Nghiên Cứu Ảnh Hưởng Của Mùa Vụ Đến Tỷ Lệ Nhiễm Bệnh CRD Trên Gà Thịt Lông Màu

Chuyên khảo phân tích Luận văn nghiên cứu ảnh hưởng của mùa vụ đến tỷ lệ nhiễm bệnh crd trên gà thịt lông màu và hiệu quả, đánh giá các khía cạnh quan trọng, đề xuất hướng nghiên

• Tác giả: Ngô Thị Trang
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thị Thúy Mỵ
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Thú y
• Đề tài: Nghiên Cứu Ảnh Hưởng Của Mùa Vụ Đến Tỷ Lệ Nhiễm Bệnh CRD Trên Gà Thịt
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• LỜI NÓI ĐẦU
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
• MỤC LỤC
• 1. PHẦN 1: MỞ ĐẦU
• 1.1. Mục đích nghiên cứu
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.3. Ý nghĩa khoa học và ý nghĩa thực tiễn của đề tài
• 1.3.1. Ý nghĩa khoa học
• 1.3.2. Ý nghĩa thực tiễn của đề tài
• 2. PHẦN 2: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 2.1. Cơ sở lý luận của đề tài
• 2.2. Đặc điểm sinh lý hô hấp ở gà
• 2.3. Đặc điểm bệnh hô hấp mãn tính ở gà (CRD)
• 2.4. Mầm bệnh
• 2.5. Đặc điểm dịch tễ
• 3. PHẦN 3: ĐỐI TƢỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Đối tượng nghiên cứu
• 3.2. Thời gian và địa điểm nghiên cứu
• 3.3. Nội dung nghiên cứu
• 3.4. Phương pháp nghiên cứu và các chỉ tiêu theo dõi
• 3.4.1. Phương pháp bố trí thí nghiệm
• 3.4.2. Các chỉ tiêu và phương pháp theo dõi
• 4. PHẦN 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
• 4.1. Kết quả công tác phục vụ sản xuất
• 4.2. Công tác chăn nuôi
• 4.3. Kết quả chuyên đề nghiên cứu khoa học
• 4.3.1. Tỷ lệ nuôi sống gà thí nghiệm qua các tuần tuổi
• 4.3.2. Tỷ lệ nhiễm CRD của đàn gà thí nghiệm
• 4.3.3. Bệnh tích của gà bị nhiễm CRD
• 4.4. Kết quả điều trị bệnh CRD
• 4.5. So sánh ảnh hưởng của mùa vụ đến hiệu quả điều trị bệnh
• 4.6. Chi phí sử dụng thuốc trong điều trị
• 4.7. Một số chỉ tiêu sức sản xuất thịt của gà thí nghiệm
• 5. PHẦN 5: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• appendix.1. Tài liệu Tiếng Việt
• appendix.2. Tài liệu tiếng nước ngoài
• appendix.3. Tài liệu từ Internet

Tóm tắt

I. Tổng Quan Nghiên Cứu Ảnh Hưởng Mùa Vụ Đến CRD Gà Thịt

Trong chăn nuôi gia cầm, dịch bệnh luôn là mối quan tâm hàng đầu, ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả kinh tế. Bệnh viêm đường hô hấp mãn tính (CRD), do Mycoplasma gallisepticum, là một trong những bệnh phổ biến, gây thiệt hại đáng kể. Bệnh không chỉ làm giảm năng suất mà còn tăng chi phí điều trị. Nghiên cứu về ảnh hưởng của mùa vụ đến tỷ lệ nhiễm bệnh CRD trên gà thịt là vô cùng quan trọng để đưa ra các biện pháp phòng ngừa và kiểm soát hiệu quả. Việc hiểu rõ các yếu tố nguy cơ và cơ chế lây lan bệnh giúp người chăn nuôi chủ động hơn trong việc bảo vệ đàn gà. Các chương trình phòng chống dịch bệnh cần được mở rộng và hệ thống theo dõi, báo cáo dịch bệnh cần được phát triển.

1.1. Tầm quan trọng của nghiên cứu CRD ở gà thịt

Nghiên cứu này có ý nghĩa quan trọng trong việc xác định các yếu tố môi trường, đặc biệt là mùa vụ, ảnh hưởng đến sự phát triển và lây lan của bệnh CRD. Kết quả nghiên cứu sẽ cung cấp cơ sở khoa học cho việc xây dựng các biện pháp phòng ngừa và kiểm soát bệnh hiệu quả hơn, giúp giảm thiểu thiệt hại kinh tế cho người chăn nuôi. Việc kiểm soát tốt bệnh CRD còn góp phần nâng cao năng suất gà thịt và đảm bảo an toàn thực phẩm.

1.2. Mục tiêu và phạm vi nghiên cứu ảnh hưởng mùa vụ

Nghiên cứu tập trung vào việc xác định tỷ lệ nhiễm bệnh CRD trên gà thịt trong các mùa vụ khác nhau, từ đó đánh giá ảnh hưởng của thời tiết và khí hậu đến sự phát triển của bệnh. Nghiên cứu cũng đánh giá hiệu quả của thuốc Tylosin trong việc điều trị bệnh, cung cấp thông tin hữu ích cho việc lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp. Phạm vi nghiên cứu bao gồm các trang trại chăn nuôi gà thịt tại khu vực Thái Nguyên, nơi có điều kiện khí hậu và mùa vụ đặc trưng.

II. Thách Thức Kiểm Soát Bệnh CRD Trên Gà Thịt Hiện Nay

Mặc dù đã có nhiều nỗ lực trong việc phòng ngừa và điều trị bệnh CRD, nhưng bệnh vẫn là một vấn đề nan giải trong ngành chăn nuôi gà thịt. Hiệu quả của vaccine còn hạn chế, và việc sử dụng kháng sinh đôi khi không mang lại kết quả như mong đợi, thậm chí còn gây ra tình trạng kháng kháng sinh. Bên cạnh đó, các yếu tố như điều kiện chuồng trại không đảm bảo, chất lượng thức ăn kém, và stress nhiệt cũng làm tăng nguy cơ nhiễm bệnh CRD. Cần có những giải pháp toàn diện hơn để kiểm soát bệnh hiệu quả.

2.1. Hạn chế của vaccine và kháng sinh trong điều trị CRD

Việc sử dụng vaccine CRD đôi khi không mang lại hiệu quả bảo vệ cao, đặc biệt là khi có sự biến đổi của chủng vi khuẩn Mycoplasma gallisepticum. Việc lạm dụng kháng sinh trong điều trị không chỉ làm tăng chi phí mà còn góp phần vào sự phát triển của các chủng vi khuẩn kháng thuốc, gây khó khăn cho việc điều trị bệnh sau này. Cần có những phương pháp phòng ngừa và điều trị thay thế, như sử dụng các sản phẩm tăng cường sức đề kháng và cải thiện vệ sinh chuồng trại.

2.2. Ảnh hưởng của điều kiện chăn nuôi đến tỷ lệ nhiễm bệnh

Điều kiện chuồng trại đóng vai trò quan trọng trong việc phòng ngừa bệnh CRD. Chuồng trại không thông thoáng, mật độ nuôi quá dày, và vệ sinh kém tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển và lây lan của vi khuẩn Mycoplasma gallisepticum. Stress nhiệt cũng là một yếu tố quan trọng, làm suy giảm hệ miễn dịch của gà thịt, khiến chúng dễ bị nhiễm bệnh hơn. Cần cải thiện điều kiện chăn nuôi để giảm thiểu nguy cơ nhiễm bệnh CRD.

2.3. Yếu tố môi trường và stress nhiệt ảnh hưởng đến CRD

Các yếu tố môi trường như nhiệt độ, độ ẩm, và thông gió có ảnh hưởng lớn đến tỷ lệ nhiễm bệnh CRD. Stress nhiệt làm suy yếu hệ miễn dịch của gà thịt, khiến chúng dễ bị nhiễm bệnh hơn. Cần có các biện pháp để giảm thiểu stress nhiệt, như cung cấp đủ nước mát, tạo bóng mát, và đảm bảo thông gió tốt cho chuồng trại. Việc kiểm soát tốt các yếu tố môi trường sẽ giúp giảm thiểu nguy cơ nhiễm bệnh CRD.

III. Phương Pháp Nghiên Cứu Ảnh Hưởng Mùa Vụ Đến Bệnh CRD

Nghiên cứu này sử dụng phương pháp thí nghiệm để đánh giá ảnh hưởng của mùa vụ đến tỷ lệ nhiễm bệnh CRD trên gà thịt. Các đàn gà được nuôi trong điều kiện kiểm soát, và được theo dõi chặt chẽ về các chỉ tiêu sức khỏe, tỷ lệ nhiễm bệnh, và hiệu quả điều trị bằng thuốc Tylosin. Kết quả nghiên cứu sẽ cung cấp bằng chứng khoa học về mối liên hệ giữa mùa vụ và bệnh CRD, từ đó đưa ra các khuyến cáo phù hợp cho người chăn nuôi.

3.1. Thiết kế thí nghiệm và đối tượng nghiên cứu CRD

Thí nghiệm được thiết kế để so sánh tỷ lệ nhiễm bệnh CRD trên gà thịt trong hai mùa vụ khác nhau: mùa hè và mùa thu. Đối tượng nghiên cứu là gà thịt lông màu (Chọi × Lương Phượng), một giống gà phổ biến tại khu vực Thái Nguyên. Các đàn gà được nuôi trong điều kiện tương đồng về dinh dưỡng và quản lý, chỉ khác nhau về yếu tố mùa vụ.

3.2. Các chỉ tiêu theo dõi và phương pháp thu thập dữ liệu

Các chỉ tiêu theo dõi bao gồm tỷ lệ nuôi sống, tỷ lệ nhiễm bệnh CRD, biểu hiện bệnh tích, và hiệu quả điều trị bằng thuốc Tylosin. Dữ liệu được thu thập định kỳ thông qua việc quan sát lâm sàng, xét nghiệm mẫu bệnh phẩm, và ghi chép các thông tin về điều kiện chăn nuôi. Các phương pháp thống kê được sử dụng để phân tích dữ liệu và đánh giá ảnh hưởng của mùa vụ đến bệnh CRD.

3.3. Sử dụng Tylosin và đánh giá hiệu quả điều trị CRD

Thuốc Tylosin được sử dụng để điều trị bệnh CRD trên gà thịt. Hiệu quả điều trị được đánh giá dựa trên các chỉ tiêu như tỷ lệ khỏi bệnh, thời gian điều trị, và chi phí điều trị. So sánh hiệu quả điều trị giữa các mùa vụ khác nhau giúp đánh giá ảnh hưởng của mùa vụ đến khả năng đáp ứng với thuốc Tylosin.

IV. Kết Quả Nghiên Cứu Ảnh Hưởng Mùa Vụ Đến Tỷ Lệ CRD

Kết quả nghiên cứu cho thấy có sự khác biệt đáng kể về tỷ lệ nhiễm bệnh CRD giữa các mùa vụ. Mùa hè, với nhiệt độ cao và độ ẩm lớn, có tỷ lệ nhiễm bệnh cao hơn so với mùa thu. Điều này có thể là do stress nhiệt làm suy yếu hệ miễn dịch của gà thịt, khiến chúng dễ bị nhiễm bệnh hơn. Hiệu quả điều trị bằng thuốc Tylosin cũng có sự khác biệt giữa các mùa vụ.

4.1. So sánh tỷ lệ nhiễm CRD giữa vụ hè và vụ thu

Nghiên cứu cho thấy tỷ lệ nhiễm CRD ở vụ hè cao hơn đáng kể so với vụ thu. Điều này có thể là do nhiệt độ và độ ẩm cao trong mùa hè tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển và lây lan của vi khuẩn Mycoplasma gallisepticum. Stress nhiệt cũng là một yếu tố quan trọng, làm suy yếu hệ miễn dịch của gà thịt, khiến chúng dễ bị nhiễm bệnh hơn.

4.2. Phân tích bệnh tích và biểu hiện lâm sàng của CRD

Các biểu hiện lâm sàng của bệnh CRD bao gồm khó thở, khò khè, sưng mặt, và chảy nước mắt. Bệnh tích thường thấy là viêm túi khí, viêm phổi, và viêm xoang. Mức độ nghiêm trọng của bệnh tích và biểu hiện lâm sàng có thể khác nhau giữa các mùa vụ, tùy thuộc vào mức độ stress nhiệt và các yếu tố môi trường khác.

4.3. Đánh giá hiệu quả điều trị Tylosin theo mùa vụ

Hiệu quả điều trị bằng thuốc Tylosin có sự khác biệt giữa các mùa vụ. Trong mùa hè, khi stress nhiệt cao, hiệu quả điều trị có thể giảm do hệ miễn dịch của gà thịt bị suy yếu. Trong mùa thu, khi điều kiện thời tiết ổn định hơn, hiệu quả điều trị có thể tốt hơn. Cần điều chỉnh liều lượng và thời gian điều trị phù hợp với từng mùa vụ để đạt hiệu quả tốt nhất.

V. Giải Pháp Phòng Ngừa CRD Gà Thịt Theo Mùa Vụ Hiệu Quả

Để phòng ngừa bệnh CRD hiệu quả, cần áp dụng các biện pháp toàn diện, bao gồm cải thiện điều kiện chăn nuôi, tăng cường sức đề kháng cho gà thịt, và sử dụng vaccine và kháng sinh một cách hợp lý. Đặc biệt, cần chú ý đến các biện pháp phòng ngừa stress nhiệt trong mùa hè, như cung cấp đủ nước mát, tạo bóng mát, và đảm bảo thông gió tốt cho chuồng trại. Việc áp dụng các biện pháp phòng ngừa phù hợp với từng mùa vụ sẽ giúp giảm thiểu nguy cơ nhiễm bệnh CRD và nâng cao năng suất gà thịt.

5.1. Cải thiện điều kiện chuồng trại và quản lý dịch bệnh

Cần đảm bảo chuồng trại thông thoáng, sạch sẽ, và có mật độ nuôi phù hợp. Thực hiện vệ sinh định kỳ và khử trùng chuồng trại để giảm thiểu mầm bệnh. Áp dụng các biện pháp an toàn sinh học để ngăn chặn sự xâm nhập của mầm bệnh từ bên ngoài. Theo dõi chặt chẽ tình hình sức khỏe của gà thịt và phát hiện sớm các trường hợp nhiễm bệnh để có biện pháp xử lý kịp thời.

5.2. Tăng cường sức đề kháng và dinh dưỡng cho gà thịt

Cung cấp dinh dưỡng đầy đủ và cân đối để tăng cường sức đề kháng cho gà thịt. Sử dụng các sản phẩm tăng cường miễn dịch tự nhiên, như vitamin C, vitamin E, và các chất chiết xuất từ thảo dược. Đảm bảo chất lượng thức ăn và nước uống để giảm thiểu nguy cơ nhiễm bệnh.

5.3. Sử dụng vaccine và kháng sinh hợp lý trong phòng CRD

Sử dụng vaccine CRD theo hướng dẫn của nhà sản xuất và tuân thủ lịch tiêm phòng. Chỉ sử dụng kháng sinh khi cần thiết và theo chỉ định của bác sĩ thú y. Tránh lạm dụng kháng sinh để ngăn ngừa sự phát triển của các chủng vi khuẩn kháng thuốc. Kết hợp sử dụng vaccine và kháng sinh với các biện pháp phòng ngừa khác để đạt hiệu quả tốt nhất.

VI. Kết Luận và Hướng Nghiên Cứu Tiếp Theo Về Bệnh CRD

Nghiên cứu này đã cung cấp bằng chứng khoa học về ảnh hưởng của mùa vụ đến tỷ lệ nhiễm bệnh CRD trên gà thịt. Kết quả nghiên cứu cho thấy cần có các biện pháp phòng ngừa và kiểm soát bệnh phù hợp với từng mùa vụ để giảm thiểu thiệt hại kinh tế cho người chăn nuôi. Hướng nghiên cứu tiếp theo có thể tập trung vào việc đánh giá hiệu quả của các biện pháp phòng ngừa stress nhiệt và phát triển các loại vaccine và kháng sinh mới có hiệu quả hơn trong việc điều trị bệnh CRD.

6.1. Tóm tắt kết quả nghiên cứu và ý nghĩa thực tiễn

Nghiên cứu đã xác định được mối liên hệ giữa mùa vụ và tỷ lệ nhiễm bệnh CRD trên gà thịt. Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa thực tiễn trong việc xây dựng các chương trình phòng ngừa và kiểm soát bệnh hiệu quả hơn, giúp giảm thiểu thiệt hại kinh tế cho người chăn nuôi và nâng cao năng suất gà thịt.

6.2. Đề xuất các hướng nghiên cứu tiếp theo về CRD

Các hướng nghiên cứu tiếp theo có thể tập trung vào việc đánh giá hiệu quả của các biện pháp phòng ngừa stress nhiệt, phát triển các loại vaccine và kháng sinh mới có hiệu quả hơn trong việc điều trị bệnh CRD, và nghiên cứu về cơ chế lây lan và phát triển của vi khuẩn Mycoplasma gallisepticum.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Đặt vấn đề Trong chăn nuôi trên thế giới nói chung và chăn nuôi ở nước ta nói riêng thì vấn đề dịch bệnh luôn luôn được quan tâm hàng đầu. Dịch bệnh là vấn đề quyết định sự thành công hay thất bại trong chăn nuôi đặc biệt là chăn nuôi theo phương thức công nghiệp và bán công nghiệp. Trong những năm gần đây có nhiều dịch bệnh sảy ra gây thiệt hại cho nghành chăn nuôi gia cầm như: bệnh Newcastle, bệnh Gumboro, viêm đường hô hấp mãn tính (CRD). Để hạn chế được dịch bệnh cần phải có những nghiên cứu sâu rộng về đặc điểm của bệnh cũng như cách phòng chống.

Đồng thời phải có sự phối hợp giải quyết nhiều khâu từ những người chăn nuôi đến người làm công tác thú y… Mở rộng các chương trình phòng chống dịch và phát triển hệ thống theo dõi, báo cáo về dịch bệnh. Trong những năm gần đây chăn nuôi ngày càng phát triển cả về chất lượng và số lượng sản phẩm nhằm đảm bảo sức khỏe người tiêu dùng và vệ sinh môi trường. Cùng với sự phát triển của chăn nuôi nguy cơ sảy ra dịch bệnh kể trên càng nhiều trong đó có bệnh viêm đường hô hấp mãn tính (CRD) do Mycoplasma gallisepticum, tỷ lệ chết không cao nhưng gà chậm lớn, tiêu tốn thức ăn cao, thuốc điều trị tốn kém gây thiệt hại kinh tế cho ngành chăn nuôi. Bệnh CRD sảy ra ở mọi lứa tuổi với các triệu chứng ở đường hô hấp chung khó thở và khò khè.

Nhất là khi thời tiết thay đổi, chăm sóc, dinh dưỡng kém gà có tỷ lệ nhiễm bệnh cao. Tuy gà mắc bệnh có tỷ lệ chết không cao, xong nó rất nguy hiểm cho đàn gà. Mặt khác do hiệu lực phòng bằng vắc-xin có hiệu quả thấp, cộng thêm việc sử dụng kháng sinh trong điều trị bệnh còn hạn chế về hiệu quả, nên bệnh CRD phát triển quanh năm. Bệnh thường phát triển mạnh hơn khi chuồng trại không sạch sẽ thoáng mát vào mùa Hè và kín gió, ấm áp vào mùa Đông… Chính vì những lý do này đã làm cho bệnh CRD hiện nay vẫn là vấn đề nan giải, đáng lo ngại cần được quan tâm ở các trang trại chăn nuôi công nghiệp.

Xuất phát từ thực tế trên dưới sự hướng dẫn của TS. Nguyễn Thị Thúy Mỵ chúng tôi tiến hành đề tài: “Nghiên cứu ảnh hưởng của mùa vụ đến tỷ lệ nhiễm bệnh CRD trên gà thịt lông màu và hiệu quả điều trị bệnh của thuốc Tylosin”. Mục đích nghiên cứu - Nghiên cứu ảnh hưởng của mùa vụ đến tỷ lệ nhiễm bệnh CRD trên gà thịt lông màu và hiệu quả điều trị bệnh của thuốc Tylosin. - Bản thân em tập làm quen với công tác nghiên cứu khoa học.

Mục tiêu nghiên cứu - Xác định tình hình mắc bệnh CRD nuôi tại Trại. - Nghiên cứu ảnh hưởng của yếu tố mùa vụ (vụ Hè và vụ Thu) đến tỷ lệ nhiễm bệnh hô hấp mãn tính (CRD) trên gà thịt lông màu (Chọi × Lương Phượng). - Hiệu quả điều trị bệnh của thuốc Tylosin. Ý nghĩa khoa học và ý nghĩa thực tiễn của đề tài 1.

Ý nghĩa khoa học Kết quả của đề tài là những thông tin khoa học góp phần vào việc hoàn thiện nghiên cứu ảnh hưởng của mùa vụ đến tỷ lệ nuôi sống, khả năng sinh trưởng và xây dựng quy trình kỹ thuật chăn nuôi gà thịt lông màu. Hiệu lực của thuốc Tylosin trong việc phòng và điều trị bệnh CRD. Ý nghĩa thực tiễn của đề tài Kết quả của đề tài là cơ sở khoa học để góp phần vào công tác chăn nuôi gà an toàn, áp dụng những ảnh hưởng tốt của mùa vụ đến khả năng sinh trưởng và tỷ lệ sống vào chăn nuôi gà thịt lông màu. Ứng dụng hiệu quả điều trị của thuốc Tylosin trong phòng và điều trị bệnh CRD ở gà thịt lông màu trong chăn nuôi.

3 PHẦN 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2. Cơ sở lý luận của đề tài 2. Đặc điểm sinh lý hô hấp ở gà Gia cầm có hệ hô hấp kép, đó là đặc điểm điển hình của cơ quan hô hấp. Khi hít vào, không khí bên ngoài qua mũi để vào phổi, sau đó vào các túi khí bụng (túi khí hít vào), trong quá trình đó, diễn ra quá trình trao đổi khí lần thứ nhất.

Khi thở ra, không khí từ các túi khí bụng và ngực sau bị ép và đẩy ra qua phổi, trong quá trình đó diến ra quá trình trao đổi khí lần hai. Gà có nhu cầu oxy cao hơn rất nhiều so với gia súc, do đó đặc điểm giải phẫu - sinh lý của bộ máy hô hấp rất đặc biệt, đảm bảo cường độ trao đổi khí cao trong quá trình hô hấp. Cơ hoành không phát triển, hai lá phổi nhỏ, đàn hồi kém, lại nằm kẹp vào các xương sườn nên hệ hô hấp được bổ sung thêm hệ thống túi khí. Túi khí có cấu trúc túi kín (giống như bóng bay) có màng mỏng do thành các phế quản chính và phế quản nhánh phình ra mà thành.

Theo chức năng, các túi khí được chia thành các túi khí vào (chứa đầy khí hít vào) và túi khí thở ra (chứa đầy khí thở ra). Gà có 9 túi khí gồm 4 cặp nằm đối xứng nhau và một túi lẻ. Các cặp túi hít vào gồm cặp bụng và cặp ngực phía sau. Các túi khí to nhất là những phần tiếp theo của các phế quản chính.

Túi bên phải lớn hơn túi bên trái. Cả hai túi khí có bọc tịt (túi thừa) kéo vào tới xương đùi, xương chậu và xương thắt lưng - xương cùng, có thể nối cả với các xoang của những xương này. Túi khí ngực sau nằm ở phần sau xoang ngực và kéo dài tới gan. Túi khí ngực trước nằm ở phần bên của xoang ngực, dưới phổi, và kéo dài tới xương sườn cuối cùng.

Cặp túi khí cổ kéo dài dọc theo cổ tới đốt sống thứ 3 - 4, nằm trên khí quản và thực quản. Theo đường đi, các túi khí này tạo ra thêm các bọc, tỏa vào các đốt sống cổ, ngực và xương sườn. Túi khí lẻ giữa xương đòn nối với các túi khí cổ. Nhờ hai ống túi này nối với hai lá phổi và có ba cặp túi thừa, một cặp đi vào hai xương vai, cặp thứ hai đi vào khoảng trống giữa xương quạ và xương sống, cặp thứ ba vào giữa các cơ và vai ngực.

Phần lẻ của túi giữa xương đòn nằm giữa xương ngực và tim. Dung tích tất cả các túi khí của gà là 130 - 150 cm3, lớn hơn thể tích phổi 10 - 12 lần. Các túi khí còn có vai trò trong việc điều hòa nhiệt của cơ thể, bảo vệ cơ thể 4 khỏi bị quá nóng hoặc quá lạnh. Nếu tách hệ thống túi khí khỏi quá trình hô hấp của gà thì khi cơ làm việc nhiều, thân nhiệt sẽ tăng lên quá mức bình thường.

Tần số hô hấp ở gà phụ thuộc vào nhiều yếu tố: giới tính, độ tuổi, khả năng sản xuất, trạng thái sinh lý, điều kiện nuôi dưỡng và môi trường (nhiệt độ, độ ẩm, thành phần khí trong không khí, áp suất khí quyển …). Tần số hô hấp thay đổi trong ngày và đặc biệt trong các trạng thái bệnh lý khác nhau của cơ thể. Dung tích thở của phổ gà được bổ sung bằng dung tích các túi khí, cùng với phổi, tạo nên hệ thống hô hấp thống nhất. Dung tích thở của phổi và các túi khí được tính bằng tổng thể tích không khí hô hấp, bổ sung và dự trữ.

Ở gà dung tích này bằng 140 - 170 cm3. Các thể tích bổ sung và dự trữ của dung tích ở trong thực tế không đo được. Không xác định được cả thể tích không khí lưu lại. Trao đổi khí giữa không khí và máu gà bằng phương thức khuyếch tán, quá trình này phụ thuộc vào áp suất riêng phần của các khí có trong không khí và máu của gà.

Trong khí quyển hoặc trong những chuồng nuôi thông thoáng tốt thường có: Oxi 20,94%; CO2 0,03%; nitơ và các khí trơ khác (acgon, heli, neon…) - 79,93%. Trong không khí thở ra của gia cầm có 13,5 - 14,5% oxi và 5 - 6,5% cacbonic. Trong chăn nuôi gà, việc tạo chuồng nuôi có độ thông thoáng lớn, tốc độ gió lưu thông hợp lý nhằm cung cấp khí sạch, loại thải khí độc (CO2, H2S…), bụi ra khỏi chuồng, có một ý nghĩa vô cùng to lớn. Đặc điểm bệnh hô hấp mãn tính ở gà (CRD) * Đặc điểm chung: Bệnh hô hấp mãn tính ở gà hay còn gọi là “hen gà”, là một bệnh truyền nhiễm của nhiều loại gia cầm, bệnh lây nhanh qua đường hô hấp do tiếp xúc trực tiếp giữa gà bệnh và gà khỏe, do thức ăn nước uống, do dụng cụ chăn nuôi hoặc do không khí có chứa mầm bệnh.

Bệnh còn lây qua trứng nếu đàn gà giống bị bệnh CRD, mầm bệnh truyền qua trứng, khi gà ấp nở gà con sẽ bị bệnh CRD. Bệnh rất dễ xảy ra khi thời tiết thay đổi, nhất là vào mùa mưa, khi độ ẩm không khí tăng cao… Bệnh hô hấp mãn tính (CRD) ở gia cầm với biểu hiện đặc trưng là gà thở khò khè, sưng mặt. Đây là một bệnh rất phổ biến ở gia cầm trong giai đoạn chuyển mùa, thường xảy ra trên mọi lứa tuổi, nhưng gà 3 - 6 tuần tuổi và gà mái sắp đẻ mẫn cảm hơn các nhóm gà khác. 5 Bệnh chủ yếu do vi khuẩn Mycoplasma gallisepticum (MG) gây ra.

Ngoài ra, chủng Mycoplasma synoviae (MS) gây bệnh viêm khớp truyền nhiễm thỉnh thoảng cũng gây ra bệnh viêm đường hô hấp trên ở gà. Bệnh làm cho gia cầm chậm lớn, tiêu tốn thức ăn cao, chi phí điều trị cao. CRD có thể xếp theo 3 dạng sau: + Bệnh đường hô hấp mãn tính chính: Nguyên nhân bị bệnh là do căng thẳng (Stress), lượng vi khuẩn Mycoplasma gallisepticum tăng làm phát bệnh, thường có kiêm nhiễm một số vi khuẩn thứ cấp như: E. coli, Streptococcus… + Bệnh viêm đường hô hấp mãn tính thứ cấp: Xuất phát từ gà đã bị bệnh khác như cầu trùng, viêm phế quản truyền nhiễm… làm cơ thể yếu đi, có dịp cho vi khuẩn Mycoplasma gallisepticum bùng lên sinh bệnh.

+ Bệnh viêm đường hô hấp mãn tính giả: Thể hiện triệu chứng, bệnh tích ở túi khí của một số bệnh khác như bệnh Mycoplasmosis (Nguyễn Thanh Sơn và cs, 2004) [11]. * Mầm bệnh: Trần Thị Hạnh và cs (2004) [4] cho biết, hầu hết các loại gia cầm đều mẫn cảm với Mycoplasma. Đặc biệt ở gà nuôi theo hướng công nghiệp thì tỷ lệ nhiễm bệnh càng cao. Bệnh này xuất hiện ở hầu hết các nước trên thế giới.

Trong những năm gần đây, người ta sử dung một số kháng sinh như: Tiamulin, Tylosine, Enrofloxacin… để điều trị nên đã khống chế được bệnh này.