Luận văn Thạc sĩ UEH: Giải pháp phát triển Doanh nghiệp nhỏ và vừa ở Việt Nam

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu ueh giải pháp phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa ở việt nam hiện nay luận văn thạc sĩ, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện pháp hoàn

2008

108
3
0

Phí lưu trữ

35 Point

Mục lục chi tiết

LỜI CẢM ƠN

LỜI CAM ĐOAN

1. CHƯƠNG 1: HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG LIÊN QUAN ĐẾN DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA

1.1. Những tác động của hội nhập kinh tế quốc tế đến nền kinh tế Việt Nam

1.1.1. Gia nhập WTO-điều kiện cần thiết để hội nhập và phát triển

1.1.2. Cơ hội và thách thức của việc gia nhập WTO đối với nền kinh tế và doanh nghiệp

1.1.2.1. Cơ hội của việc gia nhập WTO đối với nền kinh tế và doanh nghiệp
1.1.2.2. Thách thức của việc gia nhập WTO đối với nền kinh tế và doanh nghiệp

1.2. Khái niệm, đặc điểm và vai trò của doanh nghiệp nhỏ và vừa

1.2.1. Khái niệm về doanh nghiệp nhỏ và vừa

1.2.2. Đặc điểm, vai trò của doanh nghiệp nhỏ và vừa

1.2.3. Vai trò của DNNVV trong nền kinh tế

1.2.4. Ưu và nhược điểm của doanh nghiệp nhỏ và vừa

1.2.4.1. Ưu điểm của doanh nghiệp nhỏ và vừa
1.2.4.2. Nhược điểm của doanh nghiệp nhỏ và vừa

1.2.5. Kinh nghiệm hỗ trợ phát triển doanh nghiệp vừa và nhỏ từ các nước

1.2.5.1. Kinh nghiệm từ các nước
1.2.5.2. Bài học kinh nghiệm rút ra cho Việt Nam

2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG VỀ CÁC DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA Ở VIỆT NAM HIỆN NAY

2.1. Thực trạng về sự tồn tại và phát triển của doanh nghiệp nhỏ và vừa

2.1.1. Những thành tựu đạt được

2.1.1.1. Đóng góp vào sự tăng trưởng, phát triển chung của nền kinh tế
2.1.1.2. Đóng góp đối với phát triển xã hội

2.1.2. Những tồn tại, hạn chế

2.1.2.1. Những hạn chế liên quan đến sự tồn tại và phát triển DNNVV
2.1.2.2. Những hạn chế liên quan đến khả năng cạnh tranh của DNNVV
2.1.2.3. Những hạn chế khác

2.1.3. Nguyên nhân dẫn đến những yếu kém trong phát triển DNNVV

2.2. Vấn đề thể chế, chính sách liên quan đến doanh nghiệp nhỏ và vừa

2.2.1. Chính sách đăng ký kinh doanh, gia nhập và rút khỏi thị trường

2.2.2. Chính sách thuế

2.2.3. Chính sách tín dụng

2.2.4. Chính sách đất đai

2.2.5. Chính sách hỗ trợ phát triển kinh doanh

2.3. Thực trạng về những hỗ trợ hiện nay dành cho DNNVV

2.3.1. Hệ thống cơ quan hỗ trợ DNNVV

2.3.2. Thực trạng về những chương trình trợ giúp DNNVV đã thực hiện thời gian qua

3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA Ở VIỆT NAM HIỆN NAY

3.1. Mục tiêu, định hướng phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa hiện nay

3.1.1. Bối cảnh kinh tế - xã hội

3.1.1.1. Bối cảnh quốc tế
3.1.1.2. Bối cảnh trong nước
3.1.1.3. Những thách thức đối với công tác phát triển DNNVV hiện nay

3.1.2. Mục tiêu phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa

3.1.2.1. Quan điểm phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa
3.1.2.2. Mục tiêu phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa
3.1.2.3. Định hướng phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa

3.2. Giải pháp thực hiện mục tiêu phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa hiện nay

3.2.1. Xây dựng và hoàn thiện khung pháp lý

3.2.1.1. Đổi mới thủ tục đăng ký kinh doanh
3.2.1.2. Hoàn thiện chính sách thuế
3.2.1.3. Hoàn thiện chính sách đầu tư, tín dụng
3.2.1.4. Hoàn thiện chính sách đất đai
3.2.1.5. Chính sách hỗ trợ phát triển kinh doanh

3.2.2. Giải pháp nâng cao năng lực và hiệu quả kinh doanh của DNNVV

3.2.2.1. Giải pháp về nguồn vốn
3.2.2.2. Giải pháp về công nghệ
3.2.2.3. Giải pháp về nguồn nhân lực
3.2.2.4. Giải pháp quản lý chi phí trong DNNVV
3.2.2.5. Xây dựng và phát triển thương hiệu

3.2.3. Giải pháp hỗ trợ cho sự tồn tại và phát triển của DNNVV

3.2.3.1. Bảo hiểm cho trường hợp DNNVV bị mất khả năng thanh toán
3.2.3.2. Phát triển chiến lược khai thác thị trường ngách
3.2.3.3. Phát triển công nghiệp phụ trợ và liên kết doanh nghiệp
3.2.3.4. Một số giải pháp khác
3.2.3.4.1. Xây dựng chiến lược kinh doanh hợp lý
3.2.3.4.2. Xây dựng văn hóa doanh nghiệp
3.2.3.4.3. Xây dựng đạo đức kinh doanh và nâng cao phẩm chất của chủ DN
3.2.3.4.4. Tạo lập môi trường tâm lý xã hội đối với khu vực DNNVV

KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ

TÀI LIỆU THAM KHẢO

PHẦN PHỤ LỤC

Phụ lục 1. Điển hình về các tiêu thức xác định DNNVV ở một số nước trên thế giới

Phụ lục 2. Cơ hội và thách thức đối với DNNVV Việt Nam hậu WTO

Phụ lục 3. GDP theo giá thực tế phân theo thành phần kinh tế

Phụ lục 4. Doanh thu thuần của doanh nghiệp phân theo loại hình doanh nghiệp

Phụ lục 5. Vốn đầu tư phân theo thành phần kinh tế

Phụ lục 6. Số DN tại thời điểm 31/12/2006 phân theo quy mô vốn và phân theo loại hình doanh nghiệp

Phụ lục 7. Tổng số lao động trong các DN tại thời điểm 31/12 hàng năm phân theo loại hình doanh nghiệp

Phụ lục 8. Cơ cấu trình độ học vấn của chủ doanh nghiệp năm 2006 (%)

Phụ lục 9. Bảng câu hỏi trắc nghiệm tham khảo ý kiến của các DNNVV

Phụ lục 10. Giải quyết khó khăn theo loại hình DN năm 2006 qua 100 DN khảo sát

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH VŨ THỊ THANH PHƯƠNG GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA Ở VIỆT NAM HIỆN NAY Chuyên ngành: Kinh tế- Tài chính- Ngân hàng Mã số: 60.12 LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC TIẾN SĨ NGUYỄN THỊ UYÊN UYÊN TP. HỒ CHÍ MINH – Năm 2008 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 1 MỤC LỤC TRANG PHỤ BÌA . Trang LỜI CẢM ƠN .I LỜI CAM ĐOAN. II MỤC LỤC . III DANH MỤC CÁC BẢNG VÀ HÌNH .VI DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT. VII PHẦN MỞ ĐẦU . VIII CHƯƠNG 1: HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG LIÊN QUAN ĐẾN DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA.1 Những tác động của hội nhập kinh tế quốc tế đến nền kinh tế Việt Nam .1 Gia nhập WTO-điều kiện cần thiết để hội nhập và phát triển .2 Cơ hội và thách thức của việc gia nhập WTO đối với nền kinh tế và DN .1 Cơ hội của việc gia nhập WTO đối với nền kinh tế và DN.2 Thách thức của việc gia nhập WTO đối với nền kinh tế và DN .3 Vài nét về tình hình kinh tế Việt Nam sau một năm gia nhập WTO .1 Những thành tựu đạt được .2 Những yếu kém, tồn tại .2 Khái niệm, đặc điểm và vai trò của doanh nghiệp nhỏ và vừa .1 Khái niệm về doanh nghiệp nhỏ và vừa .2 Đặc điểm, vai trò của doanh nghiệp nhỏ và vừa .2 Vai trò của DNNVV trong nền kinh tế.3 Ưu và nhược điểm của doanh nghiệp nhỏ và vừa .1 Ưu điểm của doanh nghiệp nhỏ và vừa .2 Nhược điểm của doanh nghiệp nhỏ và vừa .3 Kinh nghiệm hỗ trợ phát triển doanh nghiệp vừa và nhỏ từ các nước .1 Kinh nghiệm từ các nước .2 Bài học kinh nghiệm rút ra cho Việt Nam. 14 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 2 KẾT LUẬN CHƯƠNG 1 . 15 CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG VỀ CÁC DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA Ở VIỆT NAM HIỆN NAY.1 Thực trạng về sự tồn tại và phát triển của doanh nghiệp nhỏ và vừa.1 Những thành tựu đạt được .1 Đóng góp vào sự tăng trưởng, phát triển chung của nền kinh tế.2 Đóng góp đối với phát triển xã hội.2 Những tồn tại, hạn chế.1 Những hạn chế liên quan đến sự tồn tại và phát triển DNNVV.2 Những hạn chế liên quan đến khả năng cạnh tranh của DNNVV.3 Những hạn chế khác .3 Nguyên nhân dẫn đến những yếu kém trong phát triển DNNVV .2 Vấn đề thể chế, chính sách liên quan đến doanh nghiệp nhỏ và vừa.1 Chính sách đăng ký kinh doanh, gia nhập và rút khỏi thị trường.2 Chính sách thuế .3 Chính sách tín dụng .4 Chính sách đất đai .5 Chính sách hỗ trợ phát triển kinh doanh.3 Thực trạng về những hỗ trợ hiện nay dành cho DNNVV.1 Hệ thống cơ quan hỗ trợ DNNVV.2 Thực trạng về những chương trình trợ giúp DNNVV đã thực hiện thời gian qua 48 KẾT LUẬN CHƯƠNG 2 . 51 CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA Ở VIỆT NAM HIỆN NAY .1 Mục tiêu, định hướng phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa hiện nay .1 Bối cảnh kinh tế - xã hội.1 Bối cảnh quốc tế .2 Bối cảnh trong nước .3 Những thách thức đối với công tác phát triển DNNVV hiện nay .2 Mục tiêu phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa .1 Quan điểm phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa.2 Mục tiêu phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa .3 Định hướng phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa .2 Giải pháp thực hiện mục tiêu phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa hiện nay.1 Xây dựng và hoàn thiện khung pháp lý. 56 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.1 Đổi mới thủ tục đăng ký kinh doanh .2 Hoàn thiện chính sách thuế.3 Hoàn thiện chính sách đầu tư, tín dụng .4 Hoàn thiện chính sách đất đai.5 Chính sách hỗ trợ phát triển kinh doanh.2 Giải pháp nâng cao năng lực và hiệu quả kinh doanh của DNNVV .1 Giải pháp về nguồn vốn.2 Giải pháp về công nghệ .3 Giải pháp về nguồn nhân lực.4 Giải pháp quản lý chi phí trong DNNVV.5 Xây dựng và phát triển thương hiệu .3 Giải pháp hỗ trợ cho sự tồn tại và phát triển của DNNVV .1 Bảo hiểm cho trường hợp DNNVV bị mất khả năng thanh toán .2 Phát triển chiến lược khai thác thị trường ngách.3 Phát triển công nghiệp phụ trợ và liên kết doanh nghiệp .4 Một số giải pháp khác.1 Xây dựng chiến lược kinh doanh hợp lý .2 Xây dựng văn hóa doanh nghiệp .3 Xây dựng đạo đức kinh doanh và nâng cao phẩm chất của chủ DN .4 Tạo lập môi trường tâm lý xã hội đối với khu vực DNNVV . 81 KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ.i TÀI LIỆU THAM KHẢO. xvi LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 4 DANH MỤC CÁC BẢNG Bảng 2.1 Giá trị sản xuất công nghiêp theo giá so sánh 1994 phân theo thành phần kinh tế .2 Tỷ lệ vốn đầu tư so với tổng sản phẩm trong nước 2002 – 2006.3 Số lượng và tỷ trọng doanh nghiệp nhỏ và vừa theo ngành năm 2006.4 Số doanh nghiệp nhỏ và vừa năm 2006 phân theo vùng .5 Nguồn vốn của các doanh nghiệp phân theo loại hình doanh nghiệp.6 Chỉ số xếp hạng năng lực cạnh tranh về công nghệ năm 2006.29 DANH MỤC CÁC HÌNH Hình 2.1 GDP theo thành phần kinh tế giai đoạn 1995-2006 .2 Số DN đang hoạt động tại thời điểm 31/12 phân theo loại hình doanh nghiệp .3 Số lượng doanh nghiệp nhỏ và vừa phân bố theo ngành năm 2006 .4 Cơ cấu doanh nghiệp năm 2006 phân theo quy mô vốn .5 Cơ cấu vốn đầu tư phát triển của DNNVV qua 100 DN khảo sát (%) .6 Khả năng tiếp cận nguồn vốn qua 100 DN khảo sát.7 Cơ cấu doanh nghiệp theo trình độ công nghệ năm 2006 qua 100 DN khảo sát (%).8 Cơ cấu trình độ học vấn của chủ doanh nghiệp năm 2006 (%) .9 Khả năng liên kết giữa các DNNVV với các doanh nghiệp lớn năm 2006 qua 100 DN khảo sát .10 Hình thức giải quyết khó khăn theo loại hình DN năm 2006 qua 100 DN khảo sát (%).37 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 5 DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT AFTA Khu vực mậu dịch tự do ASEAN APEC Diễn đàn Hợp tác kinh tế châu Á-Thái Bình Dương CIEM Viện Nghiên cứu Quản lý kinh tế Trung ương CNTT Công nghệ thông tin CTCP Công ty cổ phần ĐKKD Đăng ký kinh doanh DN Doanh nghiệp DNNVV Doanh nghiệp nhỏ và vừa DNTN Doanh nghiệp tư nhân ĐTNN Đầu tư nước ngoài DVPTKD Dịch vụ phát triển kinh doanh EU Liên minh châu Âu FDI Đầu tư trực tiếp nước ngoài GDP Tổng sản phẩm quốc nội HTKT Hỗ trợ kỹ thuật IFC/FIAS Thuộc Chương trình phát triển kinh tế tư nhân của MPDE KCN Khu công nghiệp KTTN Kinh tế tư nhân MPDF Quỹ các dự án phát triển Mê Kông NH Ngân hàng NHNN Ngân hàng nhà nước NHTM Ngân hàng thương mại SMEDF-EU Dự án Phát triển DNNVV do EU tài trợ TCTD Tổ chức tín dụng TMĐT Thuương mại điện tử TNDN Thu nhập doanh nghiệp TNHH Trách nhiệm hữu hạn TTTD Thông tin tín dụng VCCI Phòng Thương mại và Công nghệ Việt Nam WB Ngân hàng thương mại thế giới WTO Tổ chức Thương mại thế giới XTTM Xúc tiến thương mại LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 6 PHẦN PHỤ LỤC Phụ lục 1: Điển hình về các tiêu thức xác định DNNVV ở một số nước trên thế giới.i Phụ lục 2: Cơ hội và thách thức đối với DNNVV Việt Nam hậu WTO.ii Phụ lục 3: GDP theo giá thực tế phân theo thành phần kinh tế . v Phụ lục 4: Doanh thu thuần của doanh nghiệp phân theo loại hình doanh nghiệp . v Phụ lục 5: Vốn đầu tư phân theo thành phần kinh tế.vi Phụ lục 6: Số DN tại thời điểm 31/12/2006 phân theo quy mô vốn và phân theo loại hình doanh nghiệp.vii Phụ lục 7: Tổng số lao động trong các DN tại thời điểm 31/12 hàng năm phân theo loại hình doanh nghiệp .vii Phụ lục 8: Cơ cấu trình độ học vấn của chủ doanh nghiệp năm 2006 (%).viii Phụ lục 9: Bảng câu hỏi trắc nghiệm tham khảo ý kiến của các DNNVV.ix Phụ lục 10: Giải quyết khó khăn theo loại hình DN năm 2006 qua 100 DN khảo sát . xv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 7 PHẦN MỞ ĐẦU * Sự cần thiết của đề tài nghiên cứu Doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV) là một bộ phận cấu thành trong hệ thống doanh nghiệp của một quốc gia. Thống kê của các nước cho thấy, DNNVV chiếm trên 90% trong tổng số doanh nghiệp của cả nước, đóng góp một cách đáng kể cho sự phát triển của nền kinh tế trên nhiều phương diện. So với các doanh nghiệp lớn, DNNVV có ưu điểm là có thể tận dụng tất cả mọi nguồn lực tại chỗ, từ nguồn nguyên liệu, nguồn vốn cho đến nguồn lao động đủ mọi trình độ, kể cả lao động phổ thông và đặc biệt là tạo việc làm cho người tàn tật, phụ nữ, những lao động dôi dư qua việc sắp xếp lại doanh nghiệp nhà nước, những người làm nông nghiệp trong những lúc nông nhàn…. Đối với DNNVV, một ý tưởng kinh doanh có thể trở thành hiện thực, bởi nó rất dễ thành lập, bởi sự gọn nhẹ, nguồn vốn ban đầu ít và bởi nguồn vốn đó được hình thành từ chính bản thân chủ doanh nghiệp; nó là nơi đào tạo doanh nhân lý tưởng nhất và là nơi hình thành các doanh nghiệp lớn. Theo kinh nghiệm của các nước phát triển đa số đều đi lên từ DNNVV. Không những thế, DNNVV có thể sẵn sàng phục vụ ở những nơi xa xôi nhất hoặc các khoảng trống vừa và nhỏ của thị trường mà các doanh nghiệp lớn thường bỏ qua, hay không để ý đến. Ở Việt Nam, trong hơn 10 năm qua, DNNVV đã phát triển rộng khắp cả nước, nó được coi là “rường cột” của nền kinh tế. Hiện nay, cùng với quá trình đổi mới kinh tế, Việt Nam đã và đang tích cực chủ động đẩy mạnh hội nhập kinh tế quốc tế, đặc biệt là Việt Nam vừa mới gia nhập vào Tổ chức Thương mại thế giới (WTO)-một tổ chức thương mại toàn cầu. Quá trình hội nhập đã tác động mạnh mẽ tới nền kinh tế nói chung và các doanh nghiệp cũng như các DNNVV nói riêng. Nhờ đó, đã tạo lập được môi trường kinh doanh ngày càng thuận lợi, giúp các DNNVV có nhiều cơ hội để phát triển. Tuy nhiên, do những hạn chế xuất phát từ quy mô nhỏ, những yếu kém trong năng lực sản xuất, kinh doanh và năng lực cạnh tranh, những trở ngại trong môi trường kinh doanh,. nên các doanh nghiệp này đang phải đối mặt với nhiều khó khăn và thách thức.

Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ