Luận văn thạc sĩ an investigation into english vietnamese translation of euphemisms in public speeches

Nghiên cứu luận văn thạc sĩ về dịch euphemism trong các bài phát biểu công cộng từ tiếng Anh sang tiếng Việt, khám phá ý nghĩa và ứng dụng.

• Tác giả: Trần Thị Thanh An
• Người hướng dẫn: Phạm Thị Thủy, Ph.D
• Trường học: Vietnam National University, Hanoi University of Languages and International Studies
• Chuyên ngành: English Linguistics
• Đề tài: Nghiên cứu dịch uyển ngữ trong diễn văn tiếng Anh-Việt
• Loại tài liệu: M.A Minor Thesis
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Hanoi

Mục lục chi tiết

• DECLARATION
• ACKNOWLEDGEMENTS
• ABSTRACT
• 1. CHAPTER I: INTRODUTION
• 1.1. Rationale of the thesis
• 1.2. Aims and objectives of the thesis
• 1.3. Research method of the thesis
• 1.4. Scope of the thesis
• 1.5. Significance of the thesis
• 1.6. Organization of the thesis
• 1.7. Definitions of translation
• 1.8. Translation process and translation methods in general
• 1.9. Methods for translating euphemisms
• 1.10. Language and culture
• 1.11. Definition of public speech
• 1.12. Definitions of euphemism
• 1.13. Classification of euphemism
• 1.14. Euphemisms for death
• 2. CHAPTER III: RESEARCH METHOD
• 2.1. Data collection and analysis
• 3. CHAPTER IV: FINDINGS AND DISCUSSIONS
• 3.1. Euphemisms in the SL translated by direct form in the TL texts
• 3.2. Euphemisms in the SL translated by equivalent euphemisms in the TL texts
• 3.3. Euphemisms in the SL translated indirectly or by non-equivalent euphemisms in the TL texts
• 3.4. Frequency of methods for translating death euphemisms
• 3.5. Implications for translation studies and language teaching
• 3.6. Some limitations of the thesis
• 3.7. Some suggestions for further research
• APPENDIX 1: A dictionary Euphemisms & Other doubletalk
• APPENDIX 2: How Not To Say What You Mean: A Dictionary of Euphemisms
• APPENDIX 3: Data collected
• APPENDIX 4: Euphemisms for death
• APPENDIX 5: Non-euphemisms for death

Tóm tắt

I. Tổng quan về nghiên cứu dịch uyển ngữ trong diễn văn tiếng Anh Việt

Nghiên cứu dịch uyển ngữ trong diễn văn tiếng Anh-Việt là một lĩnh vực quan trọng trong ngôn ngữ học và dịch thuật. Uyển ngữ được sử dụng để tránh những diễn đạt trực tiếp có thể gây khó chịu hoặc không thoải mái. Việc dịch uyển ngữ không chỉ đơn thuần là chuyển đổi từ ngữ mà còn liên quan đến việc hiểu rõ văn hóa và ngữ cảnh của cả hai ngôn ngữ. Nghiên cứu này nhằm phân tích các phương pháp dịch uyển ngữ từ tiếng Anh sang tiếng Việt trong các bài diễn văn công cộng.

1.1. Định nghĩa uyển ngữ và vai trò của nó trong diễn văn

Uyển ngữ là những từ hoặc cụm từ được sử dụng để thay thế cho những diễn đạt thô thiển hoặc không thoải mái. Trong diễn văn, uyển ngữ giúp người nói truyền đạt thông điệp một cách tế nhị và lịch sự hơn. Việc sử dụng uyển ngữ trong diễn văn không chỉ giúp giảm bớt sự căng thẳng mà còn tạo ra sự kết nối tốt hơn với khán giả.

1.2. Tầm quan trọng của nghiên cứu dịch uyển ngữ

Nghiên cứu dịch uyển ngữ có ý nghĩa quan trọng trong việc cải thiện khả năng giao tiếp giữa các nền văn hóa khác nhau. Việc hiểu và dịch chính xác uyển ngữ giúp người dịch truyền tải thông điệp một cách hiệu quả, đồng thời tôn trọng văn hóa và phong tục tập quán của ngôn ngữ đích.

II. Những thách thức trong việc dịch uyển ngữ từ tiếng Anh sang tiếng Việt

Dịch uyển ngữ từ tiếng Anh sang tiếng Việt gặp nhiều thách thức do sự khác biệt về văn hóa, ngữ nghĩa và cách sử dụng ngôn ngữ. Những thách thức này có thể dẫn đến việc dịch không chính xác hoặc không phù hợp với ngữ cảnh. Việc hiểu rõ các yếu tố văn hóa và ngữ nghĩa là rất cần thiết để đảm bảo rằng uyển ngữ được dịch một cách chính xác.

2.1. Sự khác biệt văn hóa giữa tiếng Anh và tiếng Việt

Mỗi ngôn ngữ đều mang trong mình những giá trị văn hóa riêng. Sự khác biệt này có thể ảnh hưởng đến cách mà uyển ngữ được hiểu và sử dụng. Ví dụ, một uyển ngữ trong tiếng Anh có thể không có tương đương trực tiếp trong tiếng Việt, hoặc ngược lại.

2.2. Khó khăn trong việc tìm kiếm tương đương uyển ngữ

Việc tìm kiếm các tương đương uyển ngữ giữa hai ngôn ngữ không phải lúc nào cũng dễ dàng. Nhiều khi, người dịch phải sáng tạo để tìm ra cách diễn đạt phù hợp mà vẫn giữ được ý nghĩa gốc của uyển ngữ.

III. Phương pháp dịch uyển ngữ hiệu quả trong diễn văn

Để dịch uyển ngữ một cách hiệu quả, người dịch cần áp dụng các phương pháp dịch thuật phù hợp. Các phương pháp này bao gồm dịch tương đương, dịch gián tiếp và dịch trực tiếp. Mỗi phương pháp có ưu điểm và nhược điểm riêng, và việc lựa chọn phương pháp nào phụ thuộc vào ngữ cảnh và mục đích của bài diễn văn.

3.1. Dịch tương đương uyển ngữ

Dịch tương đương là phương pháp phổ biến nhất trong việc dịch uyển ngữ. Phương pháp này giúp đảm bảo rằng ý nghĩa và cảm xúc của uyển ngữ được giữ nguyên trong ngôn ngữ đích. Ví dụ, uyển ngữ 'passed away' trong tiếng Anh có thể được dịch là 'đã qua đời' trong tiếng Việt.

3.2. Dịch gián tiếp và không tương đương

Dịch gián tiếp thường được sử dụng khi không có tương đương trực tiếp trong ngôn ngữ đích. Phương pháp này có thể bao gồm việc sử dụng các cụm từ mô tả hoặc thay thế. Dịch không tương đương có thể dẫn đến việc mất đi một phần ý nghĩa gốc, nhưng đôi khi là cần thiết để phù hợp với văn hóa của ngôn ngữ đích.

IV. Ứng dụng thực tiễn của nghiên cứu dịch uyển ngữ

Nghiên cứu dịch uyển ngữ không chỉ có giá trị lý thuyết mà còn có ứng dụng thực tiễn trong nhiều lĩnh vực như giáo dục, truyền thông và ngoại giao. Việc hiểu rõ cách dịch uyển ngữ có thể giúp cải thiện khả năng giao tiếp và tạo ra những thông điệp hiệu quả hơn trong các bài diễn văn công cộng.

4.1. Ứng dụng trong giáo dục

Trong giáo dục, việc dạy và học về uyển ngữ có thể giúp học sinh hiểu rõ hơn về ngôn ngữ và văn hóa. Điều này không chỉ giúp họ cải thiện kỹ năng ngôn ngữ mà còn giúp họ phát triển khả năng tư duy phản biện.

4.2. Ứng dụng trong truyền thông

Trong lĩnh vực truyền thông, việc sử dụng uyển ngữ có thể giúp tạo ra những thông điệp hấp dẫn và dễ tiếp cận hơn với khán giả. Điều này đặc biệt quan trọng trong các bài diễn văn công cộng, nơi mà sự nhạy cảm và tinh tế là rất cần thiết.

V. Kết luận và triển vọng tương lai của nghiên cứu dịch uyển ngữ

Nghiên cứu dịch uyển ngữ trong diễn văn tiếng Anh-Việt mở ra nhiều cơ hội cho các nghiên cứu tiếp theo. Việc hiểu rõ hơn về cách dịch uyển ngữ có thể giúp cải thiện khả năng giao tiếp giữa các nền văn hóa khác nhau. Tương lai của nghiên cứu này có thể bao gồm việc phát triển các công cụ hỗ trợ dịch thuật và các chương trình đào tạo cho người dịch.

5.1. Tóm tắt những phát hiện chính

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng việc dịch uyển ngữ từ tiếng Anh sang tiếng Việt gặp nhiều thách thức, nhưng cũng mở ra nhiều cơ hội cho việc cải thiện khả năng giao tiếp. Các phương pháp dịch uyển ngữ hiệu quả đã được xác định và có thể được áp dụng trong thực tiễn.

5.2. Đề xuất cho nghiên cứu tương lai

Các nghiên cứu trong tương lai có thể tập trung vào việc phát triển các phương pháp dịch thuật mới và các công cụ hỗ trợ dịch thuật. Ngoài ra, việc nghiên cứu sâu hơn về uyển ngữ trong các ngữ cảnh khác nhau cũng là một hướng đi tiềm năng.

Trích đoạn nội dung tài liệu

VIETNAM NATIONAL UNIVERSITY, HANOI UNIVERSITY OF LANGUAGES AND INTERNATIONAL STUDIES FACULTY OF POST – GRADUATE STUDIES TRẦN THỊ THANH AN INVESTIGATION INTO ENGLISH – VIETNAMESE TRANSLATION OF EUPHEMISMS IN PUBLIC SPEECHES (Phân tích cách dịch uyển ngữ trong các bài diễn văn tiếng Anh sang tiếng Việt ) M.A MINOR THESIS Hanoi, 2020 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] VIETNAM NATIONAL UNIVERSITY, HANOI UNIVERSITY OF LANGUAGES AND INTERNATIONAL STUDIES FACULTY OF POST – GRADUATE STUDIES TRẦN THỊ THANH AN INVESTIGATION INTO ENGLISH – VIETNAMESE TRANSLATION OF EUPHEMISMS IN PUBLIC SPEECHES (Phân tích cách dịch uyển ngữ trong các bài diễn văn tiếng Anh sang tiếng Việt ) M.A MINOR THESIS Field: English Linguistics CodeODE: 8220201.01 Supervisor: Phạm Thị Thủy, Ph.D TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Hanoi, 2020 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] DECLARATION I certify that all the material in this study which is not my own work has been identified and acknowledged, and that this thesis is the result of my own research and the substance of the thesis has not, wholly or in part, has submitted for any degree to any other universities and institutions. i TIEU LUAN MOI download : [e-mail] ACKNOWLEDGEMENTS My thesisstudy has been only completed successfully with the assistant and guidance of my teachers, my friends, and my relatives. First and foremost, I would like to express my sincere gratitude for my supervisor, Doctor of PhilosophyAssoc. Phạm Thị Thủy for her valuable suggestions, academic guidance, critical comments and practical advices, without which, the thesisstudy could not come into being.

I am also grateful to all my teachers at University of Languages and International Studies for their useful lectures, much help and encouragement. In addition, my thanks also to my friends for their ideas, material and enthusiasm during my whole course of studying. Last but not least, I wish to acknowledge the support and invaluable help of my parents while the work was in progress. ii TIEU LUAN MOI download : [e-mail] ABSTRACT Translation from one language to another, particularly translation of euphemisms, is no easy task.

Euphemisms are a figurative device which are used in life and at work by almost everyone, from ordinary people to politicians, including presidents, in order to avoid directness of speech and embarrassing or unpleasant expressions. The present thesis focuses on the methods of English- Vietnamese translation of euphemisms, more specifically, in public speeches. The aim of this thesis is to find out the main methods that the translators use to translate euphemisms for death in English public speeches into Vietnamese. To achieve that aim, we have taken the data from 63 English public speeches and their translations in Vietnamese.

Altogether, 37 euphemisms for death (see appendix 4) have been collected. The data then has been analyzed to discover the methods that the translators have employed. The analytical framework for translating euphemisms for death from English into Vietnamese is taken from translation methods provided by Larson (1998) and Barnwell (1980). The finding shows that 82% the euphemisms for death in the English public speeches have been translated by equivalent euphemisms in Vietnamese, 12% euphemisms have been translated indirectly or by non-equivalent euphemisms, and 6% euphemisms – by direct forms in Vietnamese texts.

iii TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Euphemism is a figurative device which is almost used by everyone in many aspects of life, especially by president in public speeches so that they can avoid the directness of speech or the ugly expressions. This thesis is a case study which investigates methods translators have used when they translate euphemism for death from English into Vietnamese in linguistic and culture difference between two languages. The study examines some sentences which contain death euphemism in public speeches and analyzed. For its framework for analysis, the present case study will assess the translation of English euphemisms into Vietnamese in public speeches by focusing on three ways of translating euphemisms.

The study concludes that the most of the euphemisms in the SL texts are transferred by equivalent euphemism in the TL texts, some in the SL texts are transferred indirectly or by non-equivalent euphemisms in the TL texts, a small number are transferred by a direct form in the TL texts. The principal aim of this study is to explore how many euphemisms for death are used in public speeches. Moreover, it also aims to come to main methods taken by translators in translating euphemisms for death from English public speeches into Vietnamese. In doing so, this thesis attempts to study the figure of speech on the aspect of translation to give some considerations and propose methods in translating euphemisms for death in public speeches.

iv TIEU LUAN MOI download : [e-mail] TABLE OF CONTENTS DECLARATION. iii TABLE OF CONTENTS. xiivii LIST OF TABLES. xiiiviii LIST OF FIGURES.xviix CHAPTER I: INTRODUTION.

Rationale of the thesis. Aims and objectives of the thesis. Research method of the thesis. Scope of the thesis.

Significance of the thesis. Organization of the thesis. Definitions of translation. Translation process and translation methods in general.

Methods for translating euphemisms. 1312 v TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Language and culture. Definition of public speech.

Definitions of euphemism. Classification of euphemism. Euphemisms for death. 2620 CHAPTER III: RESEARCH METHOD.

Data collection and analysis. 3124 CHAPTER IV: FINDINGS AND DISCUSSIONS. Euphemisms in the SL translated by direct form in the TL texts. Euphemisms in the SL translated by equivalent euphemisms in the TL texts.

Euphemisms in the SL translated indirectly or by non-equivalent euphemisms in the TL texts. Frequency of methods for translating death euphemisms. 5040 vi TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Implications for translation studies and language teaching.

Some limitations of the thesis. Some suggestions for further research. I APPENDIX 1: A dictionary Euphemisms & Other doubletalk. I APPENDIX 2: How Not To Say What You Mean: A Dictionary of Euphemisms .IVIII APPENDIX 3: Data collected .XIX APPENDIX 4: Euphemisms for death.

XLVXXXVII APPENDIX 5: Non- euphemisms for death. iii TABLE OF CONTENTS. vi LIST OF TABLES .vii LIST OF FIGURES. viii CHAPTER I: INTRODUTION.

Rationale of the thesis. Aims and objectives of the thesis. Research method of the thesis. Scope of the thesis.

Significance of the thesis. Organization of the thesis. Definitions of translation. 5 vii TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.

Language and culture. Definition of public speech. Definitions of euphemism. Classification of euphemism.

Translation process and translation method in general. Methods for translating euphemisms. 19 CHAPTER III: RESEARCH METHOD. Data collection and analysis.

23 CHAPTER IV: FINDINGS AND DISCUSSION. Euphemisms for death. Findings and discussion. Euphemisms in the SL translated by direct form in the TL texts.

Euphemisms in the SL translated by equivalent euphemisms in the TL texts. Euphemisms in the SL translated indirectly or by non-equivalent euphemisms in the TL texts. Frequency of methods for translating death euphemisms. Implications for translation studies and language teaching.

42 viii TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Some limitations of the thesis. Some suggestions for further research. I APPENDIX 1: A dictionary Euphemisms & Other doubletalk.

I APPENDIX 2: How Not To Say What You Mean: A Dictionary of EuphemismsIII APPENDIX 3: Data collected .IX APPENDIX 4: Euphemisms for death .XXXVII APPENDIX 5: Non- euphemisms for death. iii TABLE OF CONTENTS. vi LIST OF TABLES. vii LIST OF FIGURES.

viii CHAPTER IPART A: INTRODUCTION. Rationale of the thesis. Aims and Objectives of the thesis. Research methods of the thesis.

Scope of the thesis. Signification of the thesis. Organization of the thesis. 4 ix TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.

Definitions of translation. Language and culture. Definition of public speech. Definitions of euphemisms.

Classification of euphemism. Translation process and translation method in general. Methods for translating euphemisms. Chapter summary Conclusion.

18 CHAPTER III: RESEARCH METHODS. Data collection and analysis. Chapter summary Conclusion. 23 CHAPTER IVII: FINDINGS AND DISCUSSION.

Euphemisms for death. Findings and discussions.Euphemisms in the SL translated by direct form in the TL texts. 29 x TIEU LUAN MOI download : [e-mail] in the SL translated by equivalent euphemisms in the TL texts. Euphemisms in the SL translated indirectly or by non-equivalent euphemisms in the TL texts.

Frequency of methods for translating death euphemisms. Chapter summary Conclusion. Implications for translation studies and language teaching. Some limitations of the thesis.

Some suggestions for further research. I APPENDIX 1 A dictionary Euphemisms & Other doubletalk. I APPENDIX 2 How Not To Say What You Mean: A Dictionary of Euphemisms. III APPENDIX 3 Data collected.

IX APPENDIX 4 Euphemisms for death. XXXVII APPENDIX 5 Non- euphemisms about death. xi TIEU LUAN MOI download : [e-mail] ABBREVIATION No. Words Meaning 1 SL Texts Source language Texts 2 TL Texts Target language Texts xii TIEU LUAN MOI download : [e-mail] LIST OF TABLES Table 1.

Death euphemisms in English translated by direct forms in Vietnamese. Death euphemisms in English translated by equivalent euphemism in Vietnamese. Euphemisms in English translated by non - equivalent euphemisms in Vietnamese. Frequency of translation methods euphemisms for death.

Non- euphemisms about death .Death euphemisms in English translated by direct forms in Vietnamese. Death euphemisms in English translated by equivalent euphemism in Vietnamese. Euphemisms in English translated by non - equivalent euphemisms in Vietnamese. Frequency of translation methods euphemisms for death.

Non- euphemisms about death. XXXVII xiii TIEU LUAN MOI download : [e-mail] LIST OF FIGURES Figure 1. Example of euphemisms in the SL translated by direct form in the TL texts. Example of euphemisms in the SL translated by direct form in the TL texts.

Example of euphemisms in the SL translated by direct form in the TL texts. Example of euphemisms in the SL translated by equivalent euphemisms in the TL texts. Example of euphemisms in the SL translated by equivalent euphemisms in the TL texts. Example of euphemisms in the SL translated by equivalent euphemisms in the TL texts.

Example of euphemisms in the SL translated by equivalent euphemisms in the TL texts. Example of euphemisms in the SL translated indirectly or by non- equivalent euphemisms in the TL texts. Example of euphemisms in the SL translated indirectly or by non- equivalent euphemisms in the TL texts. 35 xiv TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.

Example of euphemisms in the SL translated indirectly or by non- equivalent euphemisms in the TL texts. 36 Figure 11: Proportion of Vietnamese euphemisms translated from English by three translation methods. 46383838 xv TIEU LUAN MOI download : [e-mail] LIST OF FIGURES Diagram 1. Translation process by Barnwell.

Translation process by Larson. Translation process by Nida and Taber. Translation methods by Newmark. Example of euphemisms in the SL translated by direct form in the TL texts.

Example of euphemisms in the SL translated by direct form in the TL texts. Example of euphemisms in the SL translated by direct form in the TL texts. Example of euphemisms in the SL translated by equivalent euphemisms in the TL texts. Example of euphemisms in the SL translated by equivalent euphemisms in the TL texts.

Example of euphemisms in the SL translated by equivalent euphemisms in the TL texts. Example of euphemisms in the SL translated by equivalent euphemisms in the TL texts. Example of euphemisms in the SL translated indirectly or by non- equivalent euphemisms in the TL texts. Example of euphemisms in the SL translated indirectly or by non- equivalent euphemisms in the TL texts .