Lợi ích và Thách thức của Doanh Nghiệp FDI Khi Niêm Yết Trên Sàn Chứng Khoán Việt Nam

Chuyên khảo phân tích Fdi benefits and challenges of listing on the vietnam stock exchanges a case study of japanese, đánh giá các khía cạnh quan trọng, đề xuất hướng nghiên cứu

• Tác giả: Phạm Hiền Diệu
• Người hướng dẫn: Mrs. Le Thi Minh Que (M.)
• Trường học: Banking Academy of Vietnam
• Chuyên ngành: Foreign Languages
• Đề tài: Lợi ích và Thách thức của Doanh Nghiệp FDI Khi Niêm Yết Trên Sàn Chứng Khoán Việt Nam: Nghiên Cứu Trường Hợp Công Ty Nhật Bản
• Loại tài liệu: graduation thesis
• Năm xuất bản: 2022
• Địa điểm: Hanoi

Mục lục chi tiết

• DECLARATION
• ACKNOWLEDGEMENTS
• ABSTRACT
• TABLE OF CONTENTS
• LIST OF ABBREVIATIONS
• LIST OF TABLES
• LIST OF FIGURES
• 1. CHƯƠNG 1: INTRODUCTION
• 1.1. Research Background
• 1.2. Significance of the Study
• 1.3. Research Purposes
• 1.4. Research Questions
• 1.5. Research Schedule
• 1.6. Research Structure
• 2. CHƯƠNG 2: LITERATURE REVIEW
• 2.1. Definitions of Key Terms
• 2.2. FDI
• 2.3. FDI Enterprises
• 2.4. Stock Exchanges
• 2.5. Listing of Securities
• 4. CHƯƠNG 4: FINDINGS AND DISCUSSION
• 4.1. Current Background of FDI Enterprises on the Vietnam Stock Exchanges
• 4.2. Overview of FDI Enterprises on Vietnam's Stock Exchanges
• 4.3. Top Listed Companies
• 4.4. Procedure for FDI Enterprises to be Listed on Vietnam's Stock Exchanges
• 4.5. Case Study of a Japanese Company
• 4.5.1. Establishment and Development Process
• 4.5.2. The Main Business Activities
• 4.5.3. The Actual Listing Process
• 4.6. Benefits of FDI Enterprises to be listed on Vietnam's Stock Exchanges
• 4.6.1. Easy Access to Information
• 4.6.2. Professional Services of Consulting Firms
• 4.6.3. Diverse Forms of Investment
• 4.7. Common Challenges for FDI Enterprises to be Listed on the Vietnam Stock Exchanges
• 4.7.1. Incomplete Legal Corridor
• 4.7.2. Financial Reporting Issues
• 4.7.3. Corporate Governance Issues
• 4.7.4. Exchange Rate Fluctuations
• 4.8. Suggested Solutions for Challenges of FDI Companies to be Listed on Vietnamese Stock Exchanges
• 4.8.1. For FDI Enterprises
• 4.8.2. For Securities Companies
• 5. CHƯƠNG 5: SUMMARY OF FINDINGS
• 5.1. Implications of the Research
• 5.2. Limitations and Recommendations for Future Research
• Appendix A: Developed and Emerging Stock Market Performance 2018
• Appendix B: Factors affecting foreign direct investment
• Appendix C: List of Securities Companies operating in Vietnam

Tóm tắt

I. Tổng Quan Lợi Ích Thách Thức FDI Niêm Yết Chứng Khoán VN

Đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đóng vai trò quan trọng trong hệ thống kinh tế quốc tế mở và hiệu quả, đặc biệt là động lực tăng trưởng cho các quốc gia đang phát triển. Thu hút FDI là ưu tiên hàng đầu của nhiều chính phủ. Các nghiên cứu đã chứng minh tác động tích cực của FDI đối với các nước đang phát triển, chẳng hạn như các quốc gia thuộc Tổ chức các quốc gia Đông Caribe (Mamingi và Martin, 2018) và nhiều quốc gia ở Châu Phi (Sarumi Adewumi). Nghiên cứu của Tran Dinh Ly và Le Hoang Anh (2017) cũng chỉ ra những tác động tích cực đối với khu vực ASEAN + 3. Theo OECD (2022), dòng vốn FDI toàn cầu đã tăng 88% vào năm 2021, đạt 1.815 tỷ USD, vượt qua mức trước đại dịch 37%. Nhiều nghiên cứu cũng xem xét vai trò của thị trường chứng khoán đối với dòng vốn FDI vào một quốc gia. “Các biến động trên thị trường chứng khoán là yếu tố quyết định quan trọng nhất đối với các giao dịch FDI và danh mục đầu tư” (De Santis và Ehling, 2007). Nghiên cứu của Otchere và cộng sự (2015) về mối quan hệ giữa FDI, thị trường tài chính và tăng trưởng kinh tế cho thấy một thị trường chứng khoán hoạt động tốt có thể hỗ trợ việc chuyển vốn nước ngoài hiệu quả vào các lĩnh vực sản xuất, tạo ra giá trị lớn hơn cho nhà đầu tư và làm cho các quốc gia trở nên hấp dẫn hơn đối với FDI.

1.1. Vai Trò Quan Trọng Của Doanh Nghiệp FDI Toàn Cầu

Doanh nghiệp FDI đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển kinh tế của các quốc gia. Họ mang lại nguồn vốn, công nghệ và kỹ năng quản lý tiên tiến, thúc đẩy năng suất và tạo ra việc làm. Sự hiện diện của các doanh nghiệp FDI cũng góp phần vào sự hội nhập của nền kinh tế vào chuỗi giá trị toàn cầu. Tuy nhiên, số lượng doanh nghiệp FDI niêm yết sàn chứng khoán Việt Nam còn hạn chế.

1.2. Thực Trạng Niêm Yết Của Doanh Nghiệp FDI Tại Việt Nam

Tại nhiều quốc gia trên thế giới, các doanh nghiệp FDI không chỉ thực hiện các khoản đầu tư đơn giản mà còn có các hoạt động tích cực trên thị trường chứng khoán ở các nước phát triển. Mặt khác, ở các nước đang phát triển như Việt Nam, các doanh nghiệp FDI chưa tạo được nhiều dấu ấn trên thị trường chứng khoán. Theo số liệu thống kê của Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, các doanh nghiệp FDI niêm yết hoặc đăng ký giao dịch trên thị trường chứng khoán Việt Nam hiện chỉ chiếm một tỷ lệ rất nhỏ. Điều này cho thấy cần có những chính sách hiệu quả hơn để thu hút FDI niêm yết tại Việt Nam.

II. Phân Tích Chi Tiết Lợi Ích Khi FDI Niêm Yết Sàn Chứng Khoán

Nghiên cứu cho thấy một số lợi ích cho công ty Nhật Bản hiện tại cũng như các doanh nghiệp FDI khác khi được niêm yết trên sàn chứng khoán Việt Nam, đó là các ưu đãi của Chính phủ, dễ dàng tiếp cận thông tin, các dịch vụ chuyên nghiệp của các công ty tư vấn và các hình thức đầu tư đa dạng. Theo tài liệu, có những ưu điểm của FDI khi tiếp cận thị trường vốn trong nước, bao gồm khả năng huy động vốn lớn hơn, tăng cường uy tín và khả năng tiếp cận các nhà đầu tư tiềm năng. Nghiên cứu tập trung vào phân tích các yếu tố này để hiểu rõ hơn về động lực thúc đẩy các doanh nghiệp FDI tham gia thị trường chứng khoán Việt Nam.

2.1. Ưu Đãi Từ Chính Phủ Động Lực Cho FDI Niêm Yết

Chính phủ Việt Nam có nhiều chính sách ưu đãi nhằm thu hút FDI, đặc biệt là các doanh nghiệp FDI niêm yết sàn chứng khoán Việt Nam. Các ưu đãi này có thể bao gồm giảm thuế, hỗ trợ chi phí niêm yết chứng khoán, và tạo điều kiện thuận lợi về thủ tục hành chính. Điều này tạo động lực lớn cho các công ty Nhật Bản và các doanh nghiệp FDI khác tham gia thị trường chứng khoán Việt Nam.

2.2. Dễ Dàng Tiếp Cận Thông Tin Dịch Vụ Tư Vấn Chuyên Nghiệp

Thị trường chứng khoán Việt Nam ngày càng minh bạch hơn, giúp các doanh nghiệp FDI dễ dàng tiếp cận thông tin về thị trường và đối thủ cạnh tranh. Đồng thời, sự phát triển của các công ty tư vấn chuyên nghiệp cung cấp dịch vụ hỗ trợ quy trình niêm yết chứng khoán cho FDI, giúp họ vượt qua các rào cản về pháp lý và tài chính. Các công ty này có thể cung cấp dịch vụ định giá doanh nghiệp, tư vấn quản trị doanh nghiệp, và hỗ trợ công khai thông tin doanh nghiệp.

2.3. Đa Dạng Hóa Hình Thức Đầu Tư Thu Hút Vốn Đầu Tư

Việc niêm yết trên sàn chứng khoán cho phép các doanh nghiệp FDI đa dạng hóa các hình thức đầu tư, không chỉ dựa vào vốn vay ngân hàng mà còn có thể huy động vốn từ các nhà đầu tư cá nhân và tổ chức thông qua phát hành cổ phiếu. Điều này giúp các doanh nghiệp FDI tăng cường khả năng tài chính và mở rộng hoạt động kinh doanh. Thu hút vốn đầu tư là mục tiêu quan trọng của việc niêm yết.

III. Thách Thức Niêm Yết Chứng Khoán Phân Tích Trường Hợp FDI

Bài báo cũng phân tích các vấn đề đáng kể mà các doanh nghiệp FDI này phải đối mặt trong quy trình niêm yết, chủ yếu là hành lang pháp lý chưa hoàn chỉnh, các lo ngại về báo cáo tài chính, các vấn đề về quản trị doanh nghiệp, biến động tiền tệ và rào cản ngôn ngữ. Theo tài liệu, có những nhược điểm của FDI khi tiếp cận thị trường vốn, bao gồm sự phức tạp trong tuân thủ các quy định pháp lý, áp lực từ cổ đông, và cạnh tranh trên thị trường chứng khoán. Các yếu tố này cần được xem xét kỹ lưỡng để các doanh nghiệp FDI có thể đưa ra quyết định sáng suốt về việc niêm yết.

3.1. Hành Lang Pháp Lý Chưa Hoàn Chỉnh Khó Khăn Cho FDI

Hệ thống pháp luật liên quan đến niêm yết chứng khoán cho FDI tại Việt Nam vẫn còn nhiều bất cập và thiếu đồng bộ. Điều này gây khó khăn cho các doanh nghiệp FDI trong việc tuân thủ các quy định và thủ tục pháp lý. Cần có sự hoàn thiện hơn nữa về luật pháp về niêm yết cho FDI để tạo điều kiện thuận lợi hơn cho các doanh nghiệp này.

3.2. Báo Cáo Tài Chính Quản Trị Doanh Nghiệp Vấn Đề Cốt Lõi

Các doanh nghiệp FDI có thể gặp khó khăn trong việc lập và công bố báo cáo tài chính theo chuẩn mực kế toán Việt Nam. Bên cạnh đó, các vấn đề liên quan đến quản trị doanh nghiệp, như tính minh bạch và trách nhiệm giải trình, cũng là một thách thức lớn. Các doanh nghiệp FDI cần chú trọng đến việc nâng cao chất lượng kiểm toán và công khai thông tin doanh nghiệp.

3.3. Rủi Ro Biến Động Tỷ Giá Rào Cản Ngôn Ngữ

Biến động tỷ giá giữa đồng Việt Nam (VND) và các đồng tiền khác, đặc biệt là đồng Yên (JPY), có thể ảnh hưởng đến lợi nhuận và giá trị của các doanh nghiệp FDI. Ngoài ra, rào cản ngôn ngữ cũng là một khó khăn đáng kể trong quá trình giao tiếp và hợp tác với các đối tác Việt Nam. Cần có các giải pháp để giảm thiểu rủi ro khi niêm yết liên quan đến biến động tỷ giá và cải thiện khả năng giao tiếp đa ngôn ngữ.

IV. Giải Pháp Vượt Thách Thức Bí Quyết Niêm Yết Thành Công Cho FDI

Do đó, gợi ý rằng các doanh nghiệp FDI, công ty chứng khoán và các nhà lập pháp nên hành động để giải quyết những vấn đề này. Theo tài liệu, cần có các giải pháp đồng bộ từ phía chính phủ, doanh nghiệp và các tổ chức liên quan để tạo ra một môi trường thuận lợi hơn cho các doanh nghiệp FDI niêm yết và hoạt động hiệu quả trên thị trường chứng khoán Việt Nam. Các giải pháp này cần tập trung vào việc hoàn thiện hành lang pháp lý, nâng cao chất lượng báo cáo tài chính, cải thiện quản trị doanh nghiệp, và giảm thiểu rủi ro tỷ giá.

4.1. Giải Pháp Cho Doanh Nghiệp FDI Nâng Cao Năng Lực Nội Tại

Các doanh nghiệp FDI cần chủ động tìm hiểu và tuân thủ các quy định pháp luật Việt Nam về niêm yết chứng khoán. Đồng thời, cần nâng cao năng lực quản trị doanh nghiệp, đảm bảo tính minh bạch và trách nhiệm giải trình. Việc thuê các công ty tư vấn chuyên nghiệp có kinh nghiệm trong lĩnh vực IPO (Initial Public Offering) và quản lý rủi ro cũng là một giải pháp hiệu quả.

4.2. Vai Trò Của Công Ty Chứng Khoán Hỗ Trợ Toàn Diện

Các công ty chứng khoán đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ các doanh nghiệp FDI niêm yết chứng khoán. Họ có thể cung cấp dịch vụ tư vấn, bảo lãnh phát hành, và hỗ trợ các doanh nghiệp FDI trong việc tiếp cận các nhà đầu tư tiềm năng. Các công ty chứng khoán cần nâng cao năng lực chuyên môn và đạo đức nghề nghiệp để cung cấp dịch vụ chất lượng cao cho các doanh nghiệp FDI.

4.3. Kiến Nghị Chính Sách Hoàn Thiện Môi Trường Đầu Tư

Chính phủ cần tiếp tục hoàn thiện hành lang pháp lý liên quan đến niêm yết chứng khoán cho FDI, đảm bảo tính minh bạch và dễ dàng thực hiện. Đồng thời, cần có các chính sách ưu đãi về thuế và phí để khuyến khích các doanh nghiệp FDI niêm yết chứng khoán. Cần cải thiện môi trường đầu tư để thu hút nhiều hơn nữa các doanh nghiệp FDI tham gia thị trường chứng khoán Việt Nam. Chú trọng đến chính sách của nhà nước.

V. Nghiên Cứu Trường Hợp Công Ty Nhật Bản Bài Học Kinh Nghiệm

Nghiên cứu một trường hợp cụ thể, một công ty Nhật Bản, sẽ cho thấy rõ hơn những lợi ích và khó khăn mà FDI đang gặp phải trong quá trình niêm yết trên sàn giao dịch chứng khoán Việt Nam. Điều này cho phép có một cái nhìn thực tế và rút ra những bài học hữu ích cho các doanh nghiệp FDI khác có ý định niêm yết.

5.1. Quá Trình Thành Lập Phát Triển Của Công Ty Nhật Bản

Phân tích quá trình thành lập và phát triển của công ty Nhật Bản, từ đó hiểu rõ hơn về chiến lược kinh doanh và tiềm năng phát triển của công ty. Điều này giúp đánh giá khả năng thành công của công ty khi niêm yết trên sàn chứng khoán Việt Nam.

5.2. Hoạt Động Kinh Doanh Chính Quy Trình Niêm Yết Thực Tế

Xem xét các hoạt động kinh doanh chính của công ty và quy trình niêm yết thực tế mà công ty đã trải qua. Điều này giúp xác định những yếu tố thành công và những khó khăn mà công ty đã gặp phải trong quá trình niêm yết.

VI. Kết Luận Tương Lai Tiềm Năng Phát Triển Của FDI Trên Sàn VN

Nghiên cứu này tóm tắt các kết quả nghiên cứu, chỉ ra những hàm ý của nghiên cứu này và đưa ra các khuyến nghị cho các nghiên cứu sâu hơn. Thông qua việc phân tích lợi ích và thách thức, nghiên cứu làm sáng tỏ con đường phía trước cho FDI niêm yết tại Việt Nam. Nghiên cứu này cũng đề xuất những cải tiến chính sách và thực tiễn để tận dụng tiềm năng chưa được khai thác của FDI trong việc thúc đẩy tăng trưởng thị trường chứng khoán Việt Nam.

6.1. Tóm Tắt Kết Quả Hàm Ý Nghiên Cứu Về FDI Niêm Yết

Tóm tắt các kết quả chính của nghiên cứu và thảo luận về những hàm ý của nghiên cứu đối với các doanh nghiệp FDI, nhà đầu tư và chính sách. Điều này giúp đưa ra những khuyến nghị cụ thể để cải thiện môi trường đầu tư và thúc đẩy sự phát triển của thị trường chứng khoán Việt Nam.

6.2. Hạn Chế Khuyến Nghị Cho Nghiên Cứu Tương Lai Về Chứng Khoán

Chỉ ra những hạn chế của nghiên cứu và đưa ra những khuyến nghị cho các nghiên cứu tương lai. Điều này giúp mở rộng phạm vi nghiên cứu và cung cấp những thông tin chi tiết hơn về các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định niêm yết của FDI trên sàn chứng khoán Việt Nam. Cần có những nghiên cứu chuyên sâu hơn về hiệu quả hoạt động sau niêm yết của các doanh nghiệp FDI.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh toàn cầu hóa và hội nhập kinh tế quốc tế, đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, đặc biệt tại các quốc gia đang phát triển như Việt Nam. Theo báo cáo của OECD (2022), dòng vốn FDI toàn cầu đã tăng 88% trong năm 2021, đạt mức 1.815 tỷ USD, vượt 37% so với trước đại dịch. Tuy nhiên, tại Việt Nam, mặc dù thị trường chứng khoán ngày càng phát triển và trở thành kênh huy động vốn quan trọng, tỷ lệ doanh nghiệp FDI niêm yết trên sàn chứng khoán vẫn còn rất khiêm tốn về số lượng, quy mô và vốn hóa thị trường. Cụ thể, chỉ có khoảng 8 doanh nghiệp FDI đang niêm yết trên các sàn chứng khoán Việt Nam, chiếm tỷ trọng rất nhỏ so với tổng số doanh nghiệp niêm yết.

Luận văn tập trung nghiên cứu các lợi ích và thách thức mà các doanh nghiệp FDI gặp phải trong quá trình niêm yết trên thị trường chứng khoán Việt Nam, thông qua phân tích trường hợp một công ty Nhật Bản đang thực hiện quy trình niêm yết. Mục tiêu nghiên cứu nhằm làm rõ các ưu điểm như chính sách ưu đãi của Chính phủ, khả năng tiếp cận thông tin, dịch vụ tư vấn chuyên nghiệp và đa dạng hình thức đầu tư; đồng thời chỉ ra những khó khăn như khung pháp lý chưa hoàn chỉnh, vấn đề báo cáo tài chính, quản trị công ty, biến động tỷ giá và rào cản ngôn ngữ. Nghiên cứu được thực hiện trong giai đoạn 2018-2022, tập trung tại Việt Nam, với dữ liệu thu thập từ các nguồn chính thức và thực tiễn tại công ty Nhật Bản.

Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc hỗ trợ các doanh nghiệp FDI, công ty chứng khoán và cơ quan lập pháp xây dựng giải pháp thúc đẩy quá trình niêm yết, góp phần nâng cao hiệu quả huy động vốn và phát triển thị trường chứng khoán Việt Nam.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên các lý thuyết về đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) và thị trường chứng khoán. Theo OECD, FDI là khoản đầu tư nhằm thiết lập mối quan hệ lâu dài giữa nhà đầu tư và doanh nghiệp tại quốc gia khác, với quyền sở hữu ít nhất 10% cổ phần. Doanh nghiệp FDI được định nghĩa là tổ chức có vốn đầu tư nước ngoài chiếm tỷ lệ trên 10% quyền biểu quyết hoặc theo quy định pháp luật Việt Nam là tổ chức kinh tế có nhà đầu tư nước ngoài là thành viên hoặc cổ đông.

Thị trường chứng khoán được xem là một phần quan trọng của thị trường tài chính, đóng vai trò huy động vốn dài hạn cho nền kinh tế. Các mô hình quản lý thị trường chứng khoán tại Việt Nam bao gồm các thành phần: nhà đầu tư, tổ chức phát hành, công ty chứng khoán, cơ quan quản lý và các tổ chức trung gian. Lý thuyết về niêm yết chứng khoán nhấn mạnh các tiêu chuẩn và quy trình nghiêm ngặt nhằm đảm bảo tính minh bạch, hiệu quả và bảo vệ quyền lợi nhà đầu tư.

Khái niệm về lợi ích và thách thức của doanh nghiệp FDI khi niêm yết được xây dựng dựa trên các nghiên cứu trước đây về tác động của chính sách ưu đãi, môi trường pháp lý, quản trị doanh nghiệp và các yếu tố thị trường tài chính.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp nghiên cứu trường hợp (case study) kết hợp phân tích định tính và định lượng. Đối tượng nghiên cứu chính là một công ty FDI Nhật Bản hoạt động tại Việt Nam đang trong quá trình niêm yết trên sàn chứng khoán Việt Nam.

Nguồn dữ liệu bao gồm: số liệu thống kê từ Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, Bộ Tài chính, Bộ Kế hoạch và Đầu tư; báo cáo tài chính và hồ sơ nội bộ của công ty; các văn bản pháp luật liên quan; tài liệu tham khảo từ các tổ chức quốc tế và các bài báo chuyên ngành. Dữ liệu được thu thập trong giai đoạn từ năm 2018 đến 2022.

Phương pháp phân tích dữ liệu bao gồm: tổng hợp, mô tả số liệu, phân tích so sánh và đối chiếu với các nghiên cứu trước đây. Cỡ mẫu tập trung vào công ty Nhật Bản với quy mô vốn điều lệ gần 400 tỷ đồng, có mạng lưới hoạt động toàn cầu và các công ty con tại nhiều quốc gia. Việc lựa chọn phương pháp case study giúp làm rõ các vấn đề thực tiễn, từ đó đề xuất giải pháp phù hợp.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Lợi ích từ chính sách ưu đãi của Chính phủ: Công ty Nhật Bản được hưởng mức thuế thu nhập doanh nghiệp ưu đãi 10% trong 15 năm, miễn thuế 4 năm đầu và giảm 50% thuế trong 9 năm tiếp theo. Thuế thực tế phải nộp chỉ chiếm khoảng 0,5% đến 7% lợi nhuận trước thuế trong giai đoạn 2019-2021, thấp hơn nhiều so với mức thuế phổ biến 20%. Chính sách này giúp tăng lợi nhuận sau thuế, hỗ trợ doanh nghiệp đạt tiêu chuẩn ROE để niêm yết.

2. Tiếp cận thông tin dễ dàng: Hệ thống pháp luật và các văn bản hướng dẫn được công khai rộng rãi trên các trang web chính thức, giúp doanh nghiệp FDI nhanh chóng tiếp cận thông tin cần thiết. Các kênh phản hồi trực tuyến cũng tạo điều kiện cho doanh nghiệp gửi thắc mắc và nhận hỗ trợ kịp thời.

3. Dịch vụ tư vấn chuyên nghiệp: Công ty được hỗ trợ bởi công ty chứng khoán tư vấn chuyên nghiệp, giúp chuẩn bị hồ sơ niêm yết, xử lý các yêu cầu sửa đổi từ cơ quan quản lý. Sự hỗ trợ này giúp giảm thiểu rủi ro pháp lý và tăng hiệu quả quá trình niêm yết.

4. Đa dạng hình thức đầu tư và chuyển đổi linh hoạt: Doanh nghiệp FDI có thể chuyển đổi từ công ty trách nhiệm hữu hạn sang công ty cổ phần để đáp ứng yêu cầu niêm yết. Công ty Nhật Bản đã thực hiện chuyển đổi thành công, với hơn 100 cổ đông và tỷ lệ sở hữu nước ngoài chiếm 84,15%, đáp ứng tiêu chí công ty đại chúng.

5. Thách thức về khung pháp lý chưa hoàn chỉnh: Do hệ thống pháp luật liên quan đến niêm yết còn phân tán, chưa đồng bộ và thiếu hướng dẫn cụ thể cho doanh nghiệp FDI, công ty gặp khó khăn trong việc xác định quy trình và thủ tục. Việc chậm trễ trong phản hồi từ cơ quan quản lý cũng làm kéo dài thời gian chuẩn bị hồ sơ.

6. Vấn đề báo cáo tài chính: Công ty bị từ chối hồ sơ niêm yết do báo cáo tài chính không phù hợp với yêu cầu của Ủy ban Chứng khoán, đặc biệt là việc chuẩn bị báo cáo hợp nhất cho các công ty con ở nhiều quốc gia với các chuẩn mực kế toán khác nhau (VAS, IFRS, GAAP). Việc này làm tăng chi phí và thời gian hoàn thiện hồ sơ.

7. Vấn đề quản trị công ty và phối hợp nội bộ: Là một tập đoàn đa quốc gia với các công ty con tại Nhật Bản, Mỹ, Đức và Trung Quốc, công ty gặp khó khăn trong việc quản lý, kết nối và phối hợp hoạt động giữa các đơn vị, ảnh hưởng đến hiệu quả vận hành và tiến độ niêm yết.

Thảo luận kết quả

Các lợi ích chính mà doanh nghiệp FDI nhận được khi niêm yết trên thị trường chứng khoán Việt Nam chủ yếu đến từ chính sách ưu đãi thuế và môi trường pháp lý ngày càng hoàn thiện. Việc tiếp cận thông tin minh bạch và dịch vụ tư vấn chuyên nghiệp giúp giảm thiểu rủi ro và chi phí cho doanh nghiệp. Đa dạng hình thức đầu tư và khả năng chuyển đổi linh hoạt tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp FDI tham gia thị trường vốn.

Tuy nhiên, thách thức về khung pháp lý chưa hoàn chỉnh và sự chậm trễ trong hướng dẫn thủ tục là rào cản lớn, khiến nhiều doanh nghiệp FDI phải trì hoãn hoặc từ bỏ kế hoạch niêm yết. Vấn đề báo cáo tài chính và quản trị công ty đa quốc gia cũng là những khó khăn đặc thù, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các bên liên quan.

So sánh với các nghiên cứu quốc tế, các thị trường phát triển có khung pháp lý rõ ràng và đồng bộ hơn, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp FDI niêm yết và huy động vốn. Việt Nam cần tiếp tục hoàn thiện hệ thống pháp luật, tăng cường năng lực xử lý hồ sơ và hỗ trợ doanh nghiệp để thu hút dòng vốn FDI hiệu quả hơn.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ thể hiện tỷ lệ doanh nghiệp FDI niêm yết so với tổng số doanh nghiệp niêm yết, biểu đồ thuế thu nhập doanh nghiệp thực tế so với mức thuế phổ biến, và bảng so sánh các thách thức chính gặp phải trong quá trình niêm yết.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Hoàn thiện khung pháp lý và hướng dẫn cụ thể: Cơ quan quản lý cần xây dựng và ban hành các văn bản hướng dẫn chi tiết, đồng bộ về quy trình, thủ tục niêm yết dành riêng cho doanh nghiệp FDI, giảm thiểu sự chồng chéo và mơ hồ. Thời gian thực hiện: trong vòng 12 tháng. Chủ thể thực hiện: Bộ Tài chính, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước.

2. Tăng cường năng lực xử lý hồ sơ và hỗ trợ doanh nghiệp: Thiết lập bộ phận chuyên trách hỗ trợ doanh nghiệp FDI trong quá trình chuẩn bị hồ sơ niêm yết, giải đáp thắc mắc nhanh chóng và kịp thời. Thời gian thực hiện: 6 tháng. Chủ thể thực hiện: Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, các công ty chứng khoán.

3. Đào tạo và nâng cao năng lực kế toán, kiểm toán theo chuẩn quốc tế: Khuyến khích doanh nghiệp FDI áp dụng chuẩn mực báo cáo tài chính quốc tế (IFRS) và hỗ trợ đào tạo nhân sự kế toán, kiểm toán để đáp ứng yêu cầu niêm yết. Thời gian thực hiện: 18 tháng. Chủ thể thực hiện: Bộ Tài chính, các tổ chức đào tạo chuyên ngành.

4. Tăng cường quản trị công ty và phối hợp nội bộ: Doanh nghiệp FDI cần xây dựng hệ thống quản trị hiệu quả, tăng cường giao tiếp và phối hợp giữa các công ty con đa quốc gia nhằm nâng cao hiệu quả vận hành và đáp ứng yêu cầu niêm yết. Thời gian thực hiện: liên tục. Chủ thể thực hiện: Ban lãnh đạo doanh nghiệp FDI.

5. Khuyến khích đa dạng hóa hình thức đầu tư và huy động vốn: Doanh nghiệp FDI nên tận dụng các hình thức đầu tư linh hoạt và huy động vốn qua thị trường chứng khoán để mở rộng quy mô và nâng cao năng lực cạnh tranh. Thời gian thực hiện: liên tục. Chủ thể thực hiện: Doanh nghiệp FDI, công ty chứng khoán.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Doanh nghiệp FDI đang có kế hoạch niêm yết: Luận văn cung cấp cái nhìn toàn diện về lợi ích, thách thức và quy trình niêm yết tại Việt Nam, giúp doanh nghiệp chuẩn bị tốt hơn và đưa ra quyết định chiến lược phù hợp.

2. Công ty chứng khoán và tổ chức tư vấn đầu tư: Tài liệu giúp các đơn vị này hiểu rõ các khó khăn của doanh nghiệp FDI, từ đó nâng cao chất lượng dịch vụ tư vấn, hỗ trợ doanh nghiệp trong quá trình niêm yết.

3. Cơ quan quản lý nhà nước và lập pháp: Luận văn cung cấp cơ sở dữ liệu và phân tích thực tiễn để hoàn thiện chính sách, pháp luật liên quan đến thị trường chứng khoán và thu hút FDI.

4. Các nhà nghiên cứu và sinh viên chuyên ngành tài chính, kinh tế: Đây là nguồn tài liệu tham khảo quý giá về mối quan hệ giữa FDI và thị trường chứng khoán tại Việt Nam, đồng thời cung cấp phương pháp nghiên cứu thực tiễn.

Câu hỏi thường gặp

1. Doanh nghiệp FDI cần đáp ứng những tiêu chí gì để niêm yết trên sàn chứng khoán Việt Nam?
   Doanh nghiệp phải là công ty cổ phần với vốn điều lệ tối thiểu 30 tỷ đồng, có lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu (ROE) ít nhất 5% trong 2 năm gần nhất, có ít nhất 15% cổ phần do ít nhất 100 cổ đông không phải cổ đông lớn nắm giữ, và không vi phạm pháp luật trong 2 năm gần nhất. Ngoài ra, phải có sự tư vấn của công ty chứng khoán.

2. Chính sách ưu đãi thuế dành cho doanh nghiệp FDI khi niêm yết là gì?
   Doanh nghiệp FDI được hưởng thuế thu nhập doanh nghiệp ưu đãi 10% trong 15 năm, miễn thuế 4 năm đầu và giảm 50% thuế trong 9 năm tiếp theo cho hoạt động sản xuất kinh doanh chính. Ví dụ, công ty Nhật Bản trong nghiên cứu chỉ phải nộp thuế khoảng 0,5% đến 7% lợi nhuận trước thuế trong giai đoạn 2019-2021.

3. Những khó khăn phổ biến nhất mà doanh nghiệp FDI gặp phải khi niêm yết tại Việt Nam?
   Bao gồm khung pháp lý chưa hoàn chỉnh, thiếu hướng dẫn cụ thể, chậm trễ trong phản hồi của cơ quan quản lý, khó khăn trong chuẩn bị báo cáo tài chính theo chuẩn quốc tế, và vấn đề quản trị công ty đa quốc gia.

4. Làm thế nào để doanh nghiệp FDI có thể khắc phục vấn đề báo cáo tài chính khi niêm yết?
   Doanh nghiệp nên áp dụng chuẩn mực báo cáo tài chính quốc tế (IFRS), hợp tác với các công ty kiểm toán uy tín có kinh nghiệm quốc tế, và xây dựng hệ thống kế toán phù hợp để chuẩn bị báo cáo hợp nhất chính xác, đáp ứng yêu cầu của Ủy ban Chứng khoán.

5. Vai trò của công ty chứng khoán trong quá trình niêm yết của doanh nghiệp FDI là gì?
   Công ty chứng khoán đóng vai trò tư vấn pháp lý, hỗ trợ chuẩn bị hồ sơ, hướng dẫn doanh nghiệp tuân thủ quy định, làm cầu nối giữa doanh nghiệp và cơ quan quản lý, giúp rút ngắn thời gian và giảm thiểu rủi ro trong quá trình niêm yết.

Kết luận

• Doanh nghiệp FDI tại Việt Nam được hưởng nhiều lợi ích từ chính sách ưu đãi thuế, tiếp cận thông tin minh bạch và dịch vụ tư vấn chuyên nghiệp khi niêm yết trên sàn chứng khoán.
• Tuy nhiên, khung pháp lý chưa hoàn chỉnh, khó khăn trong báo cáo tài chính và quản trị công ty đa quốc gia là những thách thức lớn cần được giải quyết.
• Việc hoàn thiện pháp luật, nâng cao năng lực hỗ trợ doanh nghiệp và áp dụng chuẩn mực kế toán quốc tế là các bước cần thiết để thúc đẩy doanh nghiệp FDI niêm yết.
• Luận văn cung cấp cơ sở thực tiễn và đề xuất giải pháp thiết thực cho doanh nghiệp, công ty chứng khoán và cơ quan quản lý.
• Các bước tiếp theo bao gồm triển khai các khuyến nghị về pháp lý và đào tạo, đồng thời doanh nghiệp cần chủ động nâng cao năng lực quản trị và chuẩn bị hồ sơ niêm yết.

Hành động ngay: Các doanh nghiệp FDI và công ty chứng khoán nên tham khảo kỹ các quy định hiện hành, phối hợp chặt chẽ để chuẩn bị hồ sơ niêm yết hiệu quả, đồng thời đề xuất cơ quan quản lý hoàn thiện chính sách nhằm tạo môi trường thuận lợi hơn cho thị trường chứng khoán Việt Nam phát triển bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BANKING ACADEMY OF VIETNAM FACULTY OF FOREIGN LANGUAGES ------🙣🕮🙡------ GRADUATION THESIS TOPIC: FDI BENEFITS AND CHALLENGES OF LISTING ON THE VIETNAM STOCK EXCHANGES: A CASE STUDY OF JAPANESE COMPANY Student : Pham Hien Dieu Class : K21ATCB Academic year : 2018 – 2022 Student ID : 21A7510020 Supervisor : Mrs. Le Thi Minh Que (M.) Hanoi, May 2022 17014126234081000000 Phạm Hiền Diệu Banking Academy 21A7510020 Faculty of Foreign Languages DECLARATION I – the author of this thesis, declare that this study is entirely my own work, which was done with my own effort and support of my supervisor. The data and other documents used to conduct this research is collected validly from my internship institution. Every data including previous research findings, tables, figures and others mentioned in this study is explicitly cited in the references.

I will completely take responsibility if there is any violation of the Banking Academy research ethics guideline. Hanoi, 23 May 2022 Signature Pham Hien Dieu ii Phạm Hiền Diệu Banking Academy 21A7510020 Faculty of Foreign Languages ACKNOWLEDGEMENTS First of all, I would like to express my deep gratitude to my supervisor Mrs. Le Thi Minh Que (M.) who has supported me a lot with enthusiasm to finish this research study. She dedicated her time, shared her valuable knowledge, and gave me timely instructions that are all extremely useful to me.

Thanks to Mrs. Minh Que, I can learn many new things that not only help me to have a correct direction to do the research, but also to apply my practical knowledge skills in the workplace. From the bottom of my heart, I would like to send my thank you and my respect to her. Without her, my work cannot be completed.

Secondly, I am very grateful to my internship institution – Wall Street Securities Joint Stock Company for willingly allowing me to collect data that serve my study. Especially, I would like to send my thank you to Mr. Truong Quang Dat – Head of the Investment Banking Department, and Mr. Dang Quoc Thang – Consultant of Investment Banking Department, who supported me a lot during my internship.

They also shared their experiences and gave me valuable advice that is an important contribution to my thesis. Besides, I am also thankful to the lecturers of the Faculty of Foreign Languages and Banking Academy for teaching me during my four years at university. All of them provided me with crucial knowledge and inspired me a lot to achieve my goals. Save the best to last, my thankfulness is surely for my family and friends for their support at any moment of my life.

Their caring and encouragement are the motivation for me to overcome difficulties and accomplish this thesis. iii Phạm Hiền Diệu Banking Academy 21A7510020 Faculty of Foreign Languages ABSTRACT In Vietnam, the stock market has been asserting its importance channel for firms to raise funds; however, according to the State Securities Commission, listed FDI enterprises on the Vietnam stock exchange currently are minimal in terms of number, size and market capitalization. Therefore, the purpose of this study is to explore the benefits and challenges that FDI enterprises are encountering in the listing process on Vietnamese stock exchanges. To achieve this goal, the case study method, together with the data collected from reliable sources was applied in this paper.

The research participant is an FDI Japanese company operating in Vietnam and doing a public listing process. The results show that there are several benefits for the current Japanese Company as well as other FDI enterprises to be listed on Vietnamese stock exchanges, which are Government’s incentives, easy information access, professional services of consulting firms, and diverse forms of investment. Besides, the paper also analyses considerable problems that these FDI enterprises have faced during the listing process, mainly incomplete legal corridor, financial reporting concerns, corporate governance issues, exchange currency fluctuations, and language barriers. Thus, it is suggested that FDI enterprises, securities companies and legislators should take actions to deals with these problems.

Keywords: FDI enterprises, Vietnam stock exchanges, benefits, challenges, solutions iv Phạm Hiền Diệu Banking Academy 21A7510020 Faculty of Foreign Languages TABLE OF CONTENTS DECLARATION. iv TABLE OF CONTENTS .v LIST OF ABBREVIATIONS. viii LIST OF TABLES. ix LIST OF FIGURES.

Significance of the Study. Definitions of Key Terms. Listing of Securities. Overview of FDI Enterprises on the World Stock Exchanges .12 v Phạm Hiền Diệu Banking Academy 21A7510020 Faculty of Foreign Languages CHAPTER 4.

FINDINGS AND DISCUSSION. Current Background of FDI Enterprises on the Vietnam Stock Exchanges. Overview of FDI Enterprises on Vietnam's Stock Exchanges. Top Listed Companies.

Procedure for FDI Enterprises to be Listed on Vietnam's Stock Exchanges. Case Study of a Japanese Company. Establishment and Development Process. The Main Business Activities.

The Actual Listing Process. Benefits of FDI Enterprises to be listed on Vietnam's Stock Exchanges 29 4. Easy Access to Information. Professional Services of Consulting Firms.

Diverse Forms of Investment. Common Challenges for FDI Enterprises to be Listed on the Vietnam Stock Exchanges. Incomplete Legal Corridor. Financial Reporting Issues.

Corporate Governance Issues. Exchange Rate Fluctuations. Suggested Solutions for Challenges of FDI Companies to be Listed on Vietnamese Stock Exchanges. For FDI Enterprises.

For Securities Companies .46 vi Phạm Hiền Diệu Banking Academy 21A7510020 Faculty of Foreign Languages CHAPTER 5. Summary of Findings. Implications of the Research. Limitations and Recommendations for Future Research .59 Appendix A: Developed and Emerging Stock Market Performance 2018.59 Appendix B: Factors affecting foreign direct investment .59 Appendix C: List of Securities Companies operating in Vietnam .60 vii Phạm Hiền Diệu Banking Academy 21A7510020 Faculty of Foreign Languages LIST OF ABBREVIATIONS Abbreviations Explanation FDI Foreign Direct Investment SSC State Securities Commission JSC Joint Stock Company VSD Vietnam Securities Depository HNX Ha Noi Stock Exchange HSX Ho Chi Minh Stock Exchange UPCOM Unlisted Public Company Market WSS Wall Street Securities Joint Stock Company SBV State Bank of Vietnam CIT Corporate Income Tax viii Phạm Hiền Diệu Banking Academy 21A7510020 Faculty of Foreign Languages LIST OF TABLES Tables Page Table 1: Capitalization of FDI Companies on Vietnam’s stock 19 exchanges Table 2: Profits after tax of listed FDI companies on Vietnam’s 21 stock exchange from 2016 t0 2021 Table 3: Listing criteria on Vietnam’s stock exchanges 24 Table 4: Corporate income tax of the Japanese company from 31 2019 to 2021 Table 5: Shareholder structure of the Japanese company in 2021 34 ix Phạm Hiền Diệu Banking Academy 21A7510020 Faculty of Foreign Languages LIST OF FIGURES Figures Page Figure 1: Structure of Financial Market 7 Figure 2: Global network of the Japanese company 14 Figure 3: Organizational structure of the Japanese company 15 Figure 4: FDI inflow into Vietnam in the period of 2016-2021 16 Figure 5: Foreign direct investment capital by the form of 17 investment in the period 2005-2020 Figure 6: Listed companies on Vietnam's stock exchange 17 Figure 7: Capitalization of listed companies on Vietnam's stock 24 exchange Figure 8: Participants in Vietnam's stock market 27 Figure 9: Listing process on Vietnam’s stock exchange 28 Figure 10: Exchange rate between VND and USD in the period 42 2011 - 2021 x Phạm Hiền Diệu Banking Academy 21A7510020 Faculty of Foreign Languages CHAPTER 1.

INTRODUCTION This chapter presents the research background, significance, and purposes of the current study. It also mentions the research questions, schedule, and thesis structure. Research Background Foreign direct investment (FDI) is a critical component of an open and effective international economic system, as well as a major driver of growth, particularly in developing nations. Attracting foreign direct investment (FDI) is one of the top priorities to many governments.

Many studies have been done to prove this. Mamingi and Martin (2018) point out the positive impact of FDI on the developing countries of the Organization of Eastern Caribbean States. Besides, Sarumi Adewumi indicated that contribution of FDI to growth is estimated to be positive in most of the developing countries in Africa. Positive impacts for the ASEAN + 3 region of FDI have been shown in the study of Tran Dinh Ly và Le Hoang Anh (2017).

According to the statistics of OECD (2022), the global FDI inflow upsurge 88% in 2021, reaching USD 1 815 billion, surpassing their pre-pandemic levels by 37%. In addition, many studies conducted to examine the role of stock market on FDI inflow to a country. It is said that: “The movements on the stock market are the most important determinant of FDI and portfolio transactions” (De Santis and Ehling, 2007, as cited in Rajapakse. Also, the findings of Otchere et al.

(2015) about the relationship between FDI, financial market and economic growth showed that A well-functioning stock market may support in the effective channeling of foreign capital into productive sectors, so creating greater value for investors and making countries more attractive to FDI. Empirically, in many countries around the world, FDI enterprises are not only doing simple investments but also having active activities on the stock market in developed countries. On the other hand, in developing countries like Vietnam, FDI enterprises do not leave many impressions on the stock market. According to the statistics of the State Securities Commission, FDI 1 Phạm Hiền Diệu Banking Academy 21A7510020 Faculty of Foreign Languages enterprises listing or registering for trading on the Vietnamese stock market currently accounts for a very small contribution.

Consequently, it is obvious that there is a big gap between Vietnam's stock market and other stock market for FDI enterprises. It seems that conditions to attract FDI enterprises to access the stock market of Vietnam is not really effective with the very modest amount of listed companies at this moment. If this situation persists, it may cause FDI enterprises to find ways to shift operations to markets that facilitate their listing in order to have more opportunities to raise capital through the stock market. This means that there is a risk of foreign investment capital seeking to "flow" out of Vietnam.

Therefore, this study, by collecting and analyzing data sources and studying a specific example – a FDI Japanese company, will clearly show the benefits and difficulties that FDI enterprises are facing when doing listing process on the Vietnamese stock exchanges. Thereby, it also gives FDI enterprises solutions to overcome these problems so that they can achieve their goal of becoming a listed organization on the stock exchange. Significance of the Study This research is carried out to indicate the benefits and challenges of FDI enterprises when they are in the listing process by providing empirical case study. Then, any FDI companies, Securities Companies and Legislators could use this thesis as a reference when they are in the same circumstances.

Moreover, the solutions are given in this study might be useful and suitable for the reality of some FDI companies. It can be time-saving for securities companies when they provide investment banking services. Furthermore, it would support the changes of Government policy in the future and encourage more FDI enterprises to become public listing ones. 2 Phạm Hiền Diệu Banking Academy 21A7510020 Faculty of Foreign Languages 1.

Research Purposes The main purposes of this research is to provide the background of FDI enterprises on the stock exchanges in the world and in Vietnam. It also aims to shed light on identifying the benefits and challenges for these FDI enterprises during the listing process through analyzing a case study of a Japanese company. More importantly, it is to provide practical solutions to help FDI enterprises to be able to participate on the Vietnam's stock exchanges. Research Questions To achieve the purposes mentioned above, this paper seeks to address the following research questions: Question 1: What are FDI enterprises and Stock Exchange? Question 2: What is the current background of FDI enterprises on stock market in the world and in Vietnam?