HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM LÊ THỊ HẠNH NGHIÊN CỨU MỘT SỐ ĐẶC TÍNH SINH HỌC VÀ SINH HỌC PHÂN TỬ CỦA VIRUS CARE PHÂN LẬP Ở PHÍA BẮC VIỆT NAM Ngành: Thú y Mã số: 8640101 Người hướng dẫn khoa học: GS. Nguyễn Thị Lan NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP - 2019 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn là trung thực, khách quan.Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cám ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn này đều được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày 26 tháng 5 năm 2019 Tác giả luận văn Lê Thị Hạnh i LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LỜI CẢM ƠN Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn, tôi đã nhận được sự hướng dẫn, sự giúp đỡ, chỉ bảo tận tình của các thầy cô giáo Học viện Nông Nghiệp Việt Nam, sự động viên của bạn bè, đồng nghiệp và gia đình. Nhân dịp hoàn thành luận văn, cho phép tôi đươc bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc GS.
Nguyễn Thị Lan đã tận tình hướng dẫn, và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới các thầy cô giáo Khoa Thú Y, Bộ môn Bệnh lý thú y, Bệnh viện thú y- Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn. Tôi xin chân thành cảm ơn tập thể lãnh đạo, cán bộ viên chức phòng thí nghiệm trọng điểm công nghệ sinh học thú y- Bệnh viện thú y đã giúp đỡ và tạo điều kiện cho tôi trong quá trình thực hiện đề tài. Tôi xin chân thành ơn tập thể lãnh đạo, Khoa Dịch vụ thú y- Trường Cao Đẳng Công nghệ và Môi Trường Hà Nội đã giúp đỡ và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình công tác, học tập và thực hiện đề tài.
Xin chân thành cảm ơn gia đình, người thân, bạn bè, đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi về mọi mặt, động viên khuyến khích tôi hoàn thành luận văn. Hà Nội, ngày 26 tháng 5 năm 2019 Tác giả luận văn Lê Thị Hạnh ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục. iii Danh mục chữ viết tắt.
vi Danh mục bảng. vii Danh mục hình. viii Danh mục đồ thị. ix Trích yếu luận văn.
Tính cấp thiết của đề tài. Mục tiêu nghiên cứu của đề tài. Phạm vi nghiên cứu. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài.
Ý nghĩa khoa học. Ý nghĩa thực tiễn. Tổng quan tài liệu. Tình hình nghiên cứu bệnh care trong và ngoài nước.
Tình hình nghiên cứu bệnh Care trong nước. Tình hình nghiên cứu bệnh Care ngoài nước. Một số thông tin về virus care. Phân loại virus gây bệnh Care.
Hình thái của virus Care. Cấu trúc của virus Care. Sức đề kháng của virus Care. Cơ chế sinh bệnh.
Đặc tính sinh học của virus Care. Đặc tính sinh học phân tử của virus Care. Một số thông tin về bệnh care. Đặc điểm dịch tễ của bệnh Care.
15 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Triệu chứng bệnh tích. Chẩn đoán bệnh Care. Phòng và điều trị bệnh.
Vật liệu và phƣơng pháp nghiên cứu. Địa điểm nghiên cứu. Thời gian nghiên cứu. Đối tượng/vật liệu nghiên cứu.
Nội dung nghiên cứu. Nghiên cứu một số đặc điểm sinh học của những chủng virus Care phân lập được. Nghiên cứu một số đăc điểm sinh học phân tử của những chủng Virus Care phân lập được. Phương pháp nghiên cứu.
Phương pháp quan sát, thống kê sinh họcxử lý số liệu bằng phần mềm excel. Phương pháp mổ khám, quan sát bệnh tích đại thể. Phương pháp phân lập virus Care trên môi trường tế bào Vero-DST. Phương pháp xác định hiệu giá virus (TCID50/ml).
Phương pháp xác định đường biểu biễn sự nhân lên của virus. Phương pháp Chẩn đoán phát hiện bệnh Care bằng kit chẩn đoán nhanh. Phương pháp RT-PCR và PCR. Phương pháp giải trình tự gene và xử lý dữ liệu giải trình tự gene.
Xử lý số liệu. Kết quả và thảo luận. Thu thập mẫu chó mắc bệnh care và chẩn đoán bằng kỹ thuật RT-PCR. Kết quả chẩn đoán chó mắc bệnh Care bằng phương pháp RT-PCR.
Kết quả nghiên cứu một số đặc điểm sinh học của những chủng virus care phân lập được. Thông tin của những chủng virus Care phân lập được sử dụng trong nghiên cứu. Khả năng gây bệnh tích tế bào (CPE) và hiệu giá của các chủng virus Care phân lập được. 40 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.
Kết quả nghiên cứu một số đặc điểm sinh học phân tử của những chủng virus phân lập được. Kết quả giải trình tự gene của những chủng virus nghiên cứu. Kết quả so sánh trình tự nucleotide của những chủng virus nghiên cứu. Kết quả so sánh trình tự axit amin của những chủng virus nghiên cứu.
So sánh mức độ tương đồng về trình tự nucleotide giữa những chủng virus nghiên cứu. So sánh mức độ tương đồng về trình tự axit amin giữa những chủng virus nghiên cứu. Kết quả xây dựng cây sinh học phân tử. Kết luận và kiến nghị.
56 Tài liệu tham khảo. 61 v LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt CDV Canine distemper virus (Virus gây bệnh Care ở chó) CPE Cytophathogenic Effect (khả năng gây bệnh tích tế bào) CPV Canine Parvovirus (Virus gây bệnh Parvo ở chó) DAB 3,3-diaminobenzidine DNA Deoxyribonucleic acid (Axít deoxyribonucleic) EDTA Ethylene diamine tetra acetic acid (axít etylen diamin tetraaxetic) ELISA Enzyme-Linked Immuno Sorbent Assay (Phương pháp miễn dịch gắn enzyme) FBS Fetal Bovine Serum (Huyết thanh thai bò) FCS Fetal Calf Serum (Huyết thanh thai bê) MOI Multiplicity Of Infection (Bội số gây nhiễm) PBS Phosphate Buffered Saline (Dung dịch muối đệm phosphat) PCR Polymerase Chain Reaction (Phản ứng chuỗi Polymerase) RNA Ribonucleic acid (Axít ribonucleic) RT-PCR Reverse Transcriptase Polymerase Chain Reaction (Phản ứng tổng hợp chuỗi phiên mã ngược) SLS Sample loading solution (Dung dịch pha mẫu) vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC BẢNG Bảng 2. Các virus thuộc giống Morbillivirus và bệnh do chúng gây ra. Chó mắc bệnh care theo các giống chó khác nhau.
Chó mắc bệnh care theo địa phương nghiên cứu khác nhau. Mồi sử dụng cho phản ứng RT-PCR và giải trình tự gene P. Kết quả chẩn đoán chó mắc Care bằng phương pháp RT-PCR. Kết quả chẩn đoán bằng phương pháp RT-PCR và PCR.
Triệu chứng lâm sàng chủ yếu của chó mắc bệnh Care. Bệnh tích đại thể của chó mắc care. Thông tin chủng virus Care sử dụng trong nghiên cứu. Kết quả nghiên cứu khả năng gây bệnh tích tế bào (CPE) của các chủng virus Care.
Hiệu giá của các chủng virus Care phân lập. Các chủng virus Care được lựa chọn nghiên cứu quy luật nhân lên. Sự tương đồng về trình tự nucleotide của gene P giữa những chủng virus Care nghiên. Sự tương đồng về axit amin mã hóa từ gene P giữa những chủng virus nghiên cứu.
53 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC HÌNH Hình 4. Kết quả điện di sản phẩm RT-PCR chẩn đoán ca rê. Chó bỏ ăn, ho, sốt, có biểu hiện thần kinh. Chó mắc care sốt, ho, khó thở, dỉ mắt, mũi.
Chó tiêu chảy, phân màu cà phê. Hình ảnh thu mẫu và mổ khám chó mắc care. BK-HN05 Phổi viêm, xuất huyết, gan hóa. BK-HN06 Ruột xuất huyết, xung huyết chứa hơi căng phồng.
BH- HG06 Gan to xung huyết. Ph- HD04 Hạch lympho màng treo ruột sưng, tụ máu. CPE do CDV1-PHN gây ra sau 24 giờ gây nhiễm trên tế bào Vero-DST. CPE do CDV1-PHN gây ra sau 48 giờ gây nhiễm trên tế bào Vero-DST.
CPE do CDV1-PHN gây ra sau 36 giờ gây nhiễm trên tế bào Vero-DST. Tế bào Vero-DST không gây nhiễm virus Ca rê. Kết quả khuếch đại gene P phục vụ giải trình tự. Giản đồ giải trình tự tự động thành phần nucleotide gen Phosphor protein của chủng virus CDV1-PHN.
Các vị trí sai khác nucleotide của gene P giữa những chủng virus nghiên cứu. Kết quả so sánh trình tự axitamin gen P của 3 chủng CDV nghiên cứu. Cây sinh học phân tử dựa trên trình tự nucleotide gene P của những chủng virus Care nghiên cứu. 55 viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC ĐỒ THỊ Đồ thị 4.
Đường biểu diễn sự nhân lên của chủng CDV1-PHN. Đường biểu diễn sự nhân lên của chủng CDV19-RHN. Đường biểu diễn sự nhân lên của chủng CDV28-HHN. 46 ix LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Lê Thị Hạnh Tên luận văn: Nghiên cứu một số đặc tính sinh học và sinh học phân tử của virus Care phân lập ở Phía Bắc Việt Nam.
Ngành: Thú y Mã số: 8640101 Tên cơ sở đào tạo: Học Viện Nông nghiệp Việt Nam Mục đích nghiên cứu Nghiên cứu đặc tính sinh học và sinh học phân tử của virus Care phân lập được tại một số tỉnh phía Bắc Việt Nam. Kết quả nghiên cứu các đặc tính sinh học và sinh học phân tử của các virus Care giúp cho việc sàng lọc và lựa chọn được chủng virus có tiềm năng trong sản xuất vacxin và các chế phẩm sinh học phục vụ công tác chẩn đoán, phòng và điều trị bệnh Care. Phƣơng pháp nghiên cứu - Phương pháp quan sát, thống kê sinh học; - Phương pháp mổ khám, quan sát bệnh tích đại thể; - Phương pháp phân lập virus Care trên môi trường tế bào Vero-DST; - Phương pháp xác định hiệu giá virus (TCID50/ml); - Phương pháp xác định đường biểu biễn sự nhân lên của virus; - Phương pháp Chẩn đoán phát hiện bệnh Care bằng kit chẩn đoán nhanh; - Phương pháp RT-PCR và PCR. Kết quả chính và kết luận 1.
Đã xác định được 37 chó mắc Care thuộc 5 giống khác nhau (Bắc Hà, Mông Cộc, Phú Quốc, Fox, Becgie) được thu thập từ 5 tỉnh phía Bắc Việt Nam gồm Hà Nội, Hưng Yên, Thái Bình, Hải Dương và Hà Giang bằng phương pháp RT-PCR với các triệu chứng lâm sàng điển hình như gầy yếu, biếng ăn, ủ rũ, sốt, ho, tiêu chảy màu cà phê, nôn mửa, có dử mắt, dử mũi nhiều.