Luận văn thạc sĩ về nghiên cứu câu sai trên báo in tiếng Việt năm 2005 của Phạm Thị Lan

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu nghiên cứu về câu sai trên báo in tiếng việt năm 2005, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện pháp hoàn thiện trong lĩnh vực .

• Tác giả: Phạm Thị Lan
• Người hướng dẫn: GS. Hoàng Tráng Phiến
• Trường học: Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn
• Chuyên ngành: Báo chí
• Đề tài: Nghiên Cứu Về Câu Sai Trên Báo In Tiếng Việt Năm 2005
• Loại tài liệu: luận văn
• Năm xuất bản: 2006
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG I: MỘT SỐ KHÁI NIỆM CÓ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU
• 2. CHƯƠNG II: NHẬN DIỆN VÀ PHÂN TÍCH CÂU SAI NGỮ PHÁP TRÊN BÁO IN
• 3. CHƯƠNG III: HIỆN TƯỢNG CÂU MỪA HỞ TRÊN BÁO IN VÀ CÁCH KHẮC PHỤC
• MỞ ĐẦU
• KẾT LUẬN
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về nghiên cứu câu sai trên báo in tiếng Việt 2005

Nghiên cứu câu sai trên báo in tiếng Việt năm 2005 là một chủ đề quan trọng trong lĩnh vực ngôn ngữ học và báo chí. Năm 2005, nhiều tờ báo như Thanh Niên, Tiền Phong, và Hoa Học Trò đã xuất bản nhiều bài viết, trong đó không ít câu văn mắc lỗi ngữ pháp. Việc nhận diện và phân tích các câu sai này không chỉ giúp nâng cao chất lượng ngôn ngữ trong báo chí mà còn góp phần bảo vệ sự trong sáng của tiếng Việt.

1.1. Tầm quan trọng của việc nghiên cứu câu sai trong báo chí

Việc nghiên cứu câu sai trong báo chí giúp nhận diện các lỗi ngữ pháp phổ biến, từ đó nâng cao chất lượng bài viết. Các lỗi này có thể gây hiểu lầm cho độc giả và làm giảm uy tín của tờ báo. Nghiên cứu này cũng giúp các nhà báo cải thiện kỹ năng viết của mình.

1.2. Các loại câu sai thường gặp trên báo in

Trong nghiên cứu, các loại câu sai thường gặp bao gồm lỗi ngữ pháp, sai chính tả, và sử dụng từ ngữ không chính xác. Những lỗi này không chỉ ảnh hưởng đến nội dung mà còn đến cách thức truyền tải thông tin đến độc giả.

II. Vấn đề và thách thức trong việc nhận diện câu sai

Việc nhận diện câu sai trên báo in tiếng Việt gặp nhiều thách thức. Đầu tiên, sự đa dạng trong cách sử dụng ngôn ngữ và phong cách viết của các nhà báo tạo ra khó khăn trong việc xác định lỗi. Thứ hai, nhiều câu sai có thể không rõ ràng và cần phải có kiến thức ngữ pháp vững vàng để phát hiện.

2.1. Đặc điểm ngôn ngữ của báo chí Việt Nam

Ngôn ngữ báo chí Việt Nam thường sử dụng nhiều từ ngữ mới, từ lóng và các cấu trúc câu phức tạp. Điều này có thể dẫn đến việc xuất hiện nhiều câu sai mà không dễ dàng nhận diện.

2.2. Khó khăn trong việc sửa chữa câu sai

Sửa chữa câu sai không chỉ đơn thuần là thay đổi từ ngữ mà còn cần phải xem xét ngữ cảnh và ý nghĩa của câu. Điều này đòi hỏi người biên tập phải có kiến thức sâu rộng về ngôn ngữ và văn hóa.

III. Phương pháp nghiên cứu câu sai trên báo in

Nghiên cứu câu sai trên báo in tiếng Việt năm 2005 được thực hiện thông qua các phương pháp như thống kê, phân loại và phân tích ngữ pháp. Các nhà nghiên cứu đã thu thập dữ liệu từ nhiều bài viết khác nhau để có cái nhìn tổng quan về tình hình câu sai trong báo chí.

3.1. Phương pháp thống kê và phân loại câu sai

Phương pháp thống kê giúp xác định tần suất xuất hiện của các loại câu sai khác nhau. Phân loại câu sai theo từng nhóm giúp dễ dàng nhận diện và phân tích nguyên nhân gây ra lỗi.

3.2. Phân tích ngữ pháp và ngữ nghĩa

Phân tích ngữ pháp giúp xác định các lỗi cụ thể trong cấu trúc câu, trong khi phân tích ngữ nghĩa giúp hiểu rõ hơn về cách mà câu sai ảnh hưởng đến thông điệp mà bài viết muốn truyền tải.

IV. Ứng dụng thực tiễn của nghiên cứu câu sai

Nghiên cứu câu sai trên báo in không chỉ có giá trị lý thuyết mà còn có ứng dụng thực tiễn trong việc nâng cao chất lượng bài viết. Các nhà báo có thể áp dụng những kiến thức từ nghiên cứu này để cải thiện kỹ năng viết và tránh mắc phải những lỗi tương tự trong tương lai.

4.1. Cải thiện kỹ năng viết cho nhà báo

Thông qua việc nhận diện và sửa chữa câu sai, các nhà báo có thể nâng cao kỹ năng viết của mình, từ đó tạo ra những bài viết chất lượng hơn.

4.2. Nâng cao chất lượng báo chí Việt Nam

Nghiên cứu này góp phần nâng cao chất lượng báo chí Việt Nam, giúp độc giả tiếp cận thông tin chính xác và rõ ràng hơn.

V. Kết luận và tương lai của nghiên cứu câu sai

Nghiên cứu câu sai trên báo in tiếng Việt năm 2005 mở ra nhiều hướng nghiên cứu mới trong tương lai. Việc tiếp tục nghiên cứu và cải thiện ngôn ngữ trong báo chí là cần thiết để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của độc giả.

5.1. Tương lai của ngôn ngữ báo chí

Ngôn ngữ báo chí sẽ tiếp tục phát triển và thay đổi theo thời gian. Việc nghiên cứu câu sai sẽ giúp các nhà báo nắm bắt được xu hướng mới và cải thiện kỹ năng viết của mình.

5.2. Khuyến khích nghiên cứu ngôn ngữ học

Cần khuyến khích các nghiên cứu về ngôn ngữ học trong báo chí để nâng cao chất lượng thông tin và bảo vệ sự trong sáng của tiếng Việt.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Nghiên cứu này tập trung vào việc phân tích và nhận diện các lỗi sai câu cú trong báo in tiếng Việt, một vấn đề nổi cộm ảnh hưởng đến chất lượng thông tin và khả năng truyền đạt của báo chí. Theo một số công trình nghiên cứu gần đây, việc sử dụng tiếng Việt thiếu chuẩn xác trên báo chí là khá phổ biến. Luận văn hướng đến mục tiêu làm rõ thực trạng này, từ đó đưa ra các đề xuất nhằm nâng cao chất lượng biên tập và sử dụng ngôn ngữ trên báo in. Phạm vi nghiên cứu giới hạn trong năm 2005, khảo sát trên ba tờ báo: Thanh Niên, Tiền Phong và Hoa Học Trò. Nghiên cứu này có ý nghĩa quan trọng trong việc góp phần giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt và nâng cao hiệu quả truyền thông báo chí. Số liệu thống kê được thu thập và phân tích sẽ cung cấp cái nhìn toàn diện về tình hình sử dụng ngôn ngữ trên báo in, từ đó đưa ra các khuyến nghị cụ thể cho các tòa soạn và những người làm báo.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn này dựa trên lý thuyết ngôn ngữ học về câu, đặc biệt là các khái niệm về cấu trúc câu, thành phần câu (chủ ngữ, vị ngữ, bổ ngữ) và quy tắc ngữ pháp tiếng Việt. Các khái niệm về "giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt" và "chuẩn mực tiếng Việt" được xem xét dưới góc độ báo chí, kết hợp với các yếu tố như đặc điểm loại hình báo in, đặc trưng ngôn ngữ báo chí và xu hướng truyền thông mới. Cụ thể, luận văn tham khảo các công trình nghiên cứu của GS.TS. Hoàng Trọng Phiến, PGS.TS. Đào Thanh Lan và TS. Vũ Quang Hào để xây dựng khung lý thuyết. Các khái niệm chính được sử dụng bao gồm:

1. Cấu trúc câu: Cách thức các thành phần câu (chủ ngữ, vị ngữ, bổ ngữ, trạng ngữ...) liên kết với nhau để tạo thành một đơn vị thông tin hoàn chỉnh.
2. Chuẩn mực ngôn ngữ: Các quy tắc, quy ước về cách sử dụng ngôn ngữ được xã hội chấp nhận và sử dụng rộng rãi.
3. Sự trong sáng của tiếng Việt: Khả năng diễn đạt ý tưởng một cách chính xác, rõ ràng, không gây hiểu lầm.
4. Ngôn ngữ báo chí: Phong cách ngôn ngữ đặc trưng của báo chí, đảm bảo tính chính xác, khách quan và dễ hiểu.
5. Loại hình báo in: Đặc điểm của báo in, bao gồm hình thức trình bày, bố cục và cách thức tiếp cận độc giả.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp định tính kết hợp với định lượng để phân tích dữ liệu. Nguồn dữ liệu chính là các bài báo được đăng trên ba tờ báo Thanh Niên, Tiền Phong và Hoa Học Trò trong năm 2005. Cỡ mẫu được chọn là toàn bộ các số báo của Hoa Học Trò phát hành trong năm 2005 (52 số), và các số báo phát hành từ thứ Hai đến thứ Sáu của Tiền Phong (260 số) và từ thứ Hai đến thứ Bảy của Thanh Niên (311 số) trong năm 2005. Phương pháp chọn mẫu là chọn mẫu toàn diện để đảm bảo tính đại diện cho các loại hình báo chí khác nhau.

Phương pháp phân tích được sử dụng bao gồm:

1. Thống kê mô tả: Thống kê số lượng các lỗi sai câu cú được tìm thấy trên mỗi tờ báo, phân loại theo từng loại lỗi.
2. Phân tích so sánh: So sánh số lượng và loại hình lỗi sai câu cú giữa ba tờ báo, từ đó đưa ra nhận xét về tình hình sử dụng ngôn ngữ trên báo in.
3. Phân tích ngữ pháp: Phân tích cấu trúc ngữ pháp của các câu sai, xác định nguyên nhân gây ra lỗi.
4. Phân tích ngữ nghĩa: Xem xét ý nghĩa của câu trong ngữ cảnh cụ thể, đánh giá mức độ ảnh hưởng của lỗi sai đến khả năng truyền đạt thông tin.

Timeline nghiên cứu:

• Tháng 1-3/2006: Thu thập dữ liệu (các số báo Thanh Niên, Tiền Phong, Hoa Học Trò năm 2005).
• Tháng 4-6/2006: Phân tích dữ liệu, thống kê, phân loại lỗi.
• Tháng 7-9/2006: Xây dựng khung lý thuyết, viết báo cáo kết quả nghiên cứu.
• Tháng 10-11/2006: Hoàn thiện luận văn.

Việc lựa chọn các phương pháp phân tích này nhằm đảm bảo tính khách quan và khoa học của nghiên cứu, đồng thời cung cấp các bằng chứng xác thực để chứng minh cho các luận điểm được đưa ra.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Nghiên cứu đã chỉ ra một số phát hiện chính về tình hình sử dụng ngôn ngữ trên báo in tiếng Việt năm 2005:

1. Lỗi thiếu thành phần câu là phổ biến nhất: Theo thống kê, lỗi thiếu thành phần câu (chủ ngữ, vị ngữ, bổ ngữ) chiếm tỉ lệ cao nhất trong tổng số lỗi sai ngữ pháp trên cả ba tờ báo. Cụ thể, tỉ lệ này là 56% trên báo Tiền Phong, 57% trên báo Hoa Học Trò và 41% trên báo Thanh Niên.
2. Lỗi sai do thiếu chủ ngữ chiếm ưu thế: Trong số các lỗi thiếu thành phần câu, lỗi thiếu chủ ngữ là phổ biến nhất, chiếm 73% tổng số lỗi thiếu thành phần câu trên báo Tiền Phong.
3. Sự đa dạng về loại hình lỗi sai: Các loại lỗi sai ngữ pháp xuất hiện trên báo in rất đa dạng, bao gồm lỗi do thiếu thành phần câu, lỗi do cấu trúc câu sai, lỗi do dùng sai dấu câu và các lỗi khác liên quan đến giới từ, liên từ.
4. Sự khác biệt giữa các tờ báo: Mặc dù các lỗi sai ngữ pháp đều xuất hiện trên cả ba tờ báo, nhưng số lượng và tỉ lệ các loại lỗi khác nhau có sự khác biệt đáng kể giữa các tờ báo. Ví dụ, báo Tiền Phong có số lượng lỗi sai ngữ pháp nhiều hơn so với báo Thanh Niên và Hoa Học Trò.

Thảo luận kết quả

Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng, việc sử dụng ngôn ngữ trên báo in tiếng Việt năm 2005 còn tồn tại nhiều vấn đề cần được quan tâm. Tỉ lệ lỗi sai câu cú còn cao, đặc biệt là lỗi thiếu thành phần câu, cho thấy rằng nhiều người viết báo chưa chú trọng đến việc xây dựng câu văn đầy đủ, rõ ràng. Điều này có thể gây khó khăn cho độc giả trong việc tiếp nhận thông tin, thậm chí dẫn đến hiểu sai ý nghĩa của câu văn.

Nguyên nhân của tình trạng này có thể là do:

1. Áp lực về thời gian và không gian: Trong môi trường báo chí, người viết thường phải đối mặt với áp lực về thời gian và không gian, dẫn đến việc viết vội vàng, thiếu cẩn trọng.
2. Thiếu kiến thức về ngữ pháp: Một số người viết báo có thể chưa nắm vững các quy tắc ngữ pháp tiếng Việt, dẫn đến việc mắc các lỗi sai cơ bản.
3. Ảnh hưởng của xu hướng truyền thông mới: Xu hướng sử dụng câu ngắn gọn, súc tích có thể khiến người viết lược bỏ các thành phần câu không cần thiết, nhưng đôi khi lại vô tình làm mất đi tính đầy đủ và rõ ràng của câu văn.

So sánh với các nghiên cứu khác về ngôn ngữ báo chí, kết quả của nghiên cứu này phù hợp với nhận định về tình trạng sử dụng tiếng Việt thiếu chuẩn xác trên báo chí. Điều này cho thấy rằng, đây là một vấn đề mang tính hệ thống, cần có các giải pháp đồng bộ để khắc phục. Dữ liệu về các loại lỗi sai có thể được trình bày qua biểu đồ cột, giúp so sánh trực quan số lượng lỗi giữa các báo.

Đề xuất và khuyến nghị

Để cải thiện tình hình sử dụng ngôn ngữ trên báo in và giảm thiểu các lỗi sai câu cú, luận văn xin đưa ra một số đề xuất và khuyến nghị sau:

1. Nâng cao trình độ ngữ pháp cho người viết báo: Tổ chức các khóa đào tạo, bồi dưỡng về ngữ pháp tiếng Việt cho người viết báo, giúp họ nắm vững các quy tắc cơ bản và nâng cao khả năng sử dụng ngôn ngữ.
2. Tăng cường công tác biên tập: Các tòa soạn cần chú trọng hơn nữa đến công tác biên tập, đặc biệt là khâu kiểm tra lỗi chính tả, ngữ pháp. Biên tập viên cần có kiến thức vững vàng về ngữ pháp và kỹ năng biên tập tốt để phát hiện và sửa chữa các lỗi sai.
3. Xây dựng quy trình kiểm duyệt ngôn ngữ: Thiết lập quy trình kiểm duyệt ngôn ngữ chặt chẽ, đảm bảo rằng tất cả các bài báo trước khi đăng đều phải được kiểm tra kỹ lưỡng về mặt chính tả, ngữ pháp.
4. Khuyến khích sử dụng công cụ hỗ trợ: Sử dụng các công cụ kiểm tra chính tả, ngữ pháp tự động để hỗ trợ công tác biên tập. Tuy nhiên, cần lưu ý rằng các công cụ này chỉ có thể phát hiện các lỗi cơ bản, không thể thay thế hoàn toàn vai trò của biên tập viên.
5. Tuyên truyền, nâng cao ý thức về sử dụng ngôn ngữ: Tổ chức các hoạt động tuyên truyền, nâng cao ý thức về tầm quan trọng của việc sử dụng ngôn ngữ chuẩn xác trên báo chí, khuyến khích người viết báo tự giác rèn luyện kỹ năng sử dụng ngôn ngữ.
   • Chủ thể thực hiện: Các cơ quan quản lý báo chí, các tòa soạn, các trường đào tạo báo chí.
   • Target metric: Giảm 30% số lượng lỗi sai câu cú trên báo in trong vòng 2 năm.
   • Timeline: Triển khai ngay và đánh giá định kỳ hàng quý.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Luận văn này có thể là nguồn tài liệu tham khảo hữu ích cho các đối tượng sau:

1. Sinh viên chuyên ngành báo chí: Giúp sinh viên nắm vững kiến thức về ngôn ngữ báo chí, nhận diện và phân tích các lỗi sai câu cú, từ đó nâng cao kỹ năng viết báo.
   • Use case: Sử dụng luận văn làm tài liệu tham khảo cho các bài tập, bài luận về ngôn ngữ báo chí.
2. Người viết báo: Giúp người viết báo tự đánh giá và cải thiện kỹ năng sử dụng ngôn ngữ, tránh mắc các lỗi sai câu cú.
   • Use case: Tham khảo các phân tích lỗi sai trong luận văn để tự kiểm tra và sửa chữa các bài viết của mình.
3. Biên tập viên: Cung cấp cho biên tập viên các công cụ và kiến thức để phát hiện và sửa chữa các lỗi sai câu cú trong bài báo.
   • Use case: Sử dụng luận văn làm tài liệu tham khảo để xây dựng quy trình kiểm duyệt ngôn ngữ tại tòa soạn.
4. Giảng viên các trường đào tạo báo chí: Cung cấp tài liệu tham khảo cho việc giảng dạy về ngôn ngữ báo chí, giúp sinh viên nắm vững kiến thức và kỹ năng cần thiết.
   • Use case: Sử dụng các ví dụ và phân tích trong luận văn để minh họa cho các bài giảng về lỗi sai câu cú.

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao luận văn lại tập trung vào lỗi sai câu cú trên báo in năm 2005? Năm 2005 là thời điểm mà báo in vẫn còn giữ vai trò quan trọng trong hệ thống truyền thông, trước khi báo điện tử và mạng xã hội phát triển mạnh mẽ. Việc nghiên cứu lỗi sai câu cú trên báo in thời điểm này giúp chúng ta hiểu rõ hơn về thực trạng sử dụng ngôn ngữ trong một giai đoạn lịch sử nhất định của báo chí Việt Nam.
2. Kết quả nghiên cứu có còn актуальность trong bối cảnh hiện nay không? Mặc dù đã có nhiều thay đổi trong lĩnh vực báo chí truyền thông, các vấn đề về sử dụng ngôn ngữ trên báo in vẫn còn tồn tại. Các loại lỗi sai câu cú được phân tích trong luận văn vẫn thường xuyên xuất hiện trên báo chí hiện nay, đặc biệt là trên các trang báo mạng và mạng xã hội. Do đó, kết quả nghiên cứu vẫn còn giá trị tham khảo nhất định.
3. Luận văn có đề xuất giải pháp nào để khắc phục tình trạng lỗi sai câu cú trên báo in không? Có, luận văn đã đề xuất một số giải pháp như nâng cao trình độ ngữ pháp cho người viết báo, tăng cường công tác biên tập, xây dựng quy trình kiểm duyệt ngôn ngữ và khuyến khích sử dụng công cụ hỗ trợ. Các giải pháp này có thể được áp dụng linh hoạt trong bối cảnh hiện nay để cải thiện chất lượng ngôn ngữ trên báo chí.
4. Luận văn có so sánh tình hình sử dụng ngôn ngữ trên báo in với các loại hình báo chí khác không? Luận văn chủ yếu tập trung vào phân tích tình hình sử dụng ngôn ngữ trên báo in, không so sánh trực tiếp với các loại hình báo chí khác. Tuy nhiên, luận văn có đề cập đến sự khác biệt giữa ngôn ngữ báo chí và ngôn ngữ văn học, cũng như ảnh hưởng của xu hướng truyền thông mới đến ngôn ngữ báo chí.
5. Những nghiên cứu tiếp theo có thể được thực hiện dựa trên kết quả của luận văn này là gì? Có nhiều hướng nghiên cứu tiếp theo có thể được thực hiện dựa trên kết quả của luận văn này, ví dụ: Nghiên cứu về ảnh hưởng của lỗi sai câu cú đến khả năng tiếp nhận thông tin của độc giả; Nghiên cứu so sánh tình hình sử dụng ngôn ngữ trên báo in với các loại hình báo chí khác (báo điện tử, truyền hình, phát thanh); Nghiên cứu về các yếu tố xã hội, văn hóa ảnh hưởng đến việc sử dụng ngôn ngữ trên báo chí.

Kết luận

Luận văn đã trình bày một bức tranh tổng quan về tình hình sử dụng ngôn ngữ trên báo in tiếng Việt năm 2005, tập trung vào việc phân tích và nhận diện các lỗi sai câu cú. Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng, việc sử dụng ngôn ngữ trên báo in vẫn còn tồn tại nhiều vấn đề cần được quan tâm, đặc biệt là lỗi thiếu thành phần câu.

• Góp phần hệ thống hóa kiến thức về lỗi sai câu cú trên báo in tiếng Việt.
• Đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao chất lượng ngôn ngữ trên báo in.
• Cung cấp tài liệu tham khảo cho sinh viên, người viết báo, biên tập viên và giảng viên các trường đào tạo báo chí.
• Nghiên cứu giới hạn trong năm 2005 và chỉ khảo sát trên ba tờ báo.
• Trong tương lai, cần có thêm các nghiên cứu về ảnh hưởng của lỗi sai câu cú đến khả năng tiếp nhận thông tin của độc giả.

Next steps: tiếp tục nghiên cứu sâu hơn và áp dụng các kết quả nghiên cứu vào thực tế công tác báo chí để cải thiện chất lượng ngôn ngữ và nâng cao hiệu quả truyền thông. Tải luận văn đầy đủ để có cái nhìn chi tiết hơn.

Trích đoạn nội dung tài liệu

§¹i häc quèc gia Hµ Néi Tr-êng §¹i häc Khoa häc X· héi vµ Nh©n v¨n -------------- ph¹m thÞ lan Nghiªn cøu vÒ c©u sai trªn b¸o in tiÕng viÖt n¨m 2005 (Kh¶o s¸t c¸c b¸o Thanh Niªn, TiÒn Phong, Hoa Häc Trß, n¨m 2005) LuËn v¨n th¹c sÜ khoa häc b¸o chÝ Chuyªn ngµnh: B¸o chÝ häc M· sè: 60.01 Ng-êi h-íng dÉn khoa häc GS. Hoµng Träng PhiÕn Hµ néi - 2006 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Danh môc c¸c tõ viÕt t¾t Hoa Häc Trß HHT Thanh Niªn TN TiÒn Phong TP TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Lêi c¶m ¬n T«i xin bµy tá lßng biÕt ¬n s©u s¾c tíi c¸c thÇy, c« gi¸o Khoa B¸o chÝ Tr-êng §¹i häc Khoa häc X· héi vµ Nh©n v¨n - §¹i häc Quèc gia Hµ Néi ®· d×u d¾t, gi¶ng d¹y chóng t«i trong suèt kho¸ häc võa qua (2003 - 2006)! Tr©n träng c¶m ¬n GS.TS Hoµng Träng PhiÕn ®· hÕt lßng gióp ®ì t«i hoµn thµnh luËn v¨n nµy! Hµ Néi ngµy 20 th¸ng 11 n¨m 2006 Häc viªn: Ph¹m ThÞ Lan TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Më ®Çu 1. TÝnh cÊp thiÕt vµ lý do chän ®Ò tµi B¸o chÝ lµ h×nh thøc truyÒn th«ng ®Õn c«ng chóng ®«ng ®¶o (x· héi) b»ng ng«n tõ. Hay nãi mét c¸ch kh¸c ng«n ng÷ lµ ph-¬ng tiÖn chñ yÕu vµ quan träng nhÊt ®Ó b¸o chÝ thùc hiÖn nhiÖm vô truyÒn th«ng cña m×nh.

Ng-êi viÕt b¸o nÕu kh«ng sö dông ng«n ng÷ mét c¸ch chuÈn x¸c th× sÏ g©y ra hiÖn t­íng “nhiÓu” trong qu² trÖnh truyÑn th«ng. Töc l¯ viÕc sô dòng ng«n ngõ chuÈn x¸c sÏ chuyÓn t¶i ®-îc th«ng tin vÒ c¸c vÊn ®Ò, sù viÖc, sù kiÖn còng nh- t- t-ëng, t×nh c¶m cña ng-êi viÕt b¸o ®Õn víi c«ng chóng mét c¸ch toµn diÖn vµ hiÖu qu¶. Ng-îc l¹i, sö dông ng«n ng÷ thiÕu chuÈn x¸c khiÕn c«ng chóng cã thÓ kh«ng hiÓu hoÆc hiÓu sai, hiÓu lÖch ®i nh÷ng g× mµ ng-êi viÕt muèn ®Ò cËp tíi. Trong cuèn Ký gi¶ chuyªn nghiÖp, GS Jonh Hohenberg (§¹i hãc B²o chÝ Colombia) ®± nhÊn m³nh: “Kh«ng thÒ cÈu th° trong viÕc sô dòng ng«n ng÷ ë c¸c ngµnh truyÒn th«ng ®-îc.

Ng«n ng÷ ë ®©y ph¶i chuyÓn ®-îc tin tøc, ý kiÕn vµ t- t-ëng tíi quÇn chóng cµng h÷u hiÖu cµng tèt… Sù chuÈn x¸c cña ng«n ng÷ lµm s¾c bÐn thªm ý nghÜa cña sù kiÖn. V× thÕ sù kiÖn vµ chuÈn x²c ph°i lu«n ®i ®«i vìi nhau” [42, tr. V× vËy, cã thÓ kh¼ng ®Þnh r»ng viÖc sö dông ng«n ng÷ chuÈn x¸c lµ yÕu tè t¸c ®éng trùc tiÕp vµ quyÕt ®Þnh nhÊt tíi hiÖu qu¶ th«ng tin b¸o chÝ. Ng«n ng÷ b¸o chÝ tr-íc hÕt ph¶i chÝnh x¸c, trong s¸ng ®Ó ng-êi ®äc cã thÓ n¾m b¾t ®óng b¶n chÊt cña th«ng tin, s÷ kiÕn.

H¬n thÔ nõa, b²o chÝ muçn trê th¯nh “mân ¨n tinh thÇn” th÷c s÷ cña ®«ng ®¶o b¹n ®äc th× ng«n ng÷ cña nã ph¶i ®-îc chän läc, mang vÎ ®Ñp cña ng«n tõ. Muèn vËy ng-êi viÕt ph¶i biÕt lùa chän tõ ng÷, t×m tßi nh÷ng kiÓu kÕt hîp tõ vµ tæ chøc c©u, c¸ch diÔn ®¹t sao cho võa s¸ng t¹o, võa s¸ng râ vÒ nghÜa vµ tu©n thñ chuÈn mùc ng«n ng÷. Tr¸i víi yªu cÇu quan träng vÒ ng«n ng÷ b¸o chÝ nh- vËy, trªn thùc tÕ, theo mét sè c«ng tr×nh nghiªn cøu vÒ ng«n ng÷ b¸o chÝ trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y, viÖc sö dông tiÕng ViÖt thiÕu chuÈn x¸c trªn b¸o chÝ lµ kh¸ phæ biÕn. §Ò 1 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] tµi Kh¶o s¸t lçi sö dông tiÕng ViÖt hiÖn nay trªn mét sè b¸o chÝ tõ n¨m 2000 – 2004 cña PGS.

§µo Thanh Lan, Khoa Ng«n ng÷ häc Tr-êng §HKHXH &NV ®· chØ ra r»ng: ViÖc m¾c lçi dïng tiÕng ViÖt trªn b¸o chÝ hiÖn nay lµ kh¸ phæ biÕn. TuyÖt ®¹i ®a sè c¸c lçi ®Òu lµ lçi thuéc ph¹m vi c©u. Trong qu¸ tr×nh tiÕp cËn víi c¸c Ên phÈm b¸o in, b¶n th©n ng-êi viÕt luËn v¨n nµy còng nhËn thÊy viÖc m¾c lçi dïng tiÕng ViÖt nãi chung, viÕt c©u sai nãi riªng lµ hiÖn t-îng xuÊt hiÖn th-êng xuyªn trªn b¸o in ViÖt Nam trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y. §ã lµ mét thùc tr¹ng ®¸ng b¸o ®éng kh«ng chØ cho nh÷ng ng-êi viÕt b¸o, mµ ®ã cßn lµ mét thùc tÕ rÊt ®¸ng quan t©m ®èi víi bé phËn biªn tËp t¹i c¸c tßa so³n b²o, n¬i ®­íc coi l¯ “bè lãc” mãi b¯i viÔt tr­ìc khi ®­íc “lªn trang” v¯ xuÊt b¶n, nh»m ®¶m b¶o chÊt l-îng th«ng tin cña mçi tê b¸o.

ChÝnh bëi sù m©u thuÉn gi÷a yªu cÇu sö dông ng«n ng÷ chuÈn mùc trªn b¸o chÝ vµ thùc tr¹ng m¾c lçi dïng tiÕng ViÖt trªn b¸o chÝ hiÖn nay nªn viÖc nghiªn cøu c©u sai trªn b¸o in lµ mét viÖc lµm cÇn thiÕt, gãp phÇn n©ng cao chÊt l-îng cña c«ng t¸c biªn tËp, còng nh- n©ng cao chÊt l-îng cña s¶n phÈm b¸o in. Trong x· héi hiÖn ®¹i, b¸o chÝ lµ mét phÇn quan träng trong cuéc sèng cña ®«ng ®¶o ng-êi d©n. Nhu cÇu tiÕp nhËn th«ng tin tõ b¸o chÝ trë thµnh mét nhu cÇu thiÕt yÕu, hµng ngµy, ®Òu ®Æn vµ liªn tôc. §«ng ®¶o c¸c tÇng líp nh©n d©n ë mäi løa tuæi, giíi tÝnh, vïng miÒn kh¸c nhau ®Òu lµ c«ng chóng cña b¸o chÝ.

Hä tiÕp xóc víi b¸o chÝ mét c¸ch th-êng xuyªn, mäi lóc, mäi n¬i nh»m cËp nhËt th«ng tin phôc vô cho ®êi sèng tinh thÇn, nhu cÇu häc tËp, n©ng cao d©n trÝ. Nãi mét c¸ch kh¸c, b¸o chÝ nãi chung, b¸o in nãi riªng cã ¶nh h-ëng rÊt m¹nh mÏ vµ th-êng xuyªn ®Õn ®«ng ®¶o c«ng chóng. Do vËy, b¸o chÝ nãi chung, b¸o in nãi riªng lµ mét kªnh, mét ph-¬ng tiÖn gi¸o dôc ng«n ng÷ rÊt quan träng vµ cã vai trß rÊt lín trong viÖc gi÷ g×n vµ b¶o vÖ sù trong s¸ng cña tiÕng ViÖt, ®-a tiÕng ViÖt ph¸t triÓn theo h-íng hiÖn ®¹i vµ hoµn thiÖn. Th«ng qua c¸ch sö dông tiÕng ViÖt chuÈn x¸c, viÕt c©u ®óng vµ râ nghÜa, b¸o chÝ kh«ng chØ t¹o nªn hiÖu qu¶ truyÒn th«ng tèt mµ cßn gãp phÇn 2 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] gi¸o dôc ng«n ng÷ cho ®«ng ®¶o nh©n d©n, thùc hiÖn mét trong nh÷ng nhiÖm vô quan träng cña b¸o chÝ lµ gãp phÇn ph¸t triÓn vµ hoµn thiÖn ng«n ng÷.

Ng-îc l¹i, nh÷ng sai sãt vÒ ng«n ng÷ trªn b¸o chÝ nãi chung, trªn c¸c s¶n phÈm b¸o in nãi riªng kh«ng chØ ph¸ vì tÝnh m¹ch l¹c, chÝnh x¸c cña th«ng tin b¸o chÝ mµ cßn t¸c ®éng tiªu cùc ®Õn c¸ch dïng tiÕng ViÖt cña ®«ng ®¶o nh©n d©n (c«ng chóng b¸o chÝ). XuÊt ph¸t tõ nhËn thøc vÒ tÇm quan träng cña viÖc sö dông tiÕng ViÖt chuÈn mùc trªn b¸o chÝ (®øng tõ gãc ®é hiÖu qu¶ truyÒn th«ng vµ môc ®Ých ph¸t triÓn tiÕng ViÖt theo h-íng hiÖn ®¹i, hoµn thiÖn), chóng t«i chän ®Ò tµi: “Nghiªn cøu vÒ c©u sai trªn b²o in tiÕng ViÖt n¨m 2005“lµm ®Ò tµi nghiªn cøu cho luËn v¨n cña m×nh. LÞch sö vÊn ®Ò Ng«n ng÷ lµ ph-¬ng tiÖn chuyÓn t¶i chñ yÕu vµ quan träng nhÊt cña b¸o chÝ. V× vËy, ng«n ng÷ b¸o chÝ lµ mét lÜnh vùc ®-îc nhiÒu nhµ ng«n ng÷, nhiÒu gi¶ng viªn b¸o chÝ, nhµ b¸o, nhiÒu sinh viªn b¸o chÝ quan t©m nghiªn cøu d-íi d¹ng s¸ch chuyªn ®Ò, ®Ò tµi nghiªn cøu, bµi viÕt, khãa luËn tèt nghiÖp vv.

Tuy nhiªn, trong sè ®ã, l-îng ®Ò tµi, bµi viÕt, khãa luËn nghiªn cøu vÒ lçi sö dông tiÕng ViÖt nãi chung, lçi viÕt c©u sai trªn b¸o chÝ nãi riªng ch-a nhiÒu. Trong gi¸o tr×nh Ng«n ng÷ b¸o chÝ cña PGS.TS Vò Quang Hµo [16] ®Ò cËp kh¸ kü vÒ mét sè lçi sö dông tiÕng ViÖt trªn b¸o chÝ nh- lçi trong viÖc sö dông tªn riªng tiÕng n-íc ngoµi, lçi ®Æt tÝt b¸o… Trong cuèn Mét sè vÊn ®Ò vÒ sö dông ng«n tõ trªn b¸o chÝ cïa t²c gi° Ho¯ng Anh câ ®Ñ cËp ®Ôn “nhõng c©u v¨n kh«ng phï hîp víi l«gÝc cïa t­ duy trªn b²o chÝ” [1, tr. T¸c gi¶ tËp trung ph©n tÝch, ch× ra læi sai cïa “nhõng c©u hoÆc ph°n ²nh kh«ng ®ñng th÷c tÔ kh¸ch quan, hoÆc thÓ hiÖn sai quan hÖ ng÷ nghÜa gi÷a c¸c bé phËn cÊu thµnh c©u” [1, tr. §µo Thanh Lan vµ c¸c céng sù thuéc Khoa Ng«n ng÷ häc, Tr-êng §¹i häc KHXH&NV, §¹i häc Quèc gia Hµ Néi c«ng bè ®Ò tµi NCKH cÊp §HQG Kh¶o s¸t lçi sö dông tiÕng ViÖt hiÖn nay trªn mét 3 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] sè b¸o chÝ tõ n¨m 2000 – 2004.

Toµn bé ch-¬ng III – ch-¬ng quan träng nhÊt cña ®Ò tµi, ®· chØ ra, ph©n tÝch vµ söa nhiÒu lo¹i c©u sai trªn b¸o chÝ. §©y thùc sù lµ mét c«ng tr×nh c«ng phu vÒ c©u sai trªn b¸o chÝ. C«ng tr×nh nµy nh×n vµ lý gi¶i c©u sai d-íi gãc ®é ng«n ng÷ häc thuÇn tóy chø ch-a nh×n nhËn hiÖn t-îng c©u sai trªn b¸o in víi nh÷ng ®Æc tr-ng lo¹i h×nh cña nã. Trong khu«n khæ khãa luËn tèt nghiÖp cña sinh viªn Khoa B¸o chÝ, Tr-êng §¹i häc KHXH&NV, §¹i häc Quèc gia Hµ Néi ®· cã mét sè ®Ò tµi nghiªn cøu vÒ lçi sö dông tiÕng ViÖt nãi chung, lçi viÕt c©u sai nãi riªng nh-: - “VÑ nhõng khiÔm khuyÔt cïa mèt sç tÝt b²o tiÔng ViÕt theo c²ch nhÖn cïa ng«n ngõ” (Khãa luËn tèt nghiÖp, thùc hiÖn: sinh viªn NguyÔn Thu Hµ, h-íng dÉn: PGS.

- “S¬ bè kh°o s²t hiÕn t­íng m¬ hä cïa tÝt v¯ cïa c©u trªn b²o chÝ tiÔng ViÕt” (Khãa luËn tèt nghiÖp, thùc hiÖn: sinh viªn Bïi ThÞ Thu H»ng, K40; h-íng dÉn: PGS. C¸c khãa luËn nµy chØ tËp trung kh¶o s¸t hiÖn t-îng m¬ hå ë tÝt chø ch-a ®i s©u vµo hiÖn t-îng c©u sai trong chÝnh v¨n. Víi mong muèn t×m hiÓu vÒ lçi viÕt c©u sai trªn b¸o in tiÕng ViÖt hiÖn nay nh»m gãp phÇn nhá bÐ vµo sù nghiÖp gi÷ g×n sù trong s¸ng cña tiÕng ViÖt, gãp phÇn n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông tiÕng ViÖt trªn b¸o in còng nh- nh»m n©ng cao kh¶ n¨ng sö dông ng«n ng÷ cña b¶n th©n, chóng t«i chän “Nghiªn cøu vÒ c©u sai trªn b²o in tiÕng ViÖt n¨m 2005“lµm ®Ò tµi luËn v¨n cña m×nh. Môc ®Ých vµ nhiÖm vô nghiªn cøu cña ®Ò tµi 3.

Môc ®Ých nghiªn cøu - NhËn diÖn, ph©n tÝch, ph©n lo¹i c©u sai trªn b¸o in. - T×m ra c¸ch söa ch÷a c©u sai. LuËn v¨n kh¸i qu¸t vÒ t×nh h×nh c©u sai trªn b¸o in tiÕng ViÖt hiÖn nay. Tõ ®ã, chóng t«i ®-a ra nh÷ng ®Ò xuÊt nh»m kh¾c phôc hiÖn t-îng c©u sai, n©ng cao chÊt l-îng cña c«ng t¸c biªn tËp t¹i c¸c tßa so¹n; gãp phÇn n©ng cao 4 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] hiÖu qu¶ truyÒn t¶i th«ng tin vµ gi¸o dôc ng«n ng÷, gi÷ g×n sù trong s¸ng cña tiÕng ViÖt cña b¸o in.

NhiÖm vô nghiªn cøu - ChØ ra c¸c lo¹i lçi viÕt c©u sai th-êng gÆp trªn b¸o in tiÕng ViÖt hiÖn thêi. - VËn dông lý thuyÕt ng«n ng÷ vÒ c©u ®Ó t×m ra c¸ch söa c©u sai. §èi t-îng vµ ph¹m vi nghiªn cøu - §èi t-îng nghiªn cøu cña ®Ò tµi lµ c©u sai trªn b¸o in tiÕng ViÖt.