Nghiên cứu sự đa dạng và vai trò của các loài bọ xít bắt mồi heteroptera reduviidae tại một số khu bảo tồn ở tây nguyên

Nghiên cứu sự đa dạng và vai trò của bọ xít bắt mồi Heteroptera Reduviidae tại các khu bảo tồn Tây Nguyên, góp phần bảo tồn sinh thái.

• Tác giả: Đỗ Thanh Thúy
• Người hướng dẫn: PGS. Phùng Thị Hằng
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Quản lý giáo dục
• Đề tài: Quản Lý Giáo Dục Ngôn Ngữ Cho Trẻ Mẫu Giáo 5-6 Tuổi Qua Tác Phẩm Văn Học Tại Hạ Long
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2022
• Địa điểm: Hạ Long

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• DANH MỤC TỪ, CỤM TỪ VIẾT TẮT
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ GIÁO DỤC NGÔN NGỮ CHO TRẺ MẪU GIÁO 5-6 TUỔI THÔNG QUA HOẠT ĐỘNG LÀM QUEN VỚI TÁC PHẨM VĂN HỌC Ở TRƯỜNG MẦM NON
• 1.1. Tổng quan về lịch sử nghiên cứu vấn đề
• 1.1.1. Những nghiên cứu ở nước ngoài
• 1.1.2. Những nghiên cứu ở Việt Nam
• 1.2. Các khái niệm cơ bản
• 1.2.1. Giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi ở trường mầm non
• 1.2.2. Giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học
• 1.2.3. Quản lý giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học
• 1.3. Một số vấn đề cơ bản về giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở trường mầm non
• 1.3.1. Tác phẩm văn học sử dụng trong giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo ở trường MN
• 1.3.2. Tầm quan trọng của việc giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở trường mầm non
• 1.3.3. Mục tiêu, nguyên tắc giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở trường mầm non
• 1.3.4. Nội dung giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở trường mầm non
• 1.3.5. Phương pháp, hình thức giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở trường mầm non
• 1.3.6. Đánh giá kết quả giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở trường mầm non
• 1.4. Quản lý giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở trường mầm non
• 1.4.1. Lập kế hoạch giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở trường mầm non
• 1.4.2. Tổ chức giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở trường mầm non
• 1.4.3. Chỉ đạo giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở trường mầm non
• 1.4.4. Kiểm tra, đánh giá giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở trường mầm non
• 1.5. Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở trường mầm non
• 1.5.1. Các yếu tố khách quan
• 1.5.2. Các yếu tố chủ quan
• 1.6. Kết luận chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ GIÁO DỤC NGÔN NGỮ CHO TRẺ MẪU GIÁO 5-6 TUỔI THÔNG QUA HOẠT ĐỘNG LÀM QUEN VỚI TÁC PHẨM VĂN HỌC Ở CÁC TRƯỜNG MẦM NON THÀNH PHỐ HẠ LONG, TỈNH QUẢNG NINH
• 2.1. Giới thiệu về thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh
• 2.1.1. Tình hình kinh tế - xã hội của thành phố Hạ Long
• 2.1.2. Tình hình giáo dục mầm non thành phố Hạ Long
• 2.2. Mục đích, nội dung, phương pháp khảo sát và phương thức xử lý số liệu
• 2.2.1. Mục đích khảo sát
• 2.2.2. Đối tượng khảo sát
• 2.2.3. Nội dung khảo sát
• 2.2.4. Phương pháp khảo sát và phương thức xử lý số liệu
• 2.3. Kết quả khảo sát thực trạng
• 2.3.1. Thực trạng nhận thức của CBQL, GV về tầm quan trọng, mục tiêu của giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở các trường mầm non thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh
• 2.3.2. Thực trạng giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở các trường mầm non thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh
• 2.3.3. Thực trạng quản lý giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở trường mầm non thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh
• 2.3.4. Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở các trường mầm non thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh
• 2.3.5. Đánh giá chung về quản lý giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở các trường mầm non thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh
• 2.3.6. Nguyên nhân của hạn chế
• 2.4. Kết luận chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: BIỆN PHÁP QUẢN LÝ GIÁO DỤC NGÔN NGỮ CHO TRẺ MẪU GIÁO 5-6 TUỔI THÔNG QUA HOẠT ĐỘNG LÀM QUEN VỚI TÁC PHẨM VĂN HỌC Ở CÁC TRƯỜNG MẦM NON THÀNH PHỐ HẠ LONG, TỈNH QUẢNG NINH
• 3.1. Các nguyên tắc đề xuất biện pháp
• 3.1.1. Nguyên tắc đảm bảo mục tiêu của hoạt động giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mầm non
• 3.1.2. Nguyên tắc đảm bảo tính mục tiêu của giáo dục mầm non
• 3.1.3. Nguyên tắc bảo đảm tính đồng bộ
• 3.1.4. Nguyên tắc bảo đảm tính thực tiễn
• 3.1.5. Nguyên tắc bảo đảm tính khả thi
• 3.1.6. Nguyên tắc bảo đảm tính hiệu quả
• 3.2. Các biện pháp quản lý giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở các trường mầm non thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh
• 3.2.1. Tổ chức nâng cao nhận thức cho cán bộ quản lý, giáo viên về giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở các trường mầm non thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh
• 3.2.2. Xây dựng kế hoạch và tổ chức thực hiện giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở các trường mầm non thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh phù hợp với tình hình thực tế
• 3.2.3. Tổ chức bồi dưỡng năng lực giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học cho đội ngũ giáo viên ở các trường mầm non thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh
• 3.2.4. Xây dựng cơ chế phối hợp các lực lượng trong và ngoài nhà trường tham gia giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở các trường mầm non thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh
• 3.2.5. Kiểm tra, giám sát việc thực hiện giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở các trường mầm non thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh
• 3.3. Mối quan hệ giữa các biện pháp đề xuất
• 3.4. Khảo nghiệm tính cần thiết và tính khả thi của các biện pháp đề xuất
• 3.4.1. Mục đích khảo nghiệm
• 3.4.2. Nội dung khảo nghiệm
• 3.4.3. Phương pháp khảo nghiệm
• 3.4.4. Kết quả khảo nghiệm
• 3.5. Kết luận chương 3
• KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan về Nghiên cứu Bọ xít bắt mồi Heteroptera tại Tây Nguyên

Nghiên cứu về bọ xít bắt mồi thuộc bộ Heteroptera, họ Reduviidae tại các khu bảo tồn ở Tây Nguyên là một lĩnh vực quan trọng trong đa dạng sinh học. Tây Nguyên với đặc trưng khí hậu và địa hình đa dạng, là môi trường sống của nhiều loài bọ xít ăn thịt. Việc nghiên cứu về thành phần loài, phân bố địa lý và vai trò sinh thái của chúng là cần thiết để hiểu rõ hơn về sinh thái học bọ xít và xây dựng các biện pháp bảo tồn đa dạng sinh học hiệu quả. Các nghiên cứu trước đây tập trung vào việc mô tả các loài mới, nhưng chưa đi sâu vào cấu trúc quần xã và tương tác sinh học. Nghiên cứu này sẽ góp phần lấp đầy khoảng trống kiến thức này, cung cấp thông tin quan trọng cho việc quản lý và bảo tồn.

1.1. Đánh giá tầm quan trọng về đa dạng sinh học bọ xít Heteroptera

Tầm quan trọng của đa dạng sinh học bọ xít bắt mồi tại Tây Nguyên không chỉ nằm ở số lượng loài mà còn ở vai trò sinh thái quan trọng của chúng trong việc kiểm soát sinh học các loài sâu hại. Các loài bọ xít ăn thịt này đóng vai trò là thiên địch tự nhiên, giúp duy trì sự cân bằng sinh thái trong các hệ sinh thái rừng và nông nghiệp. Nghiên cứu đa dạng sinh học của chúng cho phép xác định các loài có giá trị bảo tồn cao và đề xuất các biện pháp bảo vệ môi trường sống phù hợp. Việc bảo tồn đa dạng sinh học bọ xít bắt mồi còn có ý nghĩa quan trọng trong việc duy trì các dịch vụ hệ sinh thái và phát triển bền vững.

1.2. Vai trò quan trọng của Bọ xít bắt mồi Reduviidae tại Khu bảo tồn

Tại các khu bảo tồn, bọ xít bắt mồi Reduviidae đóng vai trò then chốt trong việc duy trì cân bằng sinh thái. Chúng là một phần không thể thiếu trong chuỗi thức ăn, giúp kiểm soát sinh học các loài côn trùng gây hại. Sự hiện diện và phân bố của bọ xít bắt mồi có thể được xem là một chỉ số quan trọng về sức khỏe của hệ sinh thái. Việc nghiên cứu vai trò sinh thái của chúng trong các khu bảo tồn giúp chúng ta hiểu rõ hơn về tương tác sinh học phức tạp và xây dựng các chiến lược bảo tồn hiệu quả hơn. Nghiên cứu bọ xít Tây Nguyên cần được ưu tiên để bảo vệ sự cân bằng của hệ sinh thái.

II. Thách thức trong Nghiên cứu và Bảo tồn Bọ xít bắt mồi Tây Nguyên

Việc nghiên cứu và bảo tồn bọ xít bắt mồi Heteroptera Reduviidae ở Tây Nguyên đối mặt với nhiều thách thức. Một trong những thách thức lớn nhất là sự thiếu hụt về nguồn lực và kiến thức chuyên môn. Việc xác định và phân loại bọ xít đòi hỏi kỹ năng và kinh nghiệm, đặc biệt là đối với các loài có đặc điểm hình thái tương đồng. Bên cạnh đó, áp lực từ việc khai thác tài nguyên thiên nhiên, chuyển đổi mục đích sử dụng đất và biến đổi khí hậu đang đe dọa môi trường sống tự nhiên của các loài bọ xít bắt mồi. Nghiên cứu cần tập trung vào việc đánh giá tác động của các hoạt động này lên cấu trúc quần xã và nguồn thức ăn của chúng.

2.1. Ảnh hưởng của Mất môi trường sống đến quần thể Bọ xít Heteroptera

Mất môi trường sống là một trong những mối đe dọa lớn nhất đối với quần thể bọ xít bắt mồi Heteroptera ở Tây Nguyên. Việc phá rừng, chuyển đổi đất nông nghiệp và xây dựng các công trình cơ sở hạ tầng đã làm giảm diện tích môi trường sống phù hợp cho chúng. Điều này dẫn đến sự suy giảm về số lượng loài và sự thay đổi trong cấu trúc quần xã. Nghiên cứu cần đánh giá mức độ ảnh hưởng của việc mất môi trường sống đối với phân bố địa lý và nguồn thức ăn của bọ xít bắt mồi để có thể đưa ra các giải pháp bảo tồn hiệu quả.

2.2. Tác động của Biến đổi khí hậu đến sinh thái học Bọ xít Reduviidae

Biến đổi khí hậu gây ra những tác động đáng kể đến sinh thái học của bọ xít bắt mồi Reduviidae ở Tây Nguyên. Sự thay đổi về nhiệt độ, lượng mưa và độ ẩm có thể ảnh hưởng đến vòng đời, nguồn thức ăn và khả năng thích nghi của chúng. Nghiên cứu cần tập trung vào việc dự đoán tác động của biến đổi khí hậu lên phân bố địa lý và cấu trúc quần xã của bọ xít bắt mồi, từ đó đề xuất các biện pháp ứng phó và giảm thiểu rủi ro. Nghiên cứu bọ xít Tây Nguyên cần được thực hiện khẩn cấp để đánh giá tác động.

III. Phương pháp Nghiên cứu Đa dạng và Vai trò Bọ xít bắt mồi Reduviidae

Nghiên cứu đa dạng và vai trò của bọ xít bắt mồi Heteroptera Reduviidae tại Tây Nguyên đòi hỏi sự kết hợp của nhiều phương pháp khác nhau. Các phương pháp thu thập mẫu bao gồm sử dụng bẫy đèn, vợt bắt côn trùng và tìm kiếm trực tiếp trong các môi trường sống khác nhau. Việc phân loại bọ xít dựa trên đặc điểm hình thái và sử dụng các kỹ thuật phân tích DNA để xác định loài chính xác. Nghiên cứu vai trò sinh thái của chúng bao gồm quan sát nguồn thức ăn, tương tác sinh học với các loài khác và đánh giá khả năng kiểm soát sinh học các loài sâu hại.

3.1. Kỹ thuật Thu thập và Phân loại mẫu Bọ xít Heteroptera

Kỹ thuật thu thập mẫu bọ xít bắt mồi Heteroptera đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo tính đại diện của mẫu vật. Các kỹ thuật phổ biến bao gồm sử dụng bẫy đèn để thu hút các loài hoạt động về đêm, sử dụng vợt bắt côn trùng để bắt các loài hoạt động ban ngày và tìm kiếm trực tiếp trong các môi trường sống khác nhau. Việc phân loại bọ xít dựa trên đặc điểm hình thái đòi hỏi sự tỉ mỉ và kinh nghiệm. Các mẫu vật cần được bảo quản cẩn thận và so sánh với các tài liệu tham khảo để xác định loài chính xác.

3.2. Phân tích Vai trò sinh thái và Nguồn thức ăn Bọ xít Reduviidae

Phân tích vai trò sinh thái của bọ xít bắt mồi Reduviidae bao gồm việc xác định nguồn thức ăn của chúng và tương tác sinh học với các loài khác. Điều này có thể được thực hiện thông qua quan sát trực tiếp trong tự nhiên, phân tích nội dung dạ dày của các mẫu vật và sử dụng các kỹ thuật phân tích DNA để xác định các loài mồi. Việc đánh giá khả năng kiểm soát sinh học các loài sâu hại của bọ xít bắt mồi đòi hỏi các thí nghiệm trong phòng thí nghiệm và ngoài đồng ruộng để xác định hiệu quả của chúng trong việc giảm thiểu mật độ quần thể sâu hại. Bọ xít ăn thịt đóng vai trò quan trọng cần được nghiên cứu sâu.

IV. Kết quả Nghiên cứu Đa dạng Bọ xít bắt mồi Reduviidae ở Tây Nguyên

Các kết quả nghiên cứu về đa dạng bọ xít bắt mồi Heteroptera Reduviidae ở Tây Nguyên cho thấy sự phong phú về số lượng loài và sự đa dạng về môi trường sống. Nghiên cứu đã xác định được nhiều loài mới và ghi nhận sự phân bố địa lý của các loài đã biết. Cấu trúc quần xã của bọ xít bắt mồi thay đổi tùy thuộc vào loại môi trường sống và mùa vụ. Các loài bọ xít ăn thịt đóng vai trò quan trọng trong việc kiểm soát sinh học các loài sâu hại, đặc biệt là trong các hệ sinh thái rừng và nông nghiệp.

4.1. Thống kê Thành phần loài và Phân bố địa lý Bọ xít Heteroptera

Thống kê thành phần loài và phân bố địa lý của bọ xít bắt mồi Heteroptera ở Tây Nguyên cung cấp thông tin quan trọng về đa dạng sinh học của khu vực. Nghiên cứu đã xác định được số lượng loài, các loài phổ biến và các loài quý hiếm. Phân bố địa lý của các loài cho thấy sự khác biệt giữa các khu bảo tồn và các loại môi trường sống khác nhau. Thông tin này có thể được sử dụng để xây dựng các bản đồ phân bố và xác định các khu vực có giá trị bảo tồn cao.

4.2. Đánh giá Vai trò kiểm soát sinh học của Bọ xít Reduviidae

Đánh giá vai trò kiểm soát sinh học của bọ xít bắt mồi Reduviidae là một phần quan trọng trong việc hiểu rõ tương tác sinh học trong hệ sinh thái. Nghiên cứu đã xác định các loài sâu hại mà bọ xít bắt mồi có thể kiểm soát hiệu quả. Hiệu quả kiểm soát sinh học thay đổi tùy thuộc vào loài bọ xít bắt mồi, loài sâu hại và điều kiện môi trường. Thông tin này có thể được sử dụng để phát triển các chiến lược quản lý dịch hại tích hợp, tận dụng vai trò của bọ xít bắt mồi để giảm thiểu việc sử dụng thuốc trừ sâu.

V. Ứng dụng Bảo tồn Đa dạng sinh học Bọ xít bắt mồi ở Tây Nguyên

Các ứng dụng của nghiên cứu về bọ xít bắt mồi Heteroptera Reduviidae ở Tây Nguyên rất đa dạng và quan trọng trong việc bảo tồn đa dạng sinh học. Thông tin về thành phần loài, phân bố địa lý và vai trò sinh thái có thể được sử dụng để xây dựng các kế hoạch quản lý và bảo tồn hiệu quả. Việc bảo vệ môi trường sống tự nhiên của bọ xít bắt mồi là yếu tố then chốt để duy trì đa dạng sinh học. Bên cạnh đó, việc sử dụng bọ xít bắt mồi trong kiểm soát sinh học có thể giúp giảm thiểu việc sử dụng thuốc trừ sâu và bảo vệ sức khỏe con người và môi trường.

5.1. Xây dựng Kế hoạch bảo tồn môi trường sống cho Bọ xít Heteroptera

Xây dựng kế hoạch bảo tồn môi trường sống cho bọ xít bắt mồi Heteroptera đòi hỏi sự hiểu biết sâu sắc về yêu cầu sinh thái của chúng. Các biện pháp bảo tồn có thể bao gồm bảo vệ các khu rừng nguyên sinh, phục hồi các khu rừng bị suy thoái và quản lý đất đai bền vững. Việc tạo ra các hành lang sinh thái kết nối các môi trường sống khác nhau có thể giúp bọ xít bắt mồi di chuyển và tìm kiếm nguồn thức ăn. Kế hoạch bảo tồn cần được thực hiện với sự tham gia của cộng đồng địa phương để đảm bảo tính bền vững.

5.2. Tích hợp Bọ xít Reduviidae vào hệ thống Kiểm soát sinh học

Tích hợp bọ xít bắt mồi Reduviidae vào hệ thống kiểm soát sinh học là một giải pháp hiệu quả để giảm thiểu việc sử dụng thuốc trừ sâu. Điều này có thể được thực hiện bằng cách tạo ra môi trường sống thuận lợi cho bọ xít bắt mồi, chẳng hạn như trồng các loại cây có hoa để cung cấp nguồn thức ăn cho chúng. Bên cạnh đó, việc thả các loài bọ xít bắt mồi đã được nhân giống trong phòng thí nghiệm cũng có thể giúp tăng cường khả năng kiểm soát sinh học các loài sâu hại. Cần nghiên cứu bọ xít Tây Nguyên để ứng dụng hiệu quả.

VI. Kết luận và Hướng Nghiên cứu tiếp theo về Bọ xít bắt mồi

Nghiên cứu về bọ xít bắt mồi Heteroptera Reduviidae ở Tây Nguyên đã cung cấp những thông tin quan trọng về đa dạng sinh học, vai trò sinh thái và các mối đe dọa đối với chúng. Các kết quả này có thể được sử dụng để xây dựng các kế hoạch bảo tồn hiệu quả và tích hợp bọ xít bắt mồi vào hệ thống kiểm soát sinh học. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều câu hỏi chưa được giải đáp và cần được nghiên cứu tiếp. Các hướng nghiên cứu tiếp theo có thể tập trung vào tương tác sinh học phức tạp giữa bọ xít bắt mồi và các loài khác, đánh giá tác động của biến đổi khí hậu và các hoạt động của con người lên quần thể bọ xít bắt mồi và phát triển các phương pháp nhân giống và thả bọ xít bắt mồi trong kiểm soát sinh học.

6.1. Tổng kết Vai trò Nghiên cứu đối với Bảo tồn Đa dạng sinh học

Nghiên cứu về bọ xít bắt mồi đóng vai trò quan trọng trong việc bảo tồn đa dạng sinh học ở Tây Nguyên. Các kết quả nghiên cứu cung cấp cơ sở khoa học cho việc xây dựng các kế hoạch quản lý và bảo tồn hiệu quả. Thông tin về thành phần loài, phân bố địa lý và vai trò sinh thái giúp chúng ta hiểu rõ hơn về giá trị của bọ xít bắt mồi và tầm quan trọng của việc bảo vệ môi trường sống tự nhiên của chúng. Nghiên cứu cần tiếp tục được đầu tư để đảm bảo tính bền vững của các nỗ lực bảo tồn.

6.2. Đề xuất Hướng nghiên cứu sâu hơn về Sinh thái học Bọ xít

Các hướng nghiên cứu sâu hơn về sinh thái học của bọ xít bắt mồi ở Tây Nguyên có thể bao gồm nghiên cứu tương tác sinh học phức tạp giữa bọ xít bắt mồi và các loài khác, đánh giá tác động của biến đổi khí hậu và các hoạt động của con người lên quần thể bọ xít bắt mồi và phát triển các phương pháp nhân giống và thả bọ xít bắt mồi trong kiểm soát sinh học. Bên cạnh đó, việc nghiên cứu đặc điểm hình thái và phân loại bọ xít cũng cần được đẩy mạnh để có thể xác định và mô tả các loài mới.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Phát triển ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi giữ vị trí nền tảng trong việc hình thành nhân cách toàn diện và trang bị tâm lý sẵn sàng bước vào lớp 1. Tại Việt Nam, 100% chương trình giáo dục mầm non đều xác định phát triển ngôn ngữ là một trong năm lĩnh vực giáo dục cốt lõi. Tuy nhiên, hoạt động tiếp cận văn học hiện nay tại nhiều cơ sở giáo dục vẫn mang nặng tính hình thức, chủ yếu tập trung vào việc ghi nhớ văn bản thay vì khai thác giá trị nghệ thuật để làm giàu vốn từ và rèn luyện kỹ năng biểu đạt mạch lạc cho trẻ.

Luận văn thạc sĩ chuyên ngành Quản lý giáo dục của tác giả Đỗ Thanh Thúy (năm 2022) tập trung phân tích sâu thực trạng quản lý giáo dục ngôn ngữ cho trẻ 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen tác phẩm văn học tại thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh. Đề tài khảo sát trực tiếp tại 7 trường mầm non trọng điểm trên địa bàn với tổng số 100 cán bộ quản lý và giáo viên tham gia.

Mục tiêu trọng tâm của nghiên cứu là xác định những khoảng trống trong việc chỉ đạo chuyên môn, tổ chức giảng dạy và kiểm tra đánh giá của người hiệu trưởng. Thông qua đó, đề tài xây dựng 5 nhóm biện pháp quản lý đồng bộ nhằm nâng cao khoảng 20% đến 30% hiệu quả tiếp nhận ngôn ngữ nghệ thuật của trẻ 5-6 tuổi, tạo bước đệm chuyển tiếp vững chắc từ mầm non lên bậc tiểu học tại địa phương.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên sự tích hợp giữa lý thuyết quản lý giáo dục hiện đại và các nguyên lý tâm lý học lứa tuổi mầm non:

• Lý thuyết học tập trải nghiệm của David Kolb và thuyết bối cảnh xã hội của Hoff (2006): Khẳng định quá trình tiếp thu ngôn ngữ của trẻ mẫu giáo đạt hiệu quả tối ưu khi được tương tác trực tiếp với môi trường giàu kích thích ngôn ngữ thông qua các tình huống thực tế và tác phẩm nghệ thuật.
• Mô hình phát triển ngôn ngữ mạch lạc của Ni Chang (2009) và Konza (2016): Nhấn mạnh việc khai thác truyện tranh, thơ ca và tác phẩm dân gian giúp trẻ mở rộng vốn từ nghệ thuật, làm chủ ngữ âm và hình thành năng lực độc thoại cũng như đối thoại.
• Lý thuyết chức năng quản lý trường học: Vận dụng 4 chức năng quản lý cốt lõi gồm lập kế hoạch, tổ chức thực hiện, chỉ đạo chuyên môn và kiểm tra đánh giá để chuẩn hóa quy trình quản trị tại các trường mầm non.
• Hệ thống khái niệm nền tảng: Định hình rõ 3 thành tố ngôn ngữ cơ bản của trẻ 5-6 tuổi gồm ngữ âm (phát âm chuẩn âm vị tiếng mẹ đẻ), từ vựng (hiểu và sử dụng từ ngữ đa dạng), và ngữ pháp (cấu trúc câu trần thuật, nghi vấn, cảm thán); gắn liền với phương pháp "học bằng chơi, chơi mà học".

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng hệ thống phương pháp nghiên cứu khoa học giáo dục đa chiều nhằm đảm bảo độ tin cậy và giá trị thực tiễn:

• Cỡ mẫu và đối tượng khảo sát: Tổng dung lượng mẫu gồm 100 khách thể điều tra thực tế, trong đó có 35 cán bộ quản lý (Hiệu trưởng, Phó Hiệu trưởng) và 65 giáo viên trực tiếp giảng dạy tại các lớp mẫu giáo 5-6 tuổi.
• Địa bàn và thời gian nghiên cứu: Khảo sát được thực hiện tại 7 trường mầm non đại diện cho các phân vùng phát triển trên địa bàn thành phố Hạ Long (gồm Mầm non Hà Lầm, Cao Thắng, Hà Trung, Cao Xanh, Hạ Long, Hoa Hồng, và Hồng Gai) vào tháng 4 năm 2022.
• Phương pháp chọn mẫu: Áp dụng phương pháp chọn mẫu phân tầng kết hợp thuận tiện, đảm bảo đại diện đầy đủ cơ cấu trường chuẩn quốc gia, trường công lập trung tâm và trường khu vực ven đô.
• Kỹ thuật thu thập và xử lý dữ liệu: Sử dụng phiếu hỏi khảo sát theo thang đo Likert 5 mức độ, phỏng vấn sâu cá nhân, nghiên cứu hồ sơ giáo án và sản phẩm hoạt động của trẻ. Dữ liệu được xử lý bằng phương pháp thống kê toán học (tính điểm trung bình Mean, độ lệch chuẩn Standard Deviation và kiểm định độ tương quan) nhằm lượng hóa khách quan mức độ nhận thức, hiệu quả thực thi và tính khả thi của các biện pháp đề xuất.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Khảo sát thực tiễn tại 7 trường mầm non thuộc thành phố Hạ Long đã làm sáng tỏ bức tranh toàn diện về công tác quản lý và thực hành giáo dục ngôn ngữ:

• Nhận thức chuyên môn: Có 91.4% cán bộ quản lý và 87.7% giáo viên nhận thức sâu sắc về tầm quan trọng đặc biệt của tác phẩm văn học trong việc làm giàu vốn từ và rèn luyện kỹ năng nghe - hiểu, nói mạch lạc cho trẻ 5-6 tuổi.
• Sự phân hóa trong phương pháp giảng dạy: Các phương pháp truyền thống như đọc, kể diễn cảm và sử dụng tranh ảnh trực quan đạt điểm trung bình đánh giá cao (3.75/5.00 điểm). Ngược lại, các phương pháp kích thích tư duy sáng tạo như đóng kịch phân vai và khuyến khích trẻ tự kể lại truyện bằng ngôn ngữ cá nhân chỉ đạt mức 3.12/5.00 điểm (thấp hơn 16.8% so với nhóm phương pháp truyền thống).
• Khoảng lệch giữa các chức năng quản lý: Khâu xây dựng kế hoạch giáo dục được thực hiện rất bài bản, đạt tỷ lệ đánh giá tốt 84.2%. Tuy nhiên, khâu kiểm tra, giám sát chuyên đề và đánh giá định kỳ sau hoạt động chỉ đạt mức 64.5% (tạo ra khoảng chênh lệch lên đến 19.7%).
• Điều kiện cơ sở vật chất: Khoảng 42.8% trường khảo sát (3 trên tổng số 7 trường) còn thiếu hụt học liệu số, rối tay, sa bàn mô phỏng sinh động và không gian góc văn học đạt chuẩn để trẻ tự do tương tác.

Thảo luận kết quả

Thực trạng trên phản ánh nguyên nhân chủ yếu bắt nguồn từ việc phân bổ quỹ thời gian tiết học (25-30 phút/tiết) và sĩ số lớp học tương đối đông (khoảng 30-35 trẻ/lớp), khiến giáo viên chịu nhiều áp lực và có xu hướng lựa chọn phương thức truyền tải một chiều để đảm bảo đúng giáo án. Công tác chỉ đạo của cán bộ quản lý ở một số đơn vị còn thiên về kiểm tra sổ sách hành chính, chưa dành nhiều thời gian dự giờ tư vấn chuyên môn sâu về kỹ thuật chuyển thể tác phẩm văn học thành kịch bản phân vai.

Kết quả nghiên cứu này có sự tương đồng rõ nét với các nghiên cứu trước đây tại Thái Nguyên và Cẩm Phả, khi chỉ ra rằng việc phát triển ngôn ngữ độc thoại cho trẻ luôn là mắt xích yếu nhất nếu thiếu sự can thiệp sư phạm có định hướng. Dữ liệu nghiên cứu trong luận văn có thể được trực quan hóa thông qua biểu đồ cột kép so sánh mức độ đánh giá giữa cán bộ quản lý và giáo viên, kết hợp bảng ma trận đối chiếu giữa tần suất tổ chức trò chơi đóng vai với mức độ lưu loát trong giao tiếp của trẻ tại từng điểm trường.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả khảo sát, luận văn đề xuất hệ thống 5 giải pháp quản lý đồng bộ với lộ trình rõ ràng:

• Tổ chức bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ: Nâng cao kỹ năng cảm thụ văn học và kỹ thuật hướng dẫn đóng kịch sáng tạo cho 100% giáo viên dạy lớp 5-6 tuổi; đặt mục tiêu trên 90% giáo viên sử dụng thành thạo phương pháp kể chuyện tương tác trong vòng 6 tháng đầu năm học. Chủ thể thực hiện là Phòng Giáo dục và Đào tạo phối hợp cùng Ban Giám hiệu các trường.
• Đổi mới quy trình xây dựng kế hoạch dạy học: Chỉ đạo Tổ chuyên môn thiết kế giáo án tích hợp liên môn (văn học kết hợp âm nhạc, tạo hình và khám phá khoa học); nâng tỷ lệ tiết học có ứng dụng trò chơi đóng vai và tập kể chuyện sáng tạo lên tối thiểu 40% tổng số tiết văn học trong 1 năm học. Chủ thể thực hiện là Tổ chuyên môn và giáo viên chủ nhiệm.
• Đầu tư cơ sở vật chất và học liệu trực quan: Bổ sung từ 25% đến 30% danh mục học liệu trực quan hiện đại, bao gồm sa bàn nổi, rối tay, truyện tranh tương tác và video hoạt cảnh cho góc văn học tại 100% các nhóm lớp 5-6 tuổi theo định kỳ từng học kỳ. Chủ thể thực hiện là Ban Giám hiệu phối hợp Ban đại diện cha mẹ học sinh.
• Thiết lập cơ chế phối hợp ba môi trường (Nhà trường - Gia đình - Xã hội): Duy trì kênh tương tác thông tin 1-2 lần/tuần qua bảng tin và nhóm trao đổi điện tử nhằm chia sẻ tài liệu đọc sách cùng con tại nhà, huy động 85% gia đình đồng hành rèn luyện phát âm chuẩn cho trẻ. Chủ thể thực hiện là Giáo viên và Phụ huynh học sinh.
• Cải tiến công tác kiểm tra, giám sát chuyên môn: Thực hiện kiểm tra định kỳ 2 lần/học kỳ kết hợp kiểm tra đột xuất; chuyển trọng tâm từ kiểm tra hồ sơ giấy tờ sang quan sát sự tiến bộ về vốn từ, ngữ điệu và độ mạch lạc trong lời nói của trẻ. Chủ thể thực hiện là Hiệu trưởng và Phó Hiệu trưởng phụ trách chuyên môn.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình nghiên cứu này mang giá trị ứng dụng thực tiễn cao cho nhiều nhóm đối tượng:

• Cán bộ quản lý trường mầm non (Hiệu trưởng, Phó Hiệu trưởng): Tiếp cận khung quy trình quản trị 4 bước khoa học, bộ tiêu chí đánh giá tiết dạy làm quen tác phẩm văn học và cẩm nang kiểm tra chuyên đề thực chất.
• Giáo viên mầm non trực tiếp đứng lớp 5-6 tuổi: Nắm bắt các kỹ thuật sư phạm hiện đại, nghệ thuật đọc kể diễn cảm, phương pháp đàm thoại mở và cách thức tổ chức góc văn học sáng tạo giúp trẻ phát triển năng lực ngôn ngữ toàn diện.
• Giảng viên, học viên cao học và sinh viên chuyên ngành Sư phạm Mầm non, Quản lý Giáo dục: Khai thác làm nguồn tài liệu tham khảo học thuật chuẩn mực về phương pháp nghiên cứu thực tiễn, khung phân tích lý luận và bộ công cụ khảo sát định lượng chi tiết.
• Phụ huynh học sinh có con từ 5 đến 6 tuổi: Tìm hiểu các phương pháp đọc sách khoa học, cách khơi gợi trí tưởng tượng và rèn luyện kỹ năng diễn đạt tự tin cho trẻ tại nhà để chuẩn bị hành trang bước vào lớp 1.

Câu hỏi thường gặp

Tại sao việc phát triển ngôn ngữ qua tác phẩm văn học lại mang tính quyết định đối với trẻ 5-6 tuổi?
Tác phẩm văn học mang lại thế giới hình tượng nghệ thuật chuẩn mực, giúp trẻ mở rộng vốn từ biểu cảm, hoàn thiện cấu trúc ngữ pháp và rèn luyện cách phát âm chính xác. Đây là công cụ hữu hiệu nhất giúp trẻ chuyển hóa ngôn ngữ nghe hiểu thụ động thành ngôn ngữ mạch lạc chủ động trước khi học chữ tại lớp 1.

Khoảng trống lớn nhất trong công tác quản lý giáo dục ngôn ngữ tại Hạ Long được chỉ ra là gì?
Nghiên cứu chỉ ra khâu kiểm tra, giám sát và tư vấn sau dự giờ còn mang tính hình thức, đạt tỷ lệ thực thi thấp hơn 19.7% so với khâu lập kế hoạch. Bên cạnh đó, việc đầu tư học liệu trực quan cho góc văn học tại khoảng 42.8% số trường vẫn chưa đáp ứng đủ yêu cầu đổi mới.

Phương pháp giảng dạy nào cần được ưu tiên đổi mới trong giai đoạn hiện nay?
Phương pháp đóng kịch phân vai và khuyến khích trẻ tự sáng tác, kể lại truyện cần được ưu tiên hàng đầu. Điểm đánh giá hiện tại của hai phương pháp này chỉ đạt 3.12/5.00 điểm, cần nâng cao thời lượng thực hành để kích thích tư duy phản biện và ngôn ngữ độc thoại của trẻ.

Hiệu trưởng cần làm gì để nâng cao năng lực dạy học văn học cho đội ngũ giáo viên?
Hiệu trưởng cần tổ chức các đợt tập huấn chuyên đề định kỳ theo cụm trường, tăng cường sinh hoạt chuyên môn theo nghiên cứu bài học và mời chuyên gia thị phạm về nghệ thuật đọc kể diễn cảm, đảm bảo 100% giáo viên được bồi dưỡng ít nhất 2 lần mỗi năm học.

Làm thế nào để phối hợp hiệu quả giữa gia đình và nhà trường trong việc làm giàu vốn từ cho trẻ?
Giáo viên cần thông báo chủ đề văn học hàng tuần qua nhóm trao đổi thông tin, hướng dẫn phụ huynh dành 15-20 phút mỗi tối để cùng trẻ đọc sách, đặt câu hỏi mở và khuyến khích trẻ kể lại các tình huống sinh hoạt thường nhật bằng câu hoàn chỉnh.

Kết luận

• Khẳng định giáo dục ngôn ngữ qua tác phẩm văn học là phương thức then chốt xây dựng năng lực giao tiếp và chuẩn bị tâm thế vững vàng cho trẻ 5-6 tuổi vào lớp 1.
• Hệ thống hóa toàn diện cơ sở lý luận về quản lý giáo dục ngôn ngữ mầm non theo chu trình 4 chức năng quản lý trường học.
• Đánh giá khách quan thực trạng tại 7 trường mầm non thành phố Hạ Long với mẫu khảo sát chuẩn mực 100 cán bộ quản lý và giáo viên.
• Đề xuất 5 giải pháp quản lý khả thi, đồng bộ từ khâu bồi dưỡng nhân lực, đổi mới phương pháp đến chuẩn hóa cơ sở vật chất và tăng cường phối hợp xã hội.
• Thiết lập lộ trình ứng dụng thí điểm trong 1 học kỳ và nhân rộng bền vững trong toàn ngành giáo dục mầm non địa phương giai đoạn 2022-2025.

Quý độc giả, cán bộ quản lý và quý thầy cô quan tâm có thể ứng dụng ngay hệ thống giải pháp và bộ công cụ khảo sát của luận văn để nâng cao chất lượng giáo dục ngôn ngữ mầm non tại đơn vị. Hãy liên hệ với thư viện nhà trường hoặc tác giả để trao đổi chuyên môn và chia sẻ kinh nghiệm triển khai thực tế.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần Mở đầu; Kết luận, khuyến nghị; Tài liệu tham khảo và Phụ lục, luận văn đƣợc trình bày trong 3 chƣơng: Chƣơng 1: Cơ sở lý luận về quản lý giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5- 6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở trƣờng mầm non. Chƣơng 2: Thực trạng quản lý giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở các trƣờng mầm non thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh. Chƣơng 3: Biện pháp quản lý giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở các trƣờng mầm non thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh. 6 Chƣơng 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ GIÁO DỤC NGÔN NGỮ CHO TRẺ MẪU GIÁO 5-6 TUỔI THÔNG QUA HOẠT ĐỘNG LÀM QUEN VỚI TÁC PHẨM VĂN HỌC Ở TRƢỜNG MẦM NON 1.

Tổng quan về lịch sử nghiên cứu vấn đề 1. Những nghiên cứu ở nước ngoài Vấn đề giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo nói chung đã đƣợc nhiều nhà nghiên cứu trên thế giới quan tâm. Chẳng hạn: Các nhà khoa học L.Kolb đều thống nhất cho rằng giáo dục phải dựa trên kinh nghiệm của trẻ. Theo đó, trẻ phải đƣợc tiếp xúc, tƣơng tác trực tiếp với môi trƣờng.

Về phía giáo viên, tổ chức hoạt động cho trẻ chính là quá trình tác động có hệ thống đến trẻ, giúp trẻ tự mình chiếm lĩnh tri thức, kỹ năng, thái độ, tạo thành kinh nghiệm riêng của bản thân (D. Nghiên cứu thực nghiệm của tác giả Ni Chang (Michael A.Reed, 2009) đã tìm ra bằng chứng cho thấy các hoạt động khám phá khoa học có mối liên hệ với sự phát triển năng lực ngôn ngữ của trẻ, trong đó có ngôn ngữ mạch lạc. Tác giả nhấn mạnh việc tổ chức cho trẻ đọc sách tranh về khoa học, làm quen với các tác phẩm văn học… sẽ kích thích trẻ trao đổi với các bạn những điều trẻ suy nghĩ, nhờ đó ngôn ngữ của trẻ đƣợc phát triển. Các nghiên cứu của D.

Konza (2016) và Malinovska N.V (2020) nhấn mạnh việc phát triển ngôn ngữ mạch lạc của trẻ diễn ra mọi lúc, mọi nơi trong các hoạt động của trƣờng mầm non. Giáo viên cần tận dụng lợi thế của từng hoạt động ở nhà trƣờng để phát triển ngôn ngữ cho trẻ, đƣa trẻ vào các tình huống có vấn đề, đặt ra những câu hỏi mở kích thích trẻ tƣ duy, giao tiếp thông qua đọc sách truyện hàng ngày, làm quen với tác phẩm văn học hoặc thông qua các hoạt động đa dạng khác (dẫn theo [28]). Liên quan đến vấn đề quản lý giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo có thể kể đến một số công trình nghiên cứu, chẳng hạn: 7 Heidi M. Feldman (2008), trong công trình nghiên cứu “Evaluation and Management of Language and Speech Disorders in Preschool Childre” đã khẳng định: Ngôn ngữ là sự thể hiện giao tiếp của con ngƣời thông qua đó các ý tƣởng, thông tin, cảm xúc và niềm tin có thể đƣợc chia sẻ.

Thông thƣờng, những đứa trẻ đang phát triển nắm vững các nguyên tắc cơ bản về ngôn ngữ và lời nói trong thời kỳ mẫu giáo. Sự chậm phát triển của các kỹ năng ngôn ngữ và lời nói có thể ảnh hƣởng đến một số lĩnh vực chức năng ở trẻ…Những điều này góp phần đánh giá quá trình phát triển bình thƣờng về ngôn ngữ ở trẻ từ tuổi mẫu giáo cho tới tuổi đi học ở trƣờng tiểu học, đồng thời cung cấp thông tin cập nhật về việc quản lý một số nguyên nhân cơ bản của hiện tƣợng chậm nói, chậm phát triển ngôn ngữ ở trẻ em [28]. Hoff E (2006), trong công trình nghiên cứu “How social contexts support and shape language development” đã đƣa ra bằng chứng cho thấy tất cả các môi trƣờng của con ngƣời đều hỗ trợ việc tiếp thu ngôn ngữ của trẻ bằng cách cung cấp cho trẻ cơ hội trải nghiệm về giao tiếp, điều này thúc đẩy quá trình tiếp thu ngôn ngữ và hình thành mô hình ngôn ngữ ở trẻ. Các môi trƣờng khác nhau sẽ tạo ra sự khác biệt của nhóm và cá nhân về tốc độ cũng nhƣ quá trình phát triển ngôn ngữ.

Điều này gợi ý cho các nhà quản lý giáo dục về cách thức tạo ra môi trƣờng tốt nhất để trẻ có cơ hội phát triển ngôn ngữ từ tuổi mẫu giáo ở trƣờng mầm non [29]. Với công trình nghiên cứu “Impact of professional development on preschool teachers’ conversational responsivity and children’s linguistic productivity and complexity”, các tác giả Piasta S, Justice L, Cabell S, Wiggins A, Turnbull K, Curenton S. đã điều tra tác động của sự phát triển nghề nghiệp đối với khả năng phản ứng hội thoại của giáo viên mầm non trong lớp học, đó là việc giáo viên sử dụng các chiến lƣợc để thúc đẩy sự tham gia của trẻ em trong các cuộc trao đổi hội thoại mở rộng (chiến lƣợc tạo điều kiện giao tiếp) và tiếp xúc với các mô hình ngôn ngữ tiên tiến (chiến lƣợc phát triển ngôn ngữ)… Những nghiên cứu này gợi ý cho các nhà quản lý giáo dục ở trƣờng 8 mầm non về việc tăng cƣờng hoạt động bồi dƣỡng cho giáo viên để có thể nâng cao năng lực sƣ phạm nhằm giúp trẻ phát triển ngôn ngữ toàn diện [30]. Những nghiên cứu ở Việt Nam Ở Việt Nam việc nghiên cứu về giáo dục ngôn ngữ và quản lý giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở trƣờng mầm non cũng đƣợc nhiều tác giả quan tâm và tiếp cận ở từng góc độ khác nhau trong quá trình phát triển ngôn ngữ của trẻ.

Có thể kể đến những tác giả và các công trình nghiên cứu sau: Tác giả Nguyễn Thị Ngọc Châu (2016) với bài báo: “Thực trạng phát triển vốn từ cho trẻ 5-6 tuổi qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở một số trường mầm non thành phố Thanh Hóa”, đã trình bày kết quả đánh giá thực trạng phát triển vốn từ cho trẻ 5-6 tuổi qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở một số trƣờng mầm non trên địa bàn Thành phố Thanh Hóa. Tác giả khẳng định, thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học, vốn từ của trẻ, đặc biệt là trẻ 5-6 tuổi vốn từ đƣợc tăng lên rõ rệt, giúp trẻ có cơ hội thực hành trải nghiệm trong môi trƣờng giáo dục ở trƣờng mầm non, tạo tiền đề cho trẻ phát triển toàn diện, hình thành cho trẻ một số phẩm chất, năng lực: mạnh dạn, tự tin, dễ hòa nhập vào cuộc sống… chuẩn bị cho trẻ bƣớc vào lớp 1 và các bậc học tiếp theo [5]. Tác giả Nguyễn Thị Minh Huệ (2018) với đề tài: “Phương pháp kể diễn cảm của giáo viên trong hướng dẫn trẻ 5-6 tuổi làm quen với tác phẩm văn học”, đã hệ thống hóa cơ sở lý luận về phƣơng pháp kể diễn cảm của giáo viên mầm non trong dạy học cho trẻ, đƣa ra tiêu chí đánh giá khả năng sử dụng phƣơng pháp kể diễn cảm của giáo viên trong hƣớng dẫn trẻ 5-6 tuổi làm quen với tác phẩm văn học; đánh giá thực trạng và đề xuất biện pháp cho hiệu trƣởng về nâng cao khả năng sử dụng phƣơng pháp kể diễn cảm của giáo viên trong hƣớng dẫn trẻ 5-6 tuổi làm quen với tác phẩm văn học [18]. Tác giả Hoàng Kim Hồng (2019) với công trình nghiên cứu “Vận dụng quan điểm lấy trẻ làm trung tâm trong tổ chức hoạt động làm quen với tác 9 phẩm văn học cho trẻ 5-6 tuổi tại thành phố Bạc Liêu” đã hệ thống hóa cơ sở lý luận về vận dụng quan điểm lấy trẻ làm trung tâm trong dạy học cho trẻ mầm non; phân tích, đánh giá thực trạng vận dụng quan điểm lấy trẻ làm trung tâm trong tổ chức hoạt động làm quen với tác phẩm văn học cho trẻ 5-6 tuổi tại thành phố Bạc Liêu và đề xuất biện pháp cho hiệu trƣởng các trƣờng mầm non tại địa bàn [17].

Tác giả Phạm Xuân Phồn (2019) với nghiên cứu “Một số biện pháp giúp trẻ 5-6 tuổi hiểu nghĩa của từ thông qua hoạt động làm quen với tác phẩm văn học ở một số trường mầm non trên địa bàn thành phố Vinh, tỉnh Nghệ An”, đã đƣa ra kết luận: Khả năng hiểu nghĩa của từ trong tác phẩm văn học không những giúp trẻ hiểu nội dung của tác phẩm văn học mà còn giúp trẻ làm giàu vốn từ, phát triển ngôn ngữ mạch lạc, phát triển các quá trình tâm lí nhƣ khả năng tƣ duy và trí tƣởng tƣợng. Thông qua việc hiểu nghĩa của các ngôn từ nghệ thuật, trẻ cảm nhận đƣợc cái hay, cái đẹp của ngôn ngữ và các hình tƣợng nghệ thuật trong văn học, từ đó hình thành và phát triển năng lực thẩm mĩ, đồng thời giúp trẻ không những nói đúng mà còn nói hay [24]… Ngoài những công trình nghiên cứu kể trên, hƣớng nghiên cứu về quản lý giáo dục ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 ở trƣờng mầm non cũng đƣợc đề cập đến trong một số công trình khoa học những năm gần đây. Chẳng hạn: Tác giả Đào Thị Thu Hà (2015) với đề tài “Biện pháp quản lí hoạt động phát triển ngôn ngữ cho trẻ 5 tuổi ở các trường mầm non Thành phố Thái Nguyên” đã hệ thống hóa cơ sở lý luận về quản lí hoạt động phát triển ngôn ngữ cho trẻ 5 tuổi ở trƣờng mầm non; phân tích đánh giá thực trạng quản lí hoạt động phát triển ngôn ngữ cho trẻ 5 tuổi ở các trƣờng mầm non Thành phố Thái Nguyên, từ đó đề xuất một số biện pháp quản lý cho hiệu trƣởng trƣờng mầm non và khảo nghiệm các biện pháp này [8]. Các tác giả: Nguyễn Thị Kim Dung (2017) với nghiên cứu “Quản lý hoạt động giáo dục ngôn ngữ qua trò chơi của trẻ ở các trường mầm non quận Nam Từ Liêm - Hà Nội” [6], Phạm Thị Vân Anh (2020) với đề tài “Quản lý hoạt động phát triển ngôn ngữ cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi theo hướng giáo dục lấy 10 trẻ làm trung tâm ở các trường mầm non thành phố Cẩm Phả, tỉnh Quảng Ninh” [1] đã hệ thống hóa cơ sở lý luận về quản lý hoạt động phát triển ngôn ngữ cho trẻ nói chung, trẻ mẫu giáo nói riêng thông qua trò chơi của trẻ, hoặc theo hƣớng giáo dục lấy trẻ làm trung tâm ở trƣờng mầm non; phân tích thực trạng quản lý hoạt động phát triển ngôn ngữ cho trẻ, từ đó đề xuất các biện pháp quản lý có tính khả thi và cần thiết đối với hiệu trƣởng trƣờng mầm non.

Một số tác giả khác lại đi sâu nghiên cứu vấn đề quản lí phát triển ngôn ngữ cho trẻ ở các trƣờng mầm non thuộc vùng dân tộc thiểu số hoặc vùng đặc biệt khó khăn.