Luận văn UEH: Các nhân tố ảnh hưởng kinh doanh phi nông nghiệp ở nông thôn VN

Luận văn thạc sĩ nông nghiệp nghiên cứu ueh các nhân tố ảnh hưởng đến quyết định tham gia hoạt động kinh doanh phi nông nghiệp của hộ gia, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên

• Tác giả: Nguyễn Thị Thanh Hường
• Người hướng dẫn: TS. Trần Tiến Khai
• Trường học: Trường Đại học Kinh tế TP. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Kinh tế phát triển
• Đề tài: Các Nhân Tố Ảnh Hưởng Đến Quyết Định Tham Gia Hoạt Động Kinh Doanh Phi Nông Nghiệp Của Hộ Gia Đình Ở Nông Thôn Việt Nam 2012
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2014
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU
• 1.1. Lý do chọn đề tài
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.3. Câu hỏi nghiên cứu
• 1.4. Phạm vi nghiên cứu
• 1.5. Đối tượng nghiên cứu
• 1.6. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài nghiên cứu
• 2. CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN LÝ THUYẾT
• 2.1. Nền kinh tế phi nông nghiệp nông thôn
• 2.2. Vai trò của nền kinh tế phi nông nghiệp
• 2.3. Mối liên kết giữa các hoạt động nông nghiệp và phi nông nghiệp
• 3. CHƯƠNG 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VÀ DỮ LIỆU
• 3.1. Khung phân tích
• 3.2. Dữ liệu nghiên cứu
• 3.3. Mô hình nghiên cứu
• 3.4. Các biến trong mô hình
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU THỰC NGHIỆM
• 4.1. Tổng quan về đầu tư phi nông nghiệp của hộ gia đình nông thôn Việt Nam
• 4.2. Các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định đầu tư vào hoạt động phi nông nghiệp của hộ nông thôn Việt Nam
• 4.3. Hạn chế của đề tài và hướng nghiên cứu tiếp theo
• Tài liệu tham khảo
• Phụ lục

Tóm tắt

I. Tổng quan về luận văn thạc sĩ và các nhân tố ảnh hưởng

Luận văn thạc sĩ của Nguyễn Thị Thanh Hường nghiên cứu về các nhân tố ảnh hưởng đến quyết định tham gia hoạt động kinh doanh phi nông nghiệp của hộ gia đình ở nông thôn Việt Nam năm 2012. Nghiên cứu này không chỉ giúp hiểu rõ hơn về bối cảnh kinh tế nông thôn mà còn chỉ ra những thách thức mà các hộ gia đình đang phải đối mặt trong việc chuyển đổi từ sản xuất nông nghiệp sang các hoạt động phi nông nghiệp. Các nhân tố như nguồn lực, môi trường kinh doanh và chính sách phát triển đóng vai trò quan trọng trong quyết định này.

1.1. Lý do chọn đề tài nghiên cứu

Nghiên cứu này được thực hiện nhằm tìm hiểu các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định tham gia hoạt động kinh doanh phi nông nghiệp của hộ gia đình ở nông thôn Việt Nam. Việc phát triển các hoạt động phi nông nghiệp không chỉ giúp đa dạng hóa nguồn thu nhập mà còn góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân.

1.2. Mục tiêu và câu hỏi nghiên cứu

Mục tiêu chính của nghiên cứu là xác định các nhân tố ảnh hưởng đến quyết định tham gia hoạt động kinh doanh phi nông nghiệp. Câu hỏi nghiên cứu tập trung vào việc tìm hiểu các yếu tố nào có tác động lớn nhất đến quyết định này và cách thức tận dụng chúng để thúc đẩy sự tham gia của hộ gia đình.

II. Thách thức trong việc tham gia hoạt động kinh doanh phi nông nghiệp

Mặc dù có nhiều cơ hội, nhưng hộ gia đình ở nông thôn Việt Nam vẫn gặp phải nhiều thách thức trong việc tham gia vào hoạt động kinh doanh phi nông nghiệp. Các yếu tố như thiếu vốn, thiếu kiến thức và kỹ năng, cũng như môi trường kinh doanh không thuận lợi là những rào cản lớn. Nghiên cứu chỉ ra rằng việc cải thiện các yếu tố này là cần thiết để tăng cường khả năng tham gia của hộ gia đình.

2.1. Thiếu vốn và nguồn lực

Nhiều hộ gia đình không có đủ vốn để đầu tư vào các hoạt động kinh doanh phi nông nghiệp. Điều này dẫn đến việc họ không thể mở rộng quy mô sản xuất hoặc cải thiện chất lượng sản phẩm. Việc tiếp cận nguồn vốn từ các tổ chức tài chính cũng gặp nhiều khó khăn.

2.2. Thiếu kiến thức và kỹ năng

Nhiều hộ gia đình thiếu kiến thức về thị trường và kỹ năng quản lý kinh doanh. Điều này khiến họ không thể đưa ra quyết định đúng đắn trong việc tham gia vào các hoạt động phi nông nghiệp. Cần có các chương trình đào tạo và hỗ trợ để nâng cao năng lực cho họ.

III. Phương pháp nghiên cứu và khung phân tích

Nghiên cứu sử dụng mô hình logit để phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định tham gia hoạt động kinh doanh phi nông nghiệp. Dữ liệu được thu thập từ cuộc điều tra mức sống hộ gia đình năm 2012, với 6.696 hộ gia đình nông thôn. Khung phân tích giúp xác định các biến độc lập và biến phụ thuộc trong nghiên cứu.

3.1. Mô hình nghiên cứu

Mô hình logit được sử dụng để phân tích xác suất tham gia vào hoạt động kinh doanh phi nông nghiệp. Mô hình này cho phép đánh giá tác động của các yếu tố như nguồn lực, môi trường kinh doanh và chính sách đến quyết định tham gia.

3.2. Dữ liệu nghiên cứu

Dữ liệu nghiên cứu được thu thập từ cuộc điều tra mức sống hộ gia đình năm 2012, bao gồm thông tin về thu nhập, nguồn lực và các yếu tố khác ảnh hưởng đến quyết định tham gia hoạt động kinh doanh phi nông nghiệp.

IV. Kết quả nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn

Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng nguồn nhân lực và môi trường kinh doanh có ảnh hưởng lớn đến quyết định tham gia hoạt động kinh doanh phi nông nghiệp. Nghiên cứu cũng chỉ ra rằng việc cải thiện các yếu tố này có thể giúp tăng cường khả năng tham gia của hộ gia đình. Các chính sách phát triển cần được thiết kế để hỗ trợ hộ gia đình trong việc tiếp cận nguồn vốn và nâng cao kỹ năng.

4.1. Tác động của nguồn nhân lực

Nguồn nhân lực, bao gồm cả số lượng và chất lượng, đóng vai trò quan trọng trong quyết định tham gia hoạt động kinh doanh phi nông nghiệp. Hộ gia đình có nguồn nhân lực tốt hơn thường có khả năng tham gia cao hơn.

4.2. Môi trường kinh doanh và chính sách phát triển

Môi trường kinh doanh thuận lợi và các chính sách phát triển hỗ trợ có thể tạo điều kiện cho hộ gia đình tham gia vào hoạt động kinh doanh phi nông nghiệp. Cần có các biện pháp cụ thể để cải thiện môi trường kinh doanh tại nông thôn.

V. Kết luận và hướng nghiên cứu tiếp theo

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng có nhiều nhân tố ảnh hưởng đến quyết định tham gia hoạt động kinh doanh phi nông nghiệp của hộ gia đình ở nông thôn Việt Nam. Việc hiểu rõ các nhân tố này sẽ giúp các nhà hoạch định chính sách thiết kế các chương trình hỗ trợ hiệu quả hơn. Hướng nghiên cứu tiếp theo có thể tập trung vào việc đánh giá tác động của các chính sách phát triển đến sự tham gia của hộ gia đình.

5.1. Tóm tắt kết quả nghiên cứu

Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng nguồn nhân lực và môi trường kinh doanh là hai yếu tố quan trọng nhất ảnh hưởng đến quyết định tham gia hoạt động kinh doanh phi nông nghiệp. Cần có các biện pháp cụ thể để cải thiện các yếu tố này.

5.2. Đề xuất hướng nghiên cứu tiếp theo

Hướng nghiên cứu tiếp theo có thể tập trung vào việc đánh giá tác động của các chính sách phát triển đến sự tham gia của hộ gia đình vào hoạt động kinh doanh phi nông nghiệp, từ đó đưa ra các khuyến nghị phù hợp.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH NGUYỄN THỊ THANH HƯỜNG CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUYẾT ĐỊNH THAM GIA HOẠT ĐỘNG KINH DOANH PHI NÔNG NGHIỆP CỦA HỘ GIA ĐÌNH Ở NÔNG THÔN VIỆT NAM 2012 LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH - NĂM 2014 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH NGUYỄN THỊ THANH HƯỜNG CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUYẾT ĐỊNH THAM GIA HOẠT ĐỘNG KINH DOANH PHI NÔNG NGHIỆP CỦA HỘ GIA ĐÌNH Ở NÔNG THÔN VIỆT NAM 2012 Chuyên ngành: Kinh tế phát triển MÃ SỐ: 60310105 LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: TS: TRẦN TIẾN KHAI TP. HỒ CHÍ MINH - NĂM 2014 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan luận văn " Các nhân tố ảnh hưởng đến quyết định tham gia hoạt động kinh doanh phi nông nghiệp của hộ gia đình ở nông thôn Việt Nam 2012” là nghiên cứu do tôi thực hiện. Tôi xin cam đoan các thông tin trích dẫn đều đã được chỉ rõ nguồn gốc và có độ chính xác cao trong phạm vi hiểu biết của tôi. Các số liệu, kết quả nêu trong luận văn là trung thực và chưa từng được ai công bố trong bất kỳ công trình nào khác. Tôi xin chịu trách nhiệm về nghiên cứu của mình. Học viên thực hiện Luận văn Nguyễn Thị Thanh Hường LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC Trang phụ bìa Lời cam đoan Mục lục Danh mục bảng biểu. Danh mục hình vẽ, đồ thị.1 Lý do chọn đề tài .2 Mục tiêu nghiên cứu .3 Câu hỏi nghiên cứu .4 Phạm vi nghiên cứu.5 Đối tượng nghiên cứu.6 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài nghiên cứu. 4 CHƯƠNG II . 5 TỔNG QUAN LÝ THUYẾT .2 Vai trò của nền kinh tế phi nông nghiệp.3 Mối liên kết giữa các hoạt động nông nghiệp và phi nông nghiệp.4 Các yếu tố tác động vào sự tham gia các hoạt động kinh tế phi nông nghiệp của hộ…………………………………………………………………………….1 Yếu tố “đẩy” và “kéo”………………………………………………………….2 Yếu tố bên ngoài, năng lực hộ.3 Mô hình kinh tế hộ nông dân với hoạt động phi nông nghiệp . 20 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.5 Đầu tư vào lĩnh vực kinh doanh của nông hộ nông thôn.6 Nghiên cứu thực nghiệm về tác động của hoạt động phi nông nghiệp ở nông thôn Việt Nam.7 Tóm tắt khung lý thuyết.30 CHƯƠNG III. 32 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VÀ DỮ LIỆU .1 Khung phân tích.2 Dữ liệu nghiên cứu .3 Mô hình nghiên cứu: .4 Các biến trong mô hình . 35 CHƯƠNG IV . 40 KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU THỰC NGHIỆM .1 Tổng quan về đầu tư phi nông nghiệp của hộ gia đình nông thôn Việt Nam.2 Các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định đầu tư vào hoạt động phi nông nghiệp của hộ nông thôn Việt Nam .57 KẾT LUẬN , KIẾN NGHỊ .3 Hạn chế của đề tài và hướng nghiên cứu tiếp theo.60 Tài liệu tham khảo Phụ lục LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC BẢNG BIỂU Bảng 2. 1: Yếu tố “đẩy” và “kéo” . 1: mô tả biến dự kiến: . 1: Số liệu hộ đầu tư vào kinh doanh phi nông nghiệp. 2:Vốn đầu tư trung bình của hộ vào kinh doanh phi nông nghiệp . 3:Thống kê giá trị trung bình của các biến số. 4: Kết quả ước lượng mô hình logit về xác suất tham gia đầu tư phi nông nghiệp của hộ gia đình nông thôn Việt Nam 2012. 5 so sánh giữa hộ có thành viên trong nước gửi tiền về và hộ có thành viên ở nước ngoài gửi tiền về .54 DANH MỤC HÌNH VẼ, ĐỒ THỊ Hình 2. 1 mối quan hệ sản xuất và tiêu dùng giữa hai khu vực nông nghiệp và phi nông nghiệp. 2 Phân bổ thời gian của hộ nông dân với hoạt động phi nông nghiệp . 3 Phân bổ thời gian của hộ nông dân không có hoạt động phi nông nghiệp25 Hình 2. 4 Nhân tố quyết định của hoạt động phi nông nghiệp . 5: Phân loại các nguồn thu nhập tiềm năng của hộ gia đình.1 :Khung phân tích . 1 :Tỷ lệ đầu tư vào các ngành nghề của hộ. 2: Tỷ lệ đăng ký giấy phép kinh doanh của hộ đầu tư phi nông nghiệp (ĐVT: %). 3 Vốn đầu tư trung bình của hộ gia đình vào các lĩnh vực trong giai đoạn 2008-2012.47 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] -1- Tóm tắt Nghiên cứu này sử dụng bộ dữ liệu Điều tra mức sống hộ gia đình của Việt Nam năm 2012 nhằm mục đích phát hiện ra các yếu tố ảnh hưởng vào việc tham gia vào sản xuất, kinh doanh phi nông, lâm, thủy sản (gọi chung là phi nông nghiệp) ở cấp hộ gia đình ở nông thôn Việt Nam và đưa ra một số ý kiến nghị nhằm cải thiện mức độ tham gia phi nông nghiệp của nông hộ. Tập dữ liệu bao gồm 6.696 hộ gia đình nông thôn của 8 vùng kinh tế. Sử dụng mô hình logit để phân tích các yếu tố có ảnh hưởng tới quyết định tham gia vào phi nông nghiệp hay không. Kết quả cho thấy nguồn nhân lực cả về số lượng và chất lượng đóng vai trò quan trọng trong quyết định tham gia của các hộ gia đình nông thôn vào các hoạt động phi nông nghiệp tạo ra thu nhập. Tài chính của hộ có ảnh hưởng, tuy nhiên vai trò đóng góp trong quyết định tham gia và tỷ lệ tham gia phi nông nghiệp của hộ gia đình không cao. Môi trường kinh doanh ở nông thôn đóng một vai trò quan trọng trong quyết định tham gia của nông hộ vào các hoạt động phi nông nghiệp. LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] -2- CHƯƠNG 1 GIỚI THIỆU 1.1 Lý do chọn đề tài Phát triển các hoạt động phi nông nghiệp để đa dạng hóa các ngành nghề nông thôn là một trong những nội dung cơ bản của công nghiệp hóa-hiện đại hóa đất nước. Sản xuất phi nông nghiệp theo hướng đa dạng hóa ngành nghề là một quy luật mà hầu hết các nước đang phát triển đều trải qua, làm cho nền nông nghiệp nước ta ngày càng đa dạng với nhiều hình thức khác nhau, không chỉ đơn thuần là độc canh lúa nước mà sản xuất phi nông nghiệp với nhiều mặt hàng ra đời và phát triển. Phát triển các hoạt động phi nông nghiệp một mặt thu hút lao động dư thừa và tạo thu nhập và mặt khác quan trọng hơn, nó là giải pháp có hiệu quả để chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp nông thôn. Góp phần thúc đẩy phân công lao động xã hội, phát triển ngành nghề, thu hút vốn và nguồn lực trong dân. Giúp cho nền kinh tế nông thôn càng phát triển, vượt qua những khó khăn, nâng cao hiệu quả sản xuất hướng tới sự phát triển toàn diện của bản thân người nông dân và nâng cao chất lượng cuộc sống của họ. Ở nông thôn, lao động vẫn tập trung chủ yếu làm trồng trọt với sản lượng tạo ra chiếm trên 80% tổng giá trị sản xuất. Cơ cấu kinh tế nông thôn ở nước ta không những lạc hậu, chậm chuyển đổi mà còn diễn ra không đồng đều giữa các vùng và nhiều địa phương: vùng Đông Nam Bộ, số hộ sản xuất nông nghiệp chiếm 64%, Tây Bắc 93%, Bắc Trung Bộ 82%, Tây Nguyên trên 91%.Trong cơ cấu thu nhập bình quân một tháng của thành viên hộ năm 2012 thì các hoạt động nông, lâm, thủy sản chiếm 31,2%; tỷ trọng của thu nhập từ hoạt động dịch vụ và thương mại chỉ chiếm 13,5%. Tuy có sự chuyển đổi cơ cấu kinh tế từ nông, lâm, thủy sản sang các ngành khác tuy nhiên sự chuyển đổi này diễn ra khá chậm. Nếu xét trong cơ cấu thu nhập bình quân một tháng của thành viên hộ gia đình nông thôn thì tỷ lệ thu nhập từ nông, lâm, thủy sản giảm từ 39,4% trong năm 2008 xuống còn 31,8% trong năm LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] -3- 2012; còn tỷ lệ thu nhập từ thương nghiệp và dịch vụ tăng rất ít từ 12,1% (2008) lên 13,5% (2012). Tỷ lệ nông hộ có tham gia hoạt động phi nông, lâm, thủy sản trong năm 2008 là 31,5% giảm xuống còn 27,6% trong 2012 (Tổng Cục Thống Kê, năm 2012). Có thể thấy tham gia, phát triển sản xuất, kinh doanh phi nông, lâm thủy sản chưa được chú trọng nhiều ở nông thôn. Thách thức lớn nhất đối với sự phát triển và chuyển đổi cơ cấu kinh tế của nước ta hiện nay là việc chuyển lao động ra khỏi nông nghiệp để tăng năng suất lao động và tăng thu nhập của nông dân. Không thể chỉ đợi cho công nghiệp hiện đại ở đô thị và ở các khu công nghiệp thu hút lao động, hay trông đợi vào việc di dân hay xuất khẩu lao động. Cần phải phát động một phong trào phát triển khu vực phi nông nghiệp ở nông thôn để tạo việc làm và mở ra những nguồn thu nhập mới cho nông hộ. Đó chính là lý do tôi thực hiện nghiên cứu vấn đề “ Các nhân tố ảnh hưởng đến quyết định tham gia hoạt động kinh doanh phi nông nghiệp của hộ gia đình ở nông thôn Việt Nam 2012”.2 Mục tiêu nghiên cứu - Tìm hiểu các nhân tố nào ảnh hưởng đến quyết định tham gia hoạt động kinh doanh phi nông nghiệp của hộ gia đình ở nông thôn Việt Nam 2012. - Từ đó đề xuất một số giải pháp nhằm giúp thúc đẩy tham gia kinh doanh phi nông nghiệp trong khu vực nông thôn để có thể nâng cao chất lượng đời sống ở nông thôn.3 Câu hỏi nghiên cứu � Các nhân tố nào ảnh hưởng đến quyết định tham gia vào hoạt động kinh doanh phi nông nghiệp của hộ gia đình ở nông thôn Việt Nam 2012? � Tận dụng các yếu tố đó như thế nào để thúc đẩy tham gia kinh doanh phi nông nghiệp của hộ gia đình nông thôn Việt Nam? LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.4 Phạm vi nghiên cứu. Bài nghiên cứu dựa trên bộ dữ liệu điều tra mức sống của hộ gia đình năm 2012. Trong đó dữ liệu nghiên cứu chính là 6.696 hộ gia đình ở nông thôn Việt Nam trong năm 2012.5 Đối tượng nghiên cứu. Bài nghiên cứu tập trung làm rõ các nhân tố ảnh hưởng đến quyết định tham gia vào hoạt động kinh doanh phi nông nghiệp của hộ gia đình ở nông thôn Việt Nam 2012. Trong đó đối tượng nghiên cứu chính là các hộ gia đình ở nông thôn Việt Nam và các nhân tố tác động đến các quyết định tham gia kinh doanh phi nông nghiệp của họ. Đối tượng khảo sát là các hộ gia đình nông thôn được khảo sát trong cuộc điều tra mức sống của hộ gia đình Việt Nam năm 2012.