân bao gồm: 1) Khơi dậy và phát huy tinh thần tự lực của ngƣời dân; 2) Trao quyền để ngƣời dân lựa chọn lãnh đạo thôn, xóm trong triển khai dự án; 3) Cải thiện công tác thông tin, tuyên truyền; 4) Đào tạo lãnh đạo cộng đồng và ngƣời dân; 5) Thay đổi cách thức tổ chức các cuộc họp thôn, bản; 6) Phân cấp quản lý đầu tƣ cho thôn, bản; 7) Có cơ chế, chính sách thu hút ngƣời dân tham gia vào khâu giám sát, đánh giá dự án; 8) Có cơ chế giám sát việc triển khai thực hiện dự án ở cấp xã. LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] -iv- MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN . iii MỤC LỤC . iv DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT . vii DANH MỤC BẢNG BIỂU . viii DANH MỤC HÌNH, HỘP. ix CHƢƠNG 1.1 Bối cảnh chính sách .2 Mục tiêu nghiên cứu.3 Câu hỏi chính sách .4 Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu .1 Đối tƣợng nghiên cứu .2 Phạm vi nghiên cứu .5 Cấu trúc luận văn . ĐẶC ĐIỂM ĐỊA BÀN NGHIÊN CỨU VÀ DỰ ÁN GIẢM NGHÈO CÁC TỈNH MIỀN NÚI PHÍA BẮC - GIAI ĐOẠN 2 TẠI XÃ DO NHÂN .1 Đặc điểm địa bàn nghiên cứu .1 Điều kiện tự nhiên .1 Vị trí địa lý .3 Thời tiết, khí hậu .2 Điều kiện kinh tế và công tác giảm nghèo .2 Khái quát dự án Giảm nghèo các tỉnh miền núi phía Bắc - giai đoạn 2 .1 Giới thiệu chung về dự án .2 Chính sách thu hút sự tham gia của ngƣời dân .1 Một số nguyên tắc phát triển . 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.2 Tham gia trong lập kế hoạch .3 Tham gia thực hiện dự án.4 Tham gia giám sát, đánh giá các công trình .3 Tình hình triển khai dự án tại xã Do Nhân .1 Tổ chức thực hiện .2 Kết quả thực hiện . CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ KINH NGHIỆM THẾ GIỚI THÚC ĐẨY SỰ THAM GIA CỦA NGƢỜI DÂN TRONG DỰ ÁN GIẢM NGHÈO.1 Khái niệm nghèo .2 Khung phân tích về sự tham gia của ngƣời dân trong giảm nghèo .1 Khái niệm sự tham gia của ngƣời dân trong giảm nghèo .2 Hình thức và mức độ tham gia của ngƣời dân trong giảm nghèo .3 Tổng quan các tài liệu nghiên cứu có liên quan.1 Sự tham gia của ngƣời dân trong lập kế hoạch .2 Sự tham gia của ngƣời dân trong thực hiện dự án.3 Sự tham gia của ngƣời dân trong giám sát, đánh giá dự án .2 Kinh nghiệm thế giới về thúc đẩy sự tham gia của ngƣời dân trong giảm nghèo .1 Kinh nghiệm từ Hàn Quốc .2 Kinh nghiệm từ Kenya.3 Kinh nghiệm từ Ghana. PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VÀ KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU.1 Phƣơng pháp nghiên cứu .1 Quy trình nghiên cứu .2 Phƣơng pháp chọn điểm và chọn mẫu nghiên cứu .3 Phƣơng pháp thu thập thông tin .4 Phƣơng pháp xử lý và phân tích thông tin.2 Thông tin chung về hộ đƣợc điều tra.1 Thông tin về ngƣời đƣợc phỏng vấn .2 Tình trạng nghèo của hộ .3 Ngƣời dân tham gia lập kế hoạch .1 Tham gia xác định khó khăn, nhu cầu . 28 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.2 Xếp hạng ƣu tiên các nhu cầu .3 Lập kế hoạch giải quyết khó khăn/nhu cầu .4 Ngƣời dân tham gia thực hiện dự án .1 Đóng góp nguồn lực .2 Thực hiện các hoạt động .5 Tham gia giám sát, đánh giá dự án . KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ CHÍNH SÁCH .2 Khuyến nghị chính sách . 41 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO . 49 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] -vii- DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT Từ viết tắt Diễn giải tiếng Anh Diễn giải tiếng Việt BPTX Ban Phát triển xã BQLDA Ban Quản lý dự án CF Hƣớng dẫn viên cộng đồng HPN Hội Phụ nữ GNMNPB-2 Giảm nghèo miền núi phía Bắc – giai đoạn 2 GNI Good Neighbors International GTSX Giá trị sản xuất IFAD Quỹ Phát triển nông nghiệp quốc tế NGO Tổ chức phi chính phủ NHTG Ngân hàng Thế giới PPMU Ban quản lý dự án giảm nghèo tỉnh THCS Trung học cơ sở THPT Trung học phổ thông UBND Ủy ban nhân dân UNCDF United National Capital Quỹ Đầu tƣ Phát triển Liên hợp quốc Development Fund USD Đơn vị đồng Đô la Mỹ WB World Bank Ngân hàng thế giới LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] -viii- DANH MỤC BẢNG BIỂU Bảng 2.1: Tình hình phát triển kinh tế xã Do Nhân, giai đoạn 2013 - 2015 .2: Kết quả thực hiện dự án .1: Cách thức chọn mẫu .2: Ngƣời dân tham gia xác định nhu cầu .3: Ngƣời dân tham gia lập kế hoạch.4: Tỉ lệ đóng góp nguồn lực của ngƣời dân năm 2013, 2014 . 36 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] -ix- DANH MỤC HÌNH, HỘP Hình 3.1: Khung phân tích sự tham gia của ngƣời dân trong dự án giảm nghèo .1: Quy trình nghiên cứu .2: Tuổi của ngƣời đƣợc phỏng vấn .3: Giới tính của ngƣời đƣợc phỏng vấn .4: Trình độ văn hóa của ngƣời đƣợc phỏng vấn .5: Tình trạng hôn nhân của ngƣời đƣợc phỏng vấn .6: Nghề nghiệp chính của ngƣời đƣợc phỏng vấn .7: Tình trạng nghèo của hộ.8: Ngƣời dân phản ánh nhu cầu về các tiểu hợp phần .9: Lý do không tham gia xác định nhu cầu .1: Ngƣời dân tham gia ra quyết định về các vấn đề cần giải quyết .10: Lý do ngƣời dân không tham gia xếp hạng các nhu cầu ƣu tiên .2: Lý do ngƣời dân thờ ơ với cuộc họp xác định nhu cầu .3: Công tác lập kế hoạch tại xã .11: Ngƣời dân đóng góp ý kiến cho kế hoạch của các tiểu dự án .12: Ngƣời dân tham gia đóng góp nguồn lực .13: Mức đóng góp nguồn lực của ngƣời dân .14: Mức độ tham gia giám sát, đánh giá của ngƣời dân .