Nghiên Cứu Quá Trình Chuyển Tiếp Triết Học Của Karl Marx Từ 1837 Đến 1844

Chuyên khảo phân tích Tìm hiểu quá trình chuyển tiếp thế giới quan triết học của các mác thời kì 1837 1844, đánh giá các khía cạnh quan trọng, đề xuất hướng nghiên cứu tiếp theo.

• Người hướng dẫn: TS. Đinh Ngọc Thạch
• Trường học: Đại Học Khoa Học Xã Hội Và Nhân Văn Đại Học Quốc Gia Thành Phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: CNDVBC & CNDVLS
• Đề tài: Nghiên Cứu Về Quá Trình Chuyển Tiếp Triết Học Của Karl Marx (1837-1844)
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ khoa học triết học
• Năm xuất bản: 1837-1844
• Địa điểm: Thành Phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: QUÁ TRÌNH CHUYỂN TIẾP TỪ CHỦ NGHĨA DUY TÂM SANG CHỦ NGHĨA DUY VẬT THỜI KỲ 1837 - 1843
• 1.1. Sự chuyển biến thế giới quan của C.Mác trong khoảng thời gian từ 1837 - 1842
• 1.2. Sự chuyển biến thế giới quan của C.Mác từ năm 1842 đến 1843
• 2. CHƯƠNG 2: NHỮNG CHUYỂN BIẾN MANG TÍNH BƯỚC NGOẶT TRONG THẾ GIỚI QUAN CỦA CÁC MÁC NĂM 1844
• 2.1. Hoạt động của Mác tại “Niên giám Đức Pháp”
• 2.2. “Bản thảo kinh tế học 1844” - bước ngoặt thế giới quan của Mác
• 2.3. Vấn đề lao động bó thỏa và sự hình thành chủ nghĩa nhân văn mácxít
• 2.4. Đánh giá phê phán biến chứng duy tâm của Hegel và chủ nghĩa duy vật Phoiơbaéc
• 2.5. Ý nghĩa của những bài học của bước chuyển thế giới quan của Mác
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Nghiên Cứu Chuyển Tiếp Triết Học Karl Marx

Nghiên cứu về quá trình chuyển tiếp triết học của Karl Marx (1837-1844) có ý nghĩa quan trọng trong việc hiểu rõ sự hình thành và phát triển của chủ nghĩa Marx. Giai đoạn này đánh dấu sự chuyển đổi từ ảnh hưởng của Hegel và Hegelianism sang chủ nghĩa duy vật và những quan điểm nhân bản. Việc phân tích các tác phẩm và hoạt động của Marx trong giai đoạn này giúp làm sáng tỏ những yếu tố kinh tế, chính trị, xã hội và triết học đã tác động đến sự phát triển tư tưởng của ông. Nghiên cứu này không chỉ có giá trị về mặt học thuật mà còn cung cấp những bài học quan trọng về định hướng thế giới quan và phương pháp luận cho thế hệ trẻ trong bối cảnh hiện nay.

1.1. Bối Cảnh Lịch Sử và Xã Hội Ảnh Hưởng Marx 1837 1844

Giai đoạn 1837-1844 là thời kỳ đầy biến động ở châu Âu, với sự phát triển mạnh mẽ của chủ nghĩa tư bản và những mâu thuẫn giai cấp ngày càng sâu sắc. Karl Marx, sinh ra trong một gia đình luật sư gốc Do Thái, chịu ảnh hưởng của tư tưởng Khai sáng Pháp và Đức, đặc biệt là tư tưởng phi tôn giáo. Môi trường gia đình và xã hội, cùng với những biến động chính trị, đã tạo nên những tiền đề quan trọng cho sự hình thành tư tưởng và nhân cách của Marx. Sự ảnh hưởng của Hegel và các nhà Hegelianism trẻ cũng đóng vai trò quan trọng trong giai đoạn này.

1.2. Ảnh Hưởng Triết Học Hegel và Sự Phê Phán của Marx

Triết học Hegel với phép biện chứng duy tâm đã có ảnh hưởng sâu sắc đến tư tưởng của Karl Marx thời trẻ. Tuy nhiên, Marx dần nhận ra những hạn chế của Hegel trong việc giải thích hiện thực xã hội. Ông bắt đầu phê phán chủ nghĩa duy tâm của Hegel và tìm kiếm một phương pháp luận mới dựa trên chủ nghĩa duy vật. Quá trình này đánh dấu sự chuyển đổi quan trọng trong tư tưởng của Marx, từ việc chấp nhận đến việc phê phán và vượt qua ảnh hưởng của Hegel.

II. Vấn Đề Tha Hóa Khám Phá Của Marx Trong Giai Đoạn Đầu

Một trong những khái niệm quan trọng mà Karl Marx phát triển trong giai đoạn 1837-1844 là tha hóa (Alienation). Marx nhận thấy rằng trong xã hội tư bản, người lao động bị tha hóa khỏi sản phẩm lao động, khỏi quá trình lao động, khỏi bản thân và khỏi cộng đồng. Khái niệm tha hóa này là một phần quan trọng trong việc phê phán chủ nghĩa tư bản và là cơ sở cho những quan điểm về giải phóng con người của Marx. "Bản thảo kinh tế - triết học năm 1844" là một trong những tác phẩm quan trọng nhất thể hiện tư tưởng này.

2.1. Phân Tích Khái Niệm Tha Hóa Trong Bản Thảo Kinh Tế Triết Học

'Bản thảo kinh tế - triết học năm 1844' là tác phẩm quan trọng thể hiện sự phát triển tư tưởng của Karl Marx về tha hóa. Trong tác phẩm này, Marx phân tích các hình thức tha hóa khác nhau và chỉ ra rằng chủ nghĩa tư bản là nguyên nhân gốc rễ của tình trạng này. Người lao động bị tước đoạt quyền kiểm soát đối với sản phẩm lao động và quá trình lao động, dẫn đến sự mất mát về nhân bản và sự xa lạ với chính bản thân mình.

2.2. Ảnh Hưởng Của Feuerbach và Chủ Nghĩa Nhân Bản Marx

Feuerbach và chủ nghĩa nhân bản của ông có ảnh hưởng lớn đến Karl Marx trong giai đoạn này. Marx tiếp thu quan điểm của Feuerbach về việc con người là trung tâm của mọi sự vật và phê phán tôn giáo như một hình thức tha hóa. Tuy nhiên, Marx không dừng lại ở chủ nghĩa nhân bản trừu tượng của Feuerbach mà đi sâu vào phân tích các điều kiện kinh tế và xã hội cụ thể đã tạo ra tình trạng tha hóa của con người.

III. Phê Phán Tôn Giáo và Nhà Nước Bước Chuyển Của Marx

Trong quá trình chuyển tiếp triết học, Karl Marx đã tiến hành phê phán sâu sắc tôn giáo và nhà nước. Ông cho rằng tôn giáo là "thuốc phiện của nhân dân", là một hình thức tha hóa tinh thần giúp duy trì trật tự xã hội bất công. Nhà nước, theo Marx, là công cụ của giai cấp thống trị để bảo vệ lợi ích của mình. Sự phê phán tôn giáo và nhà nước là một bước quan trọng trong việc xây dựng chủ nghĩa duy vật lịch sử và quan điểm về cách mạng xã hội của Marx.

3.1. Tôn Giáo Là Thuốc Phiện Của Nhân Dân Phân Tích Của Marx

Quan điểm của Karl Marx về tôn giáo như là "thuốc phiện của nhân dân" là một phần quan trọng trong sự phê phán ý thức hệ. Marx cho rằng tôn giáo tạo ra một thế giới ảo tưởng, giúp con người quên đi những đau khổ và bất công trong cuộc sống thực tại. Bằng cách phê phán tôn giáo, Marx muốn giải phóng con người khỏi những ảo tưởng và giúp họ nhận thức được những vấn đề thực tế của xã hội.

3.2. Nhà Nước và Giai Cấp Thống Trị Quan Điểm Của Marx

Karl Marx xem nhà nước là công cụ của giai cấp thống trị để bảo vệ lợi ích kinh tế và chính trị của mình. Ông cho rằng nhà nước không phải là một thực thể trung lập, đại diện cho lợi ích chung của toàn xã hội, mà là một công cụ áp bức được sử dụng để duy trì trật tự xã hội bất công. Quan điểm này là cơ sở cho lý thuyết về cách mạng và sự tiêu vong của nhà nước trong xã hội cộng sản.

IV. Kinh Tế Chính Trị Nền Tảng Mới Trong Tư Tưởng Karl Marx

Giai đoạn 1837-1844 đánh dấu sự chuyển hướng của Karl Marx sang nghiên cứu kinh tế chính trị. Ông nhận thấy rằng để hiểu rõ xã hội và giải phóng con người, cần phải phân tích các quan hệ sản xuất và các quy luật vận động của nền kinh tế. Việc nghiên cứu kinh tế chính trị đã giúp Marx xây dựng chủ nghĩa duy vật lịch sử và lý thuyết về giai cấp công nhân và cách mạng xã hội.

4.1. Nghiên Cứu Kinh Tế Chính Trị và Sự Hình Thành Chủ Nghĩa Duy Vật

Việc nghiên cứu kinh tế chính trị đã giúp Karl Marx xây dựng chủ nghĩa duy vật lịch sử, một phương pháp luận mới để phân tích xã hội dựa trên các quan hệ sản xuất và các quy luật kinh tế. Marx cho rằng lịch sử xã hội loài người là lịch sử của đấu tranh giai cấp, và các giai cấp khác nhau có những lợi ích kinh tế đối lập nhau. Sự hiểu biết về kinh tế chính trị là chìa khóa để giải thích sự vận động và phát triển của xã hội.

4.2. Giai Cấp Công Nhân và Vai Trò Lịch Sử Trong Cách Mạng

Karl Marx xác định giai cấp công nhân là lực lượng cách mạng chủ yếu trong xã hội tư bản. Ông cho rằng giai cấp công nhân là giai cấp bị áp bức và bóc lột nặng nề nhất, và họ có lợi ích đối lập trực tiếp với giai cấp tư bản. Marx tin rằng giai cấp công nhân sẽ lật đổ chủ nghĩa tư bản và xây dựng một xã hội cộng sản không có giai cấp và không có áp bức.

V. Ảnh Hưởng Của Marx Di Sản Triết Học Vượt Thời Gian

Quá trình chuyển tiếp triết học của Karl Marx (1837-1844) có ảnh hưởng sâu sắc đến sự phát triển của chủ nghĩa Marx và các phong trào xã hội trên toàn thế giới. Những tư tưởng của Marx về tha hóa, giai cấp, cách mạng và chủ nghĩa cộng sản vẫn còn nguyên giá trị trong việc phân tích và giải quyết các vấn đề của xã hội hiện đại. Di sản của Marx tiếp tục được nghiên cứu và tranh luận, chứng tỏ sức sống và tầm ảnh hưởng của ông.

5.1. Giá Trị và Ý Nghĩa Của Chủ Nghĩa Marx Trong Xã Hội Hiện Đại

Chủ nghĩa Marx vẫn còn nguyên giá trị trong việc phân tích và giải quyết các vấn đề của xã hội hiện đại, như bất bình đẳng kinh tế, áp bức giai cấp, và khủng hoảng môi trường. Các khái niệm như tha hóa, giai cấp, và đấu tranh giai cấp vẫn là những công cụ hữu ích để hiểu rõ những mâu thuẫn và xung đột trong xã hội. Chủ nghĩa Marx cũng cung cấp một tầm nhìn về một xã hội công bằng và bình đẳng hơn, nơi con người được giải phóng khỏi áp bức và bóc lột.

5.2. Nghiên Cứu và Tranh Luận Về Di Sản Của Karl Marx

Di sản của Karl Marx tiếp tục được nghiên cứu và tranh luận trong giới học thuật và chính trị trên toàn thế giới. Có nhiều cách tiếp cận và giải thích khác nhau về chủ nghĩa Marx, và những tranh luận này cho thấy sức sống và tầm ảnh hưởng của ông. Việc nghiên cứu và tranh luận về di sản của Marx giúp chúng ta hiểu rõ hơn về những vấn đề của xã hội hiện đại và tìm kiếm những giải pháp cho một tương lai tốt đẹp hơn.

VI. Kết Luận Bài Học Từ Quá Trình Chuyển Tiếp Triết Học Marx

Nghiên cứu về quá trình chuyển tiếp triết học của Karl Marx (1837-1844) mang lại những bài học quan trọng về sự hình thành và phát triển tư tưởng, về vai trò của lý luận trong thực tiễn, và về sự cần thiết của việc phê phán và vượt qua những giới hạn của tư duy truyền thống. Quá trình này cũng cho thấy tầm quan trọng của việc nghiên cứu kinh tế chính trị và sự tham gia vào đấu tranh giai cấp để giải phóng con người và xây dựng một xã hội công bằng.

6.1. Tầm Quan Trọng Của Phê Phán và Vượt Qua Tư Duy Truyền Thống

Quá trình chuyển tiếp triết học của Karl Marx cho thấy tầm quan trọng của việc phê phán và vượt qua những giới hạn của tư duy truyền thống. Marx đã không chấp nhận một cách thụ động những tư tưởng của Hegel và Feuerbach, mà đã phê phán và phát triển chúng để xây dựng một hệ thống tư tưởng mới phù hợp với hiện thực xã hội. Bài học này khuyến khích chúng ta luôn đặt câu hỏi, phê phán và tìm kiếm những giải pháp sáng tạo cho những vấn đề của xã hội.

6.2. Lý Luận và Thực Tiễn Mối Quan Hệ Biện Chứng Trong Tư Tưởng Marx

Quá trình chuyển tiếp triết học của Karl Marx cũng cho thấy mối quan hệ biện chứng giữa lý luận và thực tiễn. Marx không chỉ là một nhà triết học mà còn là một nhà hoạt động xã hội, và những tư tưởng của ông luôn gắn liền với những vấn đề thực tế của xã hội. Bài học này khuyến khích chúng ta không chỉ nghiên cứu lý luận mà còn tham gia vào thực tiễn xã hội để thay đổi thế giới.

Trích đoạn nội dung tài liệu

TRÖÔØNG ÑAÏI HOÏC KHOA HOÏC XAÕ HOÄI VAØ NHAÂN VAÊN ÑAÏI HOÏC QUOÁC GIA THAØNH PHOÁ HOÀ CHÍ MINH ↓ NGUYEÃN ÑÖÙC THAÉNG TÌM HIEÅU QUAÙ TRÌNH CHUYEÅN TIEÁP THEÁ GIÔÙI QUAN TRIEÁT HOÏC CUÛA CAÙC MAÙC THÔØI KYØ 1837 – 1844 CHUYEÂN NGAØNH: CNDVBC & CNDVLS Maõ soá: 50102 LUAÄN VAÊN THAÏC SÓ KHOA HOÏC TRIEÁT HOÏC Ngöôøi höôùng daãn khoa hoïc: TS. ÑINH NGOÏC THAÏCH TRÖÔØNG ÑAÏI HOÏC KHOA HOÏC XAÕ HOÄI VAØ NHAÂN VAÊN ÑAÏI HOÏC QUOÁC GIA THAØNH PHOÁ HOÀ CHÍ MINH ↓ NGUYEÃN ÑÖÙC THAÉNG TÌM HIEÅU QUAÙ TRÌNH CHUYEÅN TIEÁP THEÁ GIÔÙI QUAN TRIEÁT HOÏC CUÛA CAÙC MAÙC THÔØI KYØ 1837 – 1844 LUAÄN VAÊN THAÏC SÓ KHOA HOÏC TRIEÁT HOÏC LÔØI CAM ÑOAN Toâi xin cam ñoan ñaây laø coâng trình nghieân cöùu cuûa rieâng toâi. Keát quaû nghieân cöùu laø trung thöïc vaø chöa ñöôïc ai coâng boá. NGUYEÃN ÑÖÙC THAÉNG MUÏC LUÏC PHAÀN MÔÛ ÑAÀU.

1 Chöông 1: QUAÙ TRÌNH CHUYEÅN TIEÁP TÖØ CHUÛ NGHÓA DUY TAÂM SANG CHUÛ NGHÓA DUY VAÄT THÔØI KYØ 1837 - 1843. Söï chuyeån bieán theá giôùi quan cuûa C.Maùc trong khoaûng thôøi gian töø 1837 - 1842. Söï chuyeån bieán theá giôùi quan cuûa C.Maùc töø naêm 1842 ñeán 1843 26 Chöông 2: NHÖÕNG CHUYEÅN BIEÁN MANG TÍNH BÖÔÙC NGOAËT TRONG THEÁ GIÔÙI QUAN CUÛA CAÙC MAÙC NAÊM 1844. Hoaït ñoäng cuûa Maùc taïi “Nieân giaùm Ñöùc Phaùp”.

“Baûn thaûo kinh teá hoïc 1844” - böôùc ngoaët theá giôùi quan cuûa Maùc. Vaán ñeà lao ñoäng bò tha hoùa vaø söï hình thaønh chuû nghóa nhaân vaên maùcxít. Ñaùnh giaù pheùp bieän chöùng duy taâm cuûa Heâghen vaø chuû nghóa duy vaät Phoiôbaéc. YÙ nghóa cuûa nhöõng baøi hoïc cuûa böôùc chuyeån theá giôùi quan cuûa Maùc .90 TAØI LIEÄU THAM KHAÛO .94 PHAÀN MÔÛ ÑAÀU 1.

Tính caáp thieát cuûa ñeà taøi Giaù trò cuûa moät hoïc thuyeát, moät tö töôûng laø ôû tính ñònh höôùng khoa hoïc vaø söï vaän duïng cuûa noù vaøo trong hoaït ñoäng thöïc tieãn, giuùp con ngöôøi vöôn leân laøm chuû töï nhieân xaõ hoäi vaø baûn thaân mình. Trieát hoïc do C.Maùc vaø Ph.AÊngghen saùng laäp thuoäc loaïi hoïc thuyeát nhö vaäy. Trong “Luaän cöông veà Phôbaùc” C.Maùc ñaõ nhaán maïnh yù nghóa caûi taïo theá giôùi cuûa trieát hoïc môùi, khaùc vôùi caùc hoïc thuyeát tröôùc ñaây chæ döøng ôû “giaûi thích theá giôùi baèng nhieàu caùch khaùc nhau” [22,12]. Trieát hoïc Maùc ra ñôøi vaøo nhöõng naêm 40 cuûa theá kyû XIX, xuaát phaùt töø tieàn ñeà kinh teá chính trò xaõ hoäi, caùc tieàn ñeà khoa hoïc töï nhieân, vaø caùc tieàn ñeà lyù luaän.

Caàn khaúng ñònh raèng trieát hoïc Maùc cuõng nhö moïi trieát hoïc, khoâng theå xuaát hieän moät caùch töï phaùt. Ñeå noù xuaát hieän ñöôïc, caàn coù moät khoái löôïng khoång loà coâng vieäc khoa hoïc, söï hoaït ñoäng thöôøng xuyeân, ñaày traùch nhieäm vôùi cöôøng ñoä cao cuûa tö duy nghieân cöùu, söï naém vöõng veà maët lyù luaän, nhöõng thaønh quaû mang tính thôøi ñaïi cuûa khoa hoïc, vaø kinh nghieäm ñaáu tranh giai caáp. Böôùc ngoaëc caùch maïng trong trieát hoïc gaén lieàn moät caùch bieän chöùng vôùi vieäc khai thaùc caùc thaønh töïu cuûa tö duy lyù luaän veà vaên hoaù cuûa quaù khöù, cuõng nhö nhöõng truyeàn thoáng toát ñeïp nhaát.Leânin trong taùc phaåm “Ba nguoàn goác vaø ba boä phaän caáu thaønh cuûa chuû nghóa Maùc” ñaõ chæ ra raèng: moïi toan tính hình dung söï xuaát hieän cuûa chuû nghóa Maùc beân ngoaøi con ñöôøng phaùt trieån cuûa vaên hoaù theá giôùi vaø bieán noù thaønh thöù hoïc thuyeát bieät phaùi kheùp kín naøo ñoù laø hoaøn toaøn xuyeân taït baûn chaát söï thaät cuûa noù. Thaønh töïu cuûa tö töôûng thôøi tröôùc, trong ñoù coù trieát hoïc, haøm chöùa nhieàu vaán ñeà ñoøi hoûi phaûi ñöôïc giaûi ñaùp theo tinh thaàn ñoù, cuõng khai phaù nhöõng haït nhaân hôïp lyù, maø caùc theá heä 1 tröôùc ñeå laïi cho thôøi ñaïi sau, bieán nhöõng haït nhaân hôïp lyù aáy thaønh caùc yeáu toá tích cöïc trong ñieàu kieän lòch söû môùi.Maùc vaø Ph.AÊngghen ñaõ xaây döïng hoïc thuyeát cuûa mình treân maûnh ñaát hieän thöïc, nhöng ñoù khoâng phaûi laø maûnh ñaát hoaøn toaøn taùch bieät, maø noù ñöôïc vun xôùi khai thaùc töø nhieàu theá heä ñaõ qua.

Ñeå trôû thaønh nhaø trieát hoïc theo phong caùch môùi, nhaø lyù luaän vaø laõnh tuï cuûa giai caáp voâ saûn, C.Maùc cuõng nhö ngöôøi baïn chieán ñaáu cuûa mình (Ph.AÊngghen) ñaõ traõi qua quaù trình hoaït ñoäng saùng taïo laâu daøi vaø khoù khaên. Hoaøn caûnh xuaát thaân, ñieàu kieän kinh teá chính trò xaõ hoäi taïi Taây AÂu, xu theá vaän ñoäng cuûa thôøi ñaïi, khaùt voïng giaûi phoùng cuûa nhöõng ngöôøi cuøng khoå vaø caùc taàng lôùp nhaân daân lao ñoäng bò aùp böùc khaùc, nhu caàu caûi toå hoaït ñoäng khoa hoïc - chöøng aáy söï kieän ñaõ taùc ñoäng ñeán söï ra ñôøi vaø quaù trình dieãn bieán tö töôûng, söï tieán boä vaø caûi caùch khoâng ngöøng veà theá giôùi quan cuûa C. Thôøi kyø chuyeån tieáp theá giôùi quan 1837 - 1844 coù yù nghóa voâ cuøng to lôùn ñoái vôùi toaøn boä söï nghieäp cuûa C.Maùc, bôûi leõ noù dieãn ra ôû tuoåi thanh nieân, laø löùa tuoåi soâi noåi nhieät tình nhöng cuõng ñaày ngaãu höùng, hay noùi caùch khaùc ôû löùa tuoåi hình thaønh phong caùch soáng vaø böôùc ñaàu ñònh höôùng lyù töôûng cho moät con ngöôøi.Maùc goïi thôøi kyø naøy laø thôøi kyø baõo taùp, thôøi kyø cuûa söï phaûn tænh tö duy vaø nhaän thöùc laïi caùc giaù trò, böôùc ñaàu tìm kieám caùc giaù trò môùi phuø hôïp vôùi xu theá vaän ñoäng ñi leân cuûa lòch söû. Ñaát nöôùc ta ñang böôùc vaøo thôøi kyø phaùt trieån môùi vôùi nhieàu thuaän lôïi nhöng cuõng khoâng ít khoù khaên, thôøi ñan xen vôùi thaùch thöùc.

Quaù trình coâng nghieäp hoaù, hieän ñaïi hoaù ñoøi hoûi ñaøo taïo nguoàn nhaân löïc coù trí tueän cao vaø baûn lónh chính trò vöõng vaøng, nhaát laø nguoàn nhaân löïc treû. Baùo caùo chính trò taïi Ñaïi hoäi laàn thöù IX cuûa Ñaûng Coäng saûn Vieät nam vaïch roõ raèng ñoái vôùi theá heä treû caàn “chaêm lo giaùo duïc, boài döôõng, ñaøo taïo phaùt trieån 2 toaøn dieän veà chính trò, tö töôûng, ñaïo ñöùc, loái soáng, vaên hoaù, söùc khoeû, ngheà nghieäp, giaùi quyeát vieäc laøm, phaùt trieån taøi naêng vaø söùc saùng taïo, phaùt huy vai troø xung kích trong söï nghieäp xaây döïng vaø baûo veä Toå quoác” [3,126]. Ñeå thöïc hieän toát nhieäm vuï aáy, moät trong nhöõng ñieàu caàn thieát caên baûn laø ñònh höôùng theá giôùi quan vaø phöông phaùp luaän, vaïch ra nhöõng muïc tieâu lyù töôûng, taïo döïng moät moâi tröôøng tinh thaàn laønh maïnh cho theá heä treû. Quaù trình toaøn caàu hoaù, tính chaát hai maët cuûa neàn kinh teá thò tröôøng taùc ñoäng thöôøng xuyeân, phöùc taïp, ña dieän, ña chieàu ñeán giôùi treû, gaây neân nhöõntg dieãn bieán taâm lyù, tinh thaàn heát söùc maâu thuaãn.

Trong boái caûnh aáy vieäc tìm hieåu vaø hoïc taäp caùc giaù trò truyeàn thoáng cuûa daân toäc, caùc di saûn cuûa chuû nghóa Maùc - Leânin vaø tö töôûng Hoà Chí Minh, caùc taám göông caùch maïng cuûa nhöõng ngöôøi ñi tröôùc luoân laø ñieàu boå ích vaø mang tính thôøi söï. Ñaëc bieät tìm hieåu quaù trình chuyeån tieáp theá giôùi quan cuûa C.Maùc thôøi kyø 1837 - 1844 coù yù nghóa quan troïng ñoái vôùi vieäc giaùo duïc theá giôùi quan vaø ñònh höôùng giaù trò ñoái vôùi caùc taàng lôùp xaõ hoäi, tröôùc heát laø thanh nieân. Thöù nhaát, noù cho thaáy nhöõng yeá toá taùc ñoäng ñeán söï hình thaønh quan ñieåm trieát hoïc - chính trò cuûa C.Maùc thôøi thanh nieân, vôùi nhöõng hoaøi baõo to lôùn vaø khaû naêng nhaän thöùc tænh taùo vaø naêng ñoäng caùc dieãn bieán cuûa ñôøi soáng xaõ hoäi. Söï lieân heä naøy heát söùc caàn thieát ñoái vôùi tuoåi treû Vieät nam trong boái caûnh phöùc taïp hoâm nay.

Thöù hai, noù chæ ra raèng böôùc chuyeån tieáp theá giôùi quan thôøi treû ñoùng vai troø nhö theá naøo trong toaøn boä söï nghieäp tieáp theo cuûa moät con ngöôøi. Söï löïa choïn ñònh höôùng theá giôùi quan cuûa Maùc treû khoâng ngaãu nhieân, maø xuaát phaùt töø caùc ñieàu kieän sinh hoaït cuûa thôøi ñaïi, trong ñoù coù caùc yeáu toá kinh teá, chính trò, xaõ hoäi, tinh thaàn. Thöù ba, söï phaân tích noäi dung böôùc chuyeån theá giôùi quan cuûa C.Maùc ñem ñeán cho theá heä treû baøi hoïc boå ích veà baûn lónh chính trò vaø söï nhaïy beùn khoa hoïc 3 trong nhaän thöùc vaø giaûi quyeát caùc vaán ñeà cuûa thöïc tieãn, do thöïc tieãn ñaët ra. Toång quan tình hình nghieân cöùu ñeà taøi Di saûn tinh thaàn cuûa C.Maùc laø ñoái töôïng nghieân cöùu cuûa nhieàu ngaønh khoa hoïc nhö Trieát hoïc, Lòch söû, Chính trò hoïc, Kinh teá hoïc, Giaùo duïc hoïc, Luaät hoïc… ÔÛ bình dieän theá giôùi quan trieát hoïc coù nhieàu coâng trình nghieân cöùu ngoaøi nöôùc vaø trong nöôùc veà lòch söû trieát hoïc Maùc - Leânin noùi chung, quaù trình chuyeån tieáp theá giôùi quan cuûa C.Maùc töø chuû nghóa duy taâm sang chuû nghóa duy vaät noùi rieâng.

Taïi Lieân Xoâ (tröôùc ñaây) vaø Ñoâng AÂu cuøng vôùi vieäc xuaát baûn vaø taùi baûn nhieàu laàn caùc taùc phaåm kinh ñieån cuûa chuû nghóa Maùc, lòch söû trieát hoïc Maùc ñöôïc phaân tích moät caùch saâu saéc theo trình töï thôøi gian vaø theo chuû ñeà. Trong “Söï hình thaønh trieát hoïc cuûa chuû nghóa Maùc” (T. Tö töôûng Maùtxcôva, 1974) quaù trình chuyeån tieáp theá giôùi quan cuûa C.Maùc ñöôïc phaân chia thaønh ba moác nhoû, ñaùnh daáu baèng nhöõng baøi vieát vaø taùc phaåm tieâu bieåu. Moác thöù nhaát - Luaän aùn tieán só; moác thöù hai - caùc baøi vieát treân “Baùo tình Ranh”; moác thöù ba - “Baûn thaûo kinh teá naêm trieát hoïc 1844”.Rozenberg laïi coù khaùm phaù rieâng veà dieãn bieán tö töôûng cuûa C.Maùc baèng caùch chæ ra caùc moái lieân heä giöõa quam ñieåm kinh teá vaø quan ñieåm trieát hoïc thôøi kyø nhöõng naêm 40 cuûa theá kyû XIX, khi C.Maùc ñang thöïc hieän trieät ñeå böôùc chuyeån töø chuû nghóa duy taâm sang chuû nghóa duy vaät, töø chuû nghóa daân chuû caùch maïng sang chuû nghóa coäng saûn (P.Rozeberg khaûo löôïc söï phaùt trieån hoïc thuyeát kinh teá cuûa C.Maùc vaø Ph.AÊngghen nhöõng naêm 40 cuûa theá kyû XIX.

Caùc taùc giaû P.Koâsichoáp (Trieát hoïc Maùc theá kyû XIX, goàm 4 hai quyeån, quyeån 1, Nxb. Khoa hoïc Maùtxcôva, 1979) phaân tích khaù saâu saéc caùc tieàn ñeà cuûa söï ra ñôøi trieát hoïc Maùc, nhöõng baøi vieát vaø taùc phaåm noåi baät cuûa thôøi kyø chuyeån tieáp theá giôùi quan töø 1837 - 1844. Moãi taùc phaåm chuû ñaïo cuûa C.Maùc, töông öùng vôùi thôøi kyø cuï theå, ñeàu ñöôïc laøm saùng toû töø caùch tieáp caän logíc vaø lòch söû, ñoái chieáu vôùi sinh hoaït tö töôûng hieän thôøi, ñoàng thôøi ruùt ra yù nghóa lòch söû cuûa noù, xaùc ñònh vò trí cuûa noù trong cuoäc ñaáu tranh tö töôûng ôû theá kyû XX. Khaûo luaän “Maùc, trieát hoïc, thôøi ñaïi” (chuû bieân Vieän só P.

Chính trò Maùtxcôva, 1988) khoâng chæ vaïch ra bieän chöùng cuûa söï hình thaønh vaø phaùt trieån hoïc thuyeát trieát hoïc cuûa C.