Chương 1: Tổng quan tài liệu nghiên cứu s* Chương 2: Cơ sở lý luận s* Chương 3: Mô hình nghiên cứu và phương pháp nghiên cứu s* Chương 4: Kết quả nghiên cứu s* Chương 5: Định hướng và đưa ra giải pháp 11 NỘI DUNG CHUONG 1: TONG QUAN TAI LIEU NGHIÊN CUU 1.1 Tổng quan các công trình nghiên cứu liên quan đến dé tai 1.1 Các nghiên cứu ngoài nước Nghiên cứu của tác giả Md Ashfak Sayed (2019) đã tìm hiểu sự gia tăng của nghề tự do như một hiện tượng toàn cầu và tác động của nó đối với nền kinh tế. Tác giả bắt đầu bằng cách định nghĩa nghề tự do là gì và cung cấp cái nhìn tổng quan về các loại công việc nghề tự do khác nhau. Sau đó, xem xét sự phát triển của nền kinh tế lao động tự do và các yếu tố góp phần vào sự phát triển của nó, bao gồm những thay đổi trong công nghệ, sự phát triển của nền kinh tế tạm thời và mong muốn ngày càng tăng về sắp xếp công việc linh hoạt. Từ đó, nghiên cứu đã thảo luận về những lợi ích của việc làm tự do cho cả người lao động và người sử dụng lao động, bao gồm tăng tính linh hoạt, giảm chi phí chung và tiếp cận với nhóm nhân tài toàn cầu.
Nó cũng khám phá những thách thức và rủi ro liên quan đến công việc tự do, bao gồm thu nhập không 6n định, thiếu lợi ích và khả năng bị bóc lột. Hon thế nữa, tác giả cũng bàn về tác động của việc gia tăng việc làm tự do đối với các nhà hoạch định chính sách, doanh nghiệp và người lao động. Dựa vào đó, tác giả khuyến nghị răng các nhà hoạch định chính sách cần phải thích ứng với tính chat thay đổi của công việc và tạo ra các chính sách hỗ trợ những người làm việc tự do, trong khi các doanh nghiệp cần nhận ra giá tri của những người làm việc tự do và phát triển các chiến lược dé quản lý họ một cách hiệu quả. Đồng thời, người lao động cần phải chủ động trong việc quản lý sự nghiệp của chính họ và xây dựng các kỹ năng của ho dé duy trì tính cạnh tranh trong nền kinh tế lao động tự do.
Nghiên cứu của Cristobal Rabino (2019) nói về yếu tố then chốt của nền kinh tế dựa trên tri thức là sự phụ thuộc nhiều hơn vào năng lực trí tuệ 12 hơn là vào vật chất đầu vào hoặc tài nguyên thiên nhiên. Cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư đã thay đổi bối cảnh hiện tại về cách chúng ta làm mọi việc. Công nghệ đã thay thế trật tự thông thường của các quy trình kinh doanh thông qua tự động hóa quy trình và trí tuệ nhân tạo. Tác giả đã làm sáng tỏ tác động của nền kinh tế tri thức toàn cầu và cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư đối với các quy trình kinh doanh; và làm thé nao dé những biến đổi này ảnh hưởng đến lực lượng lao động nói chung.
Một cuộc thảo luận về nền kinh tế tự do, là kết quả của những thay đổi này, cũng sẽ được đề cập đến cũng như những bai học quan trọng rút ra từ những người làm nghề tự do thành công. Công trình nghiên cứu của Amit J. Chauradia và Ruchi A. Bài nghiên cứu giải quyết những câu hỏi về việc làm thế nào các công ty nên phối hợp cùng Freelancer để quản lý nhân sự cũng như tăng năng suất làm việc của nhân viên; hay thế nào mà một doanh nghiệp quản lý lực lượng lao động gồm cả nhân lực hợp đồng dài hạn và nguồn nhân lực ngắn hạn.
Nghiên cứu của Andrew Burke (2015) cung cấp một cái nhìn toàn diện hơn về vai trò mà ngành nghề tự do đóng góp trong nền kinh tế toàn cầu va nhắn mạnh rằng lực lượng lao động tự do cải thiện hiệu suất kinh tế theo hướng sáng tạo qua tinh thần làm chủ (Entrepreneurship). Kết quả nghiên cứu chỉ ra rằng các nhà quản lý cảm thấy người làm tự do là một phân khúc giá tri gia tăng kha cao của lực lượng lao động va họ đặc biệt có ich trong môi trường làm việc năng động và sáng tạo. Đây là lực lượng có thể giúp cho doanh nghiệp giảm thiểu rao cản tiếp cận, rủi ro và đòi hỏi tài chính dé kinh doanh thành công. Nghiên cứu Akhmetshin, E.
Kết quả nghiên cứu dựa trên phân tích dữ liệu thống kê và các cuộc thăm dò xã hội đã 13 xác định khía cạnh tích cực và tiêu cực của sự phát triển nganh nghé tu do trong nền kinh tế toàn cầu. Các tác giả đã kết luận rang Freelance là một hướng đi đầy hứa hẹn trong lĩnh vực làm việc và kinh doanh nhỏ. Ở nhiều nước phương Tây, nó đã trở nên phô biến và phát triển nhanh chóng, đại biểu có thê nhắc đến như Nga. Ngoài ra còn có nghiên cứu của Ikramuddin Junejo (2022) về các yếu tố ảnh hưởng đến sự thành công của ngành nghề tự do.
Theo kết quả kiểm định giả thuyết thì tính cách chủ động, năng lực bản thân (yếu tố cá nhân) và hỗ trợ về công nghệ kỹ thuật số (yếu tố môi trường) có tác động tích cực và đáng kề đến sự hài lòng nghề nghiệp của Freelancer. Bài nghiên cứu do Freelancers Union và Upwork thực hiện (2016) trình bày kết quả khảo sát người lao động tự do tại Hoa Kỳ về xu hướng trở thành Freelancer. Cuộc khảo sát xem xét các đặc điểm của lực lượng lao động tự do, động cơ làm việc tự do, mức thu nhập va an ninh tai chính của họ cũng như thái độ của họ đối với việc làm tự do. Tác giả cũng khám phá những thách thức mà những người lao động tự do phải đối mặt, bao gồm khả năng tiếp cận các lợi ích và bảo vệ khỏi bị bóc lột.
Ngoài ra còn có bài nghiên cứu khoa học nói về những ngành nghề nhỏ trong nghề Freelance có thé kế đến như: nghiên cứu Sutherland, W. Tác giả đã chia sẻ về những khó khăn, bấp bênh khi người lao động lựa chọn làm công việc tự do. Từ đó, bố sung thêm kiến thức về Freelance, hay chia sẻ những kỹ năng để trở thành một Freelancer một cách dễ dàng và chuyên nghiệp hơn. Tiana Templeman (2016) nói về nghề báo chí tự do đã chỉ ra rằng những tác động đến từ sự thay đổi của ngành công nghiệp truyền thông, xu hướng của độc giả trong thé ky 21 da khiến các nha làm báo trở nên lao dao tìm chỗ đứng.
Họ phải thay đổi, thích nghi, luôn học hỏi và phát triển ban thân đề có thể trụ vững lại trên các nền tảng truyền thông số. Thậm chí nếu họ 14 tận dụng được lợi thế có sẵn khi làm nghề tự do hiện nay phát triển mạnh về nên tang số thì có thé mang lại hiệu quả công việc tốt hơn. Phát triển mạnh mẽ trong thời kỳ đại dịch Covid-19, nên không thiếu nhưng bài nghiên cứu khoa học nói về chủ đề Freelance trong giai đoạn này, trong đó có nghiên cứu của Dunn, M. Nghiên cứu nay kết hợp dé liệu cấp thị trường về những thay đổi trong công việc được cung cấp thông qua các nền tảng lao động trực tuyến và các cuộc phỏng vấn với những người làm nghề tự do trực tuyến dé làm nỗi bật cách những người làm nghề tự do phản ứng với sự hiện diện của vi-rut corona mới.
Dữ liệu phỏng vấn tiết lộ rằng những người làm việc tự do nhận thức được những thay đổi trong thời kỳ dịch Covid. Những thay đôi đối với các thỏa thuận làm việc tình hình đã quá tải và dựa trên thị trường này càng được phóng đại bởi sự thực tế của việc cân băng trạng thái công việc của các thành viên trong gia đình, làm việc xung quanh các em học sinh ở nhà, và tái tổ chức công việc và cuộc sống dé tinh đến sự xuất hiện nhanh chóng và sự lộn xộn của yêu cầu ở nhà và sự không chắc chăn là cốt lõi của đại dich. Các kết quả nghiên cứu cho thấy tính linh hoạt trong công việc, một động lực quan trọng dé theo đuôi công việc tự do, đang giảm và thay vào đó, các freelancer đang bị đây bởi tình trạng tuyệt vọng có nguồn gốc trong tính không ổn định được công nhận của tình hình của họ, được phóng đại bởi các sự kiện tái cau trúc các thỏa thuận làm việc của họ. Quan sát thấy rằng những ảnh hưởng này khác nhau theo từng nghề nghiệp và được cảm nhận sâu sắc hơn bởi các freelancer nữ, cả hai điều nay déu dang duoc chu y thém.2 Các nghién cứu trong nước Tại Việt Nam, tính đến thời điểm hiện nay chỉ mới có một vài công trình nghiên cứu về đề tài việc làm tự do Freelancer.
Các công trình khác cũng có liên quan đến việc làm tự do, tuy nhiên chủ yếu lại là những nghiên cứu về sự lựa chọn nghề nghiệp; về cách thức tự tạo việc làm,. Điển hình là 15 nghiên cứu của Ngô Quỳnh An (2012) đã nêu rõ quan điểm: Trong xã hội, tự tạo việc làm của người lao động là việc họ tự tạo ra và có quyền lựa chọn và làm những công việc lao động mang lại nguồn thu nhập chính đáng. Làm việc tự do là một trong nhiều hình thức của tự tạo việc làm. Xu hướng khuyến khích người trẻ thành Freelancer giúp kết nối cung cầu lao động, thúc đây sự năng động trong nghề nghiệp thông qua tự tạo và tìm kiếm việc làm.
Các kết quả nghiên cứu cũng góp phần xác định các nhân tố thúc đây hoặc hạn chế khả năng tự tạo việc làm của thanh niên Việt Nam trong quá trình hội nhập kinh tế quốc tế và đánh giá vai trò của vốn con người và vốn xã hội với khả năng tự tạo việc làm của thanh niên. Nghiên cứu của Phan Cao Nhật Anh (2006) — đã đưa ra một số thảo luận về xu thé chọn nghề của giới trẻ đang có sự thay đổi theo thời gian. Có được việc làm bất cứ, miễn là hợp với sở thích, lịch trình và trình độ là được, khác với cách chọn nghề nghiệp của thé hệ trước. Rat ít học sinh cấp 3 tra lời muốn làm giám đốc.
Xu hướng làm việc tự do ở Nhật Bản nỗi lên vào khoảng cuối thế kỉ 20. Một vài lý do dẫn tới ý định làm Freelancer là vì không muốn làm thuê ở bất cứ công ty nào khác, không muốn làm việc dưới quyền một ông chủ, muốn có toàn quyền tự chủ về hành động của bản thân, không muốn có một công việc nhàm chán và tẻ nhạt; có thể có tiềm năng kiếm được nhiều tiền hơn; trong thời kỳ kinh tế khó khăn và tỷ lệ thất nghiệp cao.