Luận văn Thạc sĩ UEH: Các nhân tố tác động đến nghèo ở vùng nông thôn Bắc Trung Bộ

Luận văn thạc sĩ UEH phân tích các nhân tố tác động đến nghèo ở vùng nông thôn Bắc Trung Bộ, cung cấp cái nhìn sâu sắc về vấn đề này.

• Tác giả: Trương Bích Phượng
• Người hướng dẫn: PGS.TS Nguyễn Trọng Hoài
• Trường học: Trường Đại học Kinh tế Tp. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Kinh tế Phát triển
• Đề tài: Những Nhân Tố Tác Động Đến Nghèo Ở Vùng Nông Thôn Bắc Trung Bộ
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2010
• Địa điểm: Tp. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• MỤC LỤC
• 1. CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU TỔNG QUAN
• 1.1. Lý do chọn tài liệu
• 1.2. Phạm vi nghiên cứu
• 1.3. Kết cấu của luận văn
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NGHÈO
• 2.1. Các quan niệm về nghèo
• 2.2. Xác định chỉ số phúc lợi
• 2.3. Xác định ngưỡng nghèo
• 2.4. Các thước đo nghèo thông dụng
• 2.5. Các nguyên nhân dẫn đến nghèo
• 2.6. Nghề nghiệp chính và tình trạng việc làm
• 2.7. Khả năng tiếp cận các nguồn lực cơ bản
• 2.8. Khả năng tiếp cận hệ thống cơ sở
• 2.9. Khả năng tiếp cận dịch vụ
• 2.10. Mô hình nghiên cứu
• 3. CHƯƠNG 3: TỔNG QUAN VÀ BÀN VỀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Sơ lược về tư tưởng và phạm vi nghiên cứu
• 3.2. Phương pháp phân tích
• 3.3. Tiêu chí phân tích nghèo
• 3.4. Cơ sở xác định đâu là nghèo
• 3.5. Mô hình kinh tế lượng
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 4.1. Tổng quan về tình hình nghèo vùng nông thôn Bắc Trung Bộ
• 4.2. Tương quan giữa nghèo với quy mô hộ
• 4.3. Tương quan giữa nghèo với giới tính
• 4.4. Tương quan giữa nghèo với dân tộc
• 4.5. Tương quan giữa nghèo với nghề nghiệp chính và tình trạng việc làm
• 4.6. Tương quan giữa nghèo với trình học vấn
• 4.7. Tương quan giữa nghèo với khả năng tiếp cận nguồn lực cơ bản
• 4.8. Tương quan giữa nghèo với khả năng tiếp cận hệ thống cơ sở
• 4.9. Tương quan giữa nghèo với khả năng tiếp cận dịch vụ
• 4.10. Kết quả ước lượng tham số mô hình logistic đánh giá tác động của các nhân tố nghèo vùng nông thôn Bắc Trung Bộ
• 5. CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN
• 5.1. Hỗ trợ giảm nghèo cho cộng đồng người dân tộc thiểu số
• 5.2. Chính sách phát triển làng nghề, cơ sở sản xuất kinh doanh
• 5.3. Chính sách hạn chế bất bình đẳng giới
• 5.4. Chính sách giáo dục và đào tạo nghèo
• 5.5. Giảm quy mô hộ
• 5.6. Chính sách tín dụng
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về nghèo đói ở vùng nông thôn Bắc Trung Bộ

Nghèo đói là một vấn đề nghiêm trọng tại vùng nông thôn Bắc Trung Bộ, nơi mà nhiều hộ gia đình vẫn đang phải đối mặt với những khó khăn trong cuộc sống hàng ngày. Theo báo cáo của TCTK, tỷ lệ nghèo ở khu vực này cao hơn so với mức trung bình của cả nước. Việc nghiên cứu các nhân tố tác động đến nghèo đói là cần thiết để đưa ra các giải pháp hiệu quả nhằm cải thiện tình hình.

1.1. Đặc điểm kinh tế xã hội của vùng nông thôn Bắc Trung Bộ

Vùng nông thôn Bắc Trung Bộ có đặc điểm kinh tế xã hội đa dạng, với nhiều dân tộc sinh sống. Tuy nhiên, sự phát triển kinh tế còn chậm, dẫn đến tình trạng nghèo đói gia tăng. Các yếu tố như thiếu cơ sở hạ tầng, giáo dục và y tế cũng góp phần làm cho tình hình nghèo đói trở nên nghiêm trọng hơn.

1.2. Tình hình nghèo đói hiện nay tại Bắc Trung Bộ

Theo số liệu thống kê, tỷ lệ nghèo đói ở Bắc Trung Bộ vẫn ở mức cao, với nhiều hộ gia đình sống dưới mức nghèo. Các nguyên nhân chính bao gồm thiếu việc làm, thu nhập thấp và thiếu tiếp cận với các dịch vụ cơ bản như giáo dục và y tế.

II. Các nhân tố tác động đến nghèo đói ở vùng nông thôn Bắc Trung Bộ

Nghiên cứu cho thấy có nhiều nhân tố tác động đến nghèo đói ở vùng nông thôn Bắc Trung Bộ. Những nhân tố này bao gồm yếu tố kinh tế, xã hội, và chính sách. Việc hiểu rõ các nhân tố này sẽ giúp các nhà hoạch định chính sách đưa ra các giải pháp phù hợp.

2.1. Yếu tố kinh tế ảnh hưởng đến nghèo đói

Yếu tố kinh tế như thu nhập từ nông nghiệp, tình hình việc làm và khả năng tiếp cận thị trường là những yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến tình trạng nghèo đói. Nhiều hộ gia đình không có đủ thu nhập để trang trải cho các nhu cầu cơ bản.

2.2. Yếu tố xã hội và văn hóa

Yếu tố xã hội như trình độ học vấn, văn hóa và phong tục tập quán cũng có ảnh hưởng lớn đến nghèo đói. Những hộ gia đình có trình độ học vấn thấp thường gặp khó khăn trong việc tìm kiếm việc làm và cải thiện thu nhập.

2.3. Chính sách và sự can thiệp của nhà nước

Chính sách giảm nghèo của nhà nước đóng vai trò quan trọng trong việc cải thiện tình hình nghèo đói. Tuy nhiên, việc thực hiện các chính sách này còn gặp nhiều khó khăn, cần có sự điều chỉnh để phù hợp với thực tế địa phương.

III. Phương pháp nghiên cứu và phân tích tình hình nghèo đói

Phương pháp nghiên cứu được sử dụng trong luận văn này bao gồm phân tích định tính và định lượng. Việc thu thập dữ liệu từ các hộ gia đình sẽ giúp đánh giá chính xác tình hình nghèo đói và các nhân tố tác động.

3.1. Phương pháp thu thập dữ liệu

Dữ liệu được thu thập thông qua khảo sát trực tiếp tại các hộ gia đình ở vùng nông thôn Bắc Trung Bộ. Các câu hỏi được thiết kế để thu thập thông tin về thu nhập, chi tiêu và các yếu tố ảnh hưởng đến nghèo đói.

3.2. Phân tích dữ liệu và kết quả

Dữ liệu sau khi thu thập sẽ được phân tích bằng các phương pháp thống kê để xác định mối quan hệ giữa các nhân tố và tình trạng nghèo đói. Kết quả sẽ cung cấp cái nhìn rõ ràng về tình hình hiện tại.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu

Kết quả nghiên cứu sẽ được áp dụng vào thực tiễn để cải thiện tình hình nghèo đói tại vùng nông thôn Bắc Trung Bộ. Các chính sách và chương trình phát triển sẽ được điều chỉnh dựa trên những phát hiện từ nghiên cứu.

4.1. Đề xuất chính sách giảm nghèo

Dựa trên kết quả nghiên cứu, các chính sách giảm nghèo cần được điều chỉnh để phù hợp với nhu cầu thực tế của người dân. Cần có các chương trình hỗ trợ về giáo dục, y tế và việc làm.

4.2. Kết quả nghiên cứu và tác động đến cộng đồng

Nghiên cứu sẽ giúp nâng cao nhận thức của cộng đồng về tình trạng nghèo đói và các nhân tố tác động. Điều này sẽ tạo ra sự thay đổi tích cực trong cách tiếp cận và giải quyết vấn đề nghèo đói.

V. Kết luận và triển vọng tương lai cho vùng nông thôn Bắc Trung Bộ

Kết luận từ nghiên cứu cho thấy rằng việc giảm nghèo ở vùng nông thôn Bắc Trung Bộ là một nhiệm vụ cấp bách. Cần có sự phối hợp giữa các cấp chính quyền và cộng đồng để đạt được mục tiêu này.

5.1. Tương lai của chính sách giảm nghèo

Chính sách giảm nghèo cần được tiếp tục cải thiện và điều chỉnh để phù hợp với tình hình thực tế. Cần có sự tham gia của cộng đồng trong quá trình xây dựng và thực hiện chính sách.

5.2. Triển vọng phát triển bền vững

Triển vọng phát triển bền vững cho vùng nông thôn Bắc Trung Bộ phụ thuộc vào việc cải thiện các điều kiện sống và tạo ra cơ hội việc làm cho người dân. Cần có các chương trình hỗ trợ dài hạn để đảm bảo sự phát triển bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

B GIÁO D C VÀ ÀO T O TR NG I H C KINH T TP. HCM ************** TR NG BÍCH PH NG CÁC NHÂN T TÁC NG N NGHÈO VÙNG NÔNG THÔN B C TRUNG B LU N V N TH C S KINH T TP. H Chí Minh – N m 2010 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] B GIÁO D C VÀ ÀO T O TR NG I H C KINH T TP. HCM ************** TR NG BÍCH PH NG NH NG NHÂN T TÁC NG N NGHÈO VÙNG NÔNG THÔN B C TRUNG B Chuyên ngành: KINH T PHÁT TRI N Mã s : 60.05 LU N V N TH C S KINH T NG IH NG D N KHOA H C: PGS.TS NGUY N TR NG HOÀI TP. H Chí Minh – N m 2010 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] i L I CAM OAN Lu n v n này là công trình nghiên c u c l p c a cá nhân. V i tư cách là tác gi c a nghiên c u, tôi xin cam oan r ng nh ng nh n nh và lu n c khoa h c ưa ra trong tài này hoàn toàn không sao chép t các công trình khác mà xu t phát t chính ki n b n thân tác gi , m i s trích d n u có ngu n g c rõ ràng. Nh ng s li u trích d n u ư c s cho phép c a các cơ quan ban ngành. N u có s o v n và sao chép tôi xin hoàn toàn ch u trách nhi m trư c H i ng Khoa H c. M t l n n a tôi xin kh ng nh v s trung th c c a l i cam oan trên. LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] ii L I C M ƠN Xin chân thành g i l i c m ơn n PGS.TS Nguy n Tr ng Hoài, ngư i hư ng d n khoa h c cho tôi trong su t quá trình th c hi n tài này. Trương Thanh V (Vi n nghiên c u kinh t mi n Nam) ã tư v n tôi trong vi c x lý s li u ! làm cơ s" cho phân tích. ng th i xin trân tr ng c m ơn các Th y, Cô c a trư ng i h c Kinh T TP. H Chí Minh ã gi ng d y, truy n t nh ng ki n th c quý báu trong quá trình h c t p và nghiên c u c a tôi. LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] iii M CL C Trang ph# bìa . Trang L i cam oan . iii Danh m#c các b ng bi!u . vi Danh m#c các sơ , hình v$ . ix Danh m#c các t vi t t%t . xii Ch ng 1: GI I THI U T NG QUAN .1 Lý do ch n tài .3 Ph m vi nghiên c u . 3 Ch ng 2: CƠ S LÝ LU N V NGHÈO .1 Các quan ni m v nghèo .1 Xác nh ch& s phúc l i .2 Xác nh ngư'ng nghèo .3 Các thư c o nghèo thông d#ng .3 Các nguyên nhân d n n nghèo .4 Ngh nghi p chính và tình tr ng vi c làm . 17 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.6 Kh n ng ti p c n các ngu n l c cơ b n .7 Kh n ng ti p c n h t ng cơ s" .8 Kh n ng ti p c n d ch v# .4 Mô hình ngh nghiên c u . 22 Ch ng 3: T NG QUAN V A BÀN & PH ƠNG PHÁP NGHIÊN C U .1 Sơ lư c v i tư ng và ph m vi nghiên c u.2 Phương pháp phân tích .1 Tiêu chí phân tích nghèo .2 Cơ s" xác nh âu là nghèo .4 Mô hình kinh t lư ng . 30 Ch ng 4: K T QU NGHIÊN C U .1 T(ng quan v tình hình nghèo " vùng nông thôn B%c Trung B .2 Tương quan gi a nghèo v i quy mô h .3 Tương quan gi a nghèo v i gi i tính .4 Tương quan gi a nghèo v i dân t c .5 Tương quan gi a nghèo v i ngh nghi p chính và tình tr ng vi c làm .6 Tương quan gi a nghèo v i trình h c v n .7 Tương quan gi a nghèo v i kh n ng ti p c n ngu n l c cơ b n. 57 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.8 Kh n ng ti p c n h t ng cơ s" .9 Kh n ng ti p c n các d ch v# .10 K t qu ư c lư ng tham s mô hình logistic ánh giá tác ng c a các nhân t nghèo " vùng nông thôn B%c Trung B . 61 Ch ng 5: K T LU N .1 H) tr gi m nghèo cho c ng ng ngư i dân t c thi!u s .3 Chính sách phát tri!n làng ngh , cơ s" s n xu t kinh doanh .4 Chính sách h n ch b t bình ng gi i .5 Chính sách giáo d#c và ào t o ngh .6 Gi m quy mô h .7 Chính sách tín d#ng . 73 Tài li u tham kh o . LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] vi DANH M C CÁC B NG BI U B ng 2.1: Nh ng nhân t xác nh nghèo .2: T* l ngư i không có i u ki n s d#ng giao thông cơ gi i phân theo nhóm chi tiêu .1: Trích rút d li u .2: Mô t các bi n và d u k+ v ng .1: T* l nghèo và chi tiêu bình quân c a m t h .2: Quy mô h gia ình nghèo và không nghèo theo khu v c .3: Quy mô h gia ình, chi phí khám b nh bình quân c a h theo nhóm chi tiêu .4: T* l nghèo và s n m h c trung bình theo gi i tính c a ch h .5: T* l ch h có b ng c p cao nh t phân theo gi i tính .6: Gi i tính c a ch h và khu v c làm công n lương .7: Di n tích t trung bình theo gi i tính c a ch h phân theo nhóm chi tiêu .8: T* l h nghèo theo dân t c .9: T* l ch h có b ng c p cao nh t . 45 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] vii B ng 4.10: Chi tiêu và s n m i h c trung bình theo dân t c .11: Nghèo và vi c làm chính c a nh ng ngư i t 15 tu(i tr" lên .12: K, n ng, cơ c u lao ng làm theo khu v c kinh t và vi c làm chính c a nh ng ngư i t 15 tu(i tr" lên.13: Lý do không làm vi c c a ch h .14: T* l bi t ch c a dân s 10 tr" lên .15: Trình h c v n c a dân s trên 15 tu(i .16: Trình h c v n c a dân s trên 15 tu(i phân theo nhóm chi tiêu .17: S n m h c và m c chi cho giáo d#c bình quân h theo nhóm chi tiêu .18: Di n tích t s n xu t trung bình c a h phân theo dân t c và nhóm chi tiêu .19: Lý do có t c a h phân theo nhóm chi tiêu .20: Kh n ng ti p c n các kho n vay và m c vay bình quân c a h .21: Ngu n v n vay c a ch h .22: M#c ích s d#ng kho n vay c a h . 58 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] viii B ng 4.23: T* l h nghèo ti p c n h t ng cơ s" .24 T* l h nghèo ti p c n d ch v# .25: K t qu h i quy logistic .26: Mô ph-ng xác su t nghèo c a h gia ình . 63 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] ix DANH M C CÁC SƠ , HÌNH V Sơ 2.1: Mô hình nghiên c u .1: T* tr ng dân s trên 15 tu(i theo trình chuyên môn k, thu t .2: Mô ph-ng xác su t nghèo theo h s tác ng biên t ng nhân t . 62 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] x DANH M C CÁC T VI T T T AusAID Cơ quan phát tri!n Qu c t Australia (Australian Agency for International Development) BCPTVN Báo cáo phát tri!n Vi t Nam B L TBXH B Lao ng, Thương binh và Xã h i C Cao ng CN-XD Công nghi p – xây d ng CSSXKD Cơ s" s n xu t kinh doanh BSCL ng b ng sông C u Long H ih c TMSDC i u tra M c s ng Dân cư c a Vi t Nam KHH G K ho ch hóa gia ình MRPA ánh giá ói nghèo khu v#c sông C u Long NHTG Ngân hàng th gi i NHNN&PTNT Ngân hàng nông nghi p và phát tri!n nông thôn PPA ánh giá ói nghèo có s tham gia c a ngư i dân (Participatory Poverty Assessment) PTF Nhóm hành ng ch ng ói nghèo LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] xi RPGA Báo cáo ói nghèo và qu n tr nhà nư c có s tham gia c a ngư i dân TCTK T(ng c#c th ng kê THCS Trung h c cơ s" THPT Trung h c ph( thông UBND U* ban Nhân dân X GN Xoá ói gi m nghèo WB Ngân hàng th gi i (World Bank). LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] xii L IM U Nghèo là m t trong nh ng v n nan gi i mà m i qu c gia trên th gi i .c bi t là nh ng qu c gia ang phát tri!n trong ó có Vi t Nam ph i quan tâm và tìm cách gi i quy t. Vi c t n công vào nghèo là m t nhi m v# không kém ph n quan tr ng trong chi n lư c phát tri!n kinh t xã h i " nư c ta, nghiên c u và chú tr ng úng m c giúp các nhà làm chính sách có cơ s" ! ra các quy t nh v phát tri!n kinh t - xã h i nói chung c ng như gi m nghèo nói riêng. Do v y, yêu c u b c thi t là ph i có thêm nhi u nghiên c u nghèo " c p vùng và c p a phương v i nhi u cách ti p c n khác nhau k! c nh tính và nh lư ng. Th c hi n nhi u nghiên c u hơn v i nh ng thông tin chi ti t hơn, chính xác hơn s$ là bư c u tiên quan tr ng trong m i chi n lư c phát tri!n " Vi t Nam.