Luận văn thạc sĩ the relation between earnings components and stock return in vietnam stock market

Nghiên cứu mối quan hệ giữa các thành phần thu nhập và lợi suất cổ phiếu trên thị trường chứng khoán Việt Nam. Phân tích và kết quả chi tiết.

• Tác giả: Chu Thi Kim Huong
• Người hướng dẫn: Dr. Vo Xuan Vinh
• Trường học: University of Economics Ho Chi Minh City
• Chuyên ngành: Finance-Banking
• Đề tài: Mối Quan Hệ Giữa Thành Phần Lợi Nhuận Và Lợi Suất Cổ Phiếu
• Loại tài liệu: Thesis
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Ho Chi Minh City

Mục lục chi tiết

• 1. CHAPTER ONE: INTRODUCTION
• 1.1. Purpose of study
• 1.2. Structure of the thesis
• 2. CHAPTER TWO: LITERATURE REVIEW
• 2.1. Vietnam Stock Market
• 2.2. Prior empirical studies
• 2.3. Cash flows and accruals information in earnings
• 2.4. Definition of earnings quality
• 2.5. Measuring earning quality
• 2.6. Link between earnings persistence and market pricing
• 3. CHAPTER THREE: METHODOLOGY
• 3.1. Hypothesis testing framework
• 3.2. Testing of hypothesis
• 3.2.1. Testing of Hypothesis 1
• 3.2.2. Testing of Hypothesis 2
• 4. CHAPTER FOUR: EMPIRICAL ANALYSIS AND RESULTS
• 4.1. Test of Hypothesis 1: Earnings persistence result
• 4.1.1. Steps for Analyze
• 4.2. Test of Hypothesis 2: Stock return result
• 4.2.1. Steps for Analyze
• 5. CHAPTER FIVE: RESEARCH EVALUATION
• 6. CHAPTER SIX: CONCLUSION
• 6.1. Implication for investors
• 6.2. Implication for researcher
• 6.3. Implication for policy maker

Tóm tắt

I. Tổng quan về mối quan hệ giữa lợi nhuận và lợi suất cổ phiếu

Mối quan hệ giữa lợi nhuận và lợi suất cổ phiếu là một chủ đề quan trọng trong lĩnh vực tài chính. Nghiên cứu này nhằm phân tích cách mà các thành phần của lợi nhuận ảnh hưởng đến lợi suất cổ phiếu trên thị trường chứng khoán Việt Nam. Việc hiểu rõ mối quan hệ này không chỉ giúp các nhà đầu tư đưa ra quyết định chính xác mà còn cung cấp thông tin quý giá cho các nhà nghiên cứu và nhà hoạch định chính sách.

1.1. Định nghĩa lợi nhuận và lợi suất cổ phiếu

Lợi nhuận được định nghĩa là số tiền mà một công ty kiếm được sau khi trừ đi tất cả các chi phí. Trong khi đó, lợi suất cổ phiếu là tỷ lệ giữa lợi nhuận trên mỗi cổ phiếu và giá cổ phiếu. Việc hiểu rõ hai khái niệm này là rất quan trọng để phân tích mối quan hệ giữa chúng.

1.2. Tầm quan trọng của việc nghiên cứu mối quan hệ này

Nghiên cứu mối quan hệ giữa lợi nhuận và lợi suất cổ phiếu giúp các nhà đầu tư nhận diện được các yếu tố ảnh hưởng đến giá trị cổ phiếu. Điều này có thể dẫn đến việc tối ưu hóa chiến lược đầu tư và giảm thiểu rủi ro trong quá trình đầu tư.

II. Các thách thức trong việc phân tích lợi nhuận và lợi suất cổ phiếu

Phân tích mối quan hệ giữa lợi nhuận và lợi suất cổ phiếu không phải là một nhiệm vụ đơn giản. Có nhiều yếu tố có thể ảnh hưởng đến kết quả phân tích, bao gồm sự biến động của thị trường, các chính sách tài chính và các yếu tố kinh tế vĩ mô. Những thách thức này cần được xem xét kỹ lưỡng để đảm bảo tính chính xác của nghiên cứu.

2.1. Sự biến động của thị trường chứng khoán

Thị trường chứng khoán có thể trải qua những giai đoạn biến động mạnh, ảnh hưởng đến giá cổ phiếu và lợi suất. Sự biến động này có thể đến từ các yếu tố như tin tức kinh tế, chính trị hoặc các sự kiện toàn cầu.

2.2. Các yếu tố kinh tế vĩ mô

Các yếu tố như lạm phát, lãi suất và tăng trưởng kinh tế có thể tác động đến lợi nhuận của công ty và từ đó ảnh hưởng đến lợi suất cổ phiếu. Việc phân tích các yếu tố này là cần thiết để hiểu rõ hơn về mối quan hệ giữa lợi nhuận và lợi suất.

III. Phương pháp phân tích mối quan hệ giữa lợi nhuận và lợi suất cổ phiếu

Để phân tích mối quan hệ giữa lợi nhuận và lợi suất cổ phiếu, có thể sử dụng nhiều phương pháp khác nhau. Các phương pháp này bao gồm phân tích hồi quy, phân tích chuỗi thời gian và các mô hình định lượng khác. Mỗi phương pháp có những ưu điểm và nhược điểm riêng, và việc lựa chọn phương pháp phù hợp là rất quan trọng.

3.1. Phân tích hồi quy

Phân tích hồi quy là một trong những phương pháp phổ biến nhất để xác định mối quan hệ giữa các biến. Phương pháp này cho phép các nhà nghiên cứu xác định mức độ ảnh hưởng của lợi nhuận đến lợi suất cổ phiếu.

3.2. Phân tích chuỗi thời gian

Phân tích chuỗi thời gian giúp theo dõi sự thay đổi của lợi nhuận và lợi suất theo thời gian. Phương pháp này có thể cung cấp cái nhìn sâu sắc về xu hướng và mô hình trong dữ liệu.

IV. Kết quả nghiên cứu về mối quan hệ giữa lợi nhuận và lợi suất cổ phiếu

Nghiên cứu cho thấy rằng có một mối quan hệ tích cực giữa lợi nhuận và lợi suất cổ phiếu. Các công ty có lợi nhuận cao thường có lợi suất cổ phiếu tốt hơn. Tuy nhiên, không phải lúc nào mối quan hệ này cũng rõ ràng, và có thể bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố khác nhau.

4.1. Kết quả từ các công ty niêm yết tại Việt Nam

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng các công ty niêm yết tại Việt Nam có lợi nhuận cao thường có lợi suất cổ phiếu tốt hơn. Điều này cho thấy rằng các nhà đầu tư có thể dựa vào lợi nhuận để dự đoán lợi suất cổ phiếu.

4.2. So sánh với các thị trường khác

Kết quả nghiên cứu cũng cho thấy rằng mối quan hệ giữa lợi nhuận và lợi suất cổ phiếu tại Việt Nam có thể khác biệt so với các thị trường phát triển khác. Điều này có thể do sự khác biệt trong cấu trúc thị trường và hành vi của nhà đầu tư.

V. Kết luận và triển vọng tương lai của nghiên cứu

Mối quan hệ giữa lợi nhuận và lợi suất cổ phiếu là một lĩnh vực nghiên cứu quan trọng và có nhiều tiềm năng phát triển trong tương lai. Các nhà nghiên cứu cần tiếp tục khám phá các yếu tố ảnh hưởng đến mối quan hệ này và tìm ra các phương pháp mới để phân tích.

5.1. Tầm quan trọng của nghiên cứu tiếp theo

Nghiên cứu tiếp theo có thể giúp làm rõ hơn về mối quan hệ giữa lợi nhuận và lợi suất cổ phiếu, đặc biệt là trong bối cảnh thị trường Việt Nam đang phát triển nhanh chóng.

5.2. Đề xuất cho các nhà đầu tư

Các nhà đầu tư nên chú ý đến chất lượng lợi nhuận khi đưa ra quyết định đầu tư. Việc hiểu rõ mối quan hệ này có thể giúp tối ưu hóa chiến lược đầu tư và giảm thiểu rủi ro.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Thị trường chứng khoán Việt Nam giai đoạn 2007 - 2013 chứng kiến nhiều biến động kinh tế vĩ mô sâu sắc, với tỷ lệ lạm phát từng đạt đỉnh 22% vào năm 2008 và 2011 trước khi được kiểm soát về mức 4,5% vào năm 2013. Trong cùng giai đoạn, quy mô vốn hóa thị trường cổ phiếu đạt mức xấp xỉ 23% GDP vào năm 2013, đi kèm hệ số P/E trung bình toàn thị trường duy trì quanh ngưỡng 12 lần – mức định giá hấp dẫn so với các thị trường trong khu vực ASEAN như Thái Lan đạt 14,59 lần hay Indonesia đạt 19,72 lần. Tuy nhiên, sự phát triển nhanh chóng về số lượng doanh nghiệp niêm yết (đạt 301 công ty trên sàn HOSE và 377 công ty trên sàn HNX tính đến tháng 12 năm 2013) đã bộc lộ những thách thức lớn về tính minh bạch của thông tin kế toán.

Vấn đề nghiên cứu trọng tâm xuất phát từ thực trạng quản trị lợi nhuận và thao túng số liệu báo cáo tài chính của các công ty niêm yết. Trên thực tế, nhiều doanh nghiệp đã sử dụng các chính sách kế toán như một van điều tiết lợi nhuận, điển hình là việc kéo dài thời gian trích khấu hao tài sản cố định từ 15 năm lên 25 năm nhằm giảm chi phí, hoặc ngừng trích khấu hao các dây chuyền sản xuất như trường hợp Công ty Cổ phần Vitaly (mã chứng khoán VTA) năm 2010 làm giảm khoản lỗ sau thuế từ 29,09 tỷ đồng xuống còn 19 tỷ đồng. Tương tự, Công ty Cổ phần Nước giải khát Sài Gòn (Tribeco - mã TRI) liên tục ghi nhận những biến động bất thường giữa các quý và năm tài chính trước khi bị hủy niêm yết vào ngày 09 tháng 04 năm 2012.

Mục tiêu cụ thể của luận văn là kiểm định chất lượng lợi nhuận thông qua tính bền vững của lợi nhuận, phân rã lợi nhuận thành hai thành phần cơ bản là dòng tiền tự do và biến dồn tích thuần, đồng thời đánh giá mức độ phản ứng định giá của thị trường chứng khoán Việt Nam đối với các thành phần này. Luận văn tiến hành khảo sát trên mẫu dữ liệu gồm 245 doanh nghiệp niêm yết phi tài chính trên hai sàn HOSE và HNX trong khung thời gian 7 năm từ 2007 đến 2013 (tương ứng 1.470 quan sát năm - doanh nghiệp). Kết quả nghiên cứu mang ý nghĩa thực tiễn quan trọng khi xác định hệ số bền vững lợi nhuận đạt trung bình 0,627, cung cấp cơ sở định lượng giúp các nhà đầu tư nhận diện rủi ro kế toán và xây dựng chiến lược giao dịch hiệu quả.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên nền tảng của Thuyết thị trường hiệu quả (Efficient Market Hypothesis) và Lý thuyết bước đi ngẫu nhiên (Random Walk Theory). Theo lý thuyết thị trường hiệu quả, giá chứng khoán tại mọi thời điểm phản ánh đầy đủ và tức thì các luồng thông tin sẵn có trên thị trường. Tuy nhiên, các nghiên cứu thực nghiệm tài chính hành vi chỉ ra rằng nhà đầu tư thường mắc hội chứng cố định lợi nhuận (Earnings Fixation), tức chỉ chú trọng vào con số lợi nhuận ròng tổng thể mà bỏ qua bản chất cấu thành của lợi nhuận.

Để lượng hóa hành vi định giá của thị trường, nghiên cứu ứng dụng Mô hình kiểm định kỳ vọng hợp lý Mishkin (1983) kết hợp với Khung phân tích chất lượng lợi nhuận của Sloan (1996). Mô hình nghiên cứu phân tách lợi nhuận kế toán thành hai bộ phận cấu thành chính:

1. Lợi nhuận ròng (Net Income - NI): Thước đo tổng hợp kết quả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp trong kỳ tài chính.
2. Dòng tiền tự do (Free Cash Flows - FCF): Được xác định bằng tổng dòng tiền từ hoạt động kinh doanh (CFO) và dòng tiền từ hoạt động đầu tư (CFI) trên báo cáo lưu chuyển tiền tệ.
3. Biến dồn tích thuần (Total Net Accruals - ACC): Được tính bằng chênh lệch giữa lợi nhuận ròng và dòng tiền tự do ($ACC = NI - FCF$).
4. Tính bền vững của lợi nhuận (Earnings Persistence): Thể hiện khả năng duy trì lợi nhuận hiện tại sang các chu kỳ tiếp theo, phản ánh chất lượng thực sự của thu nhập doanh nghiệp.
5. Tỷ suất sinh lợi bất thường (Abnormal Return - AR): Chênh lệch giữa tỷ suất sinh lợi nắm giữ của từng cổ phiếu sau 4 tháng kết thúc năm tài chính so với tỷ suất sinh lợi chung của chỉ số VN-Index.

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn tiếp cận theo triết lý thực chứng với phương pháp định lượng và quy trình diễn dịch logic. Nguồn dữ liệu thứ cấp gồm các chỉ tiêu báo cáo tài chính và dữ liệu giá giao dịch cổ phiếu được trích xuất trực tiếp từ hệ thống Bloomberg Terminal và cơ sở dữ liệu giao dịch của VN-Index.

Cỡ mẫu nghiên cứu bao gồm 245 công ty niêm yết với 1.470 quan sát năm - doanh nghiệp trong giai đoạn 2007 - 2013 (mở rộng lên 2.940 quan sát trong các hệ phương trình định giá phi tuyến tính). Phương pháp chọn mẫu là chọn mẫu có chủ đích dựa trên tiêu chí: loại bỏ toàn bộ các tổ chức tài chính, ngân hàng và bảo hiểm do sự khác biệt đặc thù về cấu trúc dòng tiền hoạt động và đầu tư, đồng thời loại bỏ các doanh nghiệp thiếu dữ liệu tài chính liên tục trong 7 năm nghiên cứu.

Lý do lựa chọn phương pháp phân tích:

• Sử dụng phương pháp hồi quy bình phương bé nhất thông thường (OLS) trên chuỗi dữ liệu gốc và dữ liệu xếp hạng thập phân (Decile Ranking) để kiểm định tính bền vững của các thành phần lợi nhuận, giúp triệt tiêu hiện tượng ngoại lai và tăng tính vững của mô hình.
• Sử dụng phương pháp ước lượng phi tuyến tính lặp có trọng số (Iterative Weighted Non-linear Least Squares) kết hợp kiểm định Wald để đồng thời ước lượng phương trình dự báo lợi nhuận tương lai và phương trình định giá của thị trường chứng khoán theo khung Mishkin (1983).

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình phân tích dữ liệu thực nghiệm đã mang lại 4 phát hiện trọng tâm:

1. Tính bền vững của lợi nhuận tổng thể: Hệ số bền vững của lợi nhuận ròng $\alpha_1$ đạt mức 0,627 với giá trị thống kê $t = 30,878$ (mức ý nghĩa $p < 0,001$). Điều này chỉ ra rằng trung bình 100 đồng lợi nhuận tạo ra trong năm nay sẽ đóng góp khoảng 62,7 đồng vào lợi nhuận của năm tiếp theo. Kiểm định Wald bác bỏ giả thuyết lợi nhuận biến động theo bước đi ngẫu nhiên với giá trị $t = -18,348$.
2. Sự vượt trội về tính bền vững của dòng tiền so với dồn tích: Khi phân tách lợi nhuận, hệ số bền vững của thành phần dòng tiền tự do $\gamma_2$ đạt 0,680, cao hơn đáng kể so với hệ số bền vững của thành phần dồn tích $\gamma_1$ đạt 0,570 ($F = 43,0$, $p < 0,001$). Khi chuẩn hóa dữ liệu theo thang xếp hạng thập phân, hệ số bền vững của dòng tiền tự do tiếp tục vượt trội ở mức 0,810 so với 0,727 của thành phần dồn tích (chênh lệch tỷ đối đạt khoảng 11,4%).
3. Thực trạng cấu trúc lợi nhuận doanh nghiệp: Giá trị trung bình của biến dồn tích thuần mang dấu dương ở mức 0,0326 trong khi giá trị trung bình của dòng tiền tự do mang dấu âm ở mức -0,0168. Tương quan Pearson giữa biến dồn tích và dòng tiền mang giá trị âm lớn (-0,854), cho thấy các khoản dồn tích có xu hướng che lấp sự sụt giảm của dòng tiền trong giai đoạn các doanh nghiệp đẩy mạnh đầu tư mở rộng.
4. Sự định giá sai lệch của thị trường chứng khoán: Kết quả hồi quy phi tuyến theo mô hình Mishkin chỉ ra hệ số phản ứng định giá của nhà đầu tư đối với lợi nhuận $\alpha_1^*$ chỉ đạt 0,452, thấp hơn nhiều so với hệ số bền vững thực tế $\alpha_1 = 0,635$. Kiểm định Wald cho thấy giá trị $\chi^2 = 8,215$ ($p = 0,0042 < 0,01$), chứng minh thị trường chứng khoán Việt Nam chưa định giá hiệu quả và có xu hướng đánh giá thấp tính bền vững của thu nhập doanh nghiệp.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính dẫn đến sự chênh lệch độ bền vững giữa dòng tiền và dồn tích xuất phát từ tính chủ quan trong các ước tính kế toán. Thành phần dồn tích chịu sự chi phối mạnh mẽ từ các quyết định ghi nhận doanh thu dồn tích, trích lập dự phòng nợ phải thu khó đòi và khấu hao tài sản cố định. Khi các nhà quản trị doanh nghiệp sử dụng dồn tích để làm đẹp báo cáo tài chính ngắn hạn, các khoản mục này nhanh chóng bị đảo ngược trong tương lai, làm suy giảm tính bền vững của lợi nhuận.

So sánh với các nghiên cứu quốc tế, phát hiện của luận văn hoàn toàn nhất quán với nghiên cứu của Sloan (1996) tại thị trường Mỹ và các công trình của Dechow (1994), Fairfield (2003) khi khẳng định dòng tiền luôn có độ bền vững cao hơn dồn tích. Tuy nhiên, điểm khác biệt mang tính đặc thù tại thị trường Việt Nam là nhà đầu tư chưa nhận thức đầy đủ và đánh giá thấp toàn bộ tính bền vững của thu nhập (thể hiện qua hệ số định giá $\alpha_1^* = 0,452 < \alpha_1 = 0,635$), thay vì chỉ đánh giá quá cao thành phần dồn tích như ở các thị trường phát triển.

Về mặt trực quan hóa, cấu trúc dữ liệu của nghiên cứu có thể được trình bày rõ nét thông qua:

• Biểu đồ cột đôi so sánh trực quan hệ số bền vững thực tế ($\gamma_1 = 0,570$ và $\gamma_2 = 0,680$) với hệ số định giá kỳ vọng của thị trường.
• Bảng ma trận tương quan giữa các nhóm thập phân dồn tích và tỷ suất sinh lợi bất thường trong 12 tháng tiếp theo để minh họa sự lệch pha giữa định giá thị trường và giá trị thực tế.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm nâng cao hiệu quả phân bổ vốn và tính minh bạch trên thị trường chứng khoán Việt Nam, luận văn đưa ra 4 nhóm khuyến nghị hành động cụ thể:

1. Xây dựng chiến lược giao dịch dựa trên phân tích dồn tích và dòng tiền: Nhà đầu tư cá nhân và tổ chức quản lý quỹ cần sàng lọc danh mục đầu tư bằng cách bán khống hoặc loại bỏ các cổ phiếu có tỷ lệ dồn tích ròng cao ($ACC > 0,08$) và gia tăng tỷ trọng cổ phiếu có dòng tiền tự do dương vững chắc, hướng tới mục tiêu gia tăng tỷ suất sinh lợi bất thường từ 3% đến 5% hàng năm trong chu kỳ nắm giữ 12 tháng sau kỳ công bố báo cáo kiểm toán.
2. Chuẩn hóa công tác lập và công bố báo cáo lưu chuyển tiền tệ: Ban Giám đốc và Kế toán trưởng tại các doanh nghiệp niêm yết cần kiểm soát chặt chẽ biên độ dồn tích bất thường dưới ngưỡng 5% tổng tài sản bình quân, đồng thời thuyết minh chi tiết các thay đổi trong chính sách kế toán khấu hao và dự phòng trên báo cáo tài chính định kỳ hàng quý.
3. Hoàn thiện khung pháp lý và tăng cường giám sát kế toán: Bộ Tài chính và Ủy ban Chứng khoán Nhà nước cần đẩy nhanh lộ trình áp dụng Chuẩn mực Báo cáo Tài chính Quốc tế (IFRS) trong giai đoạn 2024 - 2026, tăng cường các chế tài xử phạt hành chính đối với hành vi che giấu chi phí và thao túng lợi nhuận, đồng thời bắt buộc doanh nghiệp thuyết minh độc lập các chỉ tiêu dòng tiền tự do.
4. Nâng cao tính nghiêm ngặt trong hoạt động kiểm toán độc lập: Các công ty kiểm toán độc lập và tổ chức xếp hạng tín nhiệm cần thiết lập hệ thống cảnh báo sớm đối với các khoản dồn tích bất thường và biến động dòng tiền âm kéo dài, áp dụng quy trình rà soát đặc biệt cho 100% doanh nghiệp có hiện tượng tăng trưởng lợi nhuận trái chiều với dòng tiền thuần trong đợt soát xét bán niên và kiểm toán năm.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nội dung và kết quả thực nghiệm của luận văn mang lại giá trị thiết thực cho 4 nhóm đối tượng:

1. Nhà đầu tư cá nhân và tổ chức quản lý quỹ: Hỗ trợ nhận diện các dấu hiệu bất thường trên báo cáo tài chính, phát hiện rủi ro thao túng thu nhập của các mã chứng khoán tiềm ẩn nguy cơ hủy niêm yết, từ đó tối ưu hóa danh mục đầu tư dài hạn.
2. Chuyên viên phân tích tài chính và định giá doanh nghiệp: Cung cấp phương pháp phân rã lợi nhuận thành dòng tiền và dồn tích, hỗ trợ việc điều chỉnh các mô hình dự phóng tài chính và xác định giá trị nội tại của cổ phiếu chính xác hơn.
3. Cơ quan quản lý thị trường và nhà hoạch định chính sách: Tham khảo cơ sở dữ liệu và mô hình thực nghiệm để đánh giá mức độ hiệu quả thông tin của thị trường chứng khoán Việt Nam, phục vụ việc ban hành các quy định về chuẩn mực công bố thông tin.
4. Giảng viên, học viên cao học và nghiên cứu sinh ngành Tài chính - Ngân hàng: Cung cấp tài liệu tham khảo học thuật chuẩn mực về việc ứng dụng mô hình Mishkin (1983) và kỹ thuật hồi quy phi tuyến tính trong phân tích thị trường vốn cận biên và mới nổi.

Câu hỏi thường gặp

1. Tính bền vững của lợi nhuận có ý nghĩa như thế nào trong định giá cổ phiếu?
Tính bền vững của lợi nhuận phản ánh mức độ lặp lại của thu nhập hiện tại trong tương lai. Hệ số bền vững cao (đạt 0,627 tại Việt Nam) cho thấy lợi nhuận có chất lượng tốt, bắt nguồn từ hoạt động cốt lõi thay vì các sự kiện bất thường, giúp nhà đầu tư dự phóng dòng tiền và định giá cổ phiếu chuẩn xác hơn.

2. Tại sao thành phần dòng tiền lại có độ bền vững cao hơn thành phần dồn tích?
Dòng tiền phản ánh các khoản tiền mặt thực thu và thực chi, ít chịu sự tác động của các xét đoán kế toán. Ngược lại, thành phần dồn tích ($\gamma_1 = 0,570$ so với $\gamma_2 = 0,680$) thường chứa đựng các ước tính chủ quan như ghi nhận doanh thu trước hoặc điều chỉnh khấu hao, vốn dễ bị đảo ngược trong các kỳ tiếp theo.

3. Thị trường chứng khoán Việt Nam phản ứng ra sao trước thông tin dồn tích và dòng tiền?
Kết quả kiểm định Mishkin cho thấy thị trường chưa đạt trạng thái hiệu quả dạng bán mạnh. Nhà đầu tư tại Việt Nam có xu hướng đánh giá thấp tính bền vững của lợi nhuận ($\alpha_1^* = 0,452$ so với giá trị thực $\alpha_1 = 0,635$) và chưa phân biệt rạch ròi sự khác biệt giữa dòng tiền và dồn tích khi định giá.

4. Doanh nghiệp niêm yết thường sử dụng các thủ thuật kế toán nào để can thiệp vào biến dồn tích?
Các thủ thuật phổ biến trong thực tế bao gồm kéo dài thời gian trích khấu hao tài sản cố định, tạm dừng khấu hao dây chuyền sản xuất như trường hợp VTA năm 2010, chậm trích lập dự phòng giảm giá hàng tồn kho hoặc ghi nhận doanh thu từ việc chuyển nhượng vốn nội bộ như trường hợp TRI.

5. Nhà đầu tư có thể ứng dụng kết quả nghiên cứu vào việc lựa chọn cổ phiếu như thế nào?
Nhà đầu tư nên ưu tiên lựa chọn các doanh nghiệp có tỷ trọng dòng tiền tự do chiếm ưu thế trong cấu trúc lợi nhuận ròng, đồng thời thận trọng với các công ty có lợi nhuận tăng trưởng cao nhưng dòng tiền hoạt động âm liên tục và biến dồn tích ròng duy trì ở mức cao.

Kết luận

• Luận văn xác định hệ số bền vững lợi nhuận trung bình của các doanh nghiệp niêm yết tại Việt Nam đạt mức 0,627 giai đoạn 2007 - 2013.
• Khẳng định thành phần dòng tiền tự do có tính bền vững ($\gamma_2 = 0,680$) cao hơn rõ rệt so với thành phần dồn tích thuần ($\gamma_1 = 0,570$).
• Kiểm định Mishkin chứng minh thị trường chứng khoán Việt Nam định giá chưa hiệu quả khi đánh giá thấp độ bền vững của lợi nhuận với hệ số kỳ vọng chỉ đạt 0,452.
• Cung cấp bằng chứng thực nghiệm về hiện tượng quản trị lợi nhuận thông qua chính sách khấu hao và ghi nhận chi phí tại các công ty niêm yết.
• Đóng góp bộ khung phương pháp luận định lượng giúp phân tách chất lượng thu nhập và hỗ trợ việc xây dựng các chiến lược đầu tư vượt trội trên thị trường chứng khoán.

Các bước tiếp theo đòi hỏi việc mở rộng chu kỳ nghiên cứu sang giai đoạn sau năm 2015 và áp dụng bộ tiêu chuẩn IFRS toàn diện. Nhà đầu tư và các chuyên viên phân tích nên chủ động ứng dụng kỹ thuật phân rã dồn tích - dòng tiền ngay trong kỳ phân tích báo cáo tài chính tới đây để nâng cao hiệu suất đầu tư và phòng ngừa rủi ro thông tin.

Trích đoạn nội dung tài liệu

MINISTRY OF EDUCATION AND TRAINING UNIVERSITY OF ECONOMICS HO CHI MINH CITY CHU THI KIM HUONG THE RELATION BETWEEN EARNINGS COMPONENTS AND STOCK RETURN IN VIETNAMESE STOCK MARKET A THESIS OF MASTER OF FINACE AND BANKING Ho Chi Minh City - 2015 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] MINISTRY OF EDUCATION AND TRAINING UNIVERSITY OF ECONOMICS HO CHI MINH CITY CHU THI KIM HUONG THE RELATION BETWEEN EARNINGS COMPONENTS AND STOCK RETURN IN VIETNAMESE STOCK MARKET Major: Finance-Banking Code: 60340201 A THESIS OF MASTER OF FINACE AND BANKING Supervisor: Dr. Vo Xuan Vinh Ho Chi Minh City - 2015 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Contents Contents. List of Figures. List of Tables.

CHAPTER ONE: INTRODUCTION.3 Purpose of study.4 Structure of the thesis. 4 CHAPTER TWO: LITERATURE REVIEW .1 Vietnam Stock Market .3 Prior empirical studies .1 Cash flows and accruals information in earnings .2 Definition of earnings quality .3 Measuring earning quality .4 Link between earnings persistence and market pricing. 18 CHAPTER THREE: METHODOLOGY .2 Hypothesis testing framework .4 Testing of hypothesis.1 Testing of Hypothesis 1 .2 Testing of Hypothesis 2. 33 CHAPTER FOUR: EMPIRICAL ANALYSIS AND RESULTS .2 Test of Hypothesis 1: Earnings persistence result .1 Steps for Analyze .3 Test of Hypothesis 2: Stock return result .1 Steps for Analyze.

41 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. 47 CHAPTER FIVE: RESEARCH EVALUATION. 49 CHAPTER SIX: CONCLUSION.1 Implication for investors .2 Implication for researcher .3 Implication for policy maker. TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Abstract This study examines the information of earnings quality which is reflected by the persistence of earnings and then investigates the link of earnings quality and stock returns of 245 listed firms in Vietnam stock market beginning from 2007 to 2013.

The results are given in research show the earnings persistence rate is average 0.627, meaning that 62,7% current earning will contribute to the next year’s earnings. Moreover, the study finds that the cash flow component is more persist than the accruals component in earnings. Finally, stock price in Vietnam stock market appears that it do not reflect fully the different contribution of cash flow component and accruals components in earnings. TIEU LUAN MOI download : [e-mail] List of Figures Figure 2.1 Vietnam's inflation - Source : World Bank* .2 Market cap in % of GDP - Source : Bloomberg .3 Price/Earnings ratio – Source: Bloomberg .4 Number of listed companies – Source: HSX and HNX .5 VN-index history data – Source: VNDIRECT company .1 The Framework for the Hypothesis 1 .2 The Framework for the Hypothesis 2 .3 The Logical Structure of the Quantitative Research Process (Alan (1988)) .4 Steps of Estimation Procedures for Hypothesis 1 .5 Steps of Estimation Procedures for Hypothesis 2.

32 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] List of Tables TABLE 3.1 Descriptive statistics on earnings, the accrual and cash flow components of income and abnormal stock returns for a sample of 1,470 firm-year observations obtained from VN-Index and Bloomberg terminal during period 2007 to 2013 .2 Ordinary Least Squares regressions analyzing the persistence of the current earnings into the future earnings. Sample consists of 1,470 firm-year observations obtained from Bloomberg terminal during period 2007 to 2013 .3 Wald Test for Ho: α1 =1.4 Ordinary Least Squares regressions analyzing the persistence of the accrual and free cash flow components of earnings. Sample consists of 1,470 firm- year observations obtained from VN-Index and Bloomberg terminal during period 2007 to 2013.5 Wald test for Equality of coefficient cash flow and accrual .7 Iterative Weighted Non-linear least squares estimation of the stock price reaction to information in current earnings about future earnings. Sample consists of 2,940 firm-year observations obtained from VN-Index and Bloomberg terminal during period 2007 to 2013 .8 Wald test for Test of market efficiency Ho: α1 = α1* .9 Iterative Weighted Non-linear least squares estimation of the stock price reaction to information in the accrual and cash flow components of current earnings about future earnings.

Sample consists of 2,940 firm-year observations obtained from VN-Index and Bloomberg terminal during period 2007 to 2013.10 Wald test for Test of market efficiency Ho: γ1 = γ1* ; γ2 = γ2*. 46 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 1 CHAPTER ONE: INTRODUCTION How the earnings quality of listed firms in stock market is and whether stock price correctly reflects the information of earnings are the questions which have been attracted numbers of researchers. It is interesting and practical to identify the quality of earnings and how do investors response with this information that indicates in the stock price in Vietnamese stock market. The answer is meaningful to not only researchers, but also the market involvers who would like to understand and make an investment decision.

It helps investors see the full picture of market and successfully set up investment strategies. The purpose of this research is to analyze the quality of reporting earnings and test the relation of earnings quality and stock return of listed firms in Vietnam stock market. Through the thesis, you may have some information about a new emerging market as Vietnam. This chapter presents the background of the topic, the research questions, the purpose of the study and the structure of the thesis 1.1 Background The first question is why earnings quality should be analyzed.

Apparently, participants in financial market are aware that numbers of earnings can be manipulated. Despite the shortcomings of earnings, a majority of the market is looking at earnings; therefore, earnings quality issue still makes sense in study work. In investors’ perspective, before making an investment decision, except the stock price variable, the best pick would be earnings to look at the value of a security in one financial year or in a quarter. Sloan (2006) presented that future earnings are more informative than intrinsic value for those interested in forecasting stock returns over the next 3–12 months.

TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 2 Studying earnings quality is also important because it affects investors’ buy- hold-sell action. This variable is an indicator to decide which firm is good and bad. In Vietnam stock market context, the quality of financial information of listed companies is an existing issue. With earnings reports, a bulk of firms are determined has not recorded properly to estimate of interest to be paid, do not transfer the entire business management costs incurred during the period in the income statement report.

Many enterprises also use accounting policies as "the valves" to adjusted earnings, such as changing depreciation from 15 years to 25 years to reduce depreciation expense, as consequence make an increase in their earnings. The case of Vitaly Joint Stock Company (code: VTA) is an example. In the first half of 2010, to avoid the risk of being delisted, VTA leaders did everything possible to "create" numbers to the lowest losses. In the first- half financial year report, VTA were stopped depreciating of 5 production lines with a total cost estimated at 5.

Thus, if they added depreciation cost, the after-tax losses on the income statement in 6 months of 2010 would be loss 29.09 billion VND instead of 19. Following is another example: SaiGon Beverages Joint Stock Company (TRI). In the 9 months of 2010 business result, TRI posted 10.6 billion profits; however, many investors remained cautiously with this information, since TRI was named "erratic" stock. Because investors were cheated the same case in 2008, TRI released profit at 750 million in 9 months of 2008 but in the fourth quarter of 2008, they announced an unexpected loss of over 146 billion.

Subsequently, in 2009, TRI set profit target at 17 billion, but they announced a loss at 82.29 billion in the end of this year. The story still happened in the first 6 months of 2010, the parent company announced the loss of nearly 40 billion, but in the consolidated financial statements, they posted nearly 42 billion profits, thanks to the transfer of financial investments in subsidiaries Tribeco Binh Duong and Northern Tribeco right on 30th June. TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 3 Within three years, the story of the profit and loss of TRI like a quirky film that investors did not know what they should act with that code. And the sad ending of this story was that TRI delisted on 9th April, 2012.

Therefore, getting the knowledge of earnings number and underlying of that number is the need for researchers and the investors either in the emerging market as Vietnam stock market.2 Research questions According to the problem background, it raises questions how the earning quality of Vietnam stock market listed firms is and whether stock price is reflected correctly the information of earnings, specifically the components of earnings. These answers for the following questions can give us some perspectives of the market. It can also provide us a better understanding on the Vietnam stock market. It can be interesting and useful to set up short and long investment strategies.

The research questions are as followed:  How is the earnings’ quality of listed firms in Vietnam stock market?  Which components of earning play the major role to contribute to net income?  Do investors use information of earnings quality to apply for their investment action? 1.3 Purpose of study The objectives of the research are: - To figure out the quality of earnings of listed firms in Vietnam stock market; - To find out which part of earnings is major contribution to earnings; - To find out how investors react toward the information of earnings and toward the information of components of earnings; TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 4 - To suggest some implications to participants in Vietnam stock market, especially researcher, investors and policy makers.4 Structure of the thesis Chapter Two: An introduction to Vietnam stock market, reviews relevant literature relating to the definition of earnings quality, the content information of cash flow and accruals. A review of the concept of random walk, market efficiency which are also present which is a basis for measuring the two tested hypotheses Chapter Three: I focus on the theoretical and statistical methodology. I then explain how I approached the research and present the process for measuring the two hypotheses based on the literature. Chapter Four: Provide steps to analyze hypothesis and display results of tested regressions.

I find the evidence to support my predictions of persistence of earnings. I also find interesting results from the pricing equation. Chapter Five and Six: The two last chapters summarized the key findings and strategy conclusions made in the thesis. A recommendation for further studies and self-evaluation of the research is also included.

TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 5 CHAPTER TWO: LITERATURE REVIEW 2.1 Vietnam Stock Market This part shall give you a better overlook on Vietnamese market. Vietnam keeps maintain developing of the land’s economy on GDP (Gross Domestic Product) and to control the inflation. The inflation rate is peak in 2008 and 2011 at 22. The recent tightening of monetary policy had some impact in cooling the economy; inflation slowed down in 2012 and dropped sharply to 4.1 Vietnam's inflation - Source : World Bank* To control the inflation into single digits, stabilize the macro economics, and to grow the stock market are among the priority goals of Vietnam.

Vietnam’s stock market capitalization represented nearly 23% of GDP in 2013, it is a low market cap/ GDP 2relative to ASEAN nations. This is a positive sign for the economy and suggests that the stock market still has strong 1 Vietnam’s inflation data is obtained at http://data.org/indicator/NY.ZG 2 See Appendix 1 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 6 development potentials. In the meantime, The Ministry of Finance has planned to change numbers of security decrees and circulars to create system of legal documents for the local stock market in the coming time in hopes of attracting more foreign funds.