Factors impacting on attracting of foreign direct investment in vietnam period of 2018 2023

Nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến thu hút FDI vào Việt Nam giai đoạn 2018-2023. Phân tích tác động và đề xuất giải pháp để tăng cường đầu tư nước ngoài.

• Tác giả: Hà Hoàng Đại
• Người hướng dẫn: Assosiate Professor Ph. Tô Kim Ngọc
• Trường học: Banking Academy of Vietnam & University of the West of England
• Chuyên ngành: Finance
• Đề tài: Factors impacting on attracting of Foreign Direct Investment in Vietnam, period of 2018 - 2023
• Loại tài liệu: Dissertation
• Năm xuất bản: 2023

Mục lục chi tiết

• ASSIGNMENT COVER SHEET
• MASTER OF SCIENCE IN FINANCE AND INVESTMENT UNIVERSITY OF THE WEST OF ENGLAND PROPOSAL OF DISSERTATION
• 1. CHAPTER 1: INTRODUCTION
• 1.1. Reason for choosing the topic
• 1.2. Objectives of the research and research question
• 1.3. Research scope
• 1.4. Research Methods
• 1.5. Research subjects
• 1.6. Dissertation structure
• 2. CHAPTER 2: LITERATURE REVIEW AND RESEARCH FRAMEWORK
• 2.1. Main concept related to Foreign direct investment
• 2.1.1. Definition and Characteristics of foreign direct investment
• 2.1.2. Form of Foreign Direct Investment
• 2.1.2.1. Types of investment
• 2.1.2.2. Positive impact on the economy
• 2.1.2.3. Negative impact on the economy
• 2.1.3. Impact factors to attract foreign direct investment
• 2.1.4. Incentive Policies applied to attract FDI. Experience from some countries
• 3. CHAPTER 3: IMPACT FACTORS AFFECTING TO VIET NAM FDI INFLOW IN THE PERIOD OF 2018 - 2023
• 3.1. Overview of Vietnam's FDI
• 3.1.1. Volume of FDI inflow
• 3.1.2. Structure of FDI inflow
• 3.2. Analyse factors impact on FDI inflow to VN in the period of 2018 – 2023
• 3.2.1. In context of the invested countries
• 3.3. Policies to attract FDI in Vietnam
• 3.4. Result and discuss
• 3.4.1. Current Issues in Attracting FDI
• 4. CHAPTER 4: RECOMMENDATIONS
• Reference material

Tóm tắt

I. FDI Việt Nam 2018 2023 Tổng quan và Vai trò Kinh tế

Trong bối cảnh toàn cầu hóa sâu rộng, FDI (Đầu tư trực tiếp nước ngoài) đóng vai trò then chốt thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và phát triển tại nhiều quốc gia, trong đó có Việt Nam. FDI không chỉ cung cấp nguồn vốn quan trọng mà còn mang lại chuyển giao công nghệ, tạo việc làm và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Đối với Việt Nam, một quốc gia đang chuyển mình từ nền kinh tế nông nghiệp sang công nghiệp hiện đại, FDI là động lực không thể thiếu. Nghiên cứu này tập trung phân tích các yếu tố tác động đến thu hút FDI vào Việt Nam trong giai đoạn 2018-2023, thời kỳ chứng kiến nhiều biến động kinh tế và chính trị toàn cầu, đồng thời đề xuất các giải pháp nhằm tối ưu hóa dòng vốn FDI. Sự lựa chọn giai đoạn nghiên cứu này dựa trên tầm quan trọng của FDI trong giai đoạn Việt Nam hội nhập sâu rộng vào kinh tế thế giới, đối mặt với nhiều cơ hội và thách thức mới.

1.1. Định nghĩa và Đặc điểm của Đầu tư Trực tiếp Nước ngoài

Theo UNCTAD, FDI là khoản đầu tư nhằm đạt được lợi ích lâu dài trong một doanh nghiệp hoạt động ngoài nền kinh tế của nhà đầu tư, với mục đích có tiếng nói hiệu quả trong quản lý doanh nghiệp. IMF nhấn mạnh tính dài hạn và quyền kiểm soát quản lý của nhà đầu tư. Ngân hàng Thế giới (WB) định nghĩa FDI là dòng vốn ròng vào một quốc gia, cho phép nhà đầu tư có quyền quản lý dài hạn (ít nhất 10% cổ phần) trong hoạt động của doanh nghiệp. Tóm lại, FDI là hình thức đầu tư quốc tế, trong đó nhà đầu tư góp vốn hoặc tài sản vào một nền kinh tế khác để sở hữu, vận hành và kiểm soát đối tượng đầu tư, nhằm thu lợi nhuận hoặc các lợi ích kinh tế khác. Đặc điểm của FDI bao gồm: vốn không chỉ là vốn điều lệ ban đầu mà còn là các khoản vay từ nhà đầu tư, vốn đến từ nước ngoài, nhà đầu tư tự quyết định và chịu trách nhiệm về lợi nhuận/thua lỗ, kèm theo chuyển giao công nghệ, và các nhà đầu tư phải tuân thủ luật pháp nước sở tại.

1.2. Các Hình thức Đầu tư Trực tiếp Nước ngoài phổ biến

Có nhiều hình thức Đầu tư trực tiếp nước ngoài, bao gồm đầu tư xây dựng nhà máy mới (Greenfield Investment), mua lại và sáp nhập doanh nghiệp (Mergers and Acquisitions - M&A), liên doanh (Joint Ventures), và đầu tư mở rộng (Expansion Investment). Mỗi hình thức có ưu và nhược điểm riêng, phù hợp với các mục tiêu khác nhau của nhà đầu tư. Greenfield Investment thường tạo ra nhiều việc làm và chuyển giao công nghệ hơn, nhưng cũng đòi hỏi thời gian và nguồn lực lớn hơn. M&A giúp nhà đầu tư nhanh chóng tiếp cận thị trường và nguồn lực hiện có, nhưng có thể gặp khó khăn trong việc tích hợp văn hóa và quản lý. Liên doanh cho phép chia sẻ rủi ro và lợi nhuận, nhưng đòi hỏi sự hợp tác chặt chẽ và tin tưởng lẫn nhau. Đầu tư mở rộng là hình thức ít rủi ro nhất, nhưng có thể bị hạn chế về quy mô và tiềm năng tăng trưởng. Các hình thức này đều đóng góp vào việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế tại Việt Nam, đem lại những tác động tích cực và tiêu cực.

II. Tác động của FDI đến Kinh tế Việt Nam 2018 2023 Phân tích

Tác động FDI tới nền kinh tế Việt Nam là một chủ đề quan trọng cần được xem xét kỹ lưỡng. FDI không chỉ mang lại nguồn vốn mà còn kéo theo công nghệ, kỹ năng quản lý và cơ hội tiếp cận thị trường quốc tế. Tuy nhiên, nó cũng có thể gây ra những thách thức như cạnh tranh không lành mạnh, ô nhiễm môi trường và phụ thuộc vào công nghệ nước ngoài. Giai đoạn 2018-2023 chứng kiến những thay đổi đáng kể trong dòng vốn FDI vào Việt Nam, đòi hỏi phải phân tích sâu sắc để hiểu rõ những tác động tích cực và tiêu cực. Việc đánh giá hiệu quả FDI là cần thiết để đưa ra các chính sách phù hợp nhằm tối đa hóa lợi ích và giảm thiểu rủi ro. Các nghiên cứu trước đây đã chỉ ra rằng FDI có tác động tích cực đến tăng trưởng kinh tế Việt Nam, nhưng cũng cần phải xem xét các khía cạnh xã hội và môi trường.

2.1. Tác động tích cực của FDI đến tăng trưởng kinh tế

FDI đã góp phần đáng kể vào tăng trưởng kinh tế của Việt Nam thông qua việc tăng tổng sản phẩm quốc nội (GDP), thúc đẩy xuất khẩu, và tạo ra việc làm. Theo số liệu thống kê, FDI chiếm tỷ trọng lớn trong tổng vốn đầu tư toàn xã hội và đóng góp quan trọng vào nguồn thu ngân sách nhà nước. Các doanh nghiệp FDI thường có năng suất lao động cao hơn và áp dụng công nghệ tiên tiến hơn so với các doanh nghiệp trong nước, từ đó thúc đẩy quá trình chuyển đổi cơ cấu kinh tế. Ngoài ra, FDI còn giúp Việt Nam hội nhập sâu rộng hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu và nâng cao vị thế cạnh tranh trên thị trường quốc tế. Tuy nhiên, cần phải có chính sách phù hợp để đảm bảo rằng các doanh nghiệp FDI tuân thủ các quy định về lao động, môi trường và thuế, tránh gây ra những tác động tiêu cực cho xã hội.

2.2. Tác động tiêu cực của FDI và các Thách thức đi kèm

Bên cạnh những lợi ích, FDI cũng mang lại những thách thức nhất định cho Việt Nam. Một trong những thách thức lớn nhất là nguy cơ ô nhiễm môi trường do các doanh nghiệp FDI không tuân thủ các tiêu chuẩn bảo vệ môi trường. Ngoài ra, sự cạnh tranh từ các doanh nghiệp FDI có thể gây khó khăn cho các doanh nghiệp trong nước, đặc biệt là các doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME). Sự phụ thuộc vào công nghệ nước ngoài cũng có thể hạn chế khả năng phát triển công nghệ nội địa và làm giảm tính tự chủ của nền kinh tế. Để giải quyết những thách thức này, Việt Nam cần tăng cường giám sát và kiểm tra các doanh nghiệp FDI, đồng thời hỗ trợ các doanh nghiệp trong nước nâng cao năng lực cạnh tranh và đầu tư vào nghiên cứu và phát triển (R&D). Cần có chính sách khuyến khích chuyển giao công nghệ và đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao để tận dụng tối đa lợi ích từ FDI.

III. Yếu tố ảnh hưởng Thu hút FDI tại Việt Nam 2018 2023

Việc thu hút FDI vào Việt Nam chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố khác nhau, từ các yếu tố kinh tế vĩ mô như lạm phát, tỷ giá hối đoái, đến các yếu tố thể chế như môi trường pháp lý, thủ tục hành chính. Bên cạnh đó, các yếu tố về nguồn nhân lực, cơ sở hạ tầng và vị trí địa lý cũng đóng vai trò quan trọng. Trong giai đoạn 2018-2023, Việt Nam đã thực hiện nhiều cải cách nhằm cải thiện môi trường đầu tư và thu hút FDI, nhưng vẫn còn nhiều hạn chế cần được khắc phục. Việc phân tích các yếu tố ảnh hưởng FDI là cần thiết để đưa ra các giải pháp phù hợp nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh và thu hút FDI chất lượng cao. Nghiên cứu này sẽ tập trung vào việc xác định và đánh giá tầm quan trọng của từng yếu tố để đưa ra các khuyến nghị chính sách cụ thể.

3.1. Các yếu tố Kinh tế vĩ mô tác động đến FDI

Các yếu tố kinh tế vĩ mô như tăng trưởng kinh tế, lạm phát, lãi suất và tỷ giá hối đoái có ảnh hưởng lớn đến quyết định đầu tư của các nhà đầu tư nước ngoài. Tăng trưởng kinh tế cao và ổn định tạo ra môi trường thuận lợi cho các doanh nghiệp hoạt động và thu lợi nhuận. Lạm phát thấp và ổn định giúp duy trì giá trị của vốn đầu tư và giảm thiểu rủi ro. Lãi suất hợp lý giúp giảm chi phí vốn cho các doanh nghiệp. Tỷ giá hối đoái ổn định giúp giảm thiểu rủi ro tỷ giá và tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động xuất nhập khẩu. Trong giai đoạn 2018-2023, Việt Nam đã nỗ lực duy trì ổn định kinh tế vĩ mô, nhưng vẫn còn nhiều thách thức do tác động của các yếu tố bên ngoài như biến động giá dầu và căng thẳng thương mại quốc tế. Cần có chính sách điều hành kinh tế vĩ mô linh hoạt và hiệu quả để đảm bảo ổn định và thúc đẩy thu hút FDI.

3.2. Yếu tố Thể chế và Chính sách Môi trường Đầu tư FDI

Môi trường pháp lý minh bạch, ổn định và dễ dự đoán là một yếu tố quan trọng để thu hút FDI. Các quy định về đầu tư, kinh doanh, thuế và bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ cần phải rõ ràng, dễ hiểu và được thực thi nghiêm túc. Thủ tục hành chính cần phải đơn giản, nhanh chóng và hiệu quả. Chính sách ưu đãi đầu tư cần phải hấp dẫn và cạnh tranh so với các quốc gia khác trong khu vực. Trong giai đoạn 2018-2023, Việt Nam đã thực hiện nhiều cải cách về thể chế và chính sách nhằm cải thiện môi trường đầu tư Việt Nam, nhưng vẫn còn nhiều hạn chế về tính minh bạch, hiệu quả và khả năng thực thi. Cần tiếp tục đẩy mạnh cải cách thể chế và chính sách để tạo ra một môi trường đầu tư thuận lợi và hấp dẫn hơn cho các nhà đầu tư nước ngoài.

IV. Giải pháp Thu hút FDI Hiệu quả cho Việt Nam giai đoạn tới

Để thu hút FDI hiệu quả hơn trong giai đoạn tới, Việt Nam cần thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp, bao gồm cải thiện môi trường đầu tư, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, nâng cấp cơ sở hạ tầng, và xây dựng chính sách ưu đãi phù hợp. Bên cạnh đó, cần phải chủ động tiếp cận và quảng bá hình ảnh của Việt Nam đến các nhà đầu tư tiềm năng trên thế giới. Việc hợp tác chặt chẽ với các tổ chức quốc tế và các quốc gia có kinh nghiệm thu hút FDI thành công cũng là một yếu tố quan trọng. Các giải pháp thu hút FDI cần phải được xây dựng dựa trên việc phân tích kỹ lưỡng các yếu tố ảnh hưởng FDI và bối cảnh kinh tế, chính trị toàn cầu. Nghiên cứu này sẽ đề xuất các giải pháp cụ thể và khả thi nhằm giúp Việt Nam nâng cao năng lực cạnh tranh và thu hút FDI chất lượng cao.

4.1. Cải thiện Môi trường Đầu tư và Cải cách Thủ tục Hành chính

Để cải thiện môi trường đầu tư, Việt Nam cần tiếp tục đơn giản hóa thủ tục hành chính, giảm thiểu chi phí tuân thủ pháp luật cho doanh nghiệp, và tăng cường tính minh bạch và trách nhiệm giải trình của các cơ quan nhà nước. Cần phải rà soát và sửa đổi các quy định pháp luật không còn phù hợp, gây cản trở cho hoạt động đầu tư và kinh doanh. Cần phải tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin vào quá trình giải quyết thủ tục hành chính, tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp thực hiện các thủ tục trực tuyến. Ngoài ra, cần phải tăng cường đối thoại và tham vấn với các doanh nghiệp để nắm bắt các khó khăn, vướng mắc và đề xuất các giải pháp tháo gỡ kịp thời. Việc cải thiện cải cách hành chính FDI cũng góp phần làm tăng khả năng cạnh tranh và thu hút FDI vào Việt Nam, thúc đẩy phát triển kinh tế, cải thiện dịch vụ công cộng, tăng cường năng lực cạnh tranh, đảm bảo tính minh bạch và trách nhiệm giải trình.

4.2. Nâng cao Chất lượng Nguồn Nhân lực và Phát triển Cơ sở Hạ tầng

Nguồn nhân lực chất lượng cao là một yếu tố quan trọng để thu hút FDI vào các ngành công nghệ cao và các ngành có giá trị gia tăng cao. Việt Nam cần tăng cường đầu tư vào giáo dục và đào tạo nghề, nâng cao trình độ chuyên môn và kỹ năng cho người lao động. Cần phải có chính sách khuyến khích các doanh nghiệp tham gia vào quá trình đào tạo nghề, tạo điều kiện cho người lao động được học tập và làm việc trong môi trường chuyên nghiệp. Cơ sở hạ tầng hiện đại và đồng bộ là một yếu tố quan trọng để đảm bảo hoạt động sản xuất và kinh doanh của các doanh nghiệp diễn ra thuận lợi. Việt Nam cần tiếp tục đầu tư vào phát triển cơ sở hạ tầng giao thông, năng lượng, viễn thông và logistics. Cần phải có chính sách khuyến khích các nhà đầu tư tư nhân tham gia vào quá trình phát triển cơ sở hạ tầng, giảm áp lực cho ngân sách nhà nước.

V. Xu hướng FDI và Cơ hội Đầu tư tại Việt Nam trong Tương lai

Trong tương lai, xu hướng FDI trên thế giới sẽ tiếp tục thay đổi do tác động của các yếu tố như cuộc cách mạng công nghiệp 4.0, biến đổi khí hậu, và các căng thẳng địa chính trị. Việt Nam cần chủ động nắm bắt các xu hướng này và tận dụng các cơ hội đầu tư Việt Nam mới để thu hút FDI chất lượng cao. Cần phải tập trung vào các ngành công nghệ cao, năng lượng tái tạo, và các dịch vụ có giá trị gia tăng cao. Cần phải xây dựng các khu công nghiệp và khu kinh tế chuyên biệt để thu hút các dự án FDI có quy mô lớn và có tác động lan tỏa cao. Ngoài ra, cần phải tăng cường hợp tác quốc tế và tham gia vào các hiệp định thương mại tự do để mở rộng thị trường và tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp FDI hoạt động.

5.1. Các Lĩnh vực Đầu tư FDI tiềm năng tại Việt Nam

Việt Nam có nhiều lĩnh vực FDI tiềm năng như công nghệ thông tin, điện tử, cơ khí chế tạo, năng lượng tái tạo, và dịch vụ du lịch. Các ngành công nghệ thông tin và điện tử đang phát triển mạnh mẽ nhờ vào nguồn nhân lực trẻ, năng động và có trình độ chuyên môn cao. Ngành cơ khí chế tạo có tiềm năng lớn nhờ vào nhu cầu nội địa ngày càng tăng và khả năng xuất khẩu sang các thị trường lân cận. Ngành năng lượng tái tạo đang được khuyến khích phát triển để giảm thiểu sự phụ thuộc vào năng lượng hóa thạch và bảo vệ môi trường. Ngành dịch vụ du lịch có tiềm năng lớn nhờ vào vẻ đẹp thiên nhiên và văn hóa đa dạng của Việt Nam. Việc thu hút FDI vào các lĩnh vực này sẽ giúp Việt Nam nâng cao năng lực cạnh tranh và đạt được mục tiêu phát triển bền vững.

5.2. Rủi ro và Thách thức Đầu tư FDI tại Việt Nam

Bên cạnh những cơ hội, việc đầu tư FDI vào Việt Nam cũng tiềm ẩn những rủi ro khi đầu tư FDI vào Việt Nam và thách thức nhất định. Rủi ro về pháp lý, rủi ro về chính trị, và rủi ro về kinh tế. Rủi ro về pháp lý liên quan đến tính minh bạch và ổn định của hệ thống pháp luật. Rủi ro về chính trị liên quan đến sự thay đổi chính sách và các yếu tố bất ổn chính trị. Rủi ro về kinh tế liên quan đến biến động tỷ giá hối đoái, lạm phát và các yếu tố kinh tế vĩ mô khác. Để giảm thiểu rủi ro, các nhà đầu tư cần phải nghiên cứu kỹ lưỡng thị trường, tìm hiểu rõ các quy định pháp luật, và xây dựng kế hoạch kinh doanh chi tiết. Chính phủ Việt Nam cần tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư, tăng cường tính minh bạch và trách nhiệm giải trình, và tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp FDI hoạt động.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong giai đoạn 2018-2023, Việt Nam đã chứng kiến sự gia tăng đáng kể về dòng vốn Đầu tư Trực tiếp Nước ngoài (FDI), với tổng vốn đăng ký đạt gần 438,7 tỷ USD và vốn thực hiện khoảng 274 tỷ USD, chiếm 62,5% tổng vốn đăng ký hợp lệ. Năm 2022, vốn FDI thực hiện đạt kỷ lục 22,4 tỷ USD, tăng 13,5% so với năm trước. FDI đóng vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế Việt Nam, góp phần thúc đẩy tăng trưởng GDP, chuyển giao công nghệ, tạo việc làm và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.

Mục tiêu nghiên cứu tập trung vào việc xác định các yếu tố ảnh hưởng đến thu hút FDI tại Việt Nam trong giai đoạn này, đánh giá thực trạng dòng vốn FDI, cũng như đề xuất các giải pháp chính sách nhằm nâng cao hiệu quả thu hút đầu tư nước ngoài. Phạm vi nghiên cứu bao gồm toàn bộ lãnh thổ Việt Nam, với dữ liệu và phân tích dựa trên số liệu chính thức từ các cơ quan như Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Tổng cục Thống kê, cùng các báo cáo quốc tế của Ngân hàng Thế giới và UNCTAD.

Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong bối cảnh Việt Nam đang chuyển đổi mạnh mẽ từ nền kinh tế nông nghiệp sang công nghiệp và dịch vụ hiện đại, đồng thời đối mặt với những biến động kinh tế toàn cầu như đại dịch COVID-19 và xung đột địa chính trị. Việc hiểu rõ các nhân tố tác động sẽ giúp hoạch định chính sách hiệu quả, góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế bền vững và nâng cao vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên các lý thuyết và mô hình kinh tế về Đầu tư Trực tiếp Nước ngoài (FDI), bao gồm:

• Lý thuyết Dòng vốn FDI: Định nghĩa FDI là khoản đầu tư dài hạn của nhà đầu tư nước ngoài nhằm kiểm soát và quản lý doanh nghiệp tại nước nhận đầu tư, với mục tiêu sinh lợi lâu dài. Các đặc điểm chính bao gồm quyền kiểm soát, chuyển giao công nghệ và tác động kinh tế xã hội.

• Mô hình các nhân tố ảnh hưởng đến FDI: Bao gồm các yếu tố kinh tế vĩ mô (tăng trưởng GDP, ổn định kinh tế), môi trường pháp lý và chính sách (chính sách ưu đãi, bảo vệ quyền lợi nhà đầu tư), cơ sở hạ tầng kỹ thuật (giao thông, năng lượng, viễn thông), nguồn nhân lực chất lượng cao, và yếu tố địa chính trị.

• Khái niệm về Khu kinh tế đặc biệt và Khu công nghiệp: Là các vùng được ưu tiên phát triển với các chính sách thu hút đầu tư đặc biệt, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp FDI.

Các khái niệm chính được sử dụng trong nghiên cứu gồm: vốn FDI đăng ký và thực hiện, các hình thức đầu tư (liên doanh, hợp tác kinh doanh, BOT, PPP), các ngành thu hút FDI, và các chỉ số kinh tế vĩ mô như GDP, lạm phát, năng suất lao động.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp hỗn hợp kết hợp phân tích định lượng và định tính:

• Nguồn dữ liệu: Sử dụng dữ liệu thứ cấp từ Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Tổng cục Thống kê Việt Nam, các báo cáo của UNCTAD, Ngân hàng Thế giới, cùng các tài liệu pháp luật và chính sách liên quan đến FDI.

• Phân tích nội dung và phân tích chủ đề: Đánh giá các văn bản pháp luật, chính sách ưu đãi, báo cáo chính phủ và các cuộc phỏng vấn, khảo sát với doanh nghiệp FDI để nhận diện các chủ đề và xu hướng chính.

• Phân tích so sánh: So sánh môi trường thu hút FDI của Việt Nam với các quốc gia trong khu vực Đông Nam Á như Thái Lan, Singapore, Trung Quốc để rút ra bài học kinh nghiệm.

• Cỡ mẫu và timeline: Dữ liệu được thu thập và phân tích trong khoảng thời gian 2018-2023, bao gồm hơn 37.000 dự án FDI hợp lệ với tổng vốn đăng ký gần 445 tỷ USD. Phân tích tập trung vào các số liệu kinh tế vĩ mô, cơ sở hạ tầng, nhân lực và chính sách đầu tư.

• Phương pháp phân tích: Sử dụng thống kê mô tả, phân tích xu hướng, phân tích tỷ lệ phần trăm, và đánh giá tác động chính sách dựa trên các chỉ số kinh tế và dữ liệu thực tế.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tăng trưởng vốn FDI ổn định và đa dạng nguồn đầu tư
   Vốn FDI thực hiện tăng 1,17 lần trong 5 năm (2018-2023), đạt 22,4 tỷ USD năm 2022, cao nhất trong 5 năm qua. Các quốc gia đầu tư lớn gồm Singapore (chiếm 24,7% tổng vốn đầu tư 4 tháng đầu năm 2023), Nhật Bản (22,1%), Hàn Quốc, Trung Quốc và Đài Loan. Sự đa dạng này giúp Việt Nam giảm thiểu rủi ro phụ thuộc vào một nguồn vốn duy nhất.

2. Cơ cấu ngành thu hút FDI tập trung vào chế biến chế tạo và bất động sản
   Ngành chế biến chế tạo chiếm 60,6% tổng vốn đăng ký năm 2022, bất động sản chiếm 16,1%, tiếp theo là sản xuất điện và hoạt động khoa học công nghệ. Các ngành này có mức tăng trưởng vốn đầu tư ổn định, trong khi các ngành nông nghiệp thu hút rất ít vốn FDI (chỉ 1,44% tổng vốn FDI).

3. Phân bố địa lý FDI không đồng đều
   Khu vực Đông Nam Bộ chiếm 42% tổng vốn đăng ký, tiếp theo là Đồng bằng sông Hồng (25%) và Bắc Trung Bộ (19%). Thành phố Hồ Chí Minh là địa phương thu hút nhiều dự án nhất, chiếm 40% số dự án mới. Các tỉnh như Bắc Giang, Bà Rịa - Vũng Tàu cũng có sự tăng trưởng mạnh về vốn FDI.

4. Yếu tố kinh tế vĩ mô và chính sách ổn định là động lực thu hút FDI
   GDP Việt Nam duy trì tăng trưởng trung bình trên 6% trong giai đoạn 2018-2022, đạt 8,02% năm 2022. Lạm phát được kiểm soát ở mức khoảng 3-4%. Chính sách ưu đãi thuế, cải cách hành chính và bảo đảm an ninh chính trị tạo môi trường đầu tư hấp dẫn. Tuy nhiên, một số chính sách còn chậm ban hành văn bản hướng dẫn, gây khó khăn cho nhà đầu tư.

Thảo luận kết quả

Sự tăng trưởng ổn định của vốn FDI phản ánh niềm tin của nhà đầu tư vào môi trường kinh tế và chính trị Việt Nam. So với các nước trong khu vực, Việt Nam duy trì được mức tăng trưởng vốn FDI cao hơn Thái Lan và Indonesia, dù thấp hơn Campuchia và Singapore. Điều này cho thấy Việt Nam có lợi thế cạnh tranh về quy mô thị trường, chi phí lao động và chính sách ưu đãi.

Cơ cấu ngành tập trung vào chế biến chế tạo phù hợp với xu hướng toàn cầu về chuỗi giá trị sản xuất, đồng thời góp phần thúc đẩy xuất khẩu và tạo việc làm chất lượng cao. Tuy nhiên, sự phân bố không đồng đều về địa lý cho thấy cần có chính sách phát triển hạ tầng và cải thiện môi trường đầu tư tại các vùng còn yếu kém để thu hút vốn FDI hiệu quả hơn.

Yếu tố nhân lực chất lượng cao vẫn là thách thức lớn khi tỷ lệ lao động có trình độ chuyên môn chỉ đạt khoảng 26%. Trong bối cảnh cách mạng công nghiệp 4.0, việc nâng cao kỹ năng và đào tạo nguồn nhân lực là yếu tố quyết định để thu hút các dự án FDI có giá trị gia tăng cao.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ thể hiện xu hướng vốn FDI theo năm, biểu đồ phân bổ vốn theo ngành và địa phương, cũng như bảng so sánh các chỉ số kinh tế vĩ mô và chính sách ưu đãi giữa Việt Nam và các nước trong khu vực.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường phát triển cơ sở hạ tầng đồng bộ và hiện đại
   Đầu tư nâng cấp hệ thống giao thông, cảng biển, viễn thông và năng lượng nhằm giảm chi phí logistics và tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động sản xuất kinh doanh. Thời gian thực hiện: 3-5 năm. Chủ thể: Chính phủ, các bộ ngành liên quan, địa phương.

2. Cải thiện chất lượng nguồn nhân lực và đào tạo kỹ năng chuyên môn
   Đẩy mạnh chương trình đào tạo nghề, hợp tác với doanh nghiệp FDI để nâng cao kỹ năng lao động, đặc biệt trong các ngành công nghệ cao và chế biến chế tạo. Thời gian: 2-4 năm. Chủ thể: Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội, Bộ Giáo dục và Đào tạo, doanh nghiệp.

3. Hoàn thiện khung pháp lý và chính sách ưu đãi đầu tư minh bạch, ổn định
   Rà soát, sửa đổi và ban hành kịp thời các văn bản hướng dẫn thi hành luật đầu tư, đảm bảo tính minh bạch, công bằng và thuận lợi cho nhà đầu tư nước ngoài. Thời gian: 1-2 năm. Chủ thể: Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Bộ Tư pháp.

4. Phát triển các khu kinh tế đặc biệt và khu công nghiệp với chính sách ưu đãi hấp dẫn
   Xây dựng và mở rộng các khu công nghiệp, khu chế xuất với hạ tầng kỹ thuật hiện đại, chính sách thuế và hỗ trợ phù hợp để thu hút các dự án FDI quy mô lớn, công nghệ cao. Thời gian: 3-5 năm. Chủ thể: Chính phủ, địa phương, nhà đầu tư.

5. Tăng cường hợp tác quốc tế và tham gia các hiệp định thương mại tự do
   Mở rộng quan hệ đầu tư, ký kết các hiệp định bảo hộ đầu tư và thương mại để tạo thuận lợi cho nhà đầu tư nước ngoài, đồng thời nâng cao vị thế cạnh tranh của Việt Nam trên trường quốc tế. Thời gian: liên tục. Chủ thể: Bộ Ngoại giao, Bộ Công Thương.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Các nhà hoạch định chính sách và cơ quan quản lý nhà nước
   Giúp hiểu rõ các yếu tố ảnh hưởng đến thu hút FDI, từ đó xây dựng chính sách phù hợp nhằm nâng cao hiệu quả thu hút vốn đầu tư nước ngoài.

2. Doanh nghiệp FDI và nhà đầu tư nước ngoài
   Cung cấp thông tin về môi trường đầu tư, các ngành ưu tiên và chính sách hỗ trợ, giúp họ đưa ra quyết định đầu tư chính xác và hiệu quả tại Việt Nam.

3. Các tổ chức nghiên cứu và học thuật trong lĩnh vực kinh tế và đầu tư
   Là tài liệu tham khảo quan trọng để nghiên cứu sâu hơn về xu hướng FDI, các nhân tố tác động và chính sách phát triển kinh tế.

4. Các cơ quan xúc tiến đầu tư và phát triển kinh tế địa phương
   Hỗ trợ xây dựng chiến lược thu hút đầu tư phù hợp với đặc điểm vùng miền, nâng cao năng lực cạnh tranh và phát triển kinh tế địa phương.

Câu hỏi thường gặp

1. Yếu tố nào quan trọng nhất ảnh hưởng đến thu hút FDI tại Việt Nam?
   Yếu tố kinh tế vĩ mô ổn định, chính sách ưu đãi minh bạch, cơ sở hạ tầng phát triển và nguồn nhân lực chất lượng cao là những nhân tố then chốt thu hút FDI.

2. Việt Nam thu hút FDI chủ yếu vào những ngành nào?
   Ngành chế biến chế tạo chiếm tỷ trọng lớn nhất (trên 60%), tiếp theo là bất động sản, sản xuất điện và các ngành khoa học công nghệ.

3. Tại sao phân bố FDI ở Việt Nam không đồng đều?
   Do sự khác biệt về cơ sở hạ tầng, chính sách địa phương, nguồn nhân lực và mức độ phát triển kinh tế giữa các vùng miền.

4. Việt Nam có thể học hỏi gì từ các nước như Trung Quốc, Thái Lan, Singapore trong thu hút FDI?
   Cần duy trì môi trường chính trị ổn định, phát triển hạ tầng hiện đại, xây dựng các khu kinh tế đặc biệt, chính sách thuế cạnh tranh và cải cách hành chính hiệu quả.

5. Tác động của đại dịch COVID-19 đến FDI tại Việt Nam như thế nào?
   Mặc dù toàn cầu suy giảm FDI, Việt Nam vẫn duy trì tăng trưởng vốn FDI nhờ chính sách linh hoạt, môi trường đầu tư hấp dẫn và sự phục hồi kinh tế nhanh chóng.

Kết luận

• Việt Nam đã đạt được sự tăng trưởng ổn định về vốn FDI trong giai đoạn 2018-2023, với tổng vốn đăng ký gần 445 tỷ USD và vốn thực hiện khoảng 274 tỷ USD.
• Các yếu tố kinh tế vĩ mô ổn định, chính sách ưu đãi, cơ sở hạ tầng và nguồn nhân lực là nhân tố quyết định thu hút FDI.
• Cơ cấu ngành thu hút FDI chủ yếu tập trung vào chế biến chế tạo và bất động sản, phân bố địa lý không đồng đều giữa các vùng miền.
• Việt Nam cần tiếp tục hoàn thiện chính sách, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và phát triển hạ tầng để duy trì và nâng cao sức hấp dẫn đầu tư nước ngoài.
• Các bước tiếp theo bao gồm triển khai các giải pháp đề xuất, tăng cường hợp tác quốc tế và theo dõi sát sao xu hướng FDI toàn cầu để điều chỉnh chiến lược phù hợp.

Kêu gọi hành động: Các nhà hoạch định chính sách, doanh nghiệp và tổ chức nghiên cứu cần phối hợp chặt chẽ để thực hiện các giải pháp nâng cao hiệu quả thu hút FDI, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế bền vững của Việt Nam trong tương lai.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Dissertation submitted in partial fulfillment of the Requirement for the MsC in Finance FINANCE DISSERTATION ON FACTORS IMPACTING ON ATTRACTING OF FOREIGN DIRECT INVESTMENT IN VIETNAM, PERIOD OF 2018 - 2023 HA HOANG DAI ID No: 22080924 Intake 6 Supervisor: Assosiate Professor Ph. To Kim Ngoc September,2023 1 ASSIGNMENT COVER SHEET University of the West of England MSc in Finance and Investment Student ID: 22080924 Student Name: Ha Hoang Dai Module Code: UMADBL-45-M Module Name / Title: Proposal of Dissertation Centre / College: Banking Academy of Vietnam & University of the West of England Due Date: 10th – SEP - 2023 Hand in Date: 10th – SEP - 2023 1 Assignment Title: Factors impacting on attracting of Foreign Direct Investment in Vietnam, period of 2018 - 2023 Students Signature: For University only MARK RECORD 1st feedback 2nd feedback 2 MASTER OF SCIENCE IN FINANCE AND INVESTMENT UNIVERSITY OF THE WEST OF ENGLAND PROPOSAL OF DISSERTATION DISSERTATION PROPOSAL FORM Name: Ha Hoang Dai Student Number: 22080924 Programme of Study: Master Science in Finance and Investment Word Count: 22561 PROVISIONAL TITLE Factors impacting on attracting of Foreign Direct Investment in Vietnam, period of 2018 - 2023 RESEARCH QUESTIONS AND OBJECTIVES Research Objectives: Vietnam's Foreign direct investment Research questions: - First, what factors affect FDI and how strong and weak are each component? - Second, what is the solution for Vietnam to better attract FDI in the future? 3 RESEARCH METHODOLOGY Research Design Literature Review: Start with a comprehensive literature review to understand the existing theories and research related to FDI attraction in Vietnam. Analyze academic papers, government reports, industry publications, and international organizations' reports (e., World Bank, UNCTAD) to build a theoretical framework.  Data Analysis Content Analysis: Analyze regulatory documents, policy changes, and government reports related to FDI policies and economic indicators.

Thematic Analysis: Use thematic analysis to categorize and interpret qualitative data from interviews and case studies. Identify recurring themes and patterns related to FDI attraction.  Secondary Data Analysis Utilize secondary data sources, including government statistics (e., FDI inflow data, economic indicators), to assess trends and changes in FDI in Vietnam during the study period.  Policy Analysis Evaluate the effectiveness of policies and reforms introduced by the Vietnamese government to attract FDI.

Assess their impact on FDI inflows and economic development.  Comparative Analysis Compare Vietnam's FDI attractiveness with that of neighboring countries in Southeast Asia, such as Thailand, Malaysia, and Indonesia. Highlight differences and similarities in FDI policies and outcomes. The research will also consider empirical evidence and case studies from other countries to provide valuable insights and lessons for Vietnam's FDI attraction efforts.

4 TABLE OF CONTENT DISSERTATION PROPOSAL FORM. 3 RESEARCH QUESTIONS AND OBJECTIVES. 4 TABLE OF CONTENT. 5 LIST OF TABLES.

7 LIST OF FIGURES .1 Reason for choosing the topic.2 Objectives of the research and research question. 13 CHAPTER 2: LITERATURE REVIEW AND RESEARCH FRAMEWORK .1 Main concept related to Foreign direct investment .1 Definition and Characteristics of foreign direct investment .2 Form of Foreign Direct Investment .1 Types of investment .2 Positive impact on the economy .3 Negative impact on the economy .3 Impact factors to attract foreign direct investment .4 Incentive Policies applied to attract FDI. Experience from some countries. 24 CHAPTER 3: IMPACT FACTORS AFFECTING TO VIET NAM FDI INFLOW IN THE PERIOD OF 2018 - 2203 .1 Overview of Vietnam's FDI .1 Volum of FDI inflow .2 Structure of FDI inflow .1 Analyse factors impact on FDI inflow to VN in the period of 2018 – 2023 .2 In context of the invested countries .3 Policies to attract FDI in Vietnam .3 Result and discuss .1 Current Issues in Attracting FDI.

70 6 LIST OF TABLES Table 1 Investment incentives and outside industrial parks 27 Structure of foreign investment capital in the first 4 months of 2023 Table 2 34 and capital investment methods (billion USD) Table 3 FDI in Vietnam by the regions (including oil and gas) 38 7 LIST OF FIGURES Figure 1 Realized foreign direct investment capital years 2018-2022 30 Figure 2 Nations and territories have invested the largest FDI in Vietnam 31 Realized foreign investment capital in the first 4 months of 2023 Figure 3 32 and the period 2018 – 2023 (Billion USD) Structure of sectors attracting foreign investment in the first 4 Figure 4 36 months of 2018 - 2023 Figure 5 Top 10 localities attracting the most FDI in 2022 37 Figure 6 Vietnam's GDP growth from 2018 – 2022 (percentage) 52 Figure 7 Figure 7. Vietnam's Inflation from 2018 – 2022 (percentage) 52 Figure 8 Top 5 largest foreign investors in Vietnam 2022 57 Foreign investment capital registered in Vietnam as of July 20, Figure 9 2019-2023 (Billion USD) 58 8 ABSTRACTS This dissertation presents a comprehensive exploration of the dynamics surrounding Foreign Direct Investment (FDI) in Vietnam from 2018 to 2023. It investigates the multitude of factors that influence the country's ability to attract foreign investors during a period marked by significant economic transformation. Drawing from a wide array of authoritative sources, including academic literature, government reports, industry publications, and statistical databases, this study offers a robust foundation for its analysis.

The research is conducted with collaboration and support from several key organizations, including the Ministry of Planning and Investment of Vietnam, the World Bank, and the United Nations Conference on Trade and Development (UNCTAD). The initial phase of the dissertation involves a comprehensive literature review, establishing historical context and integrating relevant theoretical frameworks. This literature review includes works by prominent scholars in the field and insights from leading international organizations such as the International Monetary Fund (IMF) and the World Trade Organization (WTO). The methodology is designed meticulously, incorporating quantitative and qualitative analyses to provide a nuanced understanding of FDI trends in Vietnam.

Data sources include official government records, industry-specific reports, and surveys conducted in collaboration with the Vietnamese Chamber of Commerce and Industry (VCCI). ADBThe study examines the current status of FDI in Vietnam during the specified period. It assesses FDI trends, including the sources of investment, preferred sectors, and the transformative impact of significant FDI projects. Data for this analysis is drawn from sources like the Foreign Investment Agency (FIA) and the Vietnamese General Statistics Office.

A substantial portion of the dissertation is dedicated to the in-depth exploration of the factors that shape FDI in Vietnam. This includes macroeconomic stability indicators, regulatory frameworks, infrastructure development plans, and the quality of the Vietnamese workforce. Real-world case studies, conducted with collaboration from prominent multinational corporations and industry associations such as the Vietnam Association of Foreign Investment Enterprises (VAFIE), provide essential insights. The study not only identifies challenges but also offers a strategic roadmap to enhance Vietnam's FDI attractiveness.

It incorporates policy recommendations that are informed by insights from organizations like the Asian Development Bank (ADB) and the Vietnam Economic Forum. 9 Through empirical analysis, critical discussion, and the participation of various organizations, this dissertation makes a significant contribution to our understanding of Vietnam's FDI landscape. It provides actionable recommendations for policymakers aiming to stimulate sustainable economic growth in Vietnam.1 Reason for choosing the topic In an era marked by increasing globalization and cross-border economic integration, Foreign Direct Investment stands as a pivotal driver of economic growth and development for nations around the world. FDI not only infuses much-needed capital but also ushers in technological advancements, fosters job creation, and enhances a country's competitiveness on the global stage.

For Vietnam, a nation with a rich history of economic transformation and a growing role in the Southeast Asian region, FDI has played a central role in its economic development journey. This dissertation embarks on a profound exploration of the factors that have shaped and continue to influence the attraction of Foreign Direct Investment in Vietnam. It hones in on the critical period spanning from 2018 to 2023 when Vietnam has experienced dynamic shifts in its economic landscape and positioned itself as an increasingly appealing destination for foreign investors. As Vietnam continues to evolve from a primarily agrarian economy into a modern, industrialized nation, the dynamics of FDI attraction have never been more critical.

Rationale for Choosing the Topic: The choice of this research topic is rooted in the undeniable significance of FDI in Vietnam's contemporary economic narrative. The period from 2018 to 2023 is particularly compelling due to several concurrent factors. Firstly, it encompasses a timeframe in which Vietnam has demonstrated remarkable economic resilience and growth, solidifying its position as one of the fastest-growing economies in Southeast Asia. Secondly, it marks a phase where Vietnam has actively sought to attract foreign investments, implementing various policy reforms and infrastructure development initiatives.

Lastly, the world itself has witnessed seismic shifts in global economic dynamics, including the evolving trade landscape and geopolitical tensions, which have direct implications for FDI. Therefore, I decided to study the attraction of foreign direct investment capital at this stage in order to best assess when there are economic fluctuations, and how this capital attraction will be affected. The thesis research of topic is "Factors impacting on attracting of Foreign Direct Investment in Vietnam, period of 2018 – 2023".2 Objectives of the research and research question 1.1 Overall objective To Identify Key Factors: To identify and analyze the key factors that have influenced Foreign Direct Investment inflows in Vietnam during the period of 2018-2023, encompassing macroeconomic, regulatory, infrastructural, human capital, and geopolitical dimensions. 11 To Evaluate Current Status: To assess and evaluate the current status of FDI in Vietnam during the specified period, including trends, sources of investment, preferred sectors, and the transformative effects of significant FDI projects.

To Provide Policy Recommendations: To provide evidence-based policy recommendations to policymakers, business stakeholders, and international organizations on strategies to further enhance Vietnam's FDI attractiveness and contribute to sustainable economic growth.2 Main objective To Identify and Analyze Key Determinants: The primary objective of this research is to identify and comprehensively analyze the key determinants that have influenced Foreign Direct Investment (FDI) inflows in Vietnam during the period of 2018-2023. These determinants encompass a wide spectrum, including macroeconomic factors, regulatory frameworks, infrastructure development, human capital, political stability, and market potential. To Assess the Current Status of FDI: Another main objective is to assess and provide an in-depth understanding of the current status of FDI in Vietnam throughout the specified timeframe. This includes examining FDI trends, sources of investment, preferred sectors, and the transformative impact of significant FDI projects.

To Offer Evidence-Based Policy Recommendations: The ultimate goal is to provide evidence-based policy recommendations to stakeholders, particularly policymakers, business entities, and international organizations. These recommendations will aim to inform strategic decisions and actions that can enhance Vietnam's FDI attractiveness and contribute to sustainable economic growth.3 Research question First, what factors affect FDI and how strong and weak are each component? Second, what is the solution for Vietnam to better attract FDI in the future? 1.4 Research scope Spatial scope: research paper on FDI flows throughout Vietnam Time range: extracted macroeconomic and FDI data from 2018 to 2023.5 Research Methods Literature Review: Start with a comprehensive literature review to understand the existing theories and research related to FDI attraction in Vietnam. Analyze academic papers, government reports, industry publications, and international organizations' reports (e., World Bank, UNCTAD) to build a theoretical framework.  Data Analysis 12 Content Analysis: Analyze regulatory documents, policy changes, and government reports related to FDI policies and economic indicators.

Thematic Analysis: Use thematic analysis to categorize and interpret qualitative data from interviews and case studies. Identify recurring themes and patterns related to FDI attraction.  Secondary Data Analysis Utilize secondary data sources, including government statistics (e., FDI inflow data, economic indicators), to assess trends and changes in FDI in Vietnam during the study period.  Policy Analysis Evaluate the effectiveness of policies and reforms introduced by the Vietnamese government to attract FDI.

Assess their impact on FDI inflows and economic development.