Tổng quan luận án
Công tác dân vận là một bộ phận quan trọng trong công tác dân vận của Đảng Cộng sản Việt Nam và là mặt hoạt động trọng yếu của công tác đảng, công tác chính trị trong Quân đội nhân dân Việt Nam. Trong cơ cấu tổ chức của quân đội, đội ngũ chính trị viên ở cấp phân đội (đại đội, tiểu đoàn và tương đương) giữ vai trò là người trực tiếp lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện hoạt động công tác dân vận. Thực tiễn cho thấy phần lớn chính trị viên có bản lĩnh chính trị vững vàng, nắm vững tư tưởng Hồ Chí Minh về công tác dân vận và tổ chức thực hiện tốt nhiệm vụ tại đơn vị. Tuy nhiên, trước yêu cầu đổi mới, một bộ phận chính trị viên vẫn bộc lộ hạn chế trong phương pháp tuyên truyền, giáo dục, thuyết phục quần chúng, chưa thực sự đạt được yêu cầu "dân vận khéo", cũng như còn bất cập trong nhận diện và đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái của các thế lực thù địch. Bối cảnh hội nhập quốc tế, tác động của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư và các thủ đoạn lợi dụng vấn đề dân tộc, tôn giáo, dân chủ, nhân quyền nhằm "phi chính trị hóa" quân đội đòi hỏi phải nâng cao năng lực công tác dân vận của chính trị viên. Luận án xác định khoảng trống nghiên cứu: chưa có công trình khoa học nào nghiên cứu một cách hệ thống, toàn diện và độc lập về năng lực công tác dân vận của chính trị viên theo tư tưởng Hồ Chí Minh dưới góc độ chuyên ngành Triết học (Chủ nghĩa duy vật biện chứng và duy vật lịch sử).
Mục đích nghiên cứu của luận án là làm rõ cơ sở lý luận và thực tiễn về năng lực công tác dân vận của chính trị viên theo tư tưởng Hồ Chí Minh; trên cơ sở đó đề xuất hệ thống giải pháp cơ bản nhằm nâng cao năng lực này trong giai đoạn hiện nay.
Để thực hiện mục đích trên, luận án xác định 4 nhiệm vụ nghiên cứu cụ thể:
- Tổng quan những công trình nghiên cứu tiêu biểu liên quan đến đề tài luận án.
- Làm rõ thực chất và những nhân tố cơ bản quy định năng lực công tác dân vận của chính trị viên theo tư tưởng Hồ Chí Minh.
- Đánh giá thực trạng và xác định yêu cầu cơ bản về nâng cao năng lực công tác dân vận của chính trị viên theo tư tưởng Hồ Chí Minh.
- Đề xuất giải pháp cơ bản nhằm nâng cao năng lực công tác dân vận của chính trị viên hiện nay theo tư tưởng Hồ Chí Minh.
Đối tượng nghiên cứu của luận án là bản chất và những nội dung có liên quan đến năng lực công tác dân vận của chính trị viên theo tư tưởng Hồ Chí Minh.
Phạm vi nghiên cứu được xác định cụ thể trên các phương diện:
- Về nội dung: Luận án tập trung nghiên cứu bản chất tư tưởng Hồ Chí Minh về công tác dân vận; năng lực công tác dân vận của chính trị viên và thực chất năng lực công tác dân vận của chính trị viên theo tư tưởng Hồ Chí Minh.
- Về không gian: Nghiên cứu và khảo sát khách thể là chính trị viên ở một số đơn vị đủ quân, làm nhiệm vụ huấn luyện và sẵn sàng chiến đấu thuộc binh chủng hợp thành: Quân đoàn 1, Quân đoàn 2, Quân khu 1, Quân khu 2 và Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội.
- Về thời gian: Số liệu khảo sát, điều tra xã hội học và thu thập thông tin được thực hiện từ năm 2015 đến nay.
Tổng quan tài liệu và vị trí của luận án
Tổng quan tình hình nghiên cứu trong luận án được tác giả phân loại và hệ thống hóa thành ba hướng nghiên cứu chính:
| Hướng nghiên cứu |
Tác giả, công trình và năm công bố |
Nội dung học thuật đã giải quyết |
| Nghiên cứu về tư tưởng Hồ Chí Minh về công tác dân vận |
- Trần Hậu (2013), Minh triết Hồ Chí Minh về dân, dân vận và đại đoàn kết toàn dân tộc - Nguyễn Đình Hòa (2015), Tư tưởng Hồ Chí Minh về đại đoàn kết dân tộc và sự vận dụng của Đảng Cộng sản Việt Nam - Hoàng Chí Bảo (2014), Những giá trị bền vững của tác phẩm "Dân vận" - Trần Đình Huỳnh, Đặng Xuân Kỳ (2013), Tư tưởng Hồ Chí Minh về công tác dân vận trong thời kỳ đổi mới ở nước ta hiện nay - Phạm Duy Hoàng (2015), Tư tưởng Hồ Chí Minh về dân vận và ý nghĩa của nó đối với sự nghiệp bảo vệ an ninh Tổ quốc - Trương Thị Mai (2019), Tác phẩm dân vận của Hồ Chí Minh - giá trị lý luận và thực tiễn cho công tác dân vận hiện nay - Ngô Văn Thạo (2019), Công tác dân vận với việc xây dựng niềm tin, khát vọng phát triển của toàn dân tộc trong tình hình hiện nay - Thào Xuân Sùng (2018), Thực hiện tốt phương pháp dân vận Hồ Chí Minh để hoạch định chủ trương, chính sách hợp lòng dân - Hoàng Chí Bảo (2019), Về tính dễ hiểu trong phương pháp tuyên truyền của Hồ Chí Minh - Trần Minh Trưởng (2019), Phương pháp dân vận qua bài báo "Dân vận" của Hồ Chí Minh |
Phân tích nguồn gốc, bản chất khái niệm "dân", mục tiêu, nguyên tắc và phương pháp dân vận (lấy dân làm gốc, phát huy dân chủ, phương pháp nêu gương, phương châm "óc nghĩ, mắt trông, tai nghe, chân đi, miệng nói, tay làm"). Khẳng định tác phẩm "Dân vận" năm 1949 là văn kiện mang tính cương lĩnh về công tác vận động quần chúng. |
| Nghiên cứu về năng lực công tác dân vận của cán bộ, đảng viên |
- Nguyễn Bá Quang (2013), Học tập và làm theo phong cách "dân vận khéo" Hồ Chí Minh - Nguyễn Văn Hùng (2016), Những phẩm chất quan trọng của người cán bộ tham mưu về công tác dân vận của Đảng - Nguyễn Hữu Lập (2017), Học và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh về công tác dân vận - Nguyễn Thị Thu Huyền (2017), Xây dựng đội ngũ cán bộ làm tốt công tác tuyên truyền theo quan điểm Hồ Chí Minh - Bùi Hồng Vạn (2017), Học tập phong cách tuyên truyền Hồ Chí Minh - Cao Thị Hải Yến (2018), Hồ Chí Minh với công tác dân vận tại Cao Bằng những năm 1941 - 1942 |
Làm rõ các yêu cầu về phẩm chất và năng lực của người cán bộ dân vận: năng lực nhận thức nhiệm vụ, nắm bắt đối tượng, phong cách dân vận, kỹ năng tuyên truyền ("thạo nói, thạo viết, thạo tuyên truyền"), năng lực kiểm tra, đánh giá và rút kinh nghiệm thực tiễn. |
| Nghiên cứu về năng lực công tác dân vận của cán bộ quân đội và chính trị viên |
- Trần Xuân Trường (2018), Một đội quân dân vận giỏi theo tư tưởng Hồ Chí Minh - Vũ Đình Tấn (2001), Đổi mới công tác dân vận của Quân đội nhân dân Việt Nam trong giai đoạn hiện nay theo tư tưởng Hồ Chí Minh - Đặng Sỹ Lộc (2010), Tư tưởng Hồ Chí Minh về tư cách của người chính trị viên và việc nâng cao chất lượng đào tạo, bồi dưỡng chính trị viên hiện nay - Trần Hậu Tân (2010), Nâng cao phẩm chất, năng lực của đội ngũ chính trị viên quân đội ta hiện nay theo tư tưởng Hồ Chí Minh - Trần Thu Truyền (2011), Bồi dưỡng phương pháp tác phong công tác của đội ngũ chính trị viên trong Quân đội nhân dân Việt Nam giai đoạn hiện nay theo tư tưởng Hồ Chí Minh - Ngô Xuân Lịch (2016), Cội nguồn sức mạnh bảo đảm cho Quân đội chiến đấu và chiến thắng - Đoàn Văn Tự (2016), Yêu cầu về phẩm chất, năng lực của chính trị viên theo tư tưởng Hồ Chí Minh - Hà Đức Long (2019), Phát triển nhân cách chính trị viên trong Quân đội nhân dân Việt Nam hiện nay theo tư tưởng Hồ Chí Minh - Trần Quang Phương (2019), Thấm nhuần tư tưởng của Bác Hồ, Quân đội đẩy mạnh công tác dân vận, thực hiện tốt chức năng đội quân công tác |
Luận giải vị trí, vai trò của chính trị viên cấp phân đội; xác định các thành tố trong nhân cách và năng lực toàn diện của chính trị viên; đề xuất các hướng đào tạo, bồi dưỡng tác phong công tác, kỹ năng vận động quần chúng và xử lý các mối quan hệ quân - dân. |
Khoảng trống học thuật mà luận án tập trung giải quyết gồm 3 nội dung:
- Thứ nhất, xây dựng hệ thống khái niệm công cụ và xác lập khái niệm trung tâm "năng lực công tác dân vận của chính trị viên theo tư tưởng Hồ Chí Minh" dưới góc độ triết học; làm rõ cấu trúc nội hàm và các nhân tố quy định năng lực này.
- Thứ hai, khảo sát, đánh giá thực trạng năng lực công tác dân vận của chính trị viên cấp phân đội tại các đơn vị cơ sở từ năm 2015 đến nay trên các mặt: nhận thức, kế hoạch tu dưỡng rèn luyện và kết quả thực tiễn; phân tích nguyên nhân và xác định hệ thống yêu cầu nâng cao năng lực.
- Thứ ba, đề xuất hệ thống giải pháp cơ bản mang tính đồng bộ về đào tạo bồi dưỡng, đổi mới tổ chức hoạt động dân vận và phát huy vai trò nhân tố chủ quan của chính trị viên.
Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu
Luận án được triển khai trên nền tảng cơ sở lý luận của chủ nghĩa Mác - Lênin về vai trò của quần chúng nhân dân trong lịch sử; hệ thống quan điểm, tư tưởng Hồ Chí Minh về dân vận và công tác dân vận; các nghị quyết, chỉ thị và quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về công tác vận động quần chúng, trực tiếp là Nghị quyết số 51-NQ/TW ngày 20/7/2005 của Bộ Chính trị về hoàn thiện cơ chế lãnh đạo của Đảng đối với Quân đội nhân dân Việt Nam và Quyết định số 1723/QĐ-CT của Tổng cục Chính trị về chức trách, nhiệm vụ của đội ngũ cán bộ chính trị cấp phân đội.
Cơ sở thực tiễn của luận án dựa trên hoạt động tiến hành công tác dân vận của chính trị viên tại các đơn vị cấp phân đội; các báo cáo tổng kết công tác đảng, công tác chính trị; báo cáo kết quả thực hiện nhiệm vụ công tác dân vận của các đơn vị thuộc Quân đoàn 1, Quân đoàn 2, Quân khu 1, Quân khu 2 và Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội; cùng các kết quả điều tra, phỏng vấn, khảo sát thực tế và số liệu từ các công trình khoa học đã công bố từ năm 2015 đến thời điểm nghiên cứu.
Về phương pháp nghiên cứu, đề tài vận dụng hệ thống phương pháp luận duy vật biện chứng và duy vật lịch sử kết hợp phương pháp tiếp cận giá trị học. Các phương pháp nghiên cứu cụ thể bao gồm:
- Phương pháp phân tích và tổng hợp lý thuyết;
- Phương pháp trừu tượng hóa khoa học và khái quát hóa;
- Phương pháp hệ thống - cấu trúc;
- Phương pháp kết hợp lôgíc và lịch sử;
- Phương pháp điều tra xã hội học (khảo sát bảng hỏi đối với chính trị viên và các chủ thể liên quan);
- Phương pháp phỏng vấn trực tiếp, quan sát thực tế và phương pháp chuyên gia;
- Phương pháp so sánh và nghiên cứu văn bản tài liệu.
Nội dung chính theo từng chương
Chương 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu có liên quan đến đề tài
Chương 1 tiến hành phân tích, tổng thuật có hệ thống các công trình nghiên cứu trong và ngoài quân đội liên quan đến ba nhóm vấn đề: tư tưởng Hồ Chí Minh về dân vận; năng lực công tác dân vận của đội ngũ cán bộ, đảng viên; và năng lực công tác dân vận của cán bộ quân đội, chính trị viên. Tác giả khái quát các kết quả đạt được của các học giả đi trước về việc xác định phạm trù "dân", mục tiêu, phương pháp dân vận và yêu cầu năng lực của cán bộ chính trị. Đồng thời, chương 1 khẳng định tính cấp thiết của việc nghiên cứu đề tài dưới góc độ triết học duy vật lịch sử, vạch rõ 3 nhóm vấn đề trọng tâm mà luận án trực tiếp đi sâu giải quyết để lấp đầy khoảng trống khoa học hiện có.
Chương 2: Những vấn đề lý luận cơ bản về năng lực công tác dân vận của chính trị viên theo tư tưởng Hồ Chí Minh
Chương 2 tập trung luận giải bản chất tư tưởng Hồ Chí Minh về công tác dân vận và xác lập cơ sở lý luận về năng lực công tác dân vận của chính trị viên cấp phân đội:
- Bản chất tư tưởng Hồ Chí Minh về công tác dân vận:
- Quan niệm về "Dân": Hồ Chí Minh kế thừa quan điểm duy vật lịch sử và truyền thống dân tộc để xác định "dân" là toàn thể nhân dân lao động, là lực lượng làm chủ xã hội, mang tính lịch sử - cụ thể, vừa rộng lớn vừa có tính giai cấp sâu sắc.
- Quan niệm về "Dân vận": Luận giải định nghĩa cốt lõi trong tác phẩm Dân vận (1949): "Dân vận là vận động tất cả lực lượng của mỗi một người dân không để sót một người dân nào, góp thành lực lượng toàn dân, để thực hành những công việc nên làm...".
- Hệ thống phương pháp dân vận Hồ Chí Minh: Bao gồm phương pháp tuyên truyền giải thích ngắn gọn, dễ hiểu, thái độ mềm mỏng; phương pháp tập hợp, tổ chức, lãnh đạo quần chúng có kế hoạch; phương pháp kiểm tra, giám sát, rút kinh nghiệm ("kiểm tra việc và kiểm tra người"); phương pháp nêu gương ("một tấm gương sống còn có giá trị hơn một trăm bài diễn văn tuyên truyền"); và phương pháp hành động tổng quát "óc nghĩ, mắt trông, tai nghe, chân đi, miệng nói, tay làm".
- Khái niệm và cấu trúc năng lực công tác dân vận của chính trị viên:
- Vị trí chính trị viên: Được xác định theo Nghị quyết 51-NQ/TW của Bộ Chính trị là người chủ trì về chính trị ở cấp phân đội (đại đội, tiểu đoàn), chịu trách nhiệm trước cấp trên và cấp ủy về toàn bộ hoạt động công tác đảng, công tác chính trị.
- Định nghĩa năng lực: Luận án xác định năng lực công tác dân vận của chính trị viên là tổng hòa các yếu tố chủ quan hoặc tự nhiên sẵn có tạo nên khả năng nhận thức và tổ chức hoạt động thực tiễn của chính trị viên trong lãnh đạo, chỉ huy, tổ chức, hướng dẫn đơn vị thực hiện hiệu quả hoạt động công tác dân vận trong từng điều kiện lịch sử cụ thể.
- Cấu trúc biểu hiện của năng lực công tác dân vận của chính trị viên gồm 5 thành tố:
- Năng lực nhận thức về công tác dân vận (nắm vững lý luận chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối của Đảng và tri thức thực tiễn địa bàn);
- Năng lực lãnh đạo công tác dân vận (đề xuất chủ trương, biện pháp lãnh đạo cho cấp ủy, chỉ đạo hướng dẫn tổ chức đảng cấp dưới và tổ dân vận);
- Năng lực chỉ huy, quản lý, tổ chức thực hiện công tác dân vận (phối hợp hiệp đồng với chính quyền, đoàn thể địa phương, tổ chức thực hiện kế hoạch, kiểm tra, sơ tổng kết);
- Năng lực tuyên truyền, vận động (kỹ năng nói, viết, giao tiếp, văn hóa ứng xử, thuyết phục cán bộ, chiến sĩ và nhân dân);
- Biểu hiện qua kết quả thực hiện công tác dân vận của đơn vị (mức độ đoàn kết quân dân, chất lượng hoạt động của tổ dân vận, ý thức trách nhiệm của bộ đội và kết quả đánh giá phân loại cán bộ hàng năm).
- Những nhân tố cơ bản quy định năng lực công tác dân vận của chính trị viên: Phân tích sự tác động biện chứng giữa các nhân tố khách quan (môi trường quân sự, sự lãnh đạo của tổ chức đảng, đặc điểm địa bàn, cơ chế chính sách) và nhân tố chủ quan (phẩm chất chính trị, đạo đức, trình độ học vấn, năng lực tư duy và sự tự giác rèn luyện của chính trị viên).
Chương 3: Thực trạng và yêu cầu nâng cao năng lực công tác dân vận của chính trị viên theo tư tưởng Hồ Chí Minh
Chương 3 trình bày các kết quả điều tra, khảo sát thực tế tại các đơn vị (Quân đoàn 1, Quân đoàn 2, Quân khu 1, Quân khu 2, Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội) từ năm 2015 đến nay:
- Đánh giá thực trạng biểu hiện nhận thức của đội ngũ chính trị viên và các chủ thể quản lý về vị trí, vai trò, nội dung công tác dân vận theo tư tưởng Hồ Chí Minh.
- Đánh giá thực trạng việc xây dựng kế hoạch, nội dung tu dưỡng, rèn luyện kỹ năng dân vận của chính trị viên tại đơn vị cơ sở.
- Đánh giá kết quả thực tế các mặt năng lực: năng lực đề xuất chủ trương, năng lực phối hợp với địa phương, năng lực tuyên truyền vận động và năng lực xử lý các tình huống thực tiễn nảy sinh trong quan hệ quân dân.
- Chỉ ra những ưu điểm, hạn chế và nguyên nhân (nguyên nhân khách quan từ địa bàn, tác động tiêu cực của cơ chế thị trường; nguyên nhân chủ quan từ công tác đào tạo, bồi dưỡng và tính tích cực tự thân của chính trị viên).
- Xác định hệ thống các yêu cầu cơ bản nhằm nâng cao năng lực công tác dân vận của chính trị viên đáp ứng nhiệm vụ xây dựng "thế trận lòng dân" và phòng chống âm mưu "phi chính trị hóa" quân đội.
Chương 4: Giải pháp cơ bản nhằm nâng cao năng lực công tác dân vận của chính trị viên hiện nay theo tư tưởng Hồ Chí Minh
Chương 4 đề xuất 3 nhóm giải pháp cơ bản có mối quan hệ gắn kết chặt chẽ:
- Đổi mới công tác đào tạo, bồi dưỡng nhằm nâng cao năng lực công tác dân vận của chính trị viên hiện nay theo tư tưởng Hồ Chí Minh: Đổi mới nội dung, chương trình đào tạo tại các nhà trường quân đội; bổ sung các chuyên đề về kỹ năng dân vận, văn hóa giao tiếp, phương pháp xử lý điểm nóng chính trị - xã hội; kết hợp giữa học lý luận với thực hành diễn tập, thực tập dân vận tại cơ sở; đổi mới phương pháp bồi dưỡng tại chức ở đơn vị.
- Đổi mới tổ chức hoạt động công tác dân vận ở đơn vị cấp phân đội nhằm nâng cao năng lực công tác dân vận của chính trị viên theo tư tưởng Hồ Chí Minh: Tăng cường sự lãnh đạo của cấp ủy, chi bộ đối với công tác dân vận; đa dạng hóa các hình thức dân vận kết hợp như hành quân dã ngoại làm công tác dân vận, kết nghĩa, giúp dân khắc phục hậu quả thiên tai, xóa đói giảm nghèo; phát huy hiệu quả hoạt động của Tổ dân vận; hoàn thiện cơ chế phối hợp hiệp đồng chặt chẽ giữa đơn vị với cấp ủy, chính quyền và đoàn thể địa phương nơi đóng quân.
- Phát huy vai trò nhân tố chủ quan của chính trị viên nhằm nâng cao năng lực công tác dân vận theo tư tưởng Hồ Chí Minh: Nâng cao ý thức tự học tập, tự tu dưỡng, rèn luyện phẩm chất chính trị, đạo đức cách mạng và phong cách dân vận của chính trị viên; thực hiện tốt phương châm "nghe dân nói, nói dân hiểu, làm dân tin" và "óc nghĩ, mắt trông, tai nghe, chân đi, miệng nói, tay làm"; đề cao trách nhiệm nêu gương của người chủ trì về chính trị tại đơn vị phân đội.
Kết quả và những đóng góp mới
Luận án nêu rõ 4 điểm đóng góp mới về mặt khoa học:
- Xây dựng và hoàn thiện quan niệm về năng lực công tác dân vận của chính trị viên theo tư tưởng Hồ Chí Minh dưới góc độ triết học duy vật lịch sử, xác định cấu trúc 5 thành tố biểu hiện cụ thể của năng lực này ở cấp phân đội.
- Luận giải có hệ thống những nhân tố cơ bản quy định năng lực công tác dân vận của chính trị viên theo tư tưởng Hồ Chí Minh, chỉ rõ sự tác động biện chứng giữa điều kiện khách quan và nhân tố chủ quan.
- Đánh giá khách quan thực trạng năng lực công tác dân vận của chính trị viên từ số liệu khảo sát thực tế giai đoạn từ 2015 đến nay tại các đơn vị cơ sở; từ đó xác định các yêu cầu cơ bản để nâng cao năng lực này trong tình hình mới.
- Đề xuất hệ thống 3 nhóm giải pháp cơ bản, đồng bộ và khả thi nhằm nâng cao năng lực công tác dân vận của chính trị viên quân đội theo tư tưởng Hồ Chí Minh.
Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp
Về mặt hạn chế, phạm vi khảo sát thực tiễn của luận án chỉ tập trung vào đối tượng chính trị viên tại một số đơn vị đủ quân làm nhiệm vụ huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu thuộc binh chủng hợp thành (Quân đoàn 1, Quân đoàn 2, Quân khu 1, Quân khu 2, Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội) trong giai đoạn từ 2015 đến thời điểm hoàn thành nghiên cứu; chưa mở rộng khảo sát chuyên sâu đến các khối quân binh chủng đặc thù (Hải quân, Phòng không - Không quân, Cảnh sát biển, Bộ đội Biên phòng) hoặc các doanh nghiệp quân đội.
Hướng nghiên cứu tiếp có thể phát triển đề tài sang việc nghiên cứu năng lực công tác dân vận của đội ngũ chính ủy, chính trị viên ở các cấp trung đoàn, sư đoàn, hoặc nghiên cứu mô hình phát triển kỹ năng dân vận của cán bộ quân đội trên các địa bàn chiến lược đặc thù (vùng đồng bào dân tộc thiểu số, vùng giáo dân, biên giới, hải đảo) dưới góc độ các ngành khoa học liên ngành như Xây dựng Đảng, Giáo dục học quân sự và Tâm lý học quân sự.
Giá trị tham khảo
Luận án là tài liệu tham khảo có giá trị lý luận và thực tiễn cho nhiều đối tượng:
- Giảng viên, nghiên cứu sinh, học viên tại các học viện, trường sĩ quan quân đội (đặc biệt là Học viện Chính trị và Trường Sĩ quan Chính trị) trong nghiên cứu và giảng dạy các bộ môn Triết học Mác - Lênin, Tư tưởng Hồ Chí Minh, Công tác đảng, công tác chính trị và Nghiệp vụ công tác dân vận.
- Đội ngũ cán bộ chính trị, chính trị viên cấp phân đội trong toàn quân sử dụng làm tài liệu tra cứu, tự học tập, rèn luyện và chuẩn hóa quy trình, phương pháp tiến hành công tác dân vận ở đơn vị.
- Cơ quan chính trị, cán bộ tham mưu công tác dân vận các cấp trong quân đội dùng làm cơ sở khoa học để nghiên cứu, ban hành các hướng dẫn bồi dưỡng, tiêu chí đánh giá cán bộ và hoàn thiện chính sách đào tạo chính trị viên trong thời kỳ mới.
Câu hỏi thường gặp
1. Khái niệm "Năng lực công tác dân vận của chính trị viên" được luận án xác định như thế nào?
Luận án xác định năng lực công tác dân vận của chính trị viên là tổng hòa các yếu tố chủ quan hoặc tự nhiên sẵn có tạo nên khả năng nhận thức và tổ chức hoạt động thực tiễn của chính trị viên trong lãnh đạo, chỉ huy, tổ chức, hướng dẫn đơn vị thực hiện hiệu quả hoạt động công tác dân vận trong từng điều kiện lịch sử cụ thể.
2. Cấu trúc năng lực công tác dân vận của chính trị viên cấp phân đội gồm những thành tố nào?
Cấu trúc năng lực gồm 5 thành tố: (1) Năng lực nhận thức về công tác dân vận; (2) Năng lực lãnh đạo công tác dân vận; (3) Năng lực chỉ huy, quản lý, tổ chức thực hiện công tác dân vận; (4) Năng lực tuyên truyền, vận động; (5) Kết quả thực hiện công tác dân vận của đơn vị (tiêu chí đánh giá mức độ biểu hiện năng lực trong thực tế).
3. Khảo sát thực tiễn của luận án được thực hiện tại những cơ quan, đơn vị nào và trong thời gian nào?
Luận án khảo sát khách thể là chính trị viên tại các đơn vị đủ quân làm nhiệm vụ huấn luyện và sẵn sàng chiến đấu thuộc binh chủng hợp thành gồm: Quân đoàn 1, Quân đoàn 2, Quân khu 1, Quân khu 2 và Bộ Tư lệnh Thủ đô Hà Nội. Thời gian thu thập số liệu và khảo sát thực tế từ năm 2015 đến nay.
4. Phương pháp dân vận Hồ Chí Minh được luận án hệ thống hóa qua những nội dung cốt lõi nào?
Phương pháp dân vận Hồ Chí Minh được hệ thống qua các nội dung: tuyên truyền giải thích ngắn gọn, dễ hiểu; tập hợp, tổ chức, lãnh đạo quần chúng có kế hoạch; kiểm tra, giám sát, rút kinh nghiệm thường xuyên; nêu gương mẫu mực; và phương châm hành động toàn diện "óc nghĩ, mắt trông, tai nghe, chân đi, miệng nói, tay làm".
5. Luận án đề xuất những nhóm giải pháp cơ bản nào ở Chương 4?
Luận án đề xuất 3 nhóm giải pháp: (1) Đổi mới công tác đào tạo, bồi dưỡng tại các nhà trường và đơn vị; (2) Đổi mới tổ chức hoạt động công tác dân vận ở đơn vị cấp phân đội; (3) Phát huy vai trò nhân tố chủ quan của chính trị viên trong việc tự giác học tập, rèn luyện và nêu gương.
Kết luận
Luận án tiến sĩ của tác giả Đặng Văn Khương đã giải quyết một cách có hệ thống những vấn đề lý luận và thực tiễn về năng lực công tác dân vận của chính trị viên cấp phân đội theo tư tưởng Hồ Chí Minh dưới góc độ triết học duy vật lịch sử. Công trình đã làm rõ bản chất, cấu trúc năng lực, đánh giá thực trạng tại các đơn vị quân đội từ năm 2015 đến nay và đề xuất 3 nhóm giải pháp cơ bản nhằm nâng cao năng lực này. Kết quả nghiên cứu cung cấp cơ sở khoa học trực tiếp phục vụ công tác giáo dục đào tạo, bồi dưỡng cán bộ chính trị và nâng cao chất lượng công tác dân vận trong Quân đội nhân dân Việt Nam hiện nay.