MỞ ĐẦU Trong những năm gần đây, nền kinh tế nước ta tăng trưởng với tốc độ cao, và được xếp vào tốp các nước có nền kinh tế tăng trưởng vào lớn nhất thế giới, đặc biệt là tháng 11 năm 2006 nước ta chính thức là thành viên của tổ chức thương mại thế giới, chắc chắn nền kinh tế nước ta sẽ có nhiều cơ hội để phát triển hơn nữa, đời sống của người dân sẽ được nâng lên, không những về đời sống vật chất mà cả trình độ dân trí cũng không ngừng tăng lên. Cùng với xu thế mở cửa nhiều công ty nước ngoài đã đầu tư vào Việt Nam trên nhiều lĩnh vực, đặc biệt là số lượng các công ty vừa và nhỏ thuộc mọi thành phần kinh tế cũng tăng lên rất lớn, việc giao lưu kinh tế, trao đổi hàng hoá là rất lớn, kéo theo đó là nhu cầu đi lại của người dân, số lượng xe tham gia giao thông không ngừng được tăng lên. Trước sự phát triển nhanh chóng đó luôn đi kèm với nhiều RR TN, sự an toàn của mọi người khi tham gia giao thông cần được chú ý quan tâm của toàn XH. Vì vậy, vai trò của BH đối với công tác này là rất lớn, đặc biệt là khi Nhà nước có quy định bắt buộc các chủ phương tiện đều phải mua BH TNh dân sự cuả chủ xe cơ giới đối với người thứ ba, do đó đã góp phần đảm bảo an toàn cho mọi người khi tham gia giao thông, sự ổn định cuộc sống cho những “người thứ ba” không may gặp TN giao thông.
Việc KD nghiệp vụ BH TNh dân sự của chủ xe cơ giới đối với người thứ ba có hiệu quả sẽ góp phần rất lớn vào việc đảm bảo an toàn cho XH, cũng như đem lại cho Công ty nhiều DT cũng như lợi nhuận. Trong thời gian thực tập ở Công ty Bảo Minh Thăng Long, qua việc nghiên cứu thực tế của Công ty, em đã quyết định lựa chọn đề tài : “ Nâng cao hiệu quả KD của nghiệp vụ BH TNh dân sự của chủ xe cơ giới đối với người thứ ba” để viết chuyên đề của mình. Mặc dù công ty mới thành lập nhưng với sự nỗ lực của tập thể cán bộ trong công ty đã triển khai rất tốt nghiệp vụ BH này, góp phần đảm bảo an toàn XH, ổn định cuộc sống của người dân, tăng thu cho ngân sách nhà nước và tăng lợi nhuận cho Công ty. Chuyên đề của em gồm có ba phần chính: Sinh viên: Đỗ Văn Quang 1 Lớp: BH 45B Chuyên đề thực tập tốt nghiệp Phần I: Cơ sở lý luận về nghiệp vụ BH TNh dân sự của chủ xe cơ giới đối với người thứ ba.
Phần II: Thực trạng triển khai nghiệp vụ BH TNh dân sự của chủ xe cơ giới đối với người thứ ba tại Công ty Bảo Minh Thăng Long. Phần III: Một số kiến nghị, giải pháp nhằm đẩy mạnh hiệu quả hoạt động KD của nghiệp vụ. Sinh viên: Đỗ Văn Quang 2 Lớp: BH 45B Chuyên đề thực tập tốt nghiệp PHẦN 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN I, SỰ CẦN THIẾT VÀ TÁC DỤNG CỦA BẢO HIỂM TRÁCH NHIỆM DÂN SỰ CỦA CHỦ XE CƠ GIỚI ĐỐI VỚI NGƯỜI THỨ BA. Khái quát về TNh dân sự và BH TNh dân sự của chủ xe cơ giới đối với người thứ ba 1.1 TNH dân sự là gì? Theo nghĩa rộng TNh dân sự phát sinh do vi phạm nghĩa vụ dân sự.
nghĩa vụ dân sự được hiểu là việc mà theo quy định của pháp luật thì một chủ thể phải làm hoặc không được làm một việc nào đó vì lợi ích của một hoặc nhiều chủ thể khác (người có quyền). Người có nghĩa vụ dân sự mà không thực hiện hay thực hiện không đúng nghĩa vụ đó thì phải chịu TNh.Nhìn chung TNh dân sự là TNh BT thiệt hại, ở đây là thiệt hại về vật chât, thiệt hại về tinh thần “TNh BT về vật chất là TNh bù đăp những tổn vật thực tế, tính được bằng tiền do bên vi phạm nghĩa vụ gây ra bao gồm tổn thất về tài sản, CP ngăn chặn, hạn chế thiệt hại thu nhập thực tế bị giảm sút. Người gây thiệt hại về tinh thần cho người khác đã xâm phạm đến tính mạng, sức khỏe, dạnh dự nhân uy tín của người khác, ngoài việc chấm dứt hành vi vi phạm, xin lỗi, tài chính công không còn phải BT một khoản tiền cho người thiệt hại” (bộ luật dân sự nước cộng hoà XH chủ nghĩa Việt Nam). TNh dân sự là một.loại TNh pháp lý do đó nó cũng mang những đặc điểm chung của TNh pháp lý: nó được coi là một công cụ cưỡng chế thể hiện dưới dạng là TNh phải thực hiện và TNh BT thiệt hại ; nó được áp dụng đối với người thực hiện hành vi vi phạm pháp luật và do các cơ quan nhà nước có thẩm quyền áp dung theo trình tự thủ tục nhất định; và việc áp dụng biện pháp cưỡng chế sẽ mang đến cho người thực hiện hành vi vi phạm pháp luật những điều bất lợi 1.2 BH TNh dân sự của chủ xe cơ giới đối với người thứ ba Xe cơ giới là các loại xe chạy trên đường bộ bằng động cơ của chính nó (trừ xe đạp điện) Về nguyên tắc người có quyền sở hữu đối với phương tiện xe cơ giới được gọi là chủ xe.
Thông thường họ là những người đứng tên trong giấy đăng ký xe và Sinh viên: Đỗ Văn Quang 3 Lớp: BH 45B Chuyên đề thực tập tốt nghiệp cả trong giấy lưu hành xe. Có những trường hợp chủ xe cũng là người trực tiếp điều khiển xe, không phải là người đứng tên trong giấy đăng ký xe. Trong trường hợp này người điều khiển xe chỉ đóng vai tròlà người làm công ăn lương theo hợp đồng thuê mướn lao động của chủ xe. Khi có TN xẩy ra, đa số là chủ xe phải chịu TNh BT cho người bị hại do hành vi của người điều khiển xe ngay cả khi họ không phải trực tiếp điểu khiển xe.
nếu xe cơ giới được chủ xe giao quyền sử dụng và khai thác xe cho ngừoi khác ( người thuê xe) thì người thuê xe phải chịu TNh bồi thương thiệt hại do những hành vi gây ra do sử dụng xe đó Tuy nhiên việc xem xét và quy kết TNh thuộc về ai thông thường ta rơi vào những trường hợp sau: - Người lái xe ( do chủ xe thuê mướn hoặc tuyển dụng ) gây TN khi anh ta sử dụng xe vào việc riêng: trường hợp này toà án vẫn phán quyết chủ xe phải BT nhưng trong phạm vi của người chủ xe được quyền đòi hỏi TNh của người lái xe - TN xảy ra khi xe đang được giao cho người khác mượn: trường hợp này người mượn xe để sử dụng phải chịu TNh BT. Tuy nhiên nếu chủ xe cho mượn cả lái xe của mình thì khi TN xảy ra toà án vẫn phán quyết chủ xe chịu TNh BT. đồng thời toà án cũng không can thiệp vào việc người mượn xe tự nguyện đứng ra BT thay cho chủ xe hoặc giúp đỡ cho chủ xe BT cho nạn nhân. - TN xẩy ra khi xe lưu hành không được sự đồng ý của chủ xe.
Trường hợp này nhìn chung người sử dụng xe không được phép của chủ xe thì phải chịu TNh BT. Tuy nhiên , không loại trừ trường hợp chủ xe cũng có lỗi trong việc để người khác chiếm dụng xe của mình, chẳng hạn chủ xe rời xe mà không rút chìa khoá điện. Trong trường hợp này chủ xe cũng có thể phải liên đới BT. - TN do người vị thành niên gây ra: nếu người vị thành niên điều khiển xe gây TN thông thường cha mẹ họ là người chịu TNh BT.
Điều 17 luật bảo vệ và chăm sóc trẻ em quy định: “cha mẹ, người được đỡ đầu phải chịu TNh hành chính, TNh dân sự về những thiệt hại do hành vị của đứa trẻ mình nuôi dạy”. Điều 611 bộ luật dân sự cũng quy định khi người chưa thành niên dưới 15 tuổi gây thiệt hại mà người đó còn cha hoặc mẹ thì cha, mẹ phải BT tòan bộ thiệt hại do con mình gây ra Sinh viên: Đỗ Văn Quang 4 Lớp: BH 45B Chuyên đề thực tập tốt nghiệp nếu tài sản không đủ để BT mà con chưa thành niên gây thiệt hại có tài sản thì lấy tài sản BT phần cò thiếu” trong trường hợp người đủ 15 tuổi đến chưa đủ 18 gây thiệt hại thì phải BT bằng tài sản của mình; nếu không đủ tài sản để BT thì cha mẹ phải BT phần còn thiếu bằng tài sản của mình.” trường hợp người vị thành niên gây TN trong thời gian chịu sự giám sát của người giám hộ thì người giám hộ cũng có thể phải cùng BT. Như vậy TNh dân sự chủ xe cơ giới đối với người thứ ba là TNh hay nghĩa vụ BT thiệt hại do chủ xe hay lái xe gây TN đối với người thứ ba do việc sử dụng xe đó gây ra 1. đặc điểm của BH TNh dân sự của chủ xe cơ giới đối với người thứ ba 1.1 Đối tượng BH mang tính trừu tượng: Đối tượng BH của các hợp đồng BH TNh dân sự là phần TNh hay nghĩa vụ BT thiệt hại.
TNh đó là bao nhiêu cũng không xác định được ngay lúc tham gia BH. Do đó rất trìu tượng Thông thường TNh pháp lý phát sinh khi có đủ ba điều kiện sau: - Có thiệt hại thực tế của bên thứ ba - Có hành vi trái pháp luật của cá nhân hay của tổ chức - Có mối quan hệ nhân quả giữa hành vị trái pháp luật của cá nhân hay tổ chức và thiệt hại của bên thứ ba Mức độ thiệt hại do TNh pháp lý phát sinh bao nhiêu là hoàn toàn do sự phán quyết của toà án. Thường thường thì thiệt hại này được tính trên mức độ lỗi của người gây ra và thiệt hại của bên thứ ba tuy nhiên trong thực tế cũng có trường hợp người ta căn cứ vào khả năng tài chính của người gây ra thiệt hại 1.2 BH TNh dân sự chủ xe cơ giới đối với người thứ ba được thực hiện dưới hình thức bắt buộc Luật KD BH ban hành ngày 22/12/2000 đã nêu rõ các TNh bắt buộc bao gồm: - BH TNh dân sự của chủ xe cơ giới, BH TNh dân sự của người vận chuyển hàng không đối với khách hàng Sinh viên: Đỗ Văn Quang 5 Lớp: BH 45B Chuyên đề thực tập tốt nghiệp - BH TNh nghề nghiệp đối với hoạt động tư vấn pháp luật - BH TNh của DN môi giới BH Như vậy, BH TNh dân sự của chủ xe cơ giới đối với người thứ ba là một hình thức BH bắt buộc tại Việt Nam 1.