Nâng Cao Năng Lực Cạnh Tranh Tỉnh Tiền Giang

Luận văn thạc sĩ UEH phân tích nâng cao năng lực cạnh tranh tỉnh Tiền Giang, đề xuất giải pháp phát triển bền vững cho địa phương.

Chuyên ngành

Chính sách công

Người đăng

Ẩn danh

Thể loại

Luận văn thạc sĩ

2013

75
1
0

Phí lưu trữ

30 Point

Mục lục chi tiết

LỜI CAM ĐOAN

LỜI CẢM ƠN

TÓM TẮT

1. CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU

1.1. Bối cảnh nghiên cứu

1.2. Mục tiêu nghiên cứu

1.3. Câu hỏi nghiên cứu

1.4. Phương pháp luận và khung phân tích

1.4.1. Phương pháp

1.4.2. Khung phân tích

1.5. Bố cục của nghiên cứu

2. CHƯƠNG 2: KẾT QUẢ HOẠT ĐỘNG KINH TẾ - XÃ HỘI TỈNH TIỀN GIANG

2.1. Các chỉ tiêu phản ánh mức độ phát triển kinh tế

2.2. Tổng sản phẩm trên địa bàn tỉnh (GDP)

2.3. Các chỉ tiêu thể hiện mức sống

2.4. Thu nhập bình quân đầu người

2.5. Cơ cấu kinh tế

2.5.1. Cơ cấu kinh tế theo khu vực kinh tế

2.5.2. Cơ cấu kinh tế theo thành phần kinh tế

2.6. Năng suất lao động (NSLĐ)

2.7. Các kết quả kinh tế trung gian

2.8. Xuất nhập khẩu

2.9. Đầu tư trực tiếp nước ngoài

3. CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG NĂNG LỰC CẠNH TRANH TỈNH TIỀN GIANG

3.1. Các yếu tố về lợi thế tự nhiên

3.1.1. Vị trí địa lý

3.1.2. Quy mô địa phương

3.1.3. Tài nguyên thiên nhiên

3.1.4. Phân bổ đất

3.2. Năng lực cạnh tranh cấp độ địa phương

3.2.1. Hạ tầng văn hóa, xã hội, y tế, giáo dục

3.2.2. Thị trường và chất lượng lao động

3.2.2.1. Đào tạo và chính sách thu hút nguồn nhân lực

3.2.3. Hạ tầng kỹ thuật

3.2.3.1. Hạ tầng giao thông
3.2.3.2. Cơ sở vật chất
3.2.3.3. Hạ tầng điện, nước, viễn thông

3.2.4. Chính sách tài khóa, tín dụng và cơ cấu kinh tế

3.2.4.1. Thu, chi ngân sách
3.2.4.2. Chính sách cơ cấu kinh tế

3.3. Năng lực cạnh tranh cấp độ doanh nghiệp

3.3.1. Chất lượng môi trường kinh doanh

3.3.1.1. Môi trường kinh doanh qua lăng kính PCI
3.3.1.2. Môi trường kinh doanh thông qua nhận định của doanh nghiệp

3.3.2. Trình độ phát triển cụm ngành

3.3.3. Hoạt động và chiến lược của doanh nghiệp

3.3.3.1. Quy mô doanh nghiệp
3.3.3.2. Mức độ tinh thông của các doanh nghiệp

4. CHƯƠNG 4: ĐÁNH GIÁ VÀ KHUYẾN NGHỊ CHÍNH SÁCH

4.1. Đánh giá NLCT và nhận diện yếu tố cốt lõi ảnh hưởng đến NLCT

4.2. Chất lượng nguồn nhân lực

4.3. Phát triển cụm ngành

4.4. Phát triển đô thị

4.5. Khuyến nghị chính sách nâng cao NLCT tỉnh Tiền Giang

4.5.1. Cải cách các nhân tố cơ bản quyết định chất lượng môi trường kinh doanh

4.5.2. Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực

4.5.2.1. Nguồn nhân lực trong cơ quan hành chính sự nghiệp
4.5.2.2. Nguồn nhân lực trong doanh nghiệp
4.5.2.3. Cải cách giáo dục

4.5.3. Chính sách lấy cụm ngành làm trung tâm

4.5.3.1. Cụm ngành lúa gạo
4.5.3.2. Cụm ngành trái cây
4.5.3.3. Cụm ngành thủy sản
4.5.3.4. Cụm ngành du lịch

4.5.4. Tận dụng vị thế chiến lược phát triển dịch vụ - đô thị

5. CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN

5.1. Hạn chế của đề tài

TÀI LIỆU THAM KHẢO

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH HUỲNH THỊ KIM DUNG NÂNG CAO NĂNG LỰC CẠNH TRANH TỈNH TIỀN GIANG LUẬN VĂN THẠC SĨ CHÍNH SÁCH CÔNG TP. HỒ CHÍ MINH – NĂM 2013 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH -------------------------- CHƯƠNG TRÌNH GIẢNG DẠY KINH TẾ FULBRIGHT HUỲNH THỊ KIM DUNG NÂNG CAO NĂNG LỰC CẠNH TRANH TỈNH TIỀN GIANG Ngành: Chính sách công Mã số: 60340402 LUẬN VĂN THẠC SĨ CHÍNH SÁCH CÔNG NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: TS. JONATHAN PINCUS THẦY PHAN CHÁNH DƯỠNG TP. HỒ CHÍ MINH – NĂM 2013 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com i LỜI CAM ĐOAN Tôi cam đoan luận văn này hoàn toàn do tôi thực hiện. Các đoạn trích dẫn và số liệu sử dụng trong luận văn đều được dẫn nguồn và có độ chính xác cao nhất trong phạm vi hiểu biết của tôi. Luận văn này thể hiện quan điểm cá nhân, không nhất thiết phản ánh quan điểm của Trường Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh hay Chương trình Giảng dạy Kinh tế Fulbright. Thành phố Hồ Chí Minh, ngày tháng năm 2013 Tác giả Huỳnh Thị Kim Dung LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com ii LỜI CẢM ƠN Tôi gửi lời cảm ơn chân thành đến Quý Thầy, Cô tại Chương trình Giảng dạy Kinh tế Fulbright – Đại học Kinh tế TP HCM đã nhiệt tình giảng dạy và chia sẻ kiến thức giúp tôi có thêm nhiều hiểu biết, góc nhìn xã hội, nâng cao năng lực nghề nghiệp và cuộc sống tương lai. Tôi trân trọng cảm ơn Thầy Jonathan Pincus đã hướng dẫn, giúp đỡ tôi trong thời gian thực hiện luận văn. Tôi gửi lời cảm ơn và lòng kính yêu sâu sắc đến Thầy Phan Chánh Dưỡng, Thầy Vũ Thành Tự Anh đã giảng dạy, truyền đạt cho tôi nhiều kiến thức thực tế thực sự bổ ích, giúp tôi có thêm tự tin, niềm đam mê trong việc theo đuổi các mục tiêu nghiên cứu về phát triển địa phương. Chân thành cảm ơn các Cán bộ nhân viên của trường, các bạn MPP3, MPP4, MPP5, bạn Đỗ Hoàng Phương đã hỗ trợ tôi rất nhiều trong quá trình học tập cũng như thu thập thông tin, số liệu thực hiện luận văn này. Cảm ơn tập thể MPP4 luôn đoàn kết, chia sẻ, động viên tôi những lúc khó khăn trong học tập và trong cuộc sống. Tôi chân thành cảm ơn sự giúp đỡ nhiệt tình của sở ngành, các anh, chị, cán bộ, doanh nghiệp tỉnh Tiền Giang trong việc cung cấp số liệu, thông tin và có nhiều góp ý hữu ích cho báo cáo luận văn. Cuối cùng, tôi cảm ơn gia đình, anh chị, bạn bè, đồng nghiệp đã luôn bên tôi, giúp đỡ, động viên, tạo điều kiện cho tôi học tập, làm việc và hoàn thành luận văn này. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com iii TÓM TẮT Tiền Giang có vị trí địa lý – kinh tế khá đặc thù: nằm trong vùng Đồng Bằng Sông Cửu Long (ĐBSCL) và thuộc vùng Kinh tế trọng điểm phía Nam (KTTĐPN). Đây được xem là một lợi thế quan trọng cho sự phát triển kinh tế địa phương. Bên cạnh đó, Tiền Giang có truyền thống nông nghiệp lâu đời, địa lý, thiên nhiên ưu đãi, thuận lợi cho phát triển nông nghiệp, thủy sản. Trong giai đoạn 2000 – 2011, Tiền Giang đã đạt được những thành tựu đáng kể trong tăng trưởng, giảm nghèo nhưng chỉ đạt vị trí trung bình của vùng ĐBSCL và thuộc nhóm thấp trong vùng KTTĐPN. Điều này cho thấy sự phát triển của Tiền Giang chưa tương xứng với tiềm năng vốn có. Trong bối cảnh toàn cầu nhiều thay đổi, thành tựu tăng trưởng hiện tại không hẳn đảm bảo sự ổn định và phát triển tương lai. Nghiên cứu “Nâng cao năng lực cạnh tranh (NLCT) tỉnh Tiền Giang” tập trung đánh giá NLCT, đồng thời tìm ra những khuyến nghị chính sách phù hợp nâng cao NLCT. Các khuyến nghị này góp phần định hướng cho địa phương trong việc hoạch định chiến lược nhằm duy trì tăng trưởng và phát triển bền vững trong tương lai. Nghiên cứu dựa vào nền tảng lý thuyết của mô hình các nhân tố quyết định NLCT của Porter được Vũ Thành Tự Anh điều chỉnh theo cấp độ địa phương. Theo mô hình này, NLCT được đo lường và quyết định bởi năng suất sử dụng các nguồn lực. Nguồn gốc của tăng trưởng năng suất bao gồm 3 nhân tố: (1) lợi thế sẵn có của địa phương; (2) NLCT cấp độ địa phương; (3) NLCT cấp độ doanh nghiệp. Kết quả nghiên cứu cho thấy phát triển kinh tế - xã hội của Tiền Giang đạt được những thành tự đáng kể nhưng đang nổi lên những dấu hiệu cho thấy sự thụt lùi, kém bền vững như: năng suất lao động thấp, cơ cấu kinh tế chuyển dịch chậm, FDI thấp và đóng góp hạn chế cho sự phát triển kinh tế địa phương. Đánh giá các yếu tố quyết định NLCT sẽ giải thích cho những thành tựu và yếu kém đến từ những nhân tố nào. NLCT tỉnh Tiền Giang chỉ đạt trung bình trong khi địa phương có nhiều lợi thế hơn so với các tỉnh khác trong khu vực. Nền tảng NLCT cũng chỉ dựa vào các lợi thế sẵn có, đặc biệt là vị trí địa lý, tài nguyên thiên nhiên, nguồn lao động dồi dào với chi phí thấp. Lợi thế về tự nhiên đã hình thành và phát triển một số cụm ngành: lúa gạo, trái cây, thủy sản, du lịch. Trong bức tranh cụm ngành của vùng ĐBSCL, Tiền Giang có nổi lên một số lợi thế cạnh tranh nhất định. Các lợi thế này đang được “tận dụng” mà chưa có sự quan tâm, nghiên cứu để tạo ra các LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com iv lợi thế cạnh tranh mới. Bên cạnh đó, những yếu kém đang nổi lên sẽ là mối đe dọa đối với sự duy trì tăng trưởng hiện tại của địa phương. Đó là: mối quan hệ giữa chính quyền và doanh nghiệp, bất cập trong giao đất, ưu đãi đầu tư gây lãng phí nguồn lực; chiến lược hoạt động doanh nghiệp chưa đáp ứng nhu cầu phát triển của xã hội hiện đại. Các yếu tố này trực tiếp hoặc gián tiếp đã làm cho môi trường kinh doanh bất ổn, làm hạn chế trong thu hút đầu tư, chưa phát huy được năng lực của khu vực doanh nghiệp để thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương. Dựa vào kết quả đánh giá các yếu tố cấu thành NLCT, cùng với việc nhận diện cơ hội, thách thức đến từ môi trường bên ngoài, tác giả đề ra hai nhiệm vụ chính mà địa phương cần tập trung: (1) giải quyết các yếu kém, bất cập đang nổi lên để duy trì tăng trưởng hiện tại; (2) thúc đẩy các nhân tố cốt lõi tạo nền tảng cho tăng trưởng bền vững trong tương lai. Hai nhiệm vụ này được cụ thể hóa bằng bốn nhóm khuyến nghị: (1) cải cách các nhân tố cơ bản quyết định chất lượng môi trường kinh doanh; (2) nâng cao chất lượng nguồn nhân lực; (3) lấy cụm ngành làm trung tâm để xây dựng chính sách phát triển kinh tế địa phương; (4) tận dụng vị thế chiến lược phát triển TP Mỹ Tho và TX Gò Công thành đô thị - dịch vụ vệ tinh của TP HCM. Thực tế, việc triển khai thực hiện các khuyến nghị đối diện với một số rào cản nhất định: thiếu động lực, tâm lý hài lòng với thành tựu hiện hữu và giới hạn về nguồn lực tài chính. Do đó, thành công của quá trình nâng cao NLCT cần thiết phải được sự ủng hộ của Trung ương; và hơn hết là sự nhìn nhận một cách nghiêm túc, đạt được sự đồng thuận, quyết tâm và nỗ lực của lãnh đạo, doanh nghiệp, người dân địa phương. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com v MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN .iii MỤC LỤC . v DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT .viii DANH MỤC HÌNH . ix CHƯƠNG 1 GIỚI THIỆU VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU . Bối cảnh nghiên cứu . Mục tiêu nghiên cứu . Câu hỏi nghiên cứu . Phương pháp luận và khung phân tích . Phương pháp: . Khung phân tích . Bố cục của nghiên cứu . 4 CHƯƠNG 2 KẾT QUẢ HOẠT ĐỘNG KINH TẾ - XÃ HỘI TỈNH TIỀN GIANG . Các chỉ tiêu phản ánh mức độ phát triển kinh tế . Tổng sản phẩm trên địa bàn tỉnh (GDP) . Các chỉ tiêu thể hiện mức sống . Thu nhập bình quân đầu người . Cơ cấu kinh tế . Cơ cấu kinh tế theo khu vực kinh tế. Cơ cấu kinh tế theo thành phần kinh tế . Năng suất lao động (NSLĐ) . Các kết quả kinh tế trung gian. Xuất nhập khẩu . Đầu tư trực tiếp nước ngoài . 12 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. 13 CHƯƠNG 3 THỰC TRẠNG NĂNG LỰC CẠNH TRANH TỈNH TIỀN GIANG . Các yếu tố về lợi thế tự nhiên . Vị trí địa lý . Quy mô địa phương . Tài nguyên thiên nhiên . Phân bổ đất . Năng lực cạnh tranh cấp độ địa phương. Hạ tầng văn hóa, xã hội, y tế, giáo dục . Thị trường và chất lượng lao động. Đào tạo và chính sách thu hút nguồn nhân lực . Hạ tầng kỹ thuật . Hạ tầng giao thông . Cơ sở vật chất . Hạ tầng điện, nước, viễn thông . Chính sách tài khóa, tín dụng và cơ cấu kinh tế . Thu, chi ngân sách . Chính sách cơ cấu kinh tế. Năng lực cạnh tranh cấp độ doanh nghiệp . Chất lượng môi trường kinh doanh . Môi trường kinh doanh qua lăng kính PCI . Môi trường kinh doanh thông qua nhận định của doanh nghiệp. Trình độ phát triển cụm ngành . Hoạt động và chiến lược của doanh nghiệp . Quy mô doanh nghiệp . Mức độ tinh thông của các doanh nghiệp . 32 CHƯƠNG 4 ĐÁNH GIÁ VÀ KHUYẾN NGHỊ CHÍNH SÁCH . 33 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Đánh giá NLCT và nhận diện yếu tố cốt lõi ảnh hưởng đến NLCT . Chất lượng nguồn nhân lực . Phát triển cụm ngành . Phát triển đô thị . Khuyến nghị chính sách nâng cao NLCT tỉnh Tiền Giang . Cải cách các nhân tố cơ bản quyết định chất lượng môi trường kinh doanh 35 4. Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực. Nguồn nhân lực trong cơ quan hành chính sự nghiệp . Nguồn nhân lực trong doanh nghiệp . Cải cách giáo dục. Chính sách lấy cụm ngành làm trung tâm . Cụm ngành lúa gạo . Cụm ngành trái cây . Cụm ngành thủy sản . Cụm ngành du lịch. Tận dụng vị thế chiến lược phát triển dịch vụ - đô thị . 41 CHƯƠNG 5 KẾT LUẬN. Hạn chế của đề tài . 42 TÀI LIỆU THAM KHẢO . 45 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.

Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ