Luận văn thạc sĩ tổ chức thực hiện pháp luật về nghĩa vụ quân sự từ thực tiễn quận thanh xuân thành phố hà nội

Luận văn thạc sĩ phân tích tổ chức thực hiện pháp luật về nghĩa vụ quân sự tại quận Thanh Xuân, Hà Nội, đánh giá thực trạng và đề xuất giải pháp.

• Tác giả: Lê Hồng Kỳ
• Người hướng dẫn: PGS.TS Vũ Đức Đán
• Trường học: Học viện Hành chính Quốc gia
• Chuyên ngành: Luật Hiến pháp và Luật Hành chính
• Đề tài: Tổ Chức Thực Hiện Pháp Luật Về Nghĩa Vụ Quân Sự - Từ Thực Tiễn Quận Thanh Xuân, Thành Phố Hà Nội
• Loại tài liệu: thesis
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CỦA TỔ CHỨC THỰC HIỆN PHÁP LUẬT VỀ NGHĨA VỤ QUÂN SỰ
• 1.1. Những vấn đề chung của nghĩa vụ quân sự và pháp luật về nghĩa vụ quân sự
• 1.1.1. Khái niệm nghĩa vụ quân sự, pháp luật về nghĩa vụ quân sự
• 1.1.1.1. Khái niệm nghĩa vụ quân sự
• 1.1.1.2. Khái niệm pháp luật về nghĩa vụ quân sự
• 1.1.2. Đặc điểm của nghĩa vụ quân sự, pháp luật về nghĩa vụ quân sự
• 1.1.2.1. Đặc điểm của nghĩa vụ quân sự
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG TỔ CHỨC THỰC HIỆN PHÁP LUẬT VỀ NGHĨA VỤ QUÂN SỰ TRÊN ĐỊA BÀN QUẬN THANH XUÂN, THÀNH PHỐ HÀ NỘI
• 2.1. Các yếu tố tác động, ảnh hưởng đến tổ chức thực hiện pháp luật về nghĩa vụ quân sự ở quận Thanh Xuân
• 2.1.1. Vị trí địa lý, tình hình chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội
• 2.1.2. Tình hình dân số và thanh niên trong độ tuổi thực hiện nghĩa vụ quân sự
• 2.1.3. Những thuận lợi, khó khăn
• 2.2. Tổ chức thực hiện pháp luật về nghĩa vụ quân sự từ năm 2014 đến năm 2017 ở quận Thanh Xuân, thành phố Hà Nội
• 2.2.1. Công tác lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy Đảng, chính quyền và Ban chỉ huy quân sự các cấp
• 2.2.2. Công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật về nghĩa vụ quân sự
• 2.2.3. Thực hiện nội dung pháp luật về nghĩa vụ quân sự
• 2.2.4. Đánh giá chung về tổ chức thực hiện pháp luật về nghĩa vụ của quận Thanh Xuân từ năm 2014-2017
• 2.3. Tiểu kết chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: QUAN ĐIỂM VÀ GIẢI PHÁP BẢO ĐẢM TỔ CHỨC THỰC HIỆN PHÁP LUẬT VỀ NGHĨA VỤ QUÂN SỰ TỪ THỰC TIỄN QUẬN THANH XUÂN, THÀNH PHỐ HÀ NỘI
• 3.1. Quan điểm bảo đảm tổ chức thực hiện pháp luật về nghĩa vụ quân sự
• 3.2. Chế độ thực hiện nghĩa vụ quân sự
• 3.3. Đường lối quan điểm của đảng trong thực hiện hai nhiệm vụ chiến lược, xây dựng và bảo vệ tổ quốc
• 3.4. Hoàn thiện thể chế, chính sách, pháp luật, bảo đảm sự công bằng, bình đẳng trong tổ chức thực hiện pháp luật về nghĩa vụ quân sự
• 3.5. Giải pháp bảo đảm tổ chức thực hiện pháp luật về nghĩa vụ quân sự
• 3.5.1. Giải pháp chung bảo đảm tổ chức thực hiện pháp luật về nghĩa vụ quân sự
• 3.5.2. Giải pháp cụ thể bảo đảm nâng cao chất lượng, hiệu quả đăng ký, quản lý công dân trong độ tuổi nghĩa vụ quân sự và tuyển chọn, gọi công dân nhập ngũ
• 3.6. Tiểu kết chương 3
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Những vấn đề lý luận của tổ chức thực hiện pháp luật về nghĩa vụ quân sự

Luận văn thạc sĩ này tập trung vào việc phân tích các vấn đề lý luận liên quan đến tổ chức thực hiện pháp luật nghĩa vụ quân sự. Đầu tiên, khái niệm nghĩa vụ quân sự được định nghĩa là trách nhiệm của công dân trong việc phục vụ trong Quân đội nhân dân Việt Nam. Điều này không chỉ thể hiện nghĩa vụ mà còn là vinh dự của mỗi công dân. Pháp luật về nghĩa vụ quân sự được xây dựng nhằm điều chỉnh các quan hệ xã hội liên quan đến nghĩa vụ này, bao gồm quyền lợi và trách nhiệm của công dân cũng như các chế tài xử lý vi phạm. Đặc điểm của nghĩa vụ quân sự là tính bắt buộc và tính thiêng liêng, thể hiện trách nhiệm của công dân đối với tổ quốc. Những quy định này không chỉ đảm bảo sự công bằng mà còn nâng cao ý thức pháp luật trong cộng đồng.

1.1. Khái niệm nghĩa vụ quân sự và pháp luật về nghĩa vụ quân sự

Nghĩa vụ quân sự được hiểu là trách nhiệm của công dân trong việc tham gia bảo vệ tổ quốc. Theo Luật nghĩa vụ quân sự 2015, nghĩa vụ này bao gồm phục vụ tại ngũ và trong các lực lượng dự bị. Pháp luật về nghĩa vụ quân sự là hệ thống quy định do nhà nước ban hành nhằm điều chỉnh các quan hệ xã hội liên quan đến nghĩa vụ này. Điều này bao gồm các quy định về quyền lợi, trách nhiệm của công dân và các chế tài xử lý vi phạm. Sự hiểu biết về khái niệm này là rất quan trọng để đảm bảo việc thực hiện nghĩa vụ quân sự một cách hiệu quả và công bằng.

1.2. Đặc điểm của tổ chức thực hiện pháp luật về nghĩa vụ quân sự

Tổ chức thực hiện pháp luật về nghĩa vụ quân sự có những đặc điểm riêng biệt. Đầu tiên, đây là một nhiệm vụ bắt buộc đối với mọi công dân trong độ tuổi quy định. Thứ hai, việc thực hiện nghĩa vụ quân sự không chỉ là trách nhiệm cá nhân mà còn là trách nhiệm của toàn xã hội. Điều này thể hiện qua việc các cơ quan nhà nước, tổ chức và cá nhân đều có vai trò trong việc tuyên truyền, giáo dục và thực hiện pháp luật về nghĩa vụ quân sự. Hơn nữa, việc tổ chức thực hiện pháp luật này cần phải đảm bảo tính minh bạch và công bằng, nhằm tạo điều kiện cho mọi công dân có thể thực hiện nghĩa vụ của mình một cách dễ dàng và hiệu quả.

II. Thực trạng tổ chức thực hiện pháp luật về nghĩa vụ quân sự tại quận Thanh Xuân Hà Nội

Chương này phân tích thực trạng tổ chức thực hiện pháp luật nghĩa vụ quân sự tại quận Thanh Xuân, Hà Nội trong giai đoạn từ 2014 đến 2017. Các yếu tố tác động đến việc thực hiện pháp luật này bao gồm tình hình chính trị, kinh tế, văn hóa và xã hội của quận. Đặc biệt, tình hình dân số và thanh niên trong độ tuổi thực hiện nghĩa vụ quân sự có ảnh hưởng lớn đến công tác tuyển chọn và gọi công dân nhập ngũ. Công tác lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy Đảng và chính quyền địa phương cũng đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả thực hiện pháp luật về nghĩa vụ quân sự. Đánh giá chung cho thấy, mặc dù đã có những kết quả tích cực, nhưng vẫn còn nhiều khó khăn, vướng mắc cần được khắc phục.

2.1. Các yếu tố tác động đến tổ chức thực hiện pháp luật về nghĩa vụ quân sự

Các yếu tố như vị trí địa lý, tình hình chính trị, kinh tế, văn hóa và xã hội của quận Thanh Xuân có ảnh hưởng lớn đến việc thực hiện pháp luật về nghĩa vụ quân sự. Tình hình dân số và thanh niên trong độ tuổi thực hiện nghĩa vụ quân sự cũng là một yếu tố quan trọng. Những thuận lợi như sự quan tâm của chính quyền địa phương và sự tham gia tích cực của cộng đồng đã góp phần nâng cao hiệu quả thực hiện nghĩa vụ quân sự. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều khó khăn như nhận thức của người dân về nghĩa vụ quân sự chưa cao, dẫn đến việc thực hiện chưa đạt yêu cầu.

2.2. Đánh giá chung về tổ chức thực hiện pháp luật về nghĩa vụ quân sự

Đánh giá chung cho thấy, tổ chức thực hiện pháp luật về nghĩa vụ quân sự tại quận Thanh Xuân đã có những bước tiến đáng kể. Công tác lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy Đảng và chính quyền địa phương đã được thực hiện tốt, góp phần nâng cao nhận thức của người dân về nghĩa vụ quân sự. Tuy nhiên, vẫn còn tồn tại nhiều vấn đề cần khắc phục, như việc tuyên truyền, phổ biến pháp luật về nghĩa vụ quân sự chưa thực sự hiệu quả. Cần có những giải pháp cụ thể để nâng cao chất lượng công tác tuyển chọn và gọi công dân nhập ngũ, đảm bảo công bằng và bình đẳng trong thực hiện nghĩa vụ quân sự.

III. Quan điểm và giải pháp bảo đảm tổ chức thực hiện pháp luật về nghĩa vụ quân sự

Chương này đưa ra các quan điểm và giải pháp nhằm bảo đảm tổ chức thực hiện pháp luật về nghĩa vụ quân sự tại quận Thanh Xuân. Đầu tiên, cần có sự đồng bộ trong các chính sách và quy định pháp luật để đảm bảo tính hiệu quả trong việc thực hiện nghĩa vụ quân sự. Thứ hai, cần nâng cao ý thức trách nhiệm của mỗi công dân trong việc thực hiện nghĩa vụ quân sự. Các giải pháp cụ thể như tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật về nghĩa vụ quân sự, cải thiện quy trình tuyển chọn và gọi công dân nhập ngũ cũng cần được thực hiện. Những giải pháp này không chỉ giúp nâng cao hiệu quả thực hiện pháp luật mà còn góp phần xây dựng nền quốc phòng toàn dân vững mạnh.

3.1. Quan điểm bảo đảm tổ chức thực hiện pháp luật về nghĩa vụ quân sự

Quan điểm bảo đảm tổ chức thực hiện pháp luật về nghĩa vụ quân sự cần phải dựa trên nguyên tắc công bằng, bình đẳng và minh bạch. Mỗi công dân đều có quyền và nghĩa vụ như nhau trong việc thực hiện nghĩa vụ quân sự. Cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan nhà nước, tổ chức và cá nhân trong việc thực hiện nghĩa vụ quân sự. Điều này không chỉ giúp nâng cao hiệu quả thực hiện pháp luật mà còn tạo ra sự đồng thuận trong xã hội về trách nhiệm bảo vệ tổ quốc.

3.2. Giải pháp cụ thể bảo đảm tổ chức thực hiện pháp luật về nghĩa vụ quân sự

Giải pháp cụ thể để bảo đảm tổ chức thực hiện pháp luật về nghĩa vụ quân sự bao gồm việc tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật về nghĩa vụ quân sự đến từng người dân. Cần cải thiện quy trình tuyển chọn và gọi công dân nhập ngũ, đảm bảo tính công bằng và minh bạch. Ngoài ra, cần có các chính sách hỗ trợ cho những công dân thực hiện nghĩa vụ quân sự, nhằm khuyến khích tinh thần trách nhiệm của mỗi công dân trong việc bảo vệ tổ quốc. Những giải pháp này sẽ góp phần nâng cao hiệu quả thực hiện pháp luật về nghĩa vụ quân sự tại quận Thanh Xuân.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Nghĩa vụ quân sự (NVQS) là một trong những nhiệm vụ trọng yếu của công dân Việt Nam, góp phần xây dựng và bảo vệ tổ quốc. Theo Luật NVQS năm 2015, công dân nam trong độ tuổi từ 18 đến 25 (có thể kéo dài đến 27 tuổi đối với người có trình độ cao đẳng, đại học) có nghĩa vụ phục vụ tại ngũ hoặc trong ngạch dự bị. Từ năm 2014 đến 2017, quận Thanh Xuân, thành phố Hà Nội đã triển khai tổ chức thực hiện pháp luật về NVQS với nhiều kết quả tích cực nhưng cũng còn tồn tại những khó khăn, bất cập cần được giải quyết.

Mục tiêu nghiên cứu của luận văn là làm sáng tỏ cơ sở lý luận và thực trạng tổ chức thực hiện pháp luật về NVQS tại quận Thanh Xuân trong giai đoạn 2014-2017, từ đó đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả, đảm bảo công bằng, bình đẳng trong thực hiện NVQS. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào công tác đăng ký, quản lý công dân trong độ tuổi NVQS và tuyển chọn, gọi công dân nhập ngũ tại địa phương này.

Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc góp phần hoàn thiện pháp luật về NVQS, nâng cao hiệu lực, hiệu quả tổ chức thực hiện pháp luật, đồng thời hỗ trợ công tác quản lý, tuyển chọn nguồn nhân lực phục vụ quốc phòng toàn dân. Các chỉ số như tỷ lệ công dân đăng ký NVQS, số lượng công dân nhập ngũ đúng chỉ tiêu, và mức độ tuân thủ pháp luật được sử dụng làm thước đo hiệu quả tổ chức thực hiện pháp luật tại quận Thanh Xuân.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên phương pháp luận duy vật biện chứng và duy vật lịch sử của Chủ nghĩa Mác-Lênin, kết hợp với hệ thống quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam và tư tưởng Hồ Chí Minh về quốc phòng toàn dân. Hai lý thuyết chính được áp dụng là:

• Lý thuyết về tổ chức thực hiện pháp luật: Nhấn mạnh vai trò của các chủ thể pháp luật trong việc biến quy định pháp luật thành hành động thực tiễn, đảm bảo pháp luật được thi hành nghiêm minh, công bằng.
• Lý thuyết về nghĩa vụ quân sự và quốc phòng toàn dân: Phân tích vai trò của NVQS trong xây dựng lực lượng vũ trang nhân dân, bảo vệ chủ quyền quốc gia, đồng thời làm rõ các đặc điểm, nội dung và phạm vi pháp luật về NVQS.

Các khái niệm chính bao gồm: nghĩa vụ quân sự, pháp luật về nghĩa vụ quân sự, tổ chức thực hiện pháp luật, đăng ký nghĩa vụ quân sự, tuyển chọn và gọi công dân nhập ngũ, lực lượng dự bị động viên.

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn sử dụng phương pháp tổng hợp, phân tích, diễn dịch, quy nạp, thống kê, so sánh và đánh giá để làm sáng tỏ các vấn đề lý luận và thực tiễn. Nguồn dữ liệu chính bao gồm:

• Số liệu thống kê từ Ban Chỉ huy Quân sự quận Thanh Xuân giai đoạn 2014-2017.
• Báo cáo tổng kết công tác NVQS của các cơ quan chức năng.
• Khảo sát thực tiễn tại các phường thuộc quận Thanh Xuân.
• Văn bản pháp luật liên quan như Luật NVQS 2015, Nghị định số 13/2016/NĐ-CP, Thông tư hướng dẫn của Bộ Quốc phòng.

Cỡ mẫu khảo sát khoảng vài trăm công dân trong độ tuổi NVQS và cán bộ quản lý địa phương được chọn theo phương pháp chọn mẫu ngẫu nhiên có chủ đích nhằm đảm bảo tính đại diện. Quá trình nghiên cứu kéo dài trong khoảng 3 năm, từ 2014 đến 2017, với các giai đoạn thu thập số liệu, phân tích và đề xuất giải pháp.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tỷ lệ đăng ký nghĩa vụ quân sự đạt khoảng 95% công dân trong độ tuổi tại quận Thanh Xuân trong giai đoạn 2014-2017, thể hiện sự tuân thủ cao của người dân với quy định pháp luật. Tuy nhiên, vẫn còn khoảng 5% công dân chưa đăng ký do di chuyển hoặc thiếu thông tin.

2. Chất lượng tuyển chọn công dân nhập ngũ được nâng cao, với tỷ lệ công dân có trình độ đại học, cao đẳng chiếm khoảng 30% tổng số nhập ngũ, góp phần xây dựng lực lượng quân đội chính quy, tinh nhuệ. So với giai đoạn trước, tỷ lệ này tăng khoảng 10%.

3. Công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về NVQS được đẩy mạnh, với hơn 80% công dân trong độ tuổi nhận thức đầy đủ về nghĩa vụ và quyền lợi khi thực hiện NVQS. Các hình thức tuyên truyền đa dạng như qua hội nghị, phương tiện truyền thông và các tổ chức đoàn thể.

4. Khó khăn trong quản lý công dân tạm vắng và di chuyển vẫn còn tồn tại, gây khó khăn cho việc cập nhật, quản lý hồ sơ NVQS. Tỷ lệ công dân tạm vắng không đăng ký tạm vắng chiếm khoảng 7%, ảnh hưởng đến độ chính xác của dữ liệu quản lý.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân của những kết quả tích cực trên là do sự lãnh đạo chặt chẽ của cấp ủy Đảng, chính quyền địa phương và Ban Chỉ huy Quân sự quận Thanh Xuân, cùng với sự phối hợp hiệu quả giữa các cơ quan, tổ chức trong công tác đăng ký, quản lý và tuyển chọn công dân. Việc áp dụng các văn bản pháp luật mới như Luật NVQS 2015 và Nghị định số 13/2016/NĐ-CP đã tạo hành lang pháp lý vững chắc, đồng thời nâng cao nhận thức pháp luật cho người dân.

So với một số nghiên cứu trong nước, kết quả tại quận Thanh Xuân tương đối khả quan, đặc biệt về tỷ lệ đăng ký và chất lượng tuyển chọn. Tuy nhiên, khó khăn trong quản lý công dân tạm vắng và di chuyển cũng là vấn đề chung của nhiều địa phương, đòi hỏi có giải pháp đồng bộ hơn.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ cột thể hiện tỷ lệ đăng ký NVQS theo năm, biểu đồ tròn phân bố trình độ học vấn của công dân nhập ngũ, và bảng tổng hợp số liệu về công tác tuyên truyền pháp luật.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường công tác quản lý công dân tạm vắng và di chuyển: Xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu điện tử liên thông giữa các cơ quan công an, quân sự và địa phương để cập nhật kịp thời thông tin công dân. Thời gian thực hiện trong 1-2 năm, do UBND quận Thanh Xuân chủ trì phối hợp với các phòng ban liên quan.

2. Đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến pháp luật về NVQS: Sử dụng đa dạng các kênh truyền thông, tổ chức các buổi tập huấn, hội nghị cho thanh niên và gia đình nhằm nâng cao nhận thức và trách nhiệm thực hiện NVQS. Mục tiêu tăng tỷ lệ nhận thức lên trên 90% trong vòng 1 năm, do Ban Chỉ huy Quân sự quận phối hợp với Đoàn Thanh niên thực hiện.

3. Nâng cao chất lượng tuyển chọn công dân nhập ngũ: Ưu tiên tuyển chọn công dân có trình độ chuyên môn, sức khỏe tốt, đồng thời tổ chức các lớp bồi dưỡng kiến thức quốc phòng trước khi nhập ngũ. Thời gian triển khai liên tục hàng năm, do Hội đồng NVQS quận và các đơn vị quân đội phối hợp thực hiện.

4. Hoàn thiện chính sách, chế độ đối với công dân thực hiện NVQS và gia đình: Đề xuất sửa đổi, bổ sung các chính sách ưu đãi, hỗ trợ đào tạo nghề, tạo việc làm cho quân nhân xuất ngũ nhằm động viên, khích lệ công dân thực hiện nghĩa vụ. Chủ thể thực hiện là Bộ Quốc phòng, Bộ Lao động Thương binh và Xã hội, trong vòng 2-3 năm tới.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cán bộ, công chức làm công tác quân sự địa phương: Nắm vững quy trình, thủ tục đăng ký, quản lý và tuyển chọn công dân nhập ngũ, từ đó nâng cao hiệu quả công tác tại địa phương.

2. Nhà nghiên cứu, giảng viên ngành Luật Hiến pháp và Luật Hành chính: Sử dụng luận văn làm tài liệu tham khảo để nghiên cứu sâu về pháp luật NVQS và tổ chức thực hiện pháp luật trong lĩnh vực quốc phòng.

3. Sinh viên, học viên cao học chuyên ngành Luật và Quản lý Nhà nước: Học tập, tham khảo các phương pháp nghiên cứu và kết quả thực tiễn về tổ chức thực hiện pháp luật NVQS.

4. Cơ quan quản lý nhà nước về quốc phòng và an ninh: Áp dụng các đề xuất, giải pháp nhằm hoàn thiện chính sách, nâng cao hiệu lực, hiệu quả công tác NVQS trên địa bàn cả nước.

Câu hỏi thường gặp

1. Nghĩa vụ quân sự là gì và ai phải thực hiện?
   Nghĩa vụ quân sự là trách nhiệm thiêng liêng của công dân phục vụ trong Quân đội nhân dân Việt Nam, bao gồm phục vụ tại ngũ và phục vụ trong ngạch dự bị. Công dân nam từ 18 đến 25 tuổi (có thể kéo dài đến 27 tuổi với người có trình độ cao đẳng, đại học) phải thực hiện nghĩa vụ này theo quy định pháp luật.

2. Quy trình đăng ký nghĩa vụ quân sự được thực hiện như thế nào?
   Công dân trong độ tuổi NVQS phải đăng ký tại Ban Chỉ huy Quân sự cấp xã nơi cư trú hoặc cơ quan, tổ chức nơi làm việc. Việc đăng ký bao gồm đăng ký lần đầu, bổ sung khi có thay đổi và đăng ký tạm vắng khi di chuyển. Thủ tục được quy định rõ trong Nghị định số 13/2016/NĐ-CP.

3. Tiêu chuẩn tuyển chọn công dân nhập ngũ gồm những gì?
   Tiêu chuẩn gồm độ tuổi từ 18 đến 25 (đến 27 với người có trình độ cao đẳng, đại học), tiêu chuẩn chính trị rõ ràng, sức khỏe đạt loại 1, 2 hoặc 3 theo quy định, và trình độ văn hóa phù hợp (ưu tiên từ lớp 8 trở lên). Công dân nữ có ngành nghề phù hợp cũng có thể được tuyển chọn.

4. Làm thế nào để quản lý hiệu quả công dân tạm vắng?
   Cần xây dựng hệ thống quản lý dữ liệu liên thông giữa các cơ quan công an, quân sự và địa phương, đồng thời tăng cường kiểm tra, giám sát và tuyên truyền để công dân thực hiện đăng ký tạm vắng đúng quy định, giảm thiểu sai sót trong quản lý.

5. Chế độ chính sách dành cho quân nhân sau khi xuất ngũ là gì?
   Quân nhân xuất ngũ được hưởng các chế độ ưu đãi theo quy định của Nhà nước, bao gồm hỗ trợ đào tạo nghề, tạo việc làm, chế độ bảo hiểm và các chính sách xã hội khác nhằm giúp họ hòa nhập cuộc sống dân sự hiệu quả.

Kết luận

• Luận văn đã làm rõ cơ sở lý luận và thực trạng tổ chức thực hiện pháp luật về nghĩa vụ quân sự tại quận Thanh Xuân, Hà Nội trong giai đoạn 2014-2017.
• Tỷ lệ đăng ký NVQS đạt khoảng 95%, chất lượng tuyển chọn công dân nhập ngũ được nâng cao, tuy nhiên vẫn còn tồn tại khó khăn trong quản lý công dân tạm vắng.
• Công tác tuyên truyền pháp luật được đẩy mạnh, góp phần nâng cao nhận thức và trách nhiệm của công dân.
• Đề xuất các giải pháp cụ thể nhằm tăng cường quản lý, nâng cao hiệu quả tuyển chọn và hoàn thiện chính sách chế độ liên quan đến NVQS.
• Khuyến nghị các cơ quan chức năng triển khai các giải pháp trong vòng 1-3 năm tới để nâng cao hiệu lực, hiệu quả tổ chức thực hiện pháp luật về NVQS, góp phần xây dựng nền quốc phòng toàn dân vững mạnh.

Quý độc giả và các cơ quan quản lý được khuyến khích tham khảo và áp dụng kết quả nghiên cứu nhằm nâng cao chất lượng công tác nghĩa vụ quân sự tại địa phương và trên toàn quốc.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CỦA TỔ CHỨC THỰC HIỆN PHÁP LUẬT VỀ NGHĨA VỤ QUÂN SỰ 1. Những vấn đề chung của nghĩa vụ quân sự và pháp luật về nghĩa vụ quân sự 1. Khái niệm nghĩa vụ quân sự, pháp luật về nghĩa vụ quân sự 1. Khái niệm nghĩa vụ quân sự TheoWikipedia tiếng Việt, nghĩa vụ quân sự được định nghĩa đơn giản nhất, đó là nghĩa vụ mà một cá nhân hoặc một nhóm người thực hiện trong quân đội hoặc lực lượng dân quân, cho dù họ phải thực hiện một công việc đã được sắp xếp trước mà không được lựa chọn.

Tại Điều 4 Luật NVQS 2015 nêu “Nghĩa vụ quân sự là nghĩa vụ vẻ vang của công dân phục vụ trong Quân đội nhân dân Việt Nam; thực hiện nghĩa vụ quân sự bao gồm phục vụ tại ngũ và phục vụ trong ngạch dự bị của quân đội nhân dân Việt Nam”. Như vậy NVQS là nghĩa vụ của công dân đối với tổ quốc, công dân phải thực hiện các quy định của pháp luật về NVQS khi tham gia quan hệ xã hội. Nghĩa vụ quân sự được thực hiện thông qua việc phục vụ trong quân đội nhân dân, bao gồm phục vụ tại ngũ và phục vụ trong lực lượng DBĐV và phục vụ trong các lực lượng khác được pháp luật công nhận. Nghĩa vụ quân sự không chỉ là nghĩa vụ vẻ vang mà còn là trách nhiệm và bắt buộc phải thực hiện đối với mọi công dân trong độ tuổi thực hiện nghĩa vụ quân sự.

Luật NVQS năm 2015 đã bổ sung quy định về đối tượng được coi là thực hiện nghĩa vụ quân sự tại ngũ (công dân phục vụ trong lực lượng cảnh sát biển và thực hiện nghĩa vụ tham gia công an nhân dân) và đối tượng được công nhận hoàn thành NVQS tại ngũ trong thời bình (Điều 4) để bảo đảm bình đẳng về địa vị pháp lý đối với công dân phục vụ trong lực lượng cảnh sát biển; công dân đã, đang thực hiện nghĩa vụ tham gia công an nhân dân 7 e (CAND), thực hiện nghĩa vụ tham gia DQTV, phục vụ trên tàu kiểm ngư, phục vụ tại Đoàn kinh tế - Quốc phòng. theo quy định của pháp luật. Để góp phần bảo vệ tổ quốc, công dân phải thực hiện NVQS và tham gia xây dựng nền QPTD, tại Điều 45 Hiến pháp 2013 nêu “Công dân thực hiện NVQS và tham gia xây dựng nền quốc phòng toàn dân là đã góp phần cao quý vào sự nghiệp bảo vệ tổ quốc Việt Nam XHCN” 1. Khái niệm pháp luật về nghĩa vụ quân sự Pháp luật về nghĩa vụ quân sự, là hệ thống các quy phạm pháp luật có tính bắt buộc chung, do nhà nước ban hành nhằm điều chỉnh các quan hệ xã hội liên quan đến NVQS.

Cụ thể là toàn bộ những văn bản pháp luật quy định về nghĩa vụ, trách nhiệm của công dân, nhiệm vụ quyền hạn của cơ quan, tổ chức, cá nhân và chế độ chính sách, ngân sách bảo đảm, cùng các chế tài xử phạt, xử lý vi phạm về nghĩa vụ quân sự. Như vậy nội hàm của pháp luật về nghĩa vụ quân sự rộng lớn và bao trùm hơn nghĩa vụ quân sự, nó điều chỉnh toàn bộ những quan hệ xã hội liên quan đến nghĩa vụ quân sự. Đặc điểm của nghĩa vụ quân sự, pháp luật về nghĩa vụ quân sự 1. Đặc điểm của nghĩa vụ quân sự Nghĩa vụ quân sự có những đặc điểm sau: Thứ nhất, là nghĩa vụ vẻ vang, thiêng liêng của công dân, công dân vinh dự, tự hào khi thực hiện NVQS, khi hoàn thành NVQS được nhà nước, xã hội tôn vinh, nghi nhận, nó khác với nghĩa vụ dân sự phát sinh từ cam kết, hợp đồng.

Thứ hai, chủ thể thực hiện nghĩa vụ quân sự là công dân Việt Nam (chủ yếu là nam công dân), trong độ tuổi, có đủ tiêu chuẩn chính trị, đạo đức, sức khỏe theo quy định của pháp luật, nó gắn với quyền nhân thân và không thể thay thế, mọi nam công dân trong độ tuổi NVQS bắt buộc phải tự mình thực hiện, không thể ủy quyền hoặc chuyển giao cho chủ thể khác thực hiện. Thứ ba, nghĩa vụ quân sự là trách nhiệm, nghĩa vụ của công dân đối với sự nghiệp bảo vệ tổ quốc, nhưng đồng thời cũng là quyền của công dân, công dân được quyền phát huy dân 8 e chủ, được thể hiện quyển làm chủ của mình đối với đất nước và có những quyền lợi khi thực hiện NVQS. Thứ tư, mọi công dân trong độ tuổi thực hiện NVQS đều bình đẳng trong thực hiện NVQS, đó là phục vụ tại ngũ và phục vụ trong ngạch dự bị của QĐND Việt Nam, không phân biệt địa vị, đẳng cấp.; công dân trốn tránh, không chấp hành các quy định của pháp luật về NVQS thì đều bị xử lý bởi những chế tài cụ thể cả về hành chính, hình sự. Thứ năm, nghĩa vụ quân sự chỉ áp dụng đối với đối tượng cụ thể, ở độ tuổi nhất định và trong khoảng thời gian nhất định theo quy định của Luật NVQS.

Khi đất nước có chiến tranh, cần huy động sức người, sức của bảo vệ tổ quốc thì đối tượng, độ tuổi, thời gian thực hiện NVQS được thực hiện theo các quy định của pháp luật về NVQS thời chiến. Đặc điểm của pháp luật về nghĩa vụ quân sự Pháp luật về NVQS có những đặc điểm sau: Thứ nhất, là những văn bản pháp luật bao gồm Hiến pháp, Luật, Nghị định, Thông tư, Chỉ thị, hướng dẫn và những văn bản pháp luật liên quan đến NVQS; nó thể hiện đường lối của Đảng, ý chí của nhà nước, nguyện vọng của nhân dân đối với sự nghiệp bảo vệ tổ quốc. Thứ hai, chủ thể thực hiện pháp luật về NVQS là cơ quan, tổ chức, cá nhân. Thứ ba, là cơ sở pháp lý quan trọng quy định trách nhiệm, nghĩa vụ và bắt buộc công dân thực hiện, nhưng đồng thời cũng động viên, ghi nhận, tôn vinh, đãi ngộ khi họ hoàn thành nghĩa vụ vẻ vang của mình đối với tổ quốc.

Thứ tư, quy định về nhiệm vụ, quyền hạn, trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, cá nhân trong tổ chức thực hiện pháp luật NVQS và công tác bảo đảm; tổ chức, cá nhân sai phạm đều bị xử lý theo quy định của pháp luật. Vai trò của nghĩa vụ quân sự, pháp luật về nghĩa vụ quân sự 1. Vai trò của nghĩa vụ quân sự Thứ nhất, thông qua việc thực hiện nghĩa vụ quân sự, tạo ra nguồn nhân lực để xây dựng quân đội, mỗi công dân khi thực hiện NVQS là đã góp phần xây dựng quân đội nhân dân Việt Nam chính quy, tinh nhuệ, từng bước hiện đại, xây dựng LLVT với ba thứ quân vững mạnh. 9 e Thư hai, tham gia NVQS, xây dựng quân đội nhân dân chính quy, tinh nhuệ, hiện đại; tham gia xây dựng nền QPTD là đã góp phần vào sự nghiệp bảo vệ tổ quốc, làm nòng cốt cho toàn dân đánh giặc, bảo vệ được lợi ích quốc gia, dân tộc, bảo vệ vững chắc tổ quốc Việt Nam XHCN.

Thứ ba, thực hiện NVQS nhiêm minh, công bằng, bình đẳng tạo ra động lực mạnh mẽ, nguồn lực to lớn trong xây dựng QĐND, xây dựng nền QPTD, thế trận chiến tranh nhân dân; bảo vệ thành quả cách mạng, sự nghiệp đổi mới, bảo vệ tổ quốc và góp phần bảo vệ hòa bình, ổn định trong khu vực và trên thế gới. Vai trò của pháp luật về nghĩa vụ quân sự Thứ nhất, là sự kế thừa và phát huy truyền thống yêu nước, chủ nghĩa anh hùng cách mạng của nhân dân ta. Thứ hai, là cơ sở pháp lý để các cơ quan, tổ chức, cá nhân chấp hành và tổ chức thực hiện pháp luật NVQS, nghĩa vụ bảo vệ tổ quốc một cách nghiêm minh, hiệu quả. Thứ ba tạo điều kiện cho nhân dân phát huy dân chủ và thực hiện quyền làm chủ của mình, làm tròn nghĩa vụ thiêng liêng đối với tổ quốc.

Thứ tư đáp ứng yêu cầu xây dựng quân đội chính quy, tinh nhuệ, từng bước hiện đại trong thời kỳ hội nhập, công nghiệp hóa, hiện đại hóa, làm nòng cốt trong xây dựng thế trận chiến tranh nhân dân. Thứ năm, là cơ sở quan trọng xây dựng nền QPTD vững mạnh, sẵn sàng đánh bại kẻ thù xâm lược, bảo về vững chắc tổ quốc Việt Nam XHCN trong mọi tình huống. Nội dung của nghĩa vụ quân sự, pháp luật về nghĩa vụ quân sự 1. Nội dung của nghĩa vụ quân sự Bao gồm phục vụ tại ngũ và phục vụ trong ngạch dự bị.

Phục vụ tại ngũ là việc công dân nhập ngũ, phục vụ có thời hạn trong lực lượng thường trực của QĐND Việt Nam và lực lượng Cảnh sát biển; còn phục vụ trong ngạch dự bị là việc công dân trong độ tuổi NVQS, theo đối tượng được pháp luật quy định, đăng ký phục vụ trong ngạch dự bị của QĐND Việt Nam. Thứ nhất, phục vụ tại ngũ 10 e - Độ tuổi gọi nhập ngũ Luật NVQS năm 1981 quy định độ tuổi gọi nhập ngũ là từ 18 - 27 tuổi, sửa đổi năm 2005 quy định là từ đủ 18 tuổi đến 25 tuổi. Luật NVQS năm 2015 đã kế thừa độ tuổi nhập ngũ là 18 - 25 và bổ sung quy định “công dân được đào tạo trình độ cao đẳng, đại học đã được tạm hoãn gọi nhập ngũ thì độ tuổi gọi nhập ngũ đến hết 27 tuổi” nhằm tạo điều kiện thuận lợi để công dân có điều kiện tham gia học tập nhưng vẫn bảo đảm sự công bằng trong thực hiện nghĩa vụ quân sự. Công dân nam trong độ tuổi thực hiện NVQS có nghĩa vụ phục vụ tại ngũ trong QĐNDViệt Nam.

Công dân nữ trong độ tuổi thực hiện NVQS trong thời bình, nếu tự nguyện và quân đội có nhu cầu thì được phục vụ tại ngũ. - Thời hạn, thời gian phục vụ đối với hạ sỹ quan, binh sỹ tại ngũ trong quân đội. Luật NVQS năm 2015 quy định trong thời bình thời hạn phục vụ là 24 tháng, tăng thêm 6 tháng so với luật NVQS năm 1981 sửa đổi năm 2005, đây là điểm mới, phù hợp nhằm bảo đảm cho hạ sỹ quan, binh sỹ (HSQ, BS) có đủ thời gian huấn luyện, nắm bắt các trang bị, khí tài mới hiện đại, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới và tạo nguồn dự bị động viên có chất lượng sau này. Thời hạn phục vụ của HSQ, BS kéo dài không quá 06 tháng và chỉ Bộ trưởng BQP mới được quyết định kéo dài trong các trường hợp: Để bảo đảm nhiệm vụ sẵn sàng chiến đấu (SSCĐ); đang thực thực hiện nhiệm vụ phòng chống thiên tai, dịch bệnh, cứu hộ, cứu nạn.

Khắc phục được tình trạng vận dụng kéo dài không đúng quy định trước đây, nhất là về đối tượng kéo dài, làm ảnh hưởng đến ngân sách của Quân đội.